Królowa

Królowa

Mamo, tylko się nie martw, proszę, ale od nowego roku możemy mieć, no powiedzmy, trochę problemów… raczej natury materialnej. Chociaż myślę, głodu nie zaznamy.

Córko, nie przeciągaj już, wiesz że nie lubię długich wstępów.

Wiem, mamo. W skrócie: zwolniłam się z pracy, po prostu.

Jak to? Sama podjęłaś decyzję czy cię zwolnili?

Sama. Lubię sama o sobie decydować.

Wszystko po ojcu… Wyobrażam sobie, co by powiedział, gdyby żył.

Mamo, patrz tylko na te piękne gile, jak siedzą na drzewie naprzeciw naszego okna… A tata by powiedział, że to nie miejsce zdobi człowieka.

Tak się cieszyłam z twojej pracy, duma mnie rozpierała, byłaś dyrektorem całej kultury miejskiej! Pokazywali cię w telewizji. Ludziom się wydawało, że jesteś jak królowa, słuchali cię, szanowali. Ładna, szczupła, stylowa.

Mamo, no czego płaczesz, ta uroda mi nie ucieknie.

No powiedz wreszcie, co tam u ciebie zaszło? Czy to nagła decyzja? Odejdź od okna, przewieje cię, siadaj obok.

Wiesz, mamo, inaczej patrzę na życie niż moje szefostwo. Im zależy tylko na raportach, a o ludziach pamiętają, jak mówią ze sceny. Nie chcę tak. Rozwodowe niezgodność charakterów, jak to się mówi.

Na każdej pracy trzeba raportować, taka rzeczywistość. I teraz co, już nie pójdziesz na swoje zimowe imprezy?

Ależ pójdę! Przygