Zniknął, i dzięki BoguRodzina odetchnęła z ulgą, choć nikt nie odważył się głośno przyznać, że od dawna na to czekali.

— Słuchaj, sąsiedzie, dawno nie widziałem waszego kota na klatce. Jak on tam w ogóle ma się? Żyje, zdrów?

Sąsiedzi na dźwięk o kocie nagle ożywili się i rozpromienili:

— A, przepadł gdzieś parę dni temu. I chwała Bogu!

— Dlaczego chwała Bogu? — Mikołaj postarał się zadać pytanie tak, by głos brzmiał spokojnie. Choć w środku aż się gotował.

*****

Od dwóch tygodni Mikołaj zauważył, że sąsiedzi coraz częściej wyrzucają swojego kota na klatkę schodową. Tak, po prostu biorą go za kark i wykładają.

Raz robi to pan domu. Raz pani.

A czasem…

…ten nieszczęsny kot przelatywał mu tuż przed nosem.

— Ostrożniej! — zwrócił uwagę Mikołaj sąsiadce. Ta jednak nawet nie chciała słuchać.

Zamiast przeprosić za swoje zachowanie, kobieta zmierzyła go spode łba i zatrzasnęła drzwi.

A raczej — trzasnęła nimi tak, że na klatce zadzwoniły szyby, a w fundamencie bloku pewnie pojawiła się jedna, a nawet i parę mikropęknięć. Na początku Mikołaj naiwnie myślał, że jego cokolwiek dziwni sąsiedzi po prostu wypuszczają kota na spacer albo uczą go samowypasu.

Ale po jakimś czasie zrozumiał, że to kara za jakieś przewinienia.

No czyli: narozrabiał — wal do klatki.

Raz przerażony, raz strasznie smutny kot całymi godzinami siedział na półpiętrze czwartego piętra pod drzwiami obitymi brązowym skajem i czekał, aż mu wybaczą i wpuszczą z powrotem.

I właściciele oczywiście wybaczali. I zabierali go do domu, ale nie od razu.

A jak zaczynał miauczeć albo drapie w drzwi, to od razu dostawał miotłą od pani domu.

Mikołaj na własne oczy widział, jak to wszystko wygląda.

Wtedy właśnie szedł po schodach (winda w jego bloku nie działa już pół roku) i, doszedłszy do czwartego piętra, zauważył znajomego kota. Nawet chciał go przywitać, ale…

…kot w tamtej chwili w ogóle nie zwracał na Mikołaja uwagi.

Głośno miauczał i drapał w drzwi pazurami.

Kot ewidentnie chciał dostać się do domu, ale skoro go nie wpuszczano, postanowił w ten prosty sposób o sobie przypomnieć.

W mieszkaniu rozległy się kroki, potem drzwi gwałtownie się otworzyły i pani domu w wyciągniętym szlafroku, bez słowa, z całej siły walnęła kota miotłą i natychmiast zamknęła drzwi.

Stało się to tak szybko, że Mikołaj nie zdążył nic powiedzieć. A miał co powiedzieć…

…chciał zawstydzić tę kobietę, która tak podle postępuje ze swoim zwierzakiem.

— Ciężko cię poczęstowała, stary? — zapytał Mikołaj, podchodząc do kota.

Kot spojrzał na Mikołaja smutnymi oczami, ale w jego wzroku była też wdzięczność — za to, że ktoś w ogóle zwraca na niego uwagę.

Kota wyrzucano na klatkę za najdrobniejsze przewinienie.

Pewnego razu Mikołaj usłyszał, jak sąsiadka krzyczy na całe mieszkanie: „Ach ty, taki! Znowu zrzuciłeś wazon! Szymon, wywal kota natychmiast. Będzie wiedział, jak po stołach skakać!” — i po minucie drzwi uchyliły się, a z nich wystawała owłosiona męska ręka, która trzymała kota mocno za kark.

Potem palce się rozluźniły, kot upadł na półpiętro, a drzwi natychmiast się zamknęły. Kot wstał i usiadł twarzą do drzwi — czekać, aż mu wybaczą i wpuszczą z powrotem.

A Mikołaj tylko pokręcił z dezaprobatą głową. Nie rozumiał takich metod wychowawczych.

Pogłaskał kota i poszedł do domu.

A kot dalej siedział w jednym miejscu z wyrazem kosmicznego smutku na swojej wąsatej gębie.

Mikołaj nie był przesadnie sentymentalny, ale ten obraz wbijał mu się jak drzazga.

„No jak można tak traktować żywe stworzenie?” — rozmyślał. Po pewnym czasie Mikołaj, przechodząc obok, zawsze zwalniał, a kot, rozpoznając go, zaczynał cicho mruczeć — na powitanie i trochę lizusowsko.

Czasem Mikołaj przysiadał obok niego, drapie go za uchem, a kot, zamykając oczy, podstawiał głowę pod palce, a potem wpychał swój mokry nos w jego dłoń.

