– Kasieńko, poszłabyś do sklepu po chlebek? – zamglone spojrzenie czterdziestopięcioletniej kobiety nie potrafiło już skupić się na drobnej sylwetce siedmioletniej dziewczynki

Basieńko, czy poszłabyś do sklepu po chlebek? mglisty wzrok czterdziestopięcioletniej pani nie mógł już skupić ostrości na drobnym siedmioletnim zarysie córki, która przełknęła ślinę na samo wspomnienie chleba.

Jasne, mamo

Basiunia czekała cierpliwie na pieniądze już wiedziała, że za osiem złotych pani Halinka, sprzedawczyni z pobliskiego całodobowego sklepiku, westchnie swoje i sprzeda dziewczynce pachnący bochenek. Czasami dodatkowo, niezauważalnie, dołoży jej mleczną czekoladkę albo garść landrynek.

Ojojoj, no patrzcie państwo Takie maleństwo się chowa u tych pijaków mruczała Halina za plecami dziewczynki, popijając rozpuszczalną kawę.

Basia, starając się nie wdychać cudownego zapachu chrupiącej skórki, gnała co sił w nóżkach do domu. Gdy była posłuszna, mama zawsze odrywała jej skórkę, na którą kładła dwie grube szproty z puszki; słodkie, tłuste olejki wsiąkały w miękisz. Dziewczynka jadła powoli, delektując się prostym smakołykiem. Po liczbie butelek w kuchni czuła, że dziś znów rodzice szykują się na gości, więc na inny obiad raczej nie ma co liczyć. Najważniejsze: jak najszybciej wymknąć się z mieszkania, nie wpaść nikomu w oko bo jak się trafi pod rękę, to można porządnie oberwać. Ostatnim razem ojciec tak jej przywalił, że ból głowy trwał dwa dni, a z nosa co jakiś czas leciała krew.

Basia wybiegła z klatki schodowej. Została jej jeszcze ćwiartka bochenka i cała rybka. Na dworze było cicho, choć wiosenne powietrze pachniało jeszcze wilgotną ziemią. Próżno szukać ludzi gdzieś z oddali sączyła się wesoła muzyka, a w kieszeni czekały dwie czekoladowe cukierki. Świetnie się szło samotnie po uliczkach nie zimno, nie ciemno, nawet jakby co, zawsze można zajrzeć do pani Halinki ona nigdy nie odmówi herbaty z mlekiem i cukrem. Basia wędrowała więc, gapiąc się w rozświetlone wieczorne okna, marząc, że kiedyś znajdzie przyjaciółkę. Z kimś wtedy można się dzielić snami, myślami, a czasem po prostu posiedzieć razem w milczeniu, gdy dom nie jest przyjazny. Jej rozmyślania jednak przerwał żałosny pisk dobiegający z krzaków przy śmietniku. Basia ostrożnie pogrzebała w stercie starej, cuchnącej szmaty. W kartoniku po butach siedział malutki pręgowany kociak i cichutko miauczał. Basia podała mu dłoń, którą dokładnie obwąchał. Zapach szproty postawił malca na nogi z zapałem wylizywał palce dziewczynki. Basia zaczęła chichotać, gdy łaskotał ją swym szorstkim języczkiem.

No co, głodny, pewnie? Zobacz, co mam! Basia z dumą położyła przed nosem kotka całą rybkę, sama zapychając do ust resztkę chleba.

Bierz, jedz.

Mały drapieżca rzucił się na ucztę. Mlaskał, burczał i prychał, kiedy Basia próbowała go pogłaskać.

Spokojnie, nie spiesz się! Za szybko, to tylko brzuch rozboli ja tam wiem, już to przerabiałam uśmiechnęła się do nowego przyjaciela.

A chcesz iść ze mną do domu? Będziesz się nazywał Pasek i zawsze się z tobą podzielę jedzeniem cudownie lekki kociak trafił za pazuchę dziewczynki.

Żółte jak majowy miód latarnie zalewały chodnik, którym szła Basia, trajkotając do futerkowej główki, wyglądającej spod kołnierza kurtki.

***

W domu panował spokój, jakby po przejściu żywiołu. Kuchnia pełna była pustych butelek, brudnych talerzy i burzącej atmosferę popielniczki. Gdzieś buczał piec gazowy, zegar niefrasobliwie tykał. Basia padła na taboret, a kota posadziła na stole. Zwierzak obwąchał nieufnie pustą szklankę.

Ble! Pasek, zostaw, to straszna trucizna. Jeszcze zaczniesz pić tak jak oni i już nie będziesz moim kumplem! przytuliła kotka do policzka. Ten zamruczał przyjaźnie, jakby mówił: „Nie martw się, damy radę”.

