List do ojca

List od ojca

No nie wierzę, Kamilku, to dopiero numer z twojej strony! Wioletta zapomniała o dobrych manierach, otarła nos rękawem bluzki.

Tę nową bluzkę uszyła jej mama. Wydobyła z szuflady odłożony kawałek jedwabiu, żal jej było trochę takiej piękności, ale usiadła do maszyny, by uszyć coś dla córki.

Przecież dziewczyna już wyrosła. Stroje potrzebne. Kto na nią spojrzy, jak ubiera się byle jak?

Lepiej by mama się tak nie starała I tak nic z tego, pomyślała Wiola, patrząc ze smutkiem za swoją pierwszą miłością.

Ten ukochany szedł od niej twardym, pewnym krokiem, ani razu się nie odwracając.

To bolało aż za bardzo.

Wiola jeszcze raz cicho zaszlochała, ale zaraz sobie przypomniała, że ma pomalowane rzęsy, choć matka zakazała zabraniając malowania, więc płakać nie wypadło.

Kamil, Kamilku, Kamilek…

Jedyny i ukochany! Ledwie pół roku szczęścia im było dane Wiola liczyła dokładnie od dnia poznania. Sześć miesięcy minęło co do dnia.

A tyle się wydarzyło

Kamil jednak się odwrócił, ale Wioletta udawała, że tego nie widzi.

I dobrze! Ona mu z taką nowiną, a on nos zadziera?! Niech idzie! Żeglarz, wielki pan! Morza mu trzeba i wolności! No to droga wolna! Czy ona dziecko?! Sama urodzi, sama wychowa! Nikogo nie musi pytać o zgodę! Za wielki zaszczyt!

Wiola zła była, ale w środku bolało jak echo, cicho, przejmująco, tak że aż zęby ściskała z żalu.

Jak mógł?! Przecież mówił, że kocha, że dla niej wszystko, ślub obiecywał A jak mu powiedziała, że dziecka się spodziewa?

A raczej nie tak wprost

Sugerowała, że oczekuje czegoś więcej niż niedzielnych spotkań, on na to, że jego czeka morze. Że swoich planów dla jej zachcianek zmieniać nie zamierza. Jak kocha, to niech z nim jedzie.

A jak ona wyjedzie od matki? Do obcego miasta, bez rodziny, bez nikogo?

Nie, tego nie będzie.

Wiola wstała z ławki, poprawiła spódnicę i fryzurę. Włosów miała niewiele, ale trwała potrafi zdziałać cuda. Mama miała rację wygląd robi swoje. A przecież Kamil niewyjściowy, a dziewczyny za nim szaleją. Bo inteligentny, pogodny, z nim i poważnie porozmawiać można. Choć szkoły ledwo skończył! Ale jaki bystry

Ona też Skończyła technikum i dosyć. Mamy nie słuchała, choć naciskała na dalsze studia. Nawet ją wyzwała, nie odzywały się miesiąc! Ale Wiola wiedziała swoje. Po co jej dyplom, skoro na budowie zarabia już teraz dobrze? Pomaga matce, na siebie wystarcza.

Matka się pogodziła, przygarnęła znowu pod skrzydła. Bo taka jest mama. Tylko co powie, kiedy dowie się, że zostanie babcią? Będzie awantura?

Nie ma co zgadywać. Bez niej się nie obejdzie.

Awantura była na cały blok. Sąsiadki zbiegły się z ciekawości, a matka wszystkich wygoniła, bo rodzinne sprawy to rodzinne, a nie dla wszystkich do dyskusji.

Jak mogłaś, córeczko? Czy ja ci nie mówiłam, żeby szanować się przed ślubem? Kto cię teraz zechce?! Ach, Kamil! Tego się nie spodziewałam po nim! Na wyglądzie porządny chłopak! Żmija! No nic, jeszcze mu się ode mnie dostanie! rwała się matka, pytając czy powiedziała mu o dziecku, a potem uciekł.

Wiola rozważała, czy powiedzieć całą prawdę. Po co denerwować? Lepiej powiedzieć mniej, a Kamil już daleko.

Tak, mamo. Tak było.

O rany Co my teraz zrobimy?

Damy radę, mamo! Jak mnie nie zostawisz, wszystko będzie dobrze.

Jakże mogłabym cię zostawić?! Żadna matka swojego dziecka nie porzuci!

Wiola zamknęła oczy na chwilę i odetchnęła z ulgą.

Tak, Kamilku! Damy radę bez ciebie! A ty leć za tym swoim morzem!

Po jakimś czasie Wiola zapomniała o szczegółach tej rozmowy. Nawet była pewna, że powiedziała mu prawdę o dziecku i w zamian dostała tylko ból. Złość i żal zamieszkały w niej na dobre, splątane razem, co chwilę przypominając o sobie:

No patrz! Córka cała jak ojciec! Taki sam diabełek, wszędzie jej pełno! Niegodziwa ta natura! Żebyś tylko nie wychowała jej jak siebie… Bo poleci, jak ty, w siną dal! Bo nie potrafi kochać i dbać, nigdy się nie nauczy! Jabłko od jabłoni…

Może dlatego Alinka, córka Wioli, rosła przekonana, że na świecie kocha ją tylko babcia, choć i to nie zawsze. Babcia przytulała, pocieszała, ale gdy tylko sąsiadki plotkowały pod nosem, odsuwała Alinkę od siebie.

Idź, idź do mamy! Niech ona cię pocieszy! O Boże, za co nas tak pokarałeś?

Do trzeciego roku życia Alinka była pewna, że katastrofa i kara to jej imiona. Prawdziwe, tak samo jak Alinka. Mama używała tego zdrobnienia rzadko. W chwilach spokoju. Wtedy przytulała córkę, czesząc jej włosy.

Chodź, dam ci warkoczyk! Masz piękne włosy Nie jak moje. Po ojcu masz, on też miał gęste, ciemne jak skrzydło kruka. A oczy błękitne, jak to morze, które go od nas zabrało Jesteś cała jak on Ładna jesteś, ale szczęścia to mieć nie będziesz…

Dlaczego? Alinka marszczyła nosek, gotowa się rozpłakać.

Tak już jest!

Głos matki łamał się i Alinka wiedziała, że lepiej nie pytać. Prościej ukryć się u babci, wtulić w fartuch pachnący kotletami i barszczem, popłakać trochę nad sobą, potem nad mamą, a końcu i nad babcią. Bo przecież babcia dźwiga jej wstyd.

O co w tym wstydzie chodzi i dlaczego ktoś miałby go nieść dalej, Alinka dowiedziała się dużo później. To było tuż przed jej dziesiątymi urodzinami, gdy mama nagle wypiękniała i wyjechała do miasta budować nowe życie.

Alinka została z babcią.

Nie to, żeby bardzo tęskniła. Mama od dawna wyjeżdżała na dłużej do pracy, mówiąc, że ktoś musi utrzymać tę sierotę po ojcu. Ale wtedy to było inaczej. Z takich wyjazdów wracała radosna, zmęczona, przywoziła prezenty, ściskała córkę, po czym wymyślała babci:

Mamo, dlaczego ona taka chuda? Ludzie powiedzą, że jej nie karmimy!

Wszystko próbuje, a potem tylko kawałek chleba przełknie i koniec. Gdybyś była na miejscu, byłaby lepiej odżywiona! A ja? Zwierzęta, pole, dom, dziecko! Jak możesz narzekać, zamiast wrócić i dziecko wychować?

Po co jej niańka, mamo? Duża już jest! Nie zrzędź, patrz lepiej, co ci przywiozłam!

A komu twoje prezenty? Lepiej, gdybyś była w domu! Serce mi się kraje Tęsknię.

Robiło się markotnie i Alinka uciekała do kąta, przeczuwała awanturę.

Tobie smutno? A ja? Też młoda i ładna! I co z tego? Żyję jak wdowa! Wtedy nawet żyć się odechciewa, mamo, chociaż ty mnie zrozum! Sama sobie taki ciężar nałożyłam Gdybym wiedziała, tak bym go nie puściła!

Co było, minęło Nie ma co żałować.

Mamo!

Co? Dziecko urodziłas wychowuj! A nie chcesz, napisz do ojca! Może zabierze dziewczynkę!

Oddać Alinkę jemu?! Przenigdy! Nic nie chciał wiedzieć, no to co, ma dostać gotowe?! Nie po to od lat tyrłam na budowie! Niech nie marzy, nie dla niego te plony!

To się nie żal! Jakbyś nie wiedziała, dziecko wszystko słyszy! Myślisz, że nie jest jej przykro, że ojciec łotr, a matka ledwie daje radę?

Niech się obraża! Życie nie zawsze słodkie! Bywa, że i po łbie da! Koniec rozmowy!

Babcia trzymała się zakazu, ale tylko do czasu.

Alinka przygotowywała się do egzaminów, gdy przyszła wiadomość. Jej mama urodziła chłopca i zaraz potem zmarła, nie tłumacząc nic nikomu.

I ta tajemnica, skąd właściwie się wzięła, pozostałaby na zawsze sekretem, gdyby nie jej upór.

Gdy się dowiedziała, babcia spakowała się i pojechała na kilka dni, zostawiając płaczącą Alinkę i kazała pilnować domu.

Nie czas na łzy, dziecko Babcia zakładała na głowę czarną chustę Teraz musimy myśleć, jak żyć, z czego

Babciu, pójdę do pracy!

Nie teraz. Najpierw musimy poradzić sobie z niemowlęciem. Ojciec je zabrał, ale wychowywać nie chce. A ja Damy radę, Alinko?

A co mamy za wyjście? Ja bez matki rosłam, oddać teraz malca do domu dziecka? Nigdy!

Też tak myślę, ale boję się, czy starczy mi zdrowia

Babcia wyjechała, a Alinka przekopała cały dom teraz surowe zakazy mamy już nie obowiązywały.

Trzeba szukać ojca, bo inaczej same sobie nie poradzą

Co robić, wiedziała aż za dobrze. Jeszcze gdy nie umiała pisać, rysowała listy dla ojca, ukrywała je przed mamą i babcią, opowiadała obrazkami, jak pojawił się nowy kotek albo jak lepiła z babcią pierogi. Później przerzuciła się na nieporadne litery pisała listy do ojca w grubych zeszytach, chowając je głęboko pod łóżkiem. Babcia raz je znalazła, próbowała interweniować, ale widząc twardą złość córki do ojca, poddała się, wiedząc, że Wiola nigdy nie odpuści.

Nadeszła pora na najważniejszy list. Ten, który wreszcie wyśle

Adres Alinka znalazła przez przypadek. Stary, wytarty koperta była schowana za zdjęciem mamy. Gdy ramka spadła Alince z rąk, zza zdjęcia wystawał narożnik.

Co to jest? Alinka pociągnęła za kopertę i, zrozumiawszy co znalazła, rozpłakała się jeszcze bardziej. Mamo! Za co mi to zrobiłaś?!

Długo siedziała na podłodze, wyżalając się matce i przepraszając ją, choć nie bardzo nawet wiedziała za co…

Nie poczuła się lżejsza.

