Nie taka Julka

Nie taka Justynka

Justynka! Znowu?! Boże, ty to nie dziecko, tylko same kłopoty! No jak można?!

Mamo, nie wiem. To się samo zrobiło

Mama ściągała z Justynki ubłoconą kurtkę, przemoczone kalosze i czapkę bez pompona.

Wszystkie dzieci są dziećmi, a ty Justyna! Ile można?!

Justynka oglądała rozdarty dół sukienki i wzdychała.

A tak było wesoło! Pociąg był przecież wspaniały! Szkoda tylko, że Staś za mocno pociągnął ją za sukienkę. I tak się porwała. A pani Katarzyna powiedziała, że ona szyć nie będzie i niech mama Justynki się tym zajmie. I miała rację! Tylko przez to Justynka musiała siedzieć od podwieczorku do wieczora w kącie na krześle. Przecież nie będzie świecić majtkami przed chłopcami! Tak mówi babcia Justynce. A babcia przecież wie!

Na przykład to, że Justynka jest inna. Mama tak nie mówi, ale babcia bez problemu.

Daj jej spokój! Co to za dziwny zwyczaj?

Mamo, sama mnie tak wychowałaś! Dlaczego teraz mówisz, że to nie tak? I co z Justynki wyrośnie, jeśli nie będę jej wychowywać?

Taka sama mądra i piękna dziewczyna jak ty! Mało?

Daj spokój! Nie mam czasu na twoje głupstwa! Justyna! Idź się przebrać! Natychmiast!

Justynka odetchnęła z ulgą, uciekła do swojego pokoju, a sprzeczka między jej dwiema najważniejszymi osobami trwała dalej już bez niej. Zresztą i tak nie była im potrzebna. Była tylko pretekstem.

Gdyś raz zapytała babcię, co znaczy pretekst, ta tylko się uśmiała:

Kłócić się bez powodu nie ma sensu, złotko. Ale po coś to co innego!

Ja jestem waszym powodem?

Najważniejszym! Jesteś nasza jedyna! Martwimy się, jaka wyrośniesz. Każda po swojemu. Mama surowo, bo wierzy, że tak trzeba. Ja moja cała surowość skończyła się na twojej mamie, na ciebie już nic nie zostało. Muszę wymyślać inne sposoby. Na przykład bułeczka z miodem!

Nie lubię bułeczek!

No dobrze, niech będzie cukierek.

O, to lepiej! Babciu, a mama mnie kocha?

Ponad wszystko! Nawet bardziej niż ja! Nie miej wątpliwości!

To czemu ciągle na mnie krzyczy?

Właśnie dlatego

Dziwna ta miłość Ty mnie też kochasz, a nie krzyczysz

Ja jestem babcią, a ona mamą. Od matki się więcej wymaga. I dlatego kocha inaczej. Rozumiesz?

Nie!

Jeszcze nie czas. Kiedyś zrozumiesz.

Tyle że kiedyś wciąż się nie pojawiało.

Justynka czekała i czekała, ale nic z tego. Z każdym rokiem mama była coraz surowsza.

Co mam z tobą zrobić?! Czekać, aż wrócisz z brzuchem do domu? ten tekst słyszała regularnie, ale przez długi czas nie wiedziała, co oznacza. Tylko głupio chichotała, przypominając sobie rozdarty dół przedszkolnej sukienki. Kusiło ją zapytać, jak można coś przynieść w podartej sukience, ale obawiała się, że nie byłoby jej do śmiechu.

Obawy mamy były zupełnie niepotrzebne.

Niezgrabna, choć ładna, Justynka uważała się za zupełnie przeciętną osobę. Babcia coś tam mówiła, ale była lustro!

A w lustrze Justynka widziała same braki! Oczy małe, kucyk z ciemnych włosów byle jaki, pryszcze na nosie. Piękność z niej raczej żadna!

Prawdę o sobie Justynka zrozumiała dawno temu, więc nie psuła sobie humoru. Tak prościej! I dla niej, i dla mamy. Co? Modne ciuchy niepotrzebne. Buty też stare trampki wystarczały na każdą okazję, prócz jednej na rzadkie wypady z babcią do teatru musiała ubrać coś porządnego.

