Vasyl – koci spryciarz z warszawskiego podwórka

Łukasz

Zoska, ty powariowałaś! Jak to usłyszy pani komendant, to nas obie ze skóry obedrze!

I co mam z nim zrobić, Kazia? Wyrzucić? Przecież szkoda, to przecież żywa istotka!

On jeszcze żyje, ale nie wiem, jak by to z tobą było, jakbyś go tu zostawiła.

Kazieńko, złota kobieto, nie przesadzaj! To tylko kociak. Może trochę u nas zostanie, co?

Nie próbuj mnie przekonywać Kazia roześmiała się i pogłaskała wielkiego rudzielca, który pojawił się u nich jak spod ziemi. Myślisz, że mi go nie szkoda? Gdzie ty tego chudzielca znalazłaś? Wygląda jakby był na diecie od miesiąca! Pewnie jeszcze chory Ledwo głowę unosi, maleństwo.

Już ci mówię Zosia owinęła kociaka w długi szalik, który sama zrobiła na drutach. Wychodziłam z pracy i szłam skrótem przez park. Leżał prawie na środku ścieżki, cały przysypany śniegiem. Tylko kolor futerka go zdradzał. Już myślałam, że nie żyje, taki był zimny. Ale nagle poczułam, że oddycha. Chwyciłam go i biegłam prawie przez cały Kraków do akademika. Wpadłam jak huragan, nawet pani Weronika na portierni z wrażenia przestała rozwiązywać krzyżówki.

No to już czekaj na interwencję! Oj, Zosieńko, narobi ci bigosu! Pamiętasz, jak ryczała na Lidkę, gdy przemyciła kotkę? Pół pokoju postawiła wtedy na głowie, powtarzając, że zwierząt w akademiku być nie może.

Ale Kazia, ty przecież nie sypniesz, co? Zosia, odwracając się w drzwiach, spojrzała na współlokatorkę z niepokojem. Jakby przyszła beze mnie, schowasz go? Ja tylko mleczka mu podgrzeję i wracam.

Idź już! Kazia zgarnęła kociaka ze stołu razem z szalikiem i wyjęła robótkę z wiklinowego koszyka. Nic nie widziałam, nic nie wiem! zaśpiewała i mrugnęła do Zosi. Spokojnie, damy radę!

Zosia zniknęła, a Kazia zajrzała do koszyka i pokręciła głową.

No ładnie. Trafiło nam się szczęście! Rudzik-złodziej Trzymaj się, maleńki. Zosia to dobry człowiek, jakby coś ci się stało, długo by płakała. A po co nam to?

Kociak słuchał, jakby przez mgłę. Oddychał ledwo, leżał z zamkniętymi oczami, nie reagując na żadne słowa.

W pokoju robiło się coraz ciemniej. Wieczór powoli zakładał swoje panowanie, a Kazia nie chciała zapalać światła. Lubiła ten czas. Cały wieczór przed nią A jak się pracuje na drugą zmianę, to wracasz i od razu spać trzeba. A tak można poczytać, pogadać z Zosią, podpytać o jej przeboje z Tomkiem partnerem, co już jej się oświadczył. Westchnęła ciężko. Miała chłopaka, ślub się szykuje. A ona, Kazia? Sama, jak palec. W mieście taka rosła baba jak ona tylko ludzi odstrasza. I którym chłopem być przy niej, co? Może rację ma babcia, żeby wrócić do domu? Ale co tam robić Siedzieć przy gospodarce? Po co było się tyle uczyć? W fabryce przynajmniej ją cenią, nawet wyjazd na wczasy dostała. Kazia odgoniła ponure myśli ruchem głowy. Bez przesady, jeszcze zdąży za mąż wyjść. Każdy gdzieś znajdzie szczęście.

Zosia wróciła i zaczęła szukać pipetki, żeby nakarmić kota. Z miski nie umiał pić, kręcił się tylko z nosem w mleku, nie miał siły nawet polizać. Kiedy Zosia niemal płakała, próbując go napoić, Kazia odłożyła książkę i przejęła rudego malca.

Daj to tu!

Nabrawszy mleka do pipetki, chwyciła kociaka, otworzyła mu pyszczek i mruknęła:

No już, ruszaj się mały łobuzie! Nie po to cię tu wciągnęłyśmy, żebyś się nam przed nosem wykończył z głodu!

Kociak się krztusił, prychał, ale w końcu zjadł.

Dali mu na imię Łukasz. Pani Weronika nie miała pojęcia przez prawie rok, że w pokoju dziewczyn mieszka ktoś więcej, dopóki przypadkiem nie zobaczyła, jak przez uchylone okno na parterze przemknął rudy błysk z puszystym ogonem.

Co to ma być?!

Aż cały akademik stanął na nogach od jej krzyku.

Pani Weroniko, prosimy! Przecież nawet pani nie wiedziała, że mamy kota! Jest niesamowity łapie myszy!

Jakie myszy, u nas nie ma myszy! U nas jest wzorowy akademik!

A i myszy też pokazowe! Kazia, zakładając ręce na piersi, zmierzyła portierkę spojrzeniem. Stuknęła nogą w podłogę, chowając za sobą Łukasza. Równe takie, tłuste! Łukasz regularnie nam pod łóżko z rana przynosi mogę pokazać przy okazji. Trzeba się pochwalić, nie tylko my!

Kazimiera, żebyś się nie wygadała! pani Weronika spojrzała groźnie na Zosię. Twoja sprawka? A jak wyjdziesz za mąż, to co zrobisz z kotem? Zabierzesz?

Pewnie by tęsknił za Kazią Zosia podniosła kota na ręce.

Oj, kochana, ty o nim jak o chłopie gadasz! Karmić, głaskać, to dobrze.

Nie sądzi pani Ja się staram, a on i tak do Kazi się tuli. Zosia oddała kota koleżance i objęła portierkę ramieniem. To co, może pozwoli pani zostać Łukaszowi?

Niech wam będzie, cwaniaczki! Ale żeby ani dźwięku nie było i śladu po nim! Bo obie polecicie stąd szybciej, niż powstały plany nowego akademika!

Ślub Zosi hucznie się odbył, a Kazia została sama z Łukaszem. Dni leciały monotonne i jakoś smutniejsze. Pani Weronika nie śpieszyła się z przydzielaniem jej nowej współlokatorki. Stary akademik powoli kończył swój żywot, a dziewczyny cichutko wzdychały, marząc o nowym mieszkaniu. Budowa czasem stawała, lecz rosła Kazia w weekendy razem z ekipą chadzała pomóc na budowie, kręcąc się po korytarzach i marząc, jak mogłoby tam być.

W taki dzień natknęła się na swoją jak myślała przyszłość.

Sebastian, tak jak ona, przyjezdny, ostatni z rodzeństwa w rodzinie. Po stracie rodziców zdecydował się zamieszkać w Krakowie. Nie miał nic, ale życie było tu ciekawsze. Dziewczyn pełno mógł wybierać, ale Sebastian szukał żony, najlepiej z własnym kątem lub choćby szansą na mieszkanie. Kazia nie pasowała do tych marzeń, lecz Sebastian nie przeszedł obojętnie, gdy spotkał ją na korytarzu wyższa od niego o głowę, spojrzała na niego z góry i już mu w głowie została.

Jego niezdarne zaloty najpierw Kazię rozbawiły.

O Matko! Gdzie mi taki? Przecież będę musiała go po głowie klepać śmiała się do Zosi, która odwiedziła ją z brzuchem! Kogo on szuka, dziewczyn czy niańki?

Kazia! Przestań! Czy rozmiar ma znaczenie? Ważne, jaki jest człowiek.