Kot był ciepły, żywy i bardzo ufny, i od tego Mikołajowi robiło się bardzo niedobrze.

Nie rozumiał, za co taki miły kot dostał tak bezdusznych właścicieli. Po co, u licha, w ogóle brali zwierzaka, skoro nikogo poza sobą nie kochają? „Dziwni ludzie, jak Boga kocham”.

A pewnego razu, znów spotkawszy kota na klatce, Mikołaj twardo postanowił: jeśli ci ludzie jeszcze raz wyrzucą zwierzę na klatkę, on coś zrobi. Dość już znęcania się nad biednym stworzeniem.

Nie wiedział, co dokładnie zrobi, ale czuł, że musi się wtrącić, bo inaczej to się nigdy nie skończy.

Dzień, w którym cierpliwość Mikołaja pękła, nadszedł w piątek, kiedy wracał do domu wyjątkowo wściekły.

W pracy pokłócił się z kolegami, w autobusie ludzie się przepychali i nadepnęli mu na nogi, do tego od rana lał paskudny, drobny deszcz. Krótko mówiąc, humor miał poniżej zera. A może nawet poniżej poziomu morza.

Wchodząc po schodach, Mikołaj już z trzeciego piętra usłyszał znajome żałosne „mia-uuu”.

Kot, jak zawsze, wiernie siedział pod swoimi drzwiami, ale do domu go nie wpuszczano.

A na klatce, swoją drogą, było dość chłodno. Nie maj na dworze, jak to mówią. Mikołaj zatrzymał się na półpiętrze i zamyślony patrzył na kota, który na jego widok, jak zwykle, zamruczał i podszedł.

A potem — bach!

I wszystkie dzisiejsze problemy nagle wydały się Mikołajowi kompletnym drobiazgiem. Oto kot ma problemy.

Jakie? Ogromne! Traktują go jak rzecz. Jak jakąś zabawkę. Cóż może być gorszego?

Mikołaj nasłuchiwał ciszy za skajowymi drzwiami. Nikogo nie obchodził ten kot.

I strasznie chciało mu się nauczyć sąsiadów rozumu.

— Dość, koniec — powiedział Mikołaj na głos, sam dziwiąc się swojej stanowczości. — Chodź ze mną.

Schylił się, podniósł kota.

Ten natychmiast zamruczał głośniej i potarł głową o jego przemokniętą marynarkę, zostawiając sierścią smugi.

A potem poszli na siódme piętro, gdzie mieszkał Mikołaj.

Wziął kota tylko na parę dni.

„Niech się właściciele przestraszą, niech poszukają, ponerwują. Zrozumieją, że tak nie wolno…” — myślał Mikołaj, wchodząc do mieszkania. U niego w domu kot zadomowił się zaskakująco szybko. Obwąchał kąty, wskoczył na kanapę, pokręcił się, wybierając miejsce, i zwinął w kłębek na pledzie, spoglądając wdzięcznie na swojego wybawiciela.

I podczas gdy kot odpoczywał, Mikołaj, mimo paskudnego deszczu i zmęczenia, pobiegł do najbliższego sklepu zoologicznego, kupił kotu najlepszą karmę, „akcesoria toaletowe” i jeszcze zabawki — na wypadek, gdyby puszystemu lokatorowi zrobiło się nudno, a jego nie byłoby w domu.

Następnego dnia, w sobotę, Mikołaj kilka razy podchodził do drzwi wejściowych, otwierał je i wyglądał na klatkę.

I bardzo się dziwił, że na klatce było bardzo cicho.

Nikt nie chodził po piętrach, nie wołał kota po imieniu (swoją drogą, jak on ma na imię, Mikołaj wciąż nie wiedział), nie rozwieszał ogłoszeń.

Wychodziło na to, że nikt nie szukał zaginionego kota. I to było dziwne. Bardzo dziwne…

Mikołaj wracał do mieszkania, patrzył na kota i wzruszał ramionami.

A ten z kolei leniwie przeciągał się na kanapie i nawet nie myślał prosić się na zewnątrz.

— Słuchaj, może chcesz z powrotem na klatkę? — zapytał Mikołaj w niedzielę, wskazując na drzwi. — Nie trzymam cię. Idź, jak trzeba.

Kot spojrzał na drzwi, przeniósł wzrok na Mikołaja i demonstracyjnie zaczął lizać łapę.

Potem wstał, podszedł i otarł się o jego nogę.

Odpowiedź była jaśniejsza niż słowa. Mikołaj zamknął drzwi, uśmiechnął się i wziął kota na ręce.

Poszli do kuchni na śniadanie, a potem do pokoju oglądać telewizję. W końcu weekend. Kot leżał mu na kolanach i mruczał jak mały traktor, a w mieszkaniu po raz pierwszy od dawna zrobiło się naprawdę przytulnie.

