Karaluchy

Karaluchy

W głowie Marysi karaluchy tańczyły oberka. Wesołego, żywiołowego.

Machając łapkami, robiły lampiony i wyklaskiwały dwa tupy, trzy klaśnięcia do melodii, która w głowie Marysi brzmiała coraz głośniej.

Ogólnie to one u Marysi były grzeczne. Ciche, skromne, rasowe. Jej nie brakowało im klasy, o nie. Nad ich genetyką Marysia pracowała długo i z przyjemnością. Swojej od początku miała jakby za mało.

Babcia zawsze powtarzała Marysi, że karaluchy w głowie to nie najgorsza sprawa. Jeśli ktoś je ma, to pewne, że to ktoś wyjątkowy. Z iskrą, że tak powiem. Życie z nimi ciekawsze, nikomu nie nudno. Bo przecież codzienność jest trochę zbyt spokojna.

To o tej iskrze nie Marysia wymyśliła. To babcia jej była nowoczesna kobieta. Moda, powiedzonka, nowinki wszystko znała. Do osiemdziesiątki z groszami i wciąż była aktywna.

Co prawda, babcia była właściwie jej prababką. Ale komu przeszkadzają te pra-, skoro babci nie ma od dawna, a prababcia ją całkowicie zastąpiła? Tak bywa. Więc to pra- można sobie darować. Nieistotne szczegóły.

Marysia swoją babcię kochała. Bo jak tu nie kochać, skoro bliższej osoby nie miała? Mama się nie liczy!

Marysia miała mamę Takich na świecie więcej nie ma! No! I mądra, i piękna, i do tego dyrektorka! I to nie byle czego, ale szkoły. Na szczęście nie tej, do której chodziła Marysia. I chwała babci za to, bo to ona się uparła, że Marysi nie będzie do swojej szkoły posyłała.

Po co dziecku twoje problemy?

W sensie?

A w takim! Tam będzie po prostu dzieckiem, a tu twoją córką. Nie psuj dziewczynie reputacji! Przyda jej się. Stracić to żaden problem, zdobyć Po co ci to tłumaczyć?! Już nie jesteś dzieckiem!

Babcia z mamą zawsze rozmawiały prosto z mostu. Mówiła jak jest, bo uważała, że tak będzie najlepiej. Jak to w rzeczywistości wyglądało, Marysia nie wiedziała, ale widziała rezultat. Babcia wychowywała jej mamę od piątego roku życia, od kiedy nie stało matki mamy, czyli prababki córki. Marysia dowiedziała się, co się stało, dużo później, bo nie lubiły o tym rozmawiać ani babcia, ani mama.

Przypadek, Marysiu. Głupi przypadek. Sople Ktoś niezdarnie nie posprzątał dachu, zapłaciła za to życie jednej osoby. Dobrze, że jednej! Twoja mama wtedy szła obok. Gdyby jej Mania nie odciągnęła

Babciu, a taki przypadek każdemu może się przydarzyć?

Skłamać ci?

Nie!

Każdemu, Maryniu. Tobie, mnie, nawet Papieżowi. Każdemu. Ale to nie jest powód, by się bać.

To po co?

By żyć! Każdą chwileczkę przeżywać tak, jakby była ostatnia! Dać sobie i światu coś, czego nikt nie dał. Oddać ile możesz i ile zdążysz, żeby uczynić ten świat lepszym, uczciwszym, piękniejszym. Jaśniejszym, Marysiu! Ciemności i tak nie brakuje. Bez nas da sobie radę.

Babciu, łatwo powiedzieć. Trudniej zrobić. Wiem.

I dobrze, że wiesz! Znaczy, idziesz w dobrą stronę! Twoje karaluchy rosną mądre.

Co rośnie?! Babciu, fuj! Co mają do tego karaluchy?!

Marysia nie cierpiała owadów. Motylki i pszczółki proszę bardzo! Nawet urocze. Ale takie stworzenia z łapkami budziły u niej odrazę.

Aaa! Babciu! Karaluch!

Nie ruszaj go! Może ma dzieci! babcia błyskawicznie trzaskała przybysza pantoflem i rozglądała się dziko. Więcej ich nie widzisz?