Teatr uwielbiała. Szkoda, że to taki rarytas. Nie starczało na bilety. Babcia odkładała z emerytury, ale zanim się uzbiera A Justyna już od siódmej klasy poprosiła sąsiadkę o pomoc przy dzieciach i chętnie opiekowała się jej bliźniakami, zbierając swoje pierwsze złotówki. Bliźniaki były żywe, ale w porządku, a ona, nie mając rodzeństwa, naprawdę to lubiła bardziej przyjemność niż obowiązek.

Super! Przychodzisz, bawisz się, nakarmisz parą łyżek, a potem idziesz do domu. Nikt ci nie skacze po głowie, nie rysuje ci po zeszytach, nie musisz dzielić pokoju. Fajnie!

Nie żeby była egoistką, ale już wtedy rozumiała, ile kosztuje dwójka dzieci. A u nich? Mama pielęgniarka na oddziale ratunkowym, babcia z emeryturą. Największy brak ojca nigdy nie widziała i wcale jej nie ciągnęło.

O tych przemyśleniach nigdy nie gadała z matką. Po co jej dokładać zmartwień? Już i tak miała dość Sama Justynka wystarczała! A do tego babcia, której coraz bardziej szwankowała pamięć. Nawet swojego imienia czasem nie znała.

Dobrze chociaż, że ojca Justynki babcia pamiętała jeszcze przez jakiś czas. I całą historię opowiedziała wnuczce, zanim całkiem zapomniała.

Twoja mama mu nie była potrzebna.

Dlaczego?

Hulaka był. Różnych miał narzeczonych! Mówiłam jej! Ale młodości nie przekonasz. Zakochała się. Powtarzała, że weźmie ją za żonę, a inne błędy młodości.

Ożenił się?

Tak! Twoja mama, jak coś chce, to dopnie. Ale co z tego, gdy się dowiedział, że będzie miała dziecko, to rozpłynął się jak kamfora. Zniknął, adresu nie zostawił. Tylko kartkę.

Jaką?

Po co ci to, Justynko? To ich sprawa. Powiem ci jedno byłaś dla mamy tak wyczekiwana, że przez całą ciążę chodziła jak na palcach. Jak z porcelany! Bała się, że coś ci się stanie. Do dziś martwi się o ciebie. Wiesz, czemu cię ciągle wychowuje i strofuje?

Przez to?

A jak! Martwi się! Tak się boi, że czasem nocą nie śpi. Siedzi, gładzi cię po włosach i prawie płacze. Zapytam pokłóci się. To jej, ukryte. Kocha cię, Justynko. Najlepiej, jak potrafi. Rozumiesz?

Już rozumiem Babciu, a ty ją też tak kiedyś strofowałaś?

No pewnie! Wszystkie matki są takie same. Ze strachu o swoje dzieci robią głupstwa, a potem żałują.

Dlaczego trzeba się bać?

O dziecko? Nie da się wyjaśnić. Sama kiedyś poczujesz.

Justynka nie odpowiedziała, ale pomyślała, że ona swoich dzieci nie będzie ganiała, tylko wychowywała inaczej. Naiwne Ale kto tak nie myśli w jej wieku?

Do dzieci było jej daleko, nie bardzo wierzyła, że je kiedyś będzie miała.

Kto by się napalił na taką? Mała, brzydka i uparciuch. Jak już się przyczepi, to trzymajcie się! Przecież trzeba się z nią męczyć.

Skończyła szkołę medyczną i zaczęła pracę w tym samym szpitalu, gdzie mama. I zaczęły się schody!

Wszystko źle! Justyna za szybka, do pacjentów z sercem, a powinno być z dystansem, bo wejdą ci na głowę. Stara się niepotrzebnie wyjdzie jeden, przyjdzie drugi. Lepiej się nie rozdrabniać! Spokojniej trzeba! Wszystkich się nie uratuje!

Ale Justyna nie słuchała. Żal jej było każdego chorego. Ludziom boli! Źle komuś! Trudno zrobić zastrzyk albo poprawić pościel? A dobre słowo? Nawet kotu miło, a co dopiero ludziom!