Przepraszam, mamo, ale nie posłucham cię. Ty nie chciałaś, żebym miała kontakt z ojcem Wiem Ale jest mi bardzo potrzebny! Babcia mówi, że nie jest wieczna I sama sobie już nie poradzimy. Jeśli jest taki, jak mówiłaś, przynajmniej to będę wiedziała i nie będę nic oczekiwać. A jeśli nie? Mamo, nie bardzo Ci wierzę. Zawsze mówiłaś, że zły, ale sama Po co mnie urodziłaś, skoro nie potrafiłaś kochać? Tylko pusty heroizm Tak, wiem co powiesz! Że niewdzięczna jestem Może i tak, ale wiesz, jak boli, gdy nie jest się kochanym?! Gdy powtarzają, że podobna do kogoś, kogo nie znam i nie widziałam?! Skąd mam wiedzieć, jaki jest? Chcę go zobaczyć! I usłyszeć co powie!

Nie wpadła wtedy na to, że adres mógł się zmienić.

Nie myślała. Działała.

Siedziała wieczór i pół nocy nad wyrwanym z zeszytu kawałkiem kartki, napisała w końcu trzy zdania. Cały swój żal i prośbę, nadzieję, że ojciec ją usłyszy.

List wysłała rano, idąc do szkoły. Po powrocie zastała już babcię z niemowlęciem.

Patrz, Alinko Aleś to twój brat, Jaś babcia popłakała i zabrała się za przewijanie małego.

Ba, czemu on taki malutki?

Ty byłaś mniejsza!

Naprawdę?

Serio! Zaraz dorośnie, zobaczysz.

A jego tata

Mówi, że pomoże, ale nie weźmie do siebie. Ma ważniejsze sprawy.

Dobre i to… Alinka tonem babci wymamrotała i babcia aż się uśmiechnęła.

O, Alinka! Damy radę?

A jak! Damy, babciu. Jak wszyscy dają z dziećmi, tak i my! Krysia Nowakowa ma ich aż dziewięcioro, a daje radę! Obiecała mi przynieść ubranka po bliźniętach nowe niemalże. Tak szybko dzieci wyrastają, że nawet nie zdążyła ich użyć. To prawda?

Owszem, prawda! Dzieci rosną szybciej niż czas leci. Przed chwilą twoją mamę nosiłam na rękach, a już

Nie płacz babciu, bo sama się rozpłaczę! I ten tutaj zaraz się rozkrzyczy! Mamy mleko?

Już pora karmić!

Babcia podała Alince niemowlę.

Potrzymaj go! Dasz radę! Wierzę w ciebie!

Alinka zamarła.

Na rękach miała życie. Przez tyle lat czuła się sama, a teraz miała kogoś, kto jej potrzebował. Babcia i mama się nie liczyły zawsze miały swoje racje, komu kto i dlaczego jest potrzebny.

Wyjdziesz za mąż i szukaj nas po kątach! Nie będziemy ci już potrzebne! mama zawsze to powtarzała.

A ona marzyła o dużej rodzinie. Takiej jak u Krysi Nowakowej. Trzy pokolenia pod jednym dachem, dzieci biegające po domu, śmiech, zamęt, ale ciepło i swojsko.

Krysia mieszkała z rodzicami i teściami, wszystkim mówiła mamo-tato. Ogarniała cały dom, wiedziała, że za rodzinę wszystko odpowiada ona i mąż. On jej we wszystkim pomagał, nie pozwolił nikomu na krzyki pod własnym dachem:

No! Uprzątnąć! Nie kłócić się przy rodzinie!

Alinka zapamiętała to sobie. Tak żyć trzeba! Rodzina najważniejsza!

Szkoda tylko, że jej rodzina to tylko babcia i mama. Gdyby ktoś jeszcze…

I oto się stało

I choć ten brzdąc miał ledwie kilka tygodni, wiedziała już to na zawsze. On jej potrzebuje, a ona jego. I zawsze już tak będzie.

Alinka szybko nauczyła się opiekować bratem. Pomogła jej Krysia, co przyszła w odwiedziny, sprawnie przewinęła małego i uśmiechnęła się:

No, witaj, wojowniku! Krzycz, to dobrze! Płuca muszą się rozwinąć! Patrz, Alinka, nie ma się czego bać! Ja Ci pokażę, jak go kąpać i przewijać, dalej dasz radę sama. Babcia gdzie?