Nie! Babciu! Ty mówiłaś, że ma dzieci!

No właśnie! Ciekawe, gdzie!

Zaczynało się wielkie sprzątanie i Marysia już wiedziała, że dzieci biedaka nie przeżyją.

Później, jak się postarzała, zrozumiała babcia jej żałowała. Wiedziała, że Marysia krzyczeć potrafi głośno, ale gdy trzeba działać, ciężko jej się zebrać do czegokolwiek. Zanim się zdecyduje, karaluch wnuków się dorobi.

O tej cesze Marysi wiedzieli wszyscy od babci po trenerów akrobatyki sportowej.

Wasza dziewczynka powinna się czymś innym zająć. Wygina się świetnie, predyspozycje są, ale myśli za wolno. To groźne, kiedy trzeba szybko podjąć decyzję. Proszę przemyśleć.

Myśleć będę! odpowiedziała babcia i zapisała Marysię na szachy.

Kółko było znakomite. Nikt Marysi nie poganiał, mogła myśleć dowoli, a jeszcze ją za to chwalili. Czy to nie cudowne miejsce? Wiadomo było, że Maria tam zabawi dłużej.

Babcia była z niej bardzo dumna. Puchar z zawodów zawsze nosiła w rękach, żeby wszyscy sąsiedzi widzieli.

Maniusiu, jesteś moją gwiazdeczką!

Babciu, ty mnie straszysz!

Czemu?

Przecież sama mówiłaś mamie, że gwiazdorszczaki szczęścia nie mają. Ja nie chcę być gwiazdą! Nie, nie! Nie trzeba mi takiej radości!

Wszystko przekręciłaś!

To wytłumacz mi! Jestem dzieckiem!

Babcia wszystko tłumaczyła. Na każde pytanie miała odpowiedź z sensem i spokojem. Nie zawsze ku uciesze mamy Marysi.

Babciu! Co znowu jej nagadałaś?! Zapytała dziś, co to znaczy przynieść w fartuchu. Po co jej takie informacje?! Ma trzynaście lat!

A czemu nie? Dzieci teraz szybciej dojrzewają. Zapytaj Marysię, co u nich się dzieje w klasie. Takie romanse, taki ogień, że czuję się pensjonarką. A trzy razy za mąż byłam! A i tak nic nie wiem o życiu!

Ale Marysia nic mi nie opowiadała

Bo nie pytałaś. Już powinnaś zrozumieć, że my Smolarscy tacy jesteśmy Cicho i ostrożnie przez życie, a w głowie karaluchy taborową polkę wywijają! Porozmawiaj z dzieckiem. I nie martw się! Nic złego jej nie powiedziałam. Wpadło słówko, zapamiętała. Zdolna dziewczyna z dobrą pamięcią.

Babciu, co ja mam zrobić z jej rozumem? Dziwne zadaje pytania. Jak z nią rozmawiać?

Jak ja rozmawiałam z tobą. Pamiętasz?

Nigdy mnie nie okłamałaś. Wszystko mówiłaś prosto. Dlaczego?

Bo życie lepiej uderza, niż babcia. Lepiej jej powiem jak jest, niż żeby się od życia uczyła na bolesne sposoby. Ty niby przygotowana byłaś, a jednak urodziłaś Manię w dziewiętnastu latach. Bez męża. Co dobrego?

Babciu!

Nie oburzaj się! Wszystko rozumiem! I miłość, i to, że niewiele wiedziałaś o rodzinie ojca Marysi. Mniejsza z tym! On nic nie zyskał, a mamy Manię. Jedno mnie martwi że jesteś sama, Lidziu. Młoda, mądra, ładna, a życie osobiste leży. To mnie martwi!

Babciu, nie zaczynaj!

Nie będę! Jeśli ty się opamiętasz i nie będziesz robić z igły wideł. Jeden błąd nie powód byś się skreślała.

Ja się nie skreślam! I Marysia to nie żaden błąd!

O twoim miłości na zabój mówię! Pamiętasz, jak uciekłaś z domu? Dwa tygodnie cię szukałam po całej Warszawie.

