Zaledwie osiągnęłam pełnoletność, wyszłam za mąż. Wyszłam — to najtrafniejsze słowo dla tego kroku, zaskakującego zarówno dla innych, jak i dla mnie samej. Stało się, co się stało. Zaczynało się nowe życie, zupełnie mi obce, a jego częścią było poznanie rodziców mojego młodego męża, który był równie zagubiony jak ja. Oboje wypadliśmy z gniazda, nie umiejąc jeszcze dobrze latać.

Ledwo osiągnąwszy pełnoletność, ożeniłem się. „Ożeniłem się” to najtrafniejsze określenie dla tego, co zrobiłem, niespodziewanego zarówno dla otoczenia, jak i dla mnie samego. Ale stało się. Zacząłem nowy rozdział życia, zupełnie mi nieznany, który przewidywał między innymi poznanie rodziców mojej młodej żony, tak samo zagubionej jak ja. Wypadliśmy oboje z gniazda, nim nauczyliśmy się solidnie latać.

Pewnego poranka, gdy moja ciotka Helena szykowała mi śniadanie jak zawsze dokładając pyszności i zachęcając, żebym zjadł więcej do mieszkania weszła sąsiadka, babcia Irena. Przypatrując się temu rytuałowi, ze smutkiem westchnęła:
Rozpieszczony jesteś, chłopcze, żadnych krzywd nie znałeś, zobaczysz, teściowa cię jeszcze przeczołga!
No przestań straszyć chłopaka zgasiła ją ciotka Helena.

Rzeczywiście, nie zaznałem krzywdy. Nasza nietypowa rodzina składała się z babci i trzech jej córek: mojej mamy, cioci Heleny i najmłodszej Zofii. Byłem ulubieńcem najstarszej z sióstr, Heleny. Mężczyzn brakowało wojna odebrała ich wszystkim siostrom. Żyliśmy zgodnie, dzieci otoczone były miłością i opieką, czasem nawet w nadmiarze.

Ja, jako najmłodszy, byłem wyjątkowo rozpieszczony. Nie wiedziałem, co to krzywda miała rację babcia Irena. Ale to słowo teściowa zabrzmiało w moich uszach groźnie, jak coś złego i ostrego. Teściowa słowo to zapadło mi w pamięć jak zapowiedź nieznanych dotąd kłopotów.

Teściowa okazała się jednak sympatyczną, wysoką kobietą o pełnych kształtach. Przywitała mnie słowami: Wchodź, synku i szeroko się uśmiechnęła. Nic strasznego, krzątała się, częstowała nas wypiekami, pokazała ogródek za domem z prostymi, wysokimi grządkami, na których już zieleniała młoda marchewka i szczypiorek, pochwaliła się zdrowym prosiakiem, który radośnie zachrumkał na widok gospodyni.

Franek, Franek, zaraz ci dam jeść, dobry z ciebie chłopak, spryciarz mówiła do prosiaka z czułością, a mnie zrobiło się nawet miło, jakby mówiła do mnie. Ten ogródek, prosiak Franek to wszystko było znajome z dzieciństwa, budziło zaufanie. U nas na wsi prosiaki też często nazywano Frankami, i wszyscy mówili do nich czułe słowa. To mnie uspokajało, a nawet zaczynało podobać.

Rano nasi mężczyźni szli do pracy coś budowali w mieście a my zostawaliśmy w domu. Ale to złowrogie słowo teściowa przeszkadzało mi, coraz trudniej było unikać zwracania się do niej bezpośrednio. Raz, kiedy pochwaliła moje imię, opowiedziałem jej o patronie wszystkich Piotrków, a ona z uśmiechem powiedziała: To mów mi Piotrunia, bo mam na imię Piotra, będzie nam łatwiej. Podoba ci się?

W ten sposób teściowa rozwiązała mój problem zacząłem zwracać się do niej pełnym imieniem, pani Piotra. Życie stawało się coraz prostsze. Jaka ona była uśmiechnięta, szybka, jak potrafiła po cichu zrobić cały domowy bałagan gdy wstawałem, śniadanie już czekało, podłogi lśniły, ogród był wypielony, a Franek nakarmiony na błysk.

Siedzieliśmy na schodach i rozmawialiśmy; wesoło opowiadała, ile goryczy doznała w czasie wojny z trójką chłopaków, jak pracowała przymusowo w lesie, jak moi kuzyni zgubili kartki na chleb, a dobry kierownik postawił ją woźną w sklepie i pozwalał zbierać okruchy po chlebie dla dzieci miły człowiek, niech go Pan Bóg ma w opiece, podtrzymał dzieciaki na duchu, szczególnie najmłodszego, mojego szwagra, bo był zawsze najsłabszy.

Te opowieści rozbudzały moją wyobraźnię, świat rozrastał się, nabierał nowych zapachów i kolorów. Było spokojnie, aż do pewnego ranka.

