Widzę cię, nie uciekaj. Co robisz w naszej klatce schodowej? – Kot spojrzał żałośnie, milcząc, gdy lodowate, od zimna obciążone łapki ocierał o futro, przy małym topniejącym lodowym kryształku na jego sierści. Jakby mówił: popełniłem błąd, to się zdarza, wybaczcie mi…

Kiedy właśnie pojawił się ten szary, zmierzwiony kocur na podwórzu kamienicy przy ulicy Książęcej w Warszawie, nikt już nie pamiętał, kiedy ostatni raz widział podobne zwierzę. Przemierzał ciemne korytarze w cieniu, prawie niewidzialny drogi, chudy i pełen brudu kot, którego jedyną wspomnianą porą roku był wiosenny rozkwit.

Młoda dziewczyna o imieniu Jadwiga, która co jakiś czas przychodziła po swoje obowiązki w kuchni, karmiła go, jak mogła, i dbała o przetrwanie stworzenia: zimą otwierała drzwiczki piwnicznego schowka, wsadzała pod nie zużyte ręczniki i raz, gdy zauważyła ranę na łapce, pomalowała ją zielonym lakierem. Tak żył kot cicho, ostrożnie, niemal niewidocznie

Pewnego dnia Jadwiga w białej sukni, z wianuszkiem kwiatów we włosach, wyszła z klatki schodowej w ramionach mężczyzny w garniturze, gotowego na wesele. Wokół nich śmiech, aplauz, dźwięk szampana i migające reflektory samochodów przyozdobionych wstążkami. Od tego wieczoru dziewczyny nie widać już w oknach kamienicy.

Kot został sam. Z głodu wędrował nocami do koszy na śmieci, kiedy cisza nocy dawała mu szansę na zdobycie choćby okruchu przed powrotem podłych stróżów krwawych psów, które patrolowały podwórko. Najważniejsze było unikać tych złowrogich podmiotów. Tak przetrwał, dopóki nie nadeszły najcięższe mrozy i nowy zarządca budynku nie wypędził go z piwnicy, zamykając wejście na stałe.

Gdzie miałby się schować? Próbował przedostać się do klatki, ale ludzie zamykali drzwi, krzycząc, odrzucając go. Nikt nie chciał wpuścić drżącego stworzenia do środka.

Zrozpaczony, pewnego wieczoru wyślizgnął się po schodach do najgórniejszego piętra. Nie miał już siły ani do walki, ani do nadziei. Wszystko, co liczyło się teraz, to nie zmarznąć na śmierć w tej mroźnej nocy.

Pierwszą, która go zauważyła, była Zofia Stefańska, znana jako Zosia, mieszkająca na drugim piętrze. Stała przy swojej skrzynce pocztowej, czekając na rachunek czynszu w złotych. Była surowa, ale sprawiedliwa, szanowana przez sąsiadów; potrafiła bez ogródek wypowiadać prawdę, a więc i zarząd wspólnoty słuchał jej głosu.

Kocur, który weszło z innym lokatorem, skulony przy grzejniku w rogu klatki, drżał z zimna. Jego sierść lśniła lodem, a oczy błagały o odrobinę ciepła.

Widzę cię, nie chowaj się. Co cię tu sprowadziło? Zmarzłeś, głodny, prawda? ryknęła Zosia, trzymając rękę w pobliżu.

Kot podniósł głowę, drżąc, a lód pod łapami zaczynał topnieć.

Co z tobą zrobić Poczekaj chwilę

Zosia znała smak głodu. Ręce jej drżały, ale podniosła miskę, nalała wodę, położyła trochę miękkiej twarogu i kawałek kiełbasy. Położyła poduszkę z starej wełny i usiadła obok, zapominając o rachunku.

Kot, którego kiedyś żywiono w dobrych warunkach, poczuł, że to jego nowy dom, a surowa, lecz dobra pani jego opiekunka. Postanowił zachowywać się cicho i porządnie, tak jak kiedyś, gdy był domowym pupilem. Zosia nazwała go Maza.

Nie wszyscy mieszkańcy przyjęli nowego sąsiada. Z trzeciego piętra wyprowadzili się Pasztuchowie. Edward Albert, dyrektor lokalnej firmy, stanął przed Zosią, patrząc na kota niechętnie.

Co to ma być za zoo w naszym bloku? zapytał.

Jego żona, okryta futerkiem, zaskrzypiała nosem.

Edward, ten kot jest brudny!

Wyrzuć go natychmiast! rozkazał mężczyzna.

Zosia stanęła prosto:

Dlaczego? Nie przeszkadza nikomu. Zostanie tutaj.

Dzwonię na ochronę i sanitariuszy. Zabiorą go, a ja złożę skargę do OBW. Niech sprawdzą, jak żyje zwykły magazynier, który codziennie nosi braki. Sąsiedzi potwierdzą nie chcą, by kot był krzywdzony.

Od tej chwili Maza został w spokoju. Nawet Gogo, znany w bloku karczmarz i zwykle głośny, omijał go szerokim łukiem.

Po kilku tygodniach wszyscy przyzwyczaili się do jego obecności. Jednak Zosia wiedziała, że Maza wciąż nie jest bezpieczny. Kot podchodził do drzwi, ale unikał wejścia, jakby coś go przerażało.

Zosia rozważała przygarnięcie go na stałe, lecz Maza unikał mieszkań, jakby obawiał się kolejnych cierpień.

Wtedy, pewnego lutego, w środku burzy śnieżnej, Zofia Stefańska obudziła się w przerażeniu nie mogła wziąć oddechu, ból przeszywał jej ciało, a otoczenie zdawało się tonąć w mgłę.

Sąsiadów obudził rozpaczywy wycie Mazego. Przebijał drzwi pazurami, drapiąc w drzwi wejściowe.

Ludzie wybiegli na korytarz, pukały, lecz odpowiedzi nie było. Wtedy z trzeciego piętra zjawiła się Nina Słowik:

Mam klucz, rozmawiałam z Zosią

Otworzyli drzwi, wezwali karetkę. Maza nie ruszył się siedział pod łóżkiem, płacząc cichym miauczeniem.

Zosia nie miała już bliskich. Blok zamknął ich wszystkich w izolacji, a ona została sama.

Mieszkańcy jednak przynosili jej w szpitalu drobne upominki. Za każdym razem mówiła:

Dbajcie o Mazego. Karmić go, pozwólcie mu wrócić. On ocalił moje życie.

Trzy tygodnie później, w marcu, Zosia wróciła do domu. Maza czekał przy drzwiach, jakby wyczuł jej powrót.

Zosia wyciągnęła rękę:

Chodźmy do domu, Mazo.

Weszli razem. Wieczorem Zosia po raz pierwszy przytuliła go do swojego serca. Kot zaczął mruczeć, przylegając do niej.

Nic nie szkodzi, mój przyjacielu Jeszcze trochę żyjemy.