Pamiętam Ale jak mnie znalazłaś, ciasta z kapustą przywiozłaś i udawałaś, że nic się nie stało. I kłótni, i mojej histerii. Babciu, kocham cię

Wiem! Nie przeszkadzaj mi dziecka wychowywać!

Nie będę

W końcu mama Marysi znalazła szczęście. Marysia miała wtedy ledwo szesnaście lat. Rok Lidka spotykała się ze swoim wybrankiem, bojąc się powiedzieć rodzinie, że znalazła kogoś, z kim chciałaby stworzyć coś poważnego.

To Marysia ją wydała, kiedy przypadkiem zobaczyła z przyjaciółkami w kawiarni. Dziewczyny nie zrozumiały, czemu tak nagle uciekła. Mama jej nawet nie zauważyła. Siedziała przy stoliku z obcym mężczyzną, ściskającym jej dłoń i śmiechem, którego Marysia nigdy przedtem nie widziała. Wtedy po raz pierwszy zrozumiała, że jej mama jeszcze ma w sobie to coś. Najpierw była zaskoczona, ale wracając do domu doceniła.

Babciu, wiedziałaś?

Że mama kogoś ma? Domyślałam się.

Nie chcę jej przeszkadzać

I nie przeszkadzaj. W czym problem?

A jeśli on ją skrzywdzi?

Babcia, lepiąc pierogi w kuchni, kiedy wpadła spocona Marysia, strzepnęła ręce i przytuliła wnuczkę.

Nie pozwolimy przecież! Nasza Lidia nie jest sama. Jest się komu za nią ująć.

Marysia nie dyskutowała. Babcia wiedziała, co mówi. To teraz była urocza staruszka, ale kiedyś była śledczą. I to nie byle jaką dwóch seryjnych złapała. Więc nie tylko karaluchy jej grają jak trzeba! Kontakty i uczniowie do dziś pamiętają adres. Marysia była pewna, że babcia już wszystko wie o wybranku mamy. Jeżeli nie marszczy brwi tak, jak zwykle, kiedy coś nie gra, to znaczy, że jest dobrze. Przyjąć to jednak było trudno bo ciężko się dzieli człowieka najdroższego.

Ale musiała oddać. Andrzej Borowicz, tak miał na imię wybranek mamy, zjawił się pewnego dnia z formalnym pytaniem o rękę. Marysia musiała dać zgodę. Nie było w nim fałszu, kiedy mówił o miłości do mamy. Lydia przy nim dosłownie rozkwitała i to się Marysi podobało.

Z zazdrością walczyła długo. Starała się jej nie okazywać, ale średnio jej to wychodziło, szczególnie po narodzinach braciszka. Mama rozbolała jeszcze mocniej, a Marysia wylała wszystko babci.

Źle cię wychowałam, dziecko! Za mało obić! babcia się porządnie zezłościła.

Babciu, co ty?!

A nic! Nie przypuszczałam, że jesteś taka egoistka! Kiedy nie chciałaś zamieszkać z mamą, myślałam, że nie chcesz przeszkadzać nowożeńcom. Pomyślałam, że jesteś dorosła, skoro tak dobrze oceniasz sytuację. A wyszło, że się myliłam! Masz mnie na sumieniu! Starzeję się

Babciu, o czym ty?! Przecież nie jestem przeciw! Po prostu mi

Przykro? Bo teraz mama będzie głównie zajmować się chłopakiem? Maniusiu, rozumiesz, co się stało? Nie jesteś już sama! Ani ja, ani mama nie będziemy żyć wiecznie. Różnie bywa Teraz jestem spokojniejsza. Patrzyłaś na to?

Patrzyłam burknęła Marysia ale

Wciąż trudno?

Tak! Czemu ja jestem taka nie taka!?

Jesteś normalna! Nie wytykaj sobie! Tylko przyzwyczaiłaś się, że mama jest cała twoja, a teraz trzeba się dzielić. Tak?

Chyba

To nie dziel! Jaki to problem?

Jak to?

