— Mamo, a może niech babcia odejdzie i się zgubi? Wtedy wszystkim będzie lepiej — wyzwała Maja.

Mamo, ile to jeszcze? Czy będziesz teraz cały czas wracać do tego tematu? odpowiedziała obraźliwie piętnastoletnia Zuzanna.

Nie cały czas, dopóki mieszkamy z babcią. Gdy wyjdzie na ulicę, to się zgubi i

I umrze przy płocie, a my będziemy nosić na sumieniu winę Mamo, a może po prostu niech? Zuzanna znowu wzywała.

Co niech? nie zrozumiała mama.

Niech pójdzie i się zgubi. Sama mówiłaś, że masz dość z nią kombinować.

Jak możesz? To nasza teściowa, nie krewniak, ale dla ciebie to własna babcia.

Babcia? Zuzanna zmrużyła oczy, tak jak zawsze, kiedy zaczynała się wściekać. A gdzie była, kiedy Twój syn nas zostawił? Kiedy odmawiała ze mną siedzenia? Z własną wnuczką? Nie żałowała ci, kiedy łapałaś się każdej roboty, żeby dorobić grosza A potem jeszcze obwiniałaś mnie, że mąż odszedł

Przestań natychmiast! wybuchła mama. Nie marnujmy czasu na te bajki. Westchnęła. Jak nie masz współczucia dla bliźniego, dla własnej rodziny, to chyba źle cię wychowałam. Boję się, że jak się ostarze, będziesz do mnie tak podchodzić. Co z tobą? Zawsze byłaś dobrą dziewczyną. Nie mogłaś przejść obojętnie obok porzuconego kotka czy szczeniaka, zawsze je przywoziłaś do domu. A babcia to nie szczeniak mama zmęczona pokręciła głową. Ona i tak jest już ukarana. Twój ojciec nie tylko nas zostawił, ale i ją.

Mamo, idź do pracy, spóźnisz się. Obiecuję, że zamknę drzwi. Zuzanna spojrzała wytkliwie.

Dobrze, nie musimy sobie gadać niepotrzebnych rzeczy ale mama nie ruszyła się.

Mamo, przepraszam, ale patrzeć na ciebie boli. Skóra i kości. Masz czterdzieści lat, a chodzisz, jakbyś była staruszką, ledwo nogi ruszasz. Ciągle zmęczona. Dlaczego tak na mnie patrzysz? Kto inny, oprócz niebiologicznej córki, powie ci prawdę? Zuzanna nie zauważyła, że znów podnosi głos.

Dziękuję. Pilnuj, żeby nie włączała gazu i nie zostawiała wody w wannie.

No właśnie, siedzimy z nią, jak przywiązane. Życie nie istnieje. Mamo, oddajmy ją do domu pomocy społecznej. Tam będzie pod stałą opieką. Nic nie rozumie

Znowu? przerwała Zuzannie matkę.

Będzie lepiej wszystkim, a zwłaszcza jej, nie zauważając narastającej frustracji mamy, kontynuowała Zuzanna.

Nie chcę już słuchać. Nie zamierzam jej oddawać. Ile jej zostało? Niech zostanie w domu

Przeżyjemy to razem. Idź do pracy. Nie idę nigdzie, zamknę drzwi, obiecuję Zuzanna powtórzyła ze złością.

Przepraszam, przytłoczyłam cię Wszyscy spacerują, a ty ciągle opiekujesz się babcią.

Rozmawiali, nie zwracając uwagi na otwarte drzwi w pokoju babci. Ona oczywiście wszystko słyszała, ale ledwie co rozumiała i zaraz po tym zapominała.

Mama poszła do pracy, a Zuzanna weszła do swojego dawnego pokoju, w którym teraz mieszkała babcia Jadwiga.

Co chcesz, baby? zapytała.

Babcia spojrzała pustym wzrokiem.

Chodźmy, dam ci cukierka, Zuzanna pomogła jej wstać i poprowadziła do kuchni.

A ty kto? babcia wpatrywała się w Zuzannę pustym spojrzeniem.

Napij się herbaty, westchnęła i położyła przed babcią cukierka.

Babcia uwielbiała słodycze. Z mamą chowali przed nią cukierki, podawali tylko jednego przy herbacie. Zuzanna patrzyła, jak babcia rozpakowuje jasny papierik. Przez rzadkie siwe włosy prześwitywała blada skóra głowy. Zuzanna odwróciła się.

