Sto lat!!! Tato!

Drogi pamiętniku,

Dziś przypada moje siedemdziesiąte urodziny wreszcie pięćdziesiąt lat minęło od śmierci Marty, mojej ukochanej żony, której nie ma już trzydzieści lat. Nie poślubiłem ponownie. Nie udało mi się, nie znalazłem, po prostu nie miałem szczęścia. Czy ma to sens, wymieniać wszystkie przyczyny? Nie, nie ma czasu na rozważania.

Moją najtrudniejszą walką były dwaj synowie Piotr i Tomasz. Od małego byli kłótliwi i lubili bójki. Przesuwałem ich z jednej szkoły do drugiej, aż w końcu trafili na nauczyciela fizyki, pana Kowalczyka, który dostrzegł w nich talent. Nagle przestali walczyć, a ich wyniki wzrosły. Najmłodsza córka, Zuzanna, miała problemy z nawiązywaniem przyjaźni. Szkolny psycholog sugerował wizytę u psychiatry, ale w naszym liceum pojawił się nowy nauczyciel języka polskiego, pan Nowak, który założył koło młodych pisarzy. Zuzanna od razu wciągnęła się w pisanie od rana do nocy pisała opowiadania, które wkrótce gościły w szkolnej gazetce i w lokalnych klubach literackich.

Studia przyciągnęły chłopców do stypendium na Uniwersytecie Warszawskim wydział fizykomatematyczny, a Zuzanna poszła na filologię polską. Gdy wszystko rozeszło się po uszy, ja zostałem sam. Zauważyłem ciszę wokół siebie, tak głośną, że przypominała wycie wilka w Bieszczadach. Zająłem się wędkarstwem, ogrodnictwem i hodowlą świń na naszej małej działce nad Wisłą, tuż przy domu w okolicach Sandomierza. Pracując w gospodarstwie, zarabiałem nieźle, choć inżynier w zakładzie w Krakowie dostawał mniej.

Mogłem pomóc dzieciom kupić im tanie, ale solidne samochody, dorzucić trochę do kieszeni i zapewnić przyzwoite ubrania. Tym razem jednak czasu mi było jeszcze mniej niż dawniej; cały dzień pochłaniały pola, stodoły i targowiska. Mimo to cieszyło mnie to zajęcie.

Minęło kolejne dziesięć lat, a mój jubileusz zbliżał się nieubłaganie. Chciałem świętować sam, bo synowie od lat pracują nad tajnym projektem dla Ministerstwa Obrony i nie mogą wyjść na weekend, a Zuzanna nieustannie krąży po sympozjach literackich. Nie planowałem ich zapraszać.

Sam sobie, myślałem. Nie ma po co hałasować, jestem sam, sam…

Zamierzałem przespacerować gospodarstwo i wieczorem z kieliszkiem whisky wspominać Martę, opowiadając jej, jak pięknie dorosłymi się stali. Ranek wstał wcześnie, bo trzeba było pilnować świń przy specjalnym żywieniu. Wyszedłem na podwórko, a na oświetlonej jeszcze gwiazdami łące przed domem zobaczyłem coś dziwnego wydłużony przedmiot skulony w plandze.

Co to ma być?! wykrzyknąłem, gdy nagle rozbłysło kilka reflektorów!

Światła oświetliły łąkę, a zza domu wyłoniły się ludzie moi synowie ze swoimi żonami i wnukami, kilku krewnych. Obok Zuzanna stała z długim mężczyzną w okularach z grubymi szkłami. Wszyscy trzymali w rękach baloniki i dmuchali w słomki, niektórzy kręcili przyciski hałaśliwych pistoletów z sprężonym powietrzem. Krzyczeli, machali rękoma i rzucali się na mnie:

Sto lat, tato!

Zapomniałem o nieznanym przedmiocie na środku łąki. Nie zdążyłem się domyślić, co przynieśli harcerze, ale nie pozwolili mi wrócić do domu, gdy żony zaczęły przygotowywać stół.

Stań, tato, stań, powiedziała Zuzanna. Mogę cię zawiązać?

Dobra, zgodziłem się. Położyła na mojej głowie mocną tkaninę i zawiązała mi oczy, obracając mnie kilkukrotnie wokół własnej osi.

Co to znów wymyśliłeś? pytałem, choć nie wiedziałem, czego się spodziewać.

Prezent, tato, odpowiedział Piotr.

Mam nadzieję, że tani? zadrżałem. Nie potrzebuję niczego.