Po prostu bądź blisko niej! Po lekcjach zajrzyj, uwolnij mamę na chwilę, pomóż jej i dostaniesz porcję miłości i uwagi. Brać to łatwo. Oddać coś trudniej. A miłość to właśnie to. Im więcej dajesz, tym więcej dostajesz. Wątpisz, że mama cię kocha?

Nie!

To pilnuj swoich karaluchów! Jeszcze rok, dwa i sama wyjdziesz za mąż, oraz matką zostaniesz. Dorastać pora, Maniusiu. Albo nie masz, co robić?

A czasu Marysi zabraknąć nie mogło! Studia, nauka, a jeszcze Denis się pojawił. Ale nie jako chłopak. Przeciwnie byli z sobą na kontrze.

Pierwszy raz zderzyli się w szkole, tuż przed ważną akademią pierwszego września. Marysia, odświętna, pędziła po scenariusz do wicedyrektor i potknęła się na schodach, zwichnęła nogę i usłyszała:

Ostrożniej trzeba! okularnik, imienia nie znała, bo był mało widowiskowy, podniósł jej torebkę i podał rękę.

Serio? To pomóż, a nie gadaj!

Pomagam właśnie. Nie jesteś logiczna.

Marysia się wtedy gotowała z oburzenia.

No spójrzcie! Leżę na schodach, wykręcona, cierpię! A on?!

Rękę do podniesienia odtrąciła, podniosła się i powlokła do dobrotliwej Ludwiki Romanowskiej.

Marysiu, co się stało?!

Nic. Trzeba patrzeć, gdzie się idzie.

Do pielęgniarki! Natychmiast!

Jeszcze pójdę, Ludwiko, nie martw się.

Denis, idący za nią, zajrzał do pokoju, zostawił torebkę na krześle i spytał:

Odprowadzić cię?

Gdzie niby?!

Do pielęgniarki. Sprawdzi, czy to nie zwichnięcie.

Idź się… Gdzie szedłeś! Sama się ogarnę! Marysia siebie nie poznawała, ale chłopak jakoś ją denerwował.

Denis wzruszył ramionami i wyszedł, a Ludwika Romanowska pogroziła Marysi palcem.

Czemu tak? To bardzo dobry chłopak! Prymus! Duma szkoły! Chce zostać lekarzem, tak jak ty. Co wam nie pasuje?

Nic mruknęła Marysia, ale zapamiętała.

Lekarzem, tak? No zobaczymy!

O zawodzie Marysia nigdy nie myślała zbyt długo. Leczyć dzieci to takie trudne i ważne! Dla niej idealne! Marysia nigdy nie szła na łatwiznę, wręcz przeciwnie im trudniejsze zadanie, tym ciekawiej je rozwiązywać!

Zadania Marysia i jej karaluchy ceniły nade wszystko. Zwłaszcza te przekręcone. Takie na przykład było z mamą i Aleksem. Brat był krzykliwy, uparciuch, ale wielki pieszczoch. Szybko rozpoznał Marysię i robił mamie awantury, kiedy Marysi długo nie było. Teraz w domu ojczyma miała swój pokój i często zostawała na weekendy, by pomóc mamie.

A tak naprawdę pomagała sobie.

Trzymając brata na rękach czuła, że czegoś jej brakuje. Ruchliwego chłopca, który już łapał za włosy i za nos, kochała, ale przyznać się do tego było jej trudno. Nie pomagały rady babci, delikatne namowy mamy, że jest dobrą dziewczyną i poradzi sobie z trudnościami.

Kłopoty były, rosły jak śnieżna kula, a karaluchy świętowały kolejne dziwactwa mnożące się w postępie geometrycznym. Musiała więc pracować nad sobą. Z bratem poszło łatwo nie sposób nie kochać tego, kto cię uwielbia ale nad resztą długo się trudziła.

To właśnie przez Alka Marysia zaczęła się zastanawiać, czy dokonała właściwego wyboru zawodu.

Babciu, jeśli nie kocham dzieci, to nie powinnam z nimi pracować! Rozumiesz?

Skąd ci się wzięło, że wszystkich naraz nie kochasz?

Nie wiem Marysia była zagubiona.

Przesadzasz, Marysiu.