Teściowa obudziła mnie wcześnie:
Synku, kobity idą dziś w las na jagody, i ja pójdę, może nazbieram wam trochę. A ty dasz radę nakarmić Franka? Wszystko masz w wiaderku pod drzwiami. Dasz radę?
Jasne, proszę się nie martwić, Franek będzie najedzony!

Wkrótce prosiak dał o sobie znać głośnym chrząknięciem. Wziąłem wiaderko, poszedłem do chlewika, gdzie już sporej wielkości świnia czekała za drzwiczkami. Musiałem wejść, wysypać jedzenie do koryta. Wydawało się to banalnie proste. Naiwny byłem.

Ledwie uchyliłem drzwi, Franek z niesamowitą siłą otworzył je na oścież, wyrwał wiadro i wybiegł prosto na ogród, na piękne wysokie grządki. Poczucie wolności przewróciło mu w głowie z dzikim rykiem biegał zygzakiem, przewracając kruche siewki, tarzał się, radośnie kwicząc, a ja zamarłem i co teraz? Musiałem coś zrobić, bo inaczej cała praca teściowej pójdzie na marne. Wiedziałem, że jeśli nie powstrzymam tej katastrofy, nie zasłużę na sympatię, ba, tu naprawdę teściowa mogła mieć powód do gniewu.

Musiałem wprowadzić Franka do chlewika. Rzuciłem się za nim między grządki, nasze prędkości były podobne, kilka razy udało mi się go złapać za tłuste cielsko, ale on ślizgał się z niesamowitą zwinnością. Pomyślałem, że siłą niewiele tu osiągnę. Postanowiłem go zwabić.

Pobiegłem do domu, zabrałem chleb i starałem się go łakomstwem doprowadzić przed stajenkę. Franek podchodził, brał kromki z ręki, przesuwaliśmy się do stajni, ale gdy już byliśmy prawie na miejscu, uciekał w przeciwnym kierunku i zaczynał swój popis od nowa, tym razem niszcząc małą szklarnię, w której rosły sadzonki pomidorów. Mój Boże!

W końcu Franek zwolnił, usiadł na tłuściutkich szynkach i, ciągnąc przednimi do przodu, spłaszczał resztę grządek z błogim chrząknięciem. Wtedy, chyba z rozpaczy, przypomniałem sobie, jak w dzieciństwie głaskaliśmy nasze zwierzaki po brzuchach, żeby je uspokoić.

Franek nie traktował mnie już serio, więc podszedłem, przewróciłem go na bok i zacząłem drapać po brzuchu. Zamknął oczy pod długimi rzęsami, chrząkał z zadowolenia, ja zmęczony, spocony, brudny do granic możliwości chciałem tylko, by został w miejscu.

Nie wiem, ile to trwało. Ręce miałem zmęczone, gardło suche od pragnienia, słońce prażyło bezlitośnie. Żałosny widok: szczęśliwy prosiak i nieszczęsny chłopak, obaj brudni, pośród zniszczonych grządek, bez krzty nadziei na szybką zmianę losu.

Aż nagle, trzasnęła furtka i wbiegła na ogród pani Piotra.
A masz ty łobuzie, dziewczynę wymęczyłeś! krzynęła, chwyciła Franka za tylną nogę, przeciągnęła przez resztki grządek, zamknęła w chlewiku i trzasnęła drzwiami.

Próbowałem się podnieść, ale w nogach czułem mrowienie. Pani Piotra pomogła wstać i zejść z tego pobojowiska.
Poczekaj synku, obmyję cię z tej ziemi pobiegła po wodę, którą sama przed świtem przyniosła z dalekiej studni i zaczęła polewać mnie wodą, myjąc nogi, ręce, twarz. Po moich policzkach ciekły łzy i czarna woda, a wraz z nią spływało ze mnie także szkolne wyobrażenie o słowie TEŚCIOWA źródło przykrości, znikało na zawsze.

Od pełni szczęścia wyrwało mi się niechcący: O, mamusiu!
Zaśmiała się, objęła i zaprowadziła do domu na jagodowy kompot.

O zniszczonym ogrodzie pogadaliśmy krótko, machnęła ręką:
Ach, co tam grządki, odrosną, zieleninka znowu się pokaże, pomidorki odbiją, zobaczysz! A prosiak? Pobiegał, to mu się też należy od życia. Ty odpocznij, zanim nasi faceci wrócą, ja zaraz zupę nastawię.

Skąd ta kobieta, doświadczona przez życie i wojnę, brała tyle cierpliwości, dobroci, ciepła? Nie wiem, kto ją obdarzył takim darem współodczuwania, ale dzięki niej wiem, skąd biorą się silni i prawi synowie, którzy stają się dobrymi mężami dla dziewczyn, którym z początku kolczaste słowo „teściowa” wydawało się czymś najgorszym. Dziś wiem, jak bardzo to słowo może być czułe jeśli za nim stoi człowiek pełen serca.