Nawet mama ją przestrzegała:

Córeczko, nie wychylaj się! Tu takich nie lubią. Pokłócisz się ze wszystkimi i co będzie? Tobie? Mnie? Babci? Przecież wiesz, że twoja pensja teraz nam bardzo potrzebna! Nie oddamy babci do domu starców A opiekunka kosztuje, sama wiesz. Musisz pracować, zdobywać doświadczenie, a z babcią kto zostanie?

Mamo, nie umiem inaczej! A oni krzyczą na chorych, wyzywają

Ciężka praca, różni ludzie. Sama widziałaś. Duszy nie zawsze starcza dla pacjenta. Powinno się, ale nie każdy potrafi. U was w oddziale takich jak ty są trzy. To i tak dobrze! Kierowniczka cię chwali, ale prosi, żebyś czasem przyhamowała. Nie nauczysz nikogo na siłę. Jeśli już, to swoim przykładem.

Ale to trwa długo!

Ach, Justynko! W kogo ty taka?

W ciebie, chyba.

Justyna!

Co?

Nic! Rób, co mama mówi!

Jasne

Kłócić się jej nie chciało, ale i mamy słuchała na pół ucha. Może matka miała rację, ale w trzeciej sali leżała babcia, wredna jak sto pcheł, a do niej, Justynki, zawsze się uśmiechała. Nigdy nie skarżyła się, że zastrzyk boli albo że nie zwraca się na nią uwagi. Na inne siostry tak, na Justynę nie.

I czy tylko ona taka? Skądże! Sporo ich Wymęczonych, zbolałych, kłócących się o wszystko z rodziną Justynka wszystko widziała. I słyszała. Przychodzą odwiedzić, a mówią tylko o spadku albo innej głupocie. A potem pacjenci płaczą I złoszczą się I czy można się dziwić?

Mama nie chciała tego słuchać. Najważniejsze, żeby Justynka miała dobrze. A czy można być szczęśliwym, gdy wokół innym źle?

Wiadomo, wszystkich nie pocieszysz i nie ogrzejesz, ale kogoś jednego przecież można.

I niech się dziewczyny na oddziale z niej śmieją, mówią, że Justynka trochę dziwna, że powinna iść do klasztoru. Ich sprawa! Babcia zawsze mówiła, że karawana musi iść dalej, nieważne co

No i szła Justynkowa karawana. Grabulała po piachu i czasem miała wszystkiego dość.

Bo źle, gdy nikt cię nie rozumie. Jeszcze gorzej, kiedy nie ma z kim porozmawiać. Babcia już sama siebie nie pamiętała, mama tylko narzekała i powtarzała, że Justyna powinna sama o sobie pomyśleć. Koleżanki powychodziły za mąż wręczając jej swoje bukiety.

Nawet nie rzucę! Pora cię wydać, Justynko! Trzymaj!

Przyjmowała bukiety, nie chcąc nikogo urazić. Ale ten jedyny, który miał się pojawić, nie pojawiał się wcale. Może zabłądził, może i wcale dla Justynki go nie przewidziano. Bywa, że komuś nie pisana druga połówka? Jest cały sam dla siebie.

W końcu się z tym pogodziła. Nawet przestała czekać. Być Tatianą Łariną to nie dla niej. Nie odważyłaby się pierwsza wyznać uczucia. Nawet gdyby i komu

Latała tak między szpitalem, schroniskiem dla zwierząt (gdzie pomagała koleżance, która je prowadziła), a łóżkiem babci, która coraz rzadziej poznawała wnuczkę. Mama wzdychała i poganiała ją, żeby wyszła z przyjaciółmi, ale Justynka stawała się klasyczną starą panną, której rodzina i miłość nie bardzo były w głowie.

Mamo, jak chcesz wnuki, powiedz wprost! Urodzę ci parę. Teraz to proste.

Justyna! Co za cynizm?!

Co takiego? Książąt mało, na wszystkie nie starczy! To co chcesz ode mnie?

Chcę, żebyś była szczęśliwa

To przestań gadać, że powinnam ułożyć sobie życie. Moje życie nie chce się układać. Jest zadowolone, jak jest! Zostaw je w spokoju.

Mama milczała i zastanawiała się, z kim by ją jeszcze poznać. Synowie koleżanek już pożenieni, więc czekać tylko cudów.

A tu nagle zdarzył się cud, ale nie taki, jakiego Justynka by sobie zażyczyła.