Może. Ale to powód do zadumy? A jeśli będę niemiła?

I dobrze! cieszyła się babcia. Poważnie podchodzisz do sprawy. Zły lekarz przy dzieciach nie ma czego szukać. Musisz się w sobie odnaleźć.

Jak?!

Pomyślę.

Do babcinej fantazji nie miała wątpliwości, ale pomysł był zaskakujący. Posłała wnuczkę na staż.

Tam rodzina duża. Dzieci gromadka i wszystkie rozbrykane. Jeśli ich ogarniesz możesz śmiało iść własną drogą.

Skąd ich znasz, babciu?

Babcia nie odpowiadała od razu. Nalała sobie wody, postała przy oknie, coś przemyślała, i wreszcie wyjaśniła.

To moja największa życiowa pomyłka. Może największa. Weronika przyszła kiedyś ze skargą na ojczyma, twierdząc że zabił jej matkę. Nie było jej trzy miesiące. Troje dzieci, najmłodsze roczne. Między dziećmi duża różnica. Weronika najstarsza. Ojczym twierdził, że matka Wery wyszła w świat. Znikała już wcześniej na tygodnie i wracała z perspektywą kolejnych dzieci. Z tej trójki tylko środkowy chłopak był faktycznie ojczyma, i to nie jest pewne.

To po co z nią mieszkał, skoro go zdradzała?

Tego się nie dowiesz. Każda chatka ma swoje otwory. Głębiej szłam, kiedy ojczym napadł na Weronikę.

Jak to? Marysia aż sapnęła.

A tak. Postanowił narzucić nastolatce swoją wolę. Wera miała lat siedemnaście to uznał, że czas zastąpić matkę. Straszył, że matka nie wróci, a jeśli będzie na niego donosić, to spotka ją ten sam los. Wera się broniła. Brat pomagał był inny, czuł to i nie puszczał jej nawet w nocy z pokoju. Rodziny od strony matki nie było, wsparcia też nie. Spotykała się z chłopakiem. On i rodzice ruszyli sprawę. Jego mama charakterna kobieta, pociągnęła sprawę aż do końca, zmusiła do przyjęcia zeznania Wery. Znaleźliśmy ciała matki oraz innych ofiar Gdyby szybciej przyjęli jej zgłoszenie, uratowałoby się życie.

Dlatego to twoja pomyłka?

Tak, dziecko. Ojczym okazał się straszny. Wera wiedziała, a nie mogła dotrzeć do nikogo. Gdyby nie rodzina młodego, do dziś by chodził po wolności. Czekała go kara, ale sam wymierzył sobie sprawiedliwość.

A Weronika?

A co z nią? Dzielnie wyszła na ludzi. Braci wychowała. Jeden inżynierem, drugi wojskowym. Trzech własnych dzieci. Teraz wnuki. Rąk jej brakuje. A dzieci Wery wszystkie pracujące. Opieki do dzieci szukała. Od śmierci ojczyma czuwałam przy niej i jakoś sama stałam się przyjaciółką. Różnica wieku spora, a jednak. I jestem jej winna wdzięczność. Dlatego cię do niej posyłam zobaczysz, jak to jest z nieswoimi dziećmi.

Tę babciną szkołę Marysia przeszła śpiewająco. Z Weroniką dogadała się od razu, z dzieciarnią szybko złapała kontakt. To właśnie z nimi Marysia utwierdziła się w wyborze zawodu i zabrała za naukę i przygotowania.

Dostała się na Akademię. Punktów wystarczyło, choć nie była z siebie w pełni zadowolona. Mogło być lepiej.

Jakie było jej zaskoczenie, kiedy w pierwszym dniu na uniwerku spotkała Denisa na korytarzu.

O, i ty tutaj.

Spokój i nuta zdziwienia w jego głosie aż ją podniosły.

No jestem! Ty co tu robisz?

Studiuję.

Że Denis nie jest rozmowny i nie marnuje słów Marysia dowiedziała się później. Prawie rok nadal na niego fukała, gdy widziała go w holu i w kawiarni nieopodal uczelni. Denis jej dziwnych spojrzeń nie komentował. Kiwał jej głową, jak starej znajomej i tyle.