W mieście, papiery załatwia. Pokazała mi już wszystko, ale wolę zapytać ciebie…

To czemu nie wystarczy nauka babci? Krysia spojrzała surowo.

Nie marudzę, Krysia! Po prostu… Babcia mówi, że już nie wszystko pamięta. A ty świeżo!

Jak wczoraj! zaśmiała się Krysia, której bliźnięta miały dopiero rok. Każda da radę, i ty też!

Alinka podpatrywała każdy ruch Krysi, rozmyślała o tym, że na macierzyństwo nie jest gotowa. Ale nauczyć się kochać dziecko pomagał jej Jaś. Teraz do domu nie wracała ona leciała! Bo tam ją ktoś czekał. I pierwsze uśmiechy należały do niej, a nie babci. Jego pierwsze słowo też było jej imieniem.

Alinka! wykrzykiwał pulchny chłopczyk, biegnąc przez podwórko do siostry.

Jestem, skarbie! Chodź do mnie!

Małe rączki owijały się jej na szyi, a Alinka całowała brudne policzki braciszka.

Gdzieś się znów bawił? Znowu umorusany? Chodź, umyjemy się.

Dla siostry Jaś znosił wszystko, nawet mycie. Babcia śmiała się, widząc jak się mocują.

Węgorek! Ale trzymasz go mocno, moja dziewczyno! Inaczej sobie guz wybije!

Wśród tych obowiązków Alinka zapomniała o dawnym liście do ojca. Odpowiedzi nie było więc postanowiła, że to też odpowiedź. Ojciec milczy nie potrzebuje jej.

Trochę ją to zabolało, ale zajęta była bratem. Babcia ciągle mówiła o studiach, ale Alinka nawet słuchać nie chciała.

Wiesz przecież babciu, że to niemożliwe! Wy musielibyście tu zostać sami. A tu na wsi pracy nie brakuje, Krysię mogę pomagać w nowym sklepie…

Babcia nie słuchała, ciągle swoje.

Alinka! Nie rozumiesz! Twoja mama właśnie przez to zaprzepaściła całe życie! Ja chcę dla ciebie lepiej!

Babciu, są rzeczy ważniejsze niż dyplom!

W tym właśnie czasie wrócił ktoś, kogo już zobaczyć nie miała nadziei.

Wracała z Jasiem od Krysi. Braciszek zmęczony marudził, ale wiedział, że z siostrą się nie żartuje. Przed ogrodzeniem pociągnął ją za spódnicę:

Alinka! Nosić mnie!

Cała rozbawiona wzięła go na ręce i weszła do ogródka. Na ganku kręcił się nieznajomy. Stał na stołku, poprawiał żarówkę, która nie świeciła, odkąd pamiętała.

No i gotowe! mruknął zadowolony, zeskoczył ze stołka i zobaczył Alinkę oraz Jaśka na jej rękach.

Córeczko…

Janek zrobił parę kroków i zanim Alinka zdążyła się odsunąć, objął ją i chłopca.

Moja kochana

Ku jej zdumieniu Janek miał łzy w oczach.

Wybacz mi, córciu! Nie wiedziałem nawet o twoim istnieniu! Twój? wskazał na Jaśka, który patrzył na niego z wielkim zdziwieniem. Dasz mi go potrzymać? Chodź do dziadka!

Wtedy Alinka zrozumiała.

To nie mój syn! poprawiła się. Papo, to Mamin Mój brat, Jaś…

Tak myślałem! Janek przytulił chłopca, a ten nie próbował uciekać, przeciwnie, objął go na szyi.

Kłuje!

Zgolić brodę trzeba, kochany! Chodźcie do domu, tu komary gryzły mnie ostrzej, niż myślałem!