Myślała, że jej bohater zjawi się i będzie cierpliwie czekał, aż mu odwzajemni uczucie. Ale wyszło zupełnie inaczej.

Główną rolę w spektaklu życie Justyny odegrała właśnie ta wredna babcia, co leżała w trzeciej sali. Pojawiała się w oddziale regularnie, dwa razy do roku. I za każdym razem personel narzekał, że znowu będzie kłopotów!

Znowu będzie pisać skargi! To twoja ulubienica, Justyna! Ty ją odbieraj!

Maria Aleksandrowna, bo tak się nazywała, rozpogadzała się widząc Justynkę w korytarzu.

Dziewczyno moja! Jak miło cię widzieć! Chociaż jedno ludzkie oblicze między upiorami!

No i po co tak? Wszyscy tu fajni!

Jeszcze młoda jesteś, to się nie orientujesz! Nie dyskutuj ze mną!

Nie będę! Zaprowadzę panią do sali, bo już wszystkich pani nastraszyła!

Niech się boją! Im się przyda!

Ale z pani wredna osoba, Mario Aleksandrowno!

Jestem! Ale jestem tylko ciut złośliwa. To ty nie widziałaś mojej kotki! Tam jest dopiero worek złości z ogonem!

Justynka kiwnęła głową i zaraz zapomniała, że ją o kotkę pytano. Szkoda! Bo wkrótce przyszło jej się z nią zmierzyć.

Wszystko dlatego, że pewnego razu Maria Aleksandrowna trafiła na oddział inna niż zawsze cicha, blada.

Pierwszy raz nikogo nie strofowała, nie szukała winnych. Cichutko poszła do sali i położyła się do łóżka plecami do reszty. Na zmartwione pytania Justynki tylko wzruszyła ręką.

Idź, dziecko Później

Po kilku godzinach już wiedziała i o diagnozie, i o tym, że Maria Aleksandrowna sama poprosiła, by ją przyjęto na oddział.

Z dziećmi się pokłóciła, to teraz cierpi sama. Matka! Jak się jest zimnym dla dzieci, to nie będzie komu na starość podań szklanki wody!

Justynka puściła te banały mimo uszu. Nie wiedząc dokładnie, co się dzieje, nie oceniała.

Skończywszy dyżur, zajrzała do Marii Aleksandrowny.

Jak się pani czuje? Trzeba coś przynieść?

Długi, zamyślony wzrok był jej odpowiedzią, aż w końcu staruszka powiedziała:

Justynko, chciałabym o coś poprosić Tylko nie umiem Nigdy nie prosiłam, zawsze wymagałam. Mama była charakterna i taka mnie nauczyła. Chciałaś czegoś idź, walcz, sama sobie musisz radzić! Ale jak przyjdzie potrzeba, a już nie możesz, tego mnie nikt nie uczył

O co chodzi? Proszę mówić!

Widzisz, mam rodzinę całą, a nikomu ufać nie mogę. Dziwne to. Przeżyłam życie, a wspomnień niewiele. Praca, obowiązki, codzienność. Radości okruszek, kłopotów furę. Miałam nadzieję, że przynajmniej dzieci wychowam inaczej. Ale nie! Rozpuściłam. Teraz, zanim umarłam, dzieci podzieliły wszystko A ja im całe mieszkanie: połowa dla córki, połowa dla syna. Sprzedałam rodzicielskie po śmierci babci i pomogłam. Trudno było, ale spisałam się. A teraz? Niepotrzebna. I ja, i Justynko, pomóż! Zabierz moją Marusię

Kogo?!

Moja kotkę! Sąsiadkom nie dam, za dużo złośliwości, ale ty dobra jesteś. Wredna trochę, ale mądra! Wszystko rozumie! Jak wyjeżdżałam, rzucała mi się pod nogi, jakby wiedziała Proszę

Justynka się zawahała.

Kochała zwierzaki, ale w domu z mamą nikogo nie trzymały. Babcia chora, a i tak było ciężko. To kolejne wydatki, a ledwo z pensji do pensji wiązały.