Tej nocy Basia spała głęboko. Śniły jej się rzeczy tak piękne, jak lody bananowe i bułeczki z wiśniowym nadzieniem. Pasek ułożył się wygodnie pod bokiem, mrucząc dziewczynce do ucha kotkowe kołysanki.

Następnego ranka jednak ojciec zobaczył kota i zrobił taką awanturę, że ze strachu można było włosy zjeżyć. Kazał natychmiast zabrać to stworzenie z domu. Matka z kolei, ze ścierką na głowie, wypaliła w stronę córki zachrypłym głosem, by wyniosła kota w cholerę.

Dziewczynka, połykając słone łzy, usiadła przed blokiem ze zwierzakiem w ramionach. Nie wiedziała, co teraz oddać do schroniska? Zostawić przy śmietniku takiego przyjaciela? Ani trochę jej to nie cieszyło. Rozpłakana poszła do sklepu do pani Halinki, cała nabazgrała jej opowieść i błagała, by przygarnęła Paseczka chociaż na trochę. Czułe kobiety nie mogły odmówić. Kota ulokowały na zapleczu, na starym wyleniałym swetrze, w misce po majonezie.

Przez całą wiosnę i lato Basia odwiedzała Paseczka, kradnąc zawsze kawałek ze świeżo kupionej bułki za co w domu nieraz zebrała burę (a to jeszcze delikatnie powiedziane). Ale kto by się tym przejmował, gdy ma się prawdziwego kumpla? Basia opowiadała kotu o wszystkim, co ją spotkało. Kot wyciągał się na jej chudych kolanach i mrużył swoje liliowe oczy, mrucząc aż sklep drżał. Pani Halinka czasem do miski odłupywała mu resztki obiadu. Pewnego dnia przyjrzała mu się z bliska i wykrzyknęła:

Jezusicku, takich kotów jeszcze nie widziałam! Oczy jakieś czarodziejske! Ej, Ola, patrz no!

Obie sprzedawczynie wgapione były w kocie spojrzenie, zupełnie jakby widziały perłę w śmietniku, a Pasek tylko zmysłowo mruczał, syty i szczęśliwy.

Jesienią Pasek z szarego pisklaka zamienił się w dorodnego, futrzanego kota z bajkowym spojrzeniem. Próbowało go zabrać kilku klientów, ale nawet nie ruszał się z miejsca czekał na swoją nową panią.

Pewnego dnia Basia zniknęła na kilka dni. Nie było jej po chleb, nie odwiedzała Paska. Halina zaczęła się martwić, czy nie dopadło jej jakieś choróbsko. Po jakimś czasie dziewczynka wróciła biała jak ściana, na policzkach żółknęły siniaki, a na dolnej wardze sterczał strupek. Na pytania ekspedientek odpowiedziała krótko:

Przewróciłam się.

Ale na podwórku, wtulona w miękki boki kota, Basia długo coś mu szeptała, żaląc się i szlochając. Zasnęła tak, obejmując ukochanego Paska. Pani Halinka delikatnie przeniosła ją na stary tapczanik na zapleczu i przykryła podniszczonym pledem. Zaraz potem zadzwoniła po dzielnicowego Staszka, ale ten tylko westchnął, że dowody na przemoc zebrać trudno i lepiej się z takimi elementami nie zadzierać. Kobieta prawie się rozpłakała żal aż ściskał, że nie może pomóc tym chudym dzieciakom. Dzieci sama nie miała i coraz częściej myślała, że z Basi zrobiłaby dobrą córkę.

Tymczasem Pasek krążył nerwowo wokół tapczanu, niuchając starannie twarz dziewczynki, a potem zniknął. Basia przespała całą noc w sklepowym zapleczu do domu nikt po nią nie przyszedł. Rano dostała od pani Halinki kanapkę i słodką herbatę, a ta zarządziła razem z Olą mają dopilnować sklepu, bo ona idzie załatwiać poważne sprawy. Basia ucieszyła się, że może zostać.

Już przed blokiem jednak drogę zatarasował jej Staszek.

Stój, dokąd lecisz? Mamy tu zabójstwo, lepiej nie idź do środka. Powiedz, nie widziałaś przypadkiem tej małolaty Ahnów dzisiaj w nocy?

Basię? A kogo zabiło?

Rodziców jej, szukamy małej, może ją kto zabrał.

Nie ona u mnie spała, na zapleczu jest, wszystko z nią ok. A kto to zrobił?

A cholera wie. Ktoś z towarzystwa, pewnie sobie gardła podcięli. Może byś dziewczynkę potrzymała u siebie kilka dni, zanim ją oddamy do pogotowia opiekuńczego? Bo jak tylko papierki trzaśnie, to zaraz jakaś babka się znajdzie.

Oczywiście, nie ma problemu serce Halinki zabiło szybciej. Zupełnie nie żal jej było rodziców Basi. W euforii pobiegła z powrotem do sklepu.