Bo rzeka blisko, tato

Wiem

Babcia spojrzała na Alinkę takim wzrokiem, że od razu wiedziała dorośli wszystko między sobą ustalili i będzie zgoda. A jeśli tak, ona nie ma powodu się dąsać.

Jakie znaczenie mają stare sprawy rodziców przed jej narodzinami? Teraz liczy się to, że rodzina jej się powiększyła. To dar losu i trzeba być wdzięcznym.

Patrzyła, jak Jaś przytula się do taty i wiedziała teraz tak będzie. W ich domu wreszcie zamieszkał mężczyzna. I to bardzo dobrze

Potem dowiedziała się, że list nie zagubił się na poczcie, lecz dotarł. Tylko że ojciec już tam nie mieszkał. Nowa lokatorka poświęciła czas, by odnaleźć Jana i przekazać mu list. Zajęło to długo. Po drodze list znowu się zgubił, czekał na Jana kilka miesięcy, aż wróci z rejsu.

Gdy tylko dostałem twój list, córeczko, od razu przyjechałem! Myślałem, że już dawno wszystko straciłem! Pisałem do twojej mamy, chciałem mieć rodzinę!

A ona?

Odpisała raz. Że wyszła za mąż i żebym dał jej spokój. Tak zrobiłem Gdybym wiedział, że sprawy tak się potoczą przyjechałbym wpław! Boże, za co mi tyle szczęścia? Nie zasłużyłem Pojedziesz ze mną? Mam mieszkanie w Gdańsku, wielkie, jasne, z okna widok na morze i takie zachody słońca, że życia dodają!

Nie mogę, tato

Czemu?

Nie zostawię Jaśka i babci! To nie w porządku!

Kto mówi, że mają zostać? Mieszkanie duże. Wszyscy się pomieścimy! Tobie trzeba na studia, babcia Jaśka przypilnuje, tobie uczelnię załatwimy.

A z czego żyć, tato? Ledwo dajemy radę! Tata Jaśka, choć obiecywał, nie płaci alimentów. Zachowuje się, jakby syna nie miał! Nie widziałyśmy go od ponad roku. Przyjechał raz, pobył chwilę i pojechał.

Córko, chcesz mnie obrazić? Janek zmarszczył brwi i Alinka musiała się uśmiechnąć, bo wyglądał jak obrażony Jaś. Z czego się śmiejesz? Ja facet czy nie? Dwóch kobiet i małego nie wykarmię?! No nie mów! Spakujcie się! Babcia przytaknęła, już zgodziła się na wyjazd! Czekaliśmy tylko na twoją decyzję. No to jak?

Jak, tato to tak!

Alinka przytuliła ojca, dziękując losowi za dzień, w którym napisała ten list. Potem wyjedzie z ojcem nad zupełnie nowe morze, które wcale nie będzie takie Spokojne, mimo że tak się nazywa.

A jeśli jej życie nie będzie ciche, jeśli burz wystarczy na trzy takie morza… dziewczyna będzie już wiedziała: ma własny port, do którego może wrócić, cokolwiek się wydarzy.

I w tym porcie zawsze będzie ciepło i bezpiecznie. Tam będą czekać bliscy i zapach ulubionych pierogów z kapustą, których nigdy dobrze nie nauczy się lepić, choć babcia próbowała ją nauczyć całe życie.

I tam będzie już zawsze na nią czekał rozczochrany chłopiec, wołając swoim dziecięcym, coraz bardziej męskim głosem:

Cześć! Tata mówił, że przyjedziesz! Alinka, tęskniłem za tobą!

Ja za tobą także, braciszku… Ja też.

Tak naprawdę nie o to chodzi, ile mamy pieniędzy, ile strat i rozczarowań. Najważniejsze by, co by się nie działo, zawsze wrócić do siebie do tych, którzy czekają, kochają i potrzebują. Rodzina to nasz prawdziwy port i największy skarb.