Dawniej babcia farbowała i czesała włosy, układała je w bujne fryzury. Malowała usta pomadką i kresła brwi. Zuzanna pamiętała słodki zapach jej perfum. Mężczyźni zawsze zwracali na nią uwagę, aż straciła rozum.

Zuzanna nie mogła pojąć, co naprawdę czuje do babci: żal, współczucie, niechęć? Nagle zadzwonił dzwonek przy drzwiach.

Pewnie mama coś zapomniała, poszła otworzyć.

W drzwiach stał jej kolega, starszy licealista Szymon. Mama nie przepuszczała ich razem, więc przychodził, kiedy nie było jej w domu.

Cześć. Dlaczego tak wcześnie? Mama właśnie wyszła, szepnęła Zuzanna.

Wiem. Nie zauważyła mnie.

Mila! rozległ się głos babci z kuchni.

A kto to Mila? zapytał Szymon.

To tak, jakby tak nazywała mamę, i swoją córkę. Teraz odprowadzę ją do pokoju. Idź do łazienki i poczekaj cicho. Dziś ma małe olśnienie. Zuzanna popchnęła Szymona w stronę łazienki.

Nikt nie ma. Zuzanna weszła do kuchni, zobaczyła pustą filiżankę i opakowanie cukierka na stole.

Chcę herbaty, powiedziała babcia.

Ale Zuzanna zrozumiała, że nie ma sensu tłumaczyć.

Babcia szybko zapominała wszystko, co zdarzyło się dopiero co. Natomiast dobrze pamiętała daleką przeszłość. Często myliła się, nie rozpoznawała ich z mamą. Zdarzały się jednak chwile jasności, choć krótkie i rzadkie.

Zuzanna nie wiedziała, czy babcia po prostu knuje kolejny cukierek, czy naprawdę zapomniała, że właśnie wypiła herbatę. Kto wie? Z westchnieniem położyła przed nią kolejną filiżankę i kolejny cukierek.

Babcia dławiła się w opakowaniu, a kiedy filiżanka się opróżniła, Zuzanna położyła ją na łóżku w swoim pokoju.

Teraz śpij, szepnęła i zamknęła drzwi.

Z łazienki właśnie wyłonił się Szymon.

Mogę wyjść?

Tak, idź do kuchni. Zuzanna zerknęła na zamknięte drzwi i poszła za Szymonem.

Usiedli przy stole, słuchając muzyki w telefonach każdy miał jedno słuchawko w uchu. Zuzanna zamknęła oczy, kiwając głową w rytm. Nie zauważyła, jak babcia wślizgnęła się do przedpokoju

Kiedy Zuzanna wyszła, żeby odprowadzić Szymona, zobaczyła otwarte drzwi. Pobiegła do pokoju, ale babci nie było.

Drzwi Nie zamknęłam ich. Ona poszła. Mama pomyśli, że zrobiłam to celowo, szlochając, wyznała Zuzanna.

Dlaczego miałaby tak pomyśleć? zapytał Szymon.

Nie rozumiesz. Dziś właśnie mówiłam, że lepiej by było, gdyby się zgubiła. Mama uzna, że celowo zostawiłam drzwi otwarte.

Dobra, ubierz się, idziemy jej szukać. Nie może iść daleko, odpowiedział Szymon.

Zuzanna spojrzała na wieszaku babci płaszcz wciąż leżał na miejscu, a buty też.

Czy wyszła w kapciach i szlafroku? zapytała zdezorientowana.

Może u sąsiadów? Wyszła po klatce, nie rozpoznała swojego mieszkania Ja na dwór, a ty przebiegaj po blokach, zaproponował Szymon i pobiegł w dół.

Na piętrze nikt nie odpowiedział na dzwonek. Zuzanna przestała krążyć po korytarzach i wybiegła na zewnątrz. Szymon biegł po podwórku, zaglądając pod krzaki, pod zjeżdżalnię na placu zabaw

Nigdzie nie ma. Zajdźmy do sąsiednich podwórek. Ty biegnij w prawo, ja w lewo. Kto pierwszy znajdzie, woła drugiego. Spotkamy się tutaj, rozkazał Szymon i odszedł.