Potem nadszedł poniedziałek. Kota nadal nikt nie szukał.

I Mikołaj postanowił, że póki co nie będzie go oddawać właścicielom.

Jedno tylko nie dawało mu spokoju — że sąsiedzi mogą go oskarżyć o kradzież.

Faktycznie, ukradł cudzą własność. Co prawda żywą, w dobrej wierze i wyłącznie w celach wychowawczych, ale ukradł.

Mikołaj w myślach przewijał możliwe scenariusze: sąsiedzi wezwą policję, oskarżą go o kradzież mienia, będzie musiał wszystko tłumaczyć, usprawiedliwiać się. Jego motywy mogą nie zostać zrozumiane.

Ta myśl wierciła mu dziurę w brzuchu i nie dawała odpocząć do końca. Dlatego przez cały dzień w pracy Mikołaj był jak na szpilkach i co chwilę sprawdzał telefon — czy ktoś nie dzwonił. Ale tego dnia nie było ani jednego nieodebranego połączenia.

A kiedy Mikołaj wieczorem wracał do domu — zobaczył sąsiada, który szedł wyrzucić śmieci.

W czarnym worku nic nie było widać, ale po obrysie wewnątrz znajdowało się coś bardzo przypominającego kocią kuwetę.

Machnąwszy na sąsiada, żeby się zatrzymał, i podchodząc bliżej, Mikołaj jakby od niechcenia zapytał:

— Słuchaj, sąsiedzie, bo ja tu kota waszego na klatce dawno nie widziałem. Jak on tam w ogóle ma się? Żyje, zdrów?

Sąsiad na dźwięk o kocie nagle ożywił się i rozpromienił:

— A, przepadł gdzieś parę dni temu. I chwała Bogu!

— Dlaczego chwała Bogu? — Mikołaj postarał się zadać pytanie tak, by głos brzmiał spokojnie. Choć w środku aż się gotował.

— Bo żona chciała go na działkę wywieźć i tam zostawić. Znudził się, mówi, sierść wszędzie, drze się po nocach, wazy przewraca. A tam niby — myszy będzie łapał. Jakiś z niego pożytek. A mnie na działkę jechać w ogóle nie chce się. Po pierwsze, daleko. Po drugie, żona i tak pewnie każe coś tam robić. A tak kot sam się zgubił, i nigdzie jechać nie trzeba. Ja z tej okazji wczoraj nawet dwa litry piwa wypiłem. Święto przecież.

— A kota wam wcale nie szkoda? A jak mu się coś stało?

— A co go żałować? To przecież nie człowiek. Słuchaj, a ty czego o niego pytasz? — sąsiad zmrużył oczy z lekkim podejrzeniem i spojrzał na Mikołaja.

— Tak tylko, ot tak zapytałem… — zamyślony odpowiedział Mikołaj, po czym nie pożegnawszy się, szybkim krokiem skierował się w stronę klatki schodowej.

W środku Mikołaja aż gotowało z oburzenia.

„Na działkę, znaczy… Pod koniec października. Wywieźć tam i zostawić kota na pewną śmierć. I ani krzty żalu. Nawet cieszą się, że „sam się zgubił” i uwolnił ich od konieczności jechania i brudzenia rąk”.

Wyobraził sobie na chwilę tego dobrego i ufnego kota, siedzącego na ganku pustego domku działkowego (albo w ogóle — pod płotem) i czekającego, aż po niego wrócą.

Czekającego tak samo wiernie i oddanie, jak robił to pod drzwiami na klatce. Dla jego sąsiadów kot był rzeczą, która to cieszy, to przeszkadza, a jak przeszkadza zbyt często, wynosi się ją za próg.

Najpierw na klatkę na parę godzin, potem na działkę na zawsze.

Kiedy Mikołaj wszedł na siódme piętro i wszedł do mieszkania, i zobaczył, że kot wiernie i oddanie czeka na niego przy drzwiach, na duszy od razu zrobiło mu się cieplej.

A jeszcze nagle zrozumiał, że zrobił wszystko dobrze…

Dobrze, że ukradł kota tak bezdusznym ludziom, którzy zamierzali pod koniec jesieni wywieźć go na działkę i tam zostawić.

Mikołaj uśmiechnął się, wziął kota na ręce, i poszli do kuchni robić kolację.

A po kolacji — leżeli na kanapie i oglądali telewizję.

A raczej — Mikołaj oglądał, a kot był po prostu obok. To na jeden bok się przekręci, to na drugi. Oto kot znów się poruszył, ale tym razem przewrócił się na plecy i ufnie podstawił brzuch — swoją najbardziej bezbronną część. Zrobił to bez namysłu. Bo już się nie bał.

Bo prawdziwy dom to nie tylko dach nad głową i nie tylko miska z karmą.

Prawdziwy dom to miejsce, gdzie nie musisz zasługiwać na prawo bycia.

I gdzie cię kochają. Po prostu. Za to, że jesteś.