Nie martw się, wtrącił się Tomasz. To mała, skromna rzecz, gest pamięci i podziękowania.

Zabrali mnie w stronę czegoś, a Zuzanna zerwała mi opaskę. Z głośników popłynęła muzyka, dudniły bębny. Stałem przed tym tajemniczym przedmiotem, otulonym szmatą. Dzieci podeszły z trzech stron i zerwały plandę. W jasnym świetle reflektorów ujrzałem nie, nie Oldsmobile, a klasyczny Polonez 125p w lśniącej, czerwonej farbie!

Zemdlałem ze zdumienia, ledwie trzymając się na nogach, lecz ktoś podniósł mnie i usiadł na krzesło. Powtarzałem wszedł w jedno słowo:

O Boże, Boże, Boże…

Spokojnie, tato, spryskiwała mnie w twarz Zuzanna wodą. Całe życie marzyłeś o tym aucie.

To przecież strasznie drogie wymamrotałem.

Nie droższe niż życie, odparł Piotr.

Chodźmy, dodała Zuzanna. Usiądź w środku, chcemy zrobić zdjęcia.

Otworzyłem drzwi, ale w środku stała kartonowa skrzynka.

Co to? zapytał Tomasz.

Otwórz, nalegała Zuzanna.

Wyciągnąłem pudełko i otworzyłem je. Z wnętrza patrzyły dwa małe oczy. Wydobyłem maleńkiego, puszystego kotka i przytuliłem go do siebie:

Prawdziwy tajski kociak! Tak jak ten, co był u nas z twoją żoną. Pamiętasz? Bąbelek. Kiedy byliśmy mali, tak go kochaliśmy…

Pamiętamy, tato odpowiedziały dzieci.

Nie wsiadłem do samochodu. Poszedłem na górę, na drugi piętro, do mojego pokoju, położyłem kotka na fotelu i pokazałem zdjęcie Marty. Łzy spłynęły po policzkach:

Widzisz, Marto, widzisz? szeptałem do obrazu. Udało mi się. Nic o nas nie zapomniano… Widzisz?

Dzieci nie pozwoliły mi długo pozostać samemu. Stół w dole już czekał, rozpoczęły się toasty. Zuzanna szepnęła mi na ucho, że jest w czwartym miesiącu ciąży i przyjechała ze swoim narzeczonym, by przysiedzieć się u mnie. Ona zamierza zamieszkać tutaj, bo praca nad nową powieścią może jej się podobać w każdym miejscu, a jej narzeczony wyjedzie po rodziców do Anglii, by po kilku tygodniach zawrzeć małżeństwo w naszej parafii w Krakowie.

Nie masz nic przeciwko? zapytała.

To sen jak z bajki odpowiedziałem, całując ją w czoło.

Ten dzień upłynął w rozmowach, przekąskach, kieliszkach i wspomnieniach. Wieczorem poszedłem na grób Marty, usiadłem przy niej na ławce i rozmawiałem, jakby wciąż była przy mnie.

Życie nabrało nowego sensu zwłaszcza ten samochód. Muszę kupić odpowiednie ubrania, wsiąść i pojechać do sąsiedniego dużego miasta, może do Łodzi, aby podziwiać okoliczne pejzaże. Na łóżku spał mały tajski kotek.

Tymek nazwałem go. Powtórzyłem: Tymek.

Kotek mruknął i wyciągnął się na swój mały wzrost. Położyłem się i głaszcząc jego ciepły, puszysty brzuszek, zasnąłem.

Rankiem wstałem wcześnie karmienie świń, prace w ogródku, wędkarstwo nie odpuszczały. Na dole w pokoju śpiła Zuzanna z narzeczonym. Rano synowie z rodzinami odjechali, a cisza znowu wypełniła gospodarstwo. Tymek podążył za mną, wpadł do pojemnika na paszę i zaplątał się w sieci na łodzi. Potem próbował zjeść przynętę dla ryb. Śmiałem się, rozmawiając z małym łobusem:

Jakby młodość wróciła, powiedziałem, głaszcząc go po grzbiecie.

Kotek zamruczał i chwycił się mnie małymi pazurkami.

Ty łobuziarzu! wykrzyknąłem i roześmiałem się.

Ten zapis to nie opowieść o niczym. To przypomnienie dla tych, którzy wciąż mogą przyjechać do swoich rodziców: nie czekajcie na jutro. Jedźcie teraz!

Jan Kowalski.