Sama nie wiem poważniała i patrzyła w okno.

Patrzyła też, jak Zosia z trudem wstaje, głaszcze Łukasza, który rozciągnął się na łóżku i demonstracyjnie ociąga się z zejściem na podłogę.

Ciężko ci? Kazia wyjmowała z szafki słoik miodu od braci.

Nieee Ale to jakbyś stała na dworcu, walizki spakowane, czekasz na pociąg do nowego życia i już tylko chcesz, by ruszył Zosia wzięła słoik i, całując Kazię, pomachała kotu. Trzymaj się, Łukasz. Dbaj o nią!

Może to przez ciążę Zosi, może przez własną samotność, Sebastian coraz częściej pojawiał się w małym pokoju. Łukasz go znielubił od pierwszych odwiedzin. Warczał, wyginał grzbiet, wskakiwał na parapet i gotów był rzucić się na Sebastiana w każdej chwili. Kazia otwierała okno, zawsze go wtedy wyganiała, wiedząc, że do nocy kot wróci i będzie się izolował, nie dając się pogłaskać ani nawet nakarmić. Sama nie wiedziała, co mu jest.

Chyba zazdrosny? wzruszała ramionami, pytana przez panią Weronikę, do której Łukasz zaczął przychodzić wtedy, gdy Sebastian wpadał do Kazii.

Może coś czuje. Uważaj, Kaziu, żeby cię nie zostawił, jak już się tym znudzi oceniała pani Weronika.

Proszę nie mówić tak. Ja wierzę, że nie będzie taki. Kazia już nie była taka pewna siebie

I kazali jej się bać i kot, i portierka.

Poranne złe samopoczucie Kazia zrzucała na kwaśny kefir i przeterminowane grzybki od bratowej. Ale minął tydzień, potem drugi, a ona coraz bardziej bez siły, cały dzień głodna i śpiąca. Spotkała Zosię z wózkiem na Plantach i wyżaliła się wtedy dotarło do nich obu

Kazia! Co ty wyprawiasz? Zosia złapała się za głowę. A jemu powiedziałaś?

Kazia stała jak wryta. Myśli szumiały jej w głowie. Nagle usłyszała gdzieś podświadomie głos pani Weroniki:

Oj, dziewczyno Uważaj

I to właśnie ten delikatny głosik zebrał ją do kupy. Odpowiedziała Zosi i pobiegła do domu. Trzeba było powiedzieć Sebastianowi. Wolność się skończyła. Trzeba myśleć o przyszłości.

Tylko że przyszłość musiała budować sama.

Wybacz, Kazia. Ale nie wiem, czy to mój Nie zgadzam się. Sebastian kopnął Łukasza, który niespodzianie rzucił się na niego. Idź precz!

Łukasz, wykręcając się, wgryzł mu się w nogę, aż Sebastian wrzasnął. Ku zaskoczeniu samej siebie, Kazia parsknęła śmiechem:

Daj spokój, Łukaszek! Szkoda cię na taki materiał!

Długo potem siedziała, patrząc na zamknięte drzwi. Łukasz ocierał się o jej nogi, potem wskoczył jej na kolana wyjątkowo na to pozwoliła i mruczał dopóki go nie strąciła.

Wystarczy smęcenia. Czas na herbatkę!

Syna wpisała na swoje nazwisko. Gdy urzędniczka w urzędzie spytała o ojca, spojrzała w oczy i powiedziała stanowczo:

Nie ma ojca. Jest matka. To wystarczy.

Zosia przygotowała wyprawkę, pani Weronika załatwiła przez znajomych wózek i chodziła do dyrektora fabryki, by wywalczyć Kazi nowy pokój. Ale budowa stanęła, a dyrektor tylko rozkładał ręce:

Bardzo bym chciał, ale nie mogę. Musicie jeszcze poczekać.

W pokoju było zimno, mimo starań Kazii. O dziwo, nie przeganiała kota od syna wręcz przeciwnie, Łukasz uznał od razu, że ten dziwny, wrzeszczący kłębuszek jest jego i musi się nim opiekować. Przygniatał się do niego, a mały spokojniał, czując ciepło futra. Kazia przyglądała się tej kociej miłości i mimo swojej sytuacji wybuchała śmiechem. Na jedzenie dla kota ledwo starczało, gdyby nie pomoc braci, byłoby naprawdę źle. Sebastian zniknął z miasta, Kazia nawet nie chciała o nim myśleć. I dobrze. Było jej lżej.

Rodzina przyjechała całą ekipą, kiedy odbierała Kazię z synkiem ze szpitala.

Zuch chłopak! Mocny jak byk! Kazia, cała ty!

Kazia słuchała tych słów i pierwszy raz w życiu ledwo się powstrzymała, żeby nie ryczeć z ulgi. Nikt ani spojrzeniem, ani pół słowa, jej nie zganił. Przeciwnie, żona najstarszego brata przytuliła ją w kuchni i szepnęła:

I dobrze, że urodziłaś. Nie będziesz sama już nigdy. A porządny facet jeszcze cię znajdzie nie wszyscy są tacy sami. O synka się nie martw, damy radę. Wychowamy go na porządnego chłopaka, zobaczysz.

Przyrzeczenie swoje rodzina dotrzymała co dwa tygodnie któryś z braci przywoził paczki pełne jedzenia i ubranek, Kazia rozpakowywała i pociągała nosem ze wzruszenia. Tak niewiele potrzeba człowiekowi tylko świadomości, że nie jest sam.

Żłobek dla Maćka był wielkim przeżyciem ciągle chorował, Kazia zrywała się pomiędzy pracą a domem. Bez pomocy Weroniki i Zosi uciekłaby na wieś, ale świadomość wspólnego domu z rodziną brata skutecznie ją powstrzymywała.

Gdy siedziała przy łóżeczku syna, przypominała sobie swoje młode zakochanie i myślała, że nie każdemu pisane szczęście. Już wiedziała, że nie chce już kwiatków, czułych słówek i pustych obietnic, w które był mocny Sebastian. Chciała kogoś, kto zaparzy herbatę, powie idź spać, ja popilnuję syna, zabierze ich w weekend do zoo i kupi Maćkowi balon, pochwali jej ogórkową i schabowe, potem przybije półkę, która od miesięcy plącze się po kątach. Chciała tylko mająć kogoś przy sobie. Tak po prostu.

Tyle jej wystarczyło do szczęścia. To i już.

Sen przychodził niespodzianie. Kazia zasypiała przy stole tuż obok łóżeczka dziecka, skulona i zmęczona.

W jedną z takich nocy życie nagle wywróciło się do góry nogami.

Mały Maciek chorował już trzeci dzień, temperatura nie schodziła, a Kazia umęczona, codziennie odwiedzana przez lekarkę z sąsiedztwa, była już na granicy wytrzymałości.

Wszystko dobrze robisz, poczekamy mówiła pani doktor. Organizm silny, powinien sobie dać radę.

Kazia nie puszczała synka z rąk, tuliła go, a on tylko zasypiał na chwilę, po czym z płaczem łapał się za bolące ucho. Weronika przyniosła rosół, pogłaskała rozpalone czoło Maćka i westchnęła:

Taki rozpalony!

Temperatura nie schodzi, ile bym nie próbowała…

Może to i dobrze, lekarze mówią, że walczy z chorobą.

Tak, wiem westchnęła Kazia. Ale serce pęka, jak płacze.

Przejdzie Zjesz z nim, odpocznij. Rano będzie lepiej.

Kazia pocieszona, szykowała synkowi okład, podczas gdy Weronika cicho wymknęła się z pokoju.