Zuzanna biegła aż do przystanku autobusowego. Babci nigdzie nie było. Ile minęło? Trzydzieści? Czterdzieści minut? Gdzie można dojść w kapciach i szlafroku?

Musimy zadzwonić na policję, powiedziała.

Poczekaj. Pamiętasz, o czym najczęściej opowiadała? Gdzie lubiła chodzić? dopytał Szymon, wbijając się w tłum.

Zuzanna nie przypomniała sobie nic istotnego i wzruszyła ramionami.

Dobra, rozszerzmy poszukiwania. Ty biegnij w stronę szkoły, ja tam. machnął w przeciwną stronę.

Nie wszystkie latarnie świeciły. Ciemne, nieoświetlone fragmenty ulicy Zuzanna chciała przemykać jak najszybciej. Miała wrażenie, że kogoś ktoś ukrywa za krzakami. Zbliżając się do szkoły, nagle przypomniała sobie historię babci. Kiedyś zgubiła zeszyt w klasie i wróciła po niego, ale strażnik zamknął drzwi. Babcia wyskoczyła przez okno na parterze i ledwo nie złamała nogi.

Choć nie uczęszczała do tej szkoły, babcia zawsze opowiadała tę anegdotę, przechodząc obok. Zuzanna podeszła do bramki szkolnej nie zamkniętej. Budynek miał kształt litery P. Objęła jedno skrzydło i zobaczyła grupę chłopców, którzy coś rozśmieszali.

Babcia! zrozumiała Zuzanna i podbiegła.

Stoi pośrodku podwórka w szarej niebieskiej koszuli. Jeden z nich wyciągnął pusty papierek. Gdy babcia sięgnęła po niego, myśląc, że to cukierek, chłopak odciągnął rękę, a reszta roześmiała się głośno.

Nic nie rozumie! Z jakiej zakładki uciekłaś? Chcesz cukierka? znów podał jej papierek.

Odstawcie ją! krzyknęła Zuzanna.

Chłopcy odwrócili się.

Patrz, jeszcze jeden!

Kto ty? Wnuk?

Czy uciekłaś z zakładu?

A wnuk nic. Chcesz cukierka? jeden podszedł do Zuzanny.

Reszta poszła za nim.

Zuzanna cofnęła się. Chłopcy stanęli w tęczą przed nią, blokując babcię. Nie śmiali się już tak głośno, patrzyli z wyraźnym drwiną, czując jej strach i własną przewagę. Zuzanna przyparła się plecami do metalowych słupków płotu. Brama stała otwarta. Na znak, chłopcy ruszyli w jej stronę.

Machnęła rękoma, starając się trzymać ich na odległość, ale ich trzech było za dużo. Jeden chwycił ją za ręce, reszta przycisnęła do płotu. Rozglądali się, kto pierwszy uderzy.

Odsuńcie się! krzyknął Szymon, podbiegając.

Dwaj odsunęli się, lecz trzeci wciąż trzymał Zuzannę. Wtedy chłopcy zderzyli się ze Szymonem. Zuzanna kopnęła tego, który trzymał ją, on wykrzyknął i puścił ją. Złapała się za podłogę kawałek deski, podniosła go i ruszyła w stronę bijących się. Chciała uderzyć jednego w głowę, ale nie dosięgnęła trafiła w plecy.

Chłopak wyrywał się i rzucił się na Zuzannę. Pobiegła w stronę bramy.

Dziecko, biegnijcie do nas! Dzwoniliśmy na policję zobaczyła mężczyznę i kobietę po drugiej stronie ogrodzenia. Hooligani, życiem nie mają!

Wspomnienie o policji sprawiło, że chłopcy odskoczyli. Zuzanna podeszła do Szymona.

Teraz pomóż mi, nie ma podziękowań, mruknął facet, podążając za nią.

Najważniejsze, że wszystko skończyło się dobrze, odparła kobieta.

Zuzanna pomogła Szymonowi wstać z ziemi. Podbiegli do przerażonej babci, która jeszcze drżała, myśląc, że to kolejny atak.

Cześć, babciu, to ja, Zuzanna. Idziemy do domu, objęła ją.

Kto to? Czekam na Borisa On już kończy lekcje

Borisa już nie ma w szkole. Chodźmy.

SłyszałamZuzanna odetchnęła głęboko, przytuliła babcię i poczuła, że w końcu znalazła w sobie odrobinę ukojenia.