Dostrzegł ją dopiero, gdy Marysia dołączyła do wolontariatu odwiedzającego chore dzieci w szpitalu wojewódzkim.

Marysia próbowała założyć śmiesznie rudy peruk klauna, gdy znajomy już głos odezwał się za jej plecami:

Nie, ciebie to się tu nie spodziewałem. Zgubiłaś się?

Tamtego dnia dzieci skręcały się ze śmiechu patrząc na wygłupy dwóch klaunów, nie podejrzewając jak gorąco jest między nimi. I Marysia, kopiąc współ-wodzireja, nagle poczuła, że wcale już nie złości się na tego chłopaka. Denis z radością nosił dzieci, śmiał się z nimi, z balonów wyczarowywał cudaki i tuląc każdego, kogo się dało.

Po występie Denis został na chwilę, a potem wręczył jej balonowego kwiatka.

Proszę! Było miło z tobą pracować!

Dzięki przyjęła kwiatek Marysia.

Do domu już? A może wypijemy kawę?

Czemu jesteś taki uparty? kręciła kwiatkiem z uśmiechem. Zgoda!

To chodźmy. Mam wolną godzinę.

Dlaczego tylko godzinę?

Mam ucznia. Udziełam korepetycji.

Wtedy Marysia dowiedziała się, że Denis mieszka tylko z mamą, dorabia by jej pomóc. Niedługo później odkryła, że karaluchy w głowie Denisa są tej samej rasy, co jej. To zdecydowało o wszystkim. Bo babcia zawsze powtarzała:

Szanuj tych, z którymi masz karaluchy jednej rasy. Takich jest niewielu. Trafisz na takiego trzymaj rękoma, nogami i zębami. Bo może jest tylko jeden na świecie!

Babciu, tobie się tacy trafili?

Pewnie! Wszyscy trzej mężowie byli amatorami moich karaluszków. I własne mieli ciekawe.

Dłaczego rozstawałaś się z nimi? Źle ci było?

Dobre pytanie Wiesz co, jak podrośniesz, opowiem ci pewnego dnia, ale jeszcze nie teraz. Rozumiesz czemu?

Chyba tak.

No i dobrze! Denis mi się podoba. Dobry chłopak! Niemal jak ty.

Czemu niemal?

Bo jest lepszy.

Babciu!

Takie życie! Fakt przecież ciebie znosi!

No, babciu! Och, jeszcze się odezwę!

Z Bogiem! Już ci się oświadczył?

Jeszcze nie.

To się szykuj! Sądząc po nim, to lada chwila. Marysiu, a ty go kochasz?

Chyba kocham.

No i dobrze! Możesz zacząć szukać kapci!

Babciu!

Żartuję! Chwila, nie przeszkadzaj! Medyk z ciebie będzie, a przecież wiecznych ludzi nie ma… Ale nie śpieszę się zobaczę jeszcze wasze dzieci.

Jakie dzieci, babciu?! Nawet nie jesteśmy po ślubie.

To będziecie! Co za problem!

I właśnie wtedy karaluchy Marysi znów rozpoczęły oberka…

A wszystko, bo babcia miała rację. Denis się jej oświadczył, jak trzeba z pierścionkiem.

Mama ryczała jak dziecko, kiedy zakładał pierścionek, babcia klaskała zapominając o artretyzmie. Weronika, która przyjechała na zaręczyny z całą rodziną, popłakała się, a potem szepnęła:

Dobry człowiek, Marysiu! Nie stracisz go!

Nawet jeśli będę chciała, ciociu Wero, nie da się.

Skąd ta pewność?

Bo mamy te same karaluchy. Babcia mówi, że takich nie wolno gubić. Może już nie znajdę takiego?

Ha, więc już! Weronika roześmiała się i nagle pokazała lampion karaluszy, który sobie tańczył w głowie Marysi. To już nasza rodzina! Spokojna jestem o ciebie! Lecę!

Gdzie?

Przytulić twoją babcię. Potem Denisa. Masz rację takimi ludźmi idzie się przez świat!