Po naradzie z Olą, uznały, że nie powiedzą dziecku od razu o śmierci rodziców; tylko tyle, że Basia dostała zgodę od mamy na zostanie u Halinki. Dziewczynka była przeszczęśliwa i od razu zapytała, czy nauczy się obsługiwać kasę.

I wtedy… Pasek przepadł. Dziewczynka godzinami wołała ukochanego kota, okrążała wszystkie pobliskie śmietniki, ale ten nie wracał. Jego miska stała nietknięta.

Pani Halinka opiekowała się Basią jak własną. Sama bała się jednak momentu, gdyby ktoś miał jej odebrać dziecko. W końcu, przez łzy i upór, poszła do opieki społecznej i złożyła wniosek o adopcję. Ale tam wyliczyli: samotna, bez męża, nocki w pracy, niezaradna. Skuliła się ze wstydu i odchodziła, by próbować potem ponownie. Minęły dwa miesiące. Basia zadomowiła się u Halinki, nauczyła smażyć jajecznicę, czytać sylabami i sprzątać dla radości opiekunki.

Gdy spadł pierwszy śnieg (a było to trzeciego listopada), Basia skończyła osiem lat. Zdmuchnęła świeczki na miodowniku z przeceny i wykrzyknęła do Halinki:

Chcę, żebyśmy zawsze byli rodziną i żebyś była moją mamą!

O niczym innym nie marzę, Basiuniu wyszeptała wzruszona Halina.

Nagle ktoś zapukał. Gości się nie spodziewali, więc gdy w drzwiach pojawił się elegancki młodzieniec, Halina aż zaniemówiła.

Dzień dobry, jestem z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Warszawie. Przyszedłem poznać państwa osobiście przedstawił się uprzejmie.

Proszę bardzo, zapraszamy uśmiechnęła się Halinka.

Herbatki? Pani Halinka kupiła taką egzotyczną, z tropikalnym aromatem! Basia postawiła kubek przed mężczyzną.

Częstuję się! A to twój tort? uśmiechnął się do dziewczynki.

Tak! Mam już osiem lat. W przyszłym roku pójdę do szkoły! potwierdziła z dumą.

To bardzo dobrze. A jak ci się tu żyje? Opowiedz, Basieńko! zapytał, popijając herbatę.

Dobrze Basia rozpromieniła się

Ta rozmowa trwała długo. Mała dziewczynka i uprzejmy urzędnik, tęczowy tort i herbata z marketu, a Halinka z podpartą dłonią głową patrzyła rozczulona na ten obrazek.

W końcu elegancki gość powiedział, że musi iść, ale przekazał Halinie teczkę z dokumentami.

Proszę jutro zgłosić się na rozprawę do sądu. Nic się pani nie musi denerwować, formalność. Od tej pory będzie pani mogła zabrać Basię do domu na zawsze.

Zabrać? Halinka była w szoku, nie mogła znaleźć odpowiednich słów, łzy stały jej w oczach. Basia rzuciła się mężczyźnie na szyję.

Dziękuję! Dziękuję! Dziękuję!

Dziękuję zdołała wymamrotać Halinka.

Dbajcie o siebie powiedział mężczyzna od drzwi. I wtedy Halinka zamarła. Spojrzał na nią parą kocich, liliowych oczu z morzem ciepła i zrozumieniaZa drzwiami, na wycieraczce, siedział Pasek. W grubym, zimowym futrze, z uszami postawionymi na baczność i oczami błyszczącymi, jakby znał wszystkie sekrety zimy i dziecięcych smutków. Basia wydusiła z siebie pisk radości i wybiegła, by porwać kota w objęcia. Mruczał głośno, wplątując się łapkami w jej rękaw, jakby długo czekał na ten moment.

Halinka patrzyła na ich uścisk, czując, jak odpadają z niej wszystkie lęki, co ściskały serce przez lata. Basia śmiała się, tuląc kota i nucąc pod nosem jakąś wymyśloną, radosną piosenkę, w której były tylko trzy słowa: już jestem w domu.

Za oknem cicho padał śnieg, a w środku, na małym stole, tort się jeszcze nie skończył. Słychać było mruczenie kota i śmiech dziecka, obiecujące, że nawet po najdłuższej zimie znajdzie się kąt, w którym serce grzeje czułość, a zwyczajna herbata smakuje, jak najlepszy prezent świata.

Tego wieczoru nikt się już nie bał. Basia leżała z Paskiem przy piecyku, Halinka głaskała dziewczynkę po głowie, myśląc: Teraz zaczynamy wszystko od nowa. Już nie musisz niczego się lękać, Basiuniu. Wszystko będzie dobrze.

A w kącie kuchni, w misce, czekał na Paska drugi kawałek tortu bo w prawdziwej rodzinie nigdy nie je się samemu.