Łukasz, leżąc przy Maćku w łóżeczku, wciągał ogon na tyle, by nie dać się złapać. Maluch, zmęczony zabawą, zasnął zanim Kazia skończyła przygotowania.

Chciała podgrzać rosół, więc wyszła do kuchni z garnkiem. Nagle usłyszała straszny rumor, tłuczenie szkła i Maćka płacz. Rzuciła wszystko, wróciła biegiem. Przez moment zamarła na środku pokoju kot walczył na śmierć i życie z ogromnym szczurem. Łukasz, ranny i poszarpany, osłaniał dziecko. W końcu dopadł szczura i pochwycił go za kark. Nie mogła go oderwać.

Łukaszku, zostaw, kochany, już po wszystkim!

Kot zapiał tak, jakby płakał, puścił szczura i doczłapał do łóżeczka, gdzie Maćek zanosił się płaczem. Kazia chwyciła dziecko i dopiero wtedy zauważyła drugiego szczura przy łóżeczku. Wyrzuciła go z pokoju, złapała Maćka i krzyknęła na cały korytarz:

Pomocy!

Godzinę później ogrzewała synka u Weroniki, która wyciągnęła klucze do swojego mieszkania i obiecała dopilnować kociego bohatera.

Skandal, szczury w akademiku! Przecież je tępiliśmy! złościła się Weronika, zbierając Łukasza do dyżurki i opatrzywszy mu rany.

Jesteś bohater, Łukasz. Dobrze, że cię zatrzymałyśmy!

Kot leżał ledwo przytomny, nie miał siły nawet się umyć. Nie chciał jeść. Weronika była zmartwiona. Rankiem po zejściu ze zmiany wpadła do Kazii:

Z Maćkiem zostaniemy, a ty szukaj lekarza dla kota! Jest lecznica dla zwierząt parę ulic dalej!

I rzeczywiście, Kazia biegła, jak szalona. Łukasz leżał na jej łóżku ledwie oddychał.

Wytrzymaj Łukasz, wytrzymaj… powtarzała.

Dobiegła do lecznicy dla zwierząt. Rzuciła się do młodej weterynarz:

Najlepszy lekarz, natychmiast!

Proszę usiąść i zaczekać powiedziała lekarka.

Siedziała, trzymając Łukasza, gdy do poczekalni wszedł prawdziwy olbrzym, o głosie jak dzwon.

Co tu mamy? zagaił spokojnie.

Kazia w końcu oddała mu kota.

No, kto cię tak załatwił, przyjacielu? Obejrzał kota ze wszystkich stron.

Szczury.

Domowy kot?

Nasz, domowy. W pokoju walczył.

Rzadko spotykane. Tak dzielnych kotów nam trzeba!

Ale proszę, niech pan go ratuje, on mi dziecko ocalił!

Proszę nie krzyczeć. Jestem Michał. A pani?

Kazia

Bardzo mi miło. I nie lubię wrzasków. Pomogę, spokojnie! uśmiechnął się.

I pomógł. Rudawe futro Łukasza jeszcze nie raz pojawi się w dziecięcym pokoju obok Kazi i Michała, gdy kilka lat później ich córeczka Ania, czując ciepły, mruczący brzuch kota, wtuli się w niego i sen stanie się twardszy, a rodzice wejdą, by poprawić kocyk Maćkowi i ściągnąć z nogi skarpetkę Ani.

Dobra z Łukasza niania, co Michał?

Najlepsza! Michał podrapał kota za kiedyś zszywanym uchem. Za takiego kota to oddałbym pół pensji!

On i tak jest złoty! Widzisz, jak łagodnie świeci.

Łukasz wtulił się w dłoń Kazii, rozciągnął się przy Ani i objął ją łapą. Kazia zgasi światło, pociągnie Michała za sobą, i cicho zamknie drzwi. Jej dzieci nigdy nie bały się ciemności, bo zawsze był z nimi Łukasz. A przy nim strach nie miał prawa wejść.