Ale spojrzenie Marii Aleksandrowny nie zostawiało złudzeń kot to najważniejsza jej radość w życiu. Może dziwne i dla kogoś śmieszne, ale dla niej prawdziwe. Justynka nie chciała oceniać. Możesz dać trochę ciepła daj, a sądzić najpierw spójrz w lustro!

Po dyżurze zagadała z mamą, potem pojechała odebrać kotkę.

Wezmę ją, Mario Aleksandrowno. Ale tylko na czas pani nieobecności! Jak pani wyzdrowieje, oddam Marusię!

Oczywiście, dziecko!

Stara zadrżała i po raz pierwszy wyglądała jak zwyczajna babcia, nie jak czarownica.

Podjechawszy pod dom, Justynka pomyślała, że dostała od babci klucze, ale wejść sama trochę się bała. Pokręciła się na klatce, zapukała do sąsiadki.

Kogo szukasz? przywitała ją młoda pani z niemowlakiem.

Przepraszam. Maria Aleksandrowna prosiła, żebym zabrała jej kotkę. Zostaniesz w drzwiach, żebym mogła ją złapać?

Tak, boisz się wejść sama? uśmiechnęła się sąsiadka I dobrze! Ta babcia trochę dziwna.

Oj tam, zwyczajna staruszka! Wszyscy mamy swoje dziwactwa.

To prawda! przytaknęła i kiwnęła głową. Działajcie, my poczekamy! No, Wojtuś?

Wojtuś zaśmiał się, potwierdzając słowa mamy, i akcja kotkowa wystartowała.

Skończyła się zaraz kotka czarna jak noc prześlizgnęła się przez uchylone drzwi, pomknęła po schodach i zniknęła! Justynka nawet nie zdążyła jej zobaczyć.

Zamknij drzwi! krzyknęła za nią sąsiadka, a Justynka zawróciła. Już jej nie złapiesz. Szybka i zła! Ręce uważaj, jeśli już ją znajdziesz! Powodzenia!

Dzięki!

Justyna biegła już po schodach, modląc się, by drzwi wejściowe były zamknięte.

Ale niestety! Stały szeroko otwarte, a przed domem kilku panów wnieśli paczki do auta.

Nie widzieliście kota? spytała.

Jeden z nich machnął w stronę drzew.

Na drzewo ci uciekła.

Reszta się zaśmiała patrząc, jak Justyna kręci się pod drzewem, z którego kotka fukała, ale nikt nie pomógł.

Najpierw Justyna długo nie widziała kota, tylko słyszała syki i warkoty. W końcu zauważyła: na czwartym konarze jak główka szpilki siedziała Marusia.

Marusiu, kici, kici!

Zamiast odpowiedzi dostała sykami.

Ale z ciebie liszka! warknęła Justyna i westchnęła.

Nie ma rady, trzeba się wspinać sama nie zejdzie.

Na dziedzińcu już było pusto. Siąpił dokuczliwy jesienny deszcz. Najchętniej wróciłaby do domu, pod koc, z herbatą i słuchawką na uchu choćby mama znowu ją pouczała Ale obiecała musi dotrzymać słowa.

Rzuciła plecak za plecy i zaczęła wspinać się na drzewo.

Coraz wyżej, raz, drugi, znów bliżej i w końcu łapa przemknęła jej przed twarzą ledwo zdążyła uskoczyć.

Marusiu! Oszalałaś?! Ja cię

Chciała grozić obcięciem ogona, ale w porę się ugryzła w język. A może stara ma rację i kotka rozumie wszystko? Jeszcze się obrazi!

Wreszcie chwyciła ją za kark.

Puść gałąź!

Justyna fukała już prawie jak kot. Marusia stwierdziła, że dziewczyna jest z podobnego gatunku, więc oddała się jej, pozwalając schować pod kurtkę. Tam było ciepło, więc zamilkła.

Ale najgorsze dopiero się zaczynało wejść na drzewo się udało, ale jak zejść?

Dopiero teraz przypomniała sobie, że od dziecka boi się wysokości. Gałąź była wyżej, niż jej się zdawało.

Schowała głowę i westchnęła.

Mamo

Wysoko

Justyna próbowała się przesunąć, ale zesztywniała z przerażenia.

Telefon dzwonił niestrudzenie w kieszeni, ale bała się ruszyć, by nie spaść.

Zawołać pomocy wstydziła się. Po co ludzi niepokoić? Sama sobie winna.

Ej! Wygodnie ci tam?

Nagle usłyszała z dołu śmiejący się głos i o mało się nie zsunęła.

Nie, nie! Trzymaj się! Już cię zdejmuję! Poczekaj sekundę!

Chłopak mówił uspokajająco, jakby miała mu uciec.

Oczywiście, spokojnie poczekam!

Jego sarkazm spotkał się z zamyślonym:

Hmmm

I zniknął na chwilę, zostawiając Justynę z własnymi myślami.

No pięknie! Poszedł Marusiu, czemu ja zawsze

Nie zdążyła się jeszcze pokajać, jak chłopak wrócił z drabiną.

Schodź! Nie zamierzasz tu nocować?

Justyna zacisnęła powieki i pokręciła głową.

Boję się

To wyznanie zostało przerwane chłopak złapał ją za nogę, przesunął i wkrótce już stała na drabinie.

Trzymam cię! Spokojnie! Ostrożnie, powoli!

Posłuchała. Schodziła, czując, jak chłopak ją asekurował.

Kiedy stanęła już na ziemi, Marusia próbowała wyskoczyć, ale Justyna była czujna. Sprawnie schowała kotkę do kurtki i zapięła zamek.

Siedź i nie ruszaj się! Obiecałam twojej właścicielce, że się tobą zaopiekuję i zrobię to!

Ty to jesteś zadziorna

Chudy, niewyróżniający się niczym chłopak uśmiechał się do niej żartobliwie.

Odprowadzić cię?

Poradzę sobie! warknęła, a zaraz ochłonęła.

Głupia jesteś! Facet szedł własną drogą, pomógł ci, znalazł drabinę, moknął, a ty nie podziękujesz? No nie Justynka!

Przepraszam Bardzo dziękuję! Siedziałabym tam do rana, gdyby nie pan!

Ale po co?

Bo boję się wysokości!

To po co weszłaś?

Po kotkę! Przepraszam, muszę już iść mama się martwi.

A czemu oficjalnie? Jak już widziałem twój mokry tyłek i cię ściągałem, mów mi po imieniu jestem Artur. Mogę cię odprowadzić do metra czy do domu? Daleko masz?

Nie bardzo.

Nagle Justynka poczuła, że wcale nie jest jej zimno. Nawet przeciwnie dziwne ciepło unosiło ją nad ziemią i wywoływało głupawy uśmiech na każde słowo Artura.

A Marusia siedziała pod kurtką cichutko, jakby grzejąc się przy ich szczęściu.

Artur odprowadził ją pod dom. A nazajutrz będzie na nią czekał w parku przy szpitalu. I pójdą razem po karmę dla Marusi, bo okazało się, że ta kotka nie wszystko jada i potrafi głodować, byle nie ruszyć byle czego.

Justynka niańczyła Marusię przez tydzień. Tyle, ile trzeba było, aż córka Marii Aleksandrowny przyjechała odebrać mamę.

Wie pani, mama tak tęskni za kotką Niech będą razem.

Zabierze pani Marię Aleksandrownę do siebie?

Oczywiście! To moja mama! Zawsze się opierała, nie chciała się przeprowadzać. Teraz już musi. Dziękuję pani!

Justynka pomachała im i raz jeszcze pomyślała, że cudze rodziny i serca to tajemnica. Po co wymyślać, co tam się dzieje? Wszystko może być zupełnie inne, niż wygląda. Jeśli komuś potrzebna jest nawet mamy kotka, to znaczy, że nie zawsze widać wszystko z zewnątrz.

Tak naprawdę, zamiast rozmyślać o cudzych domach, może najlepiej zacząć budować własny. Zwłaszcza gdy pojawia się ktoś, z kim naprawdę się tego chce. Wtedy już nieważne, kto pierwszy się odważy powiedzieć o uczuciach to, co najważniejsze, jest inne.

Najważniejsze, że ten, z kim warto budować dom, znajdzie dla ciebie czas i drabinę właśnie wtedy, kiedy tego najbardziej potrzebujesz. I nigdy nie powie ci, że jesteś nie taka. Bo przecież dla niego nie ma na świecie nikogo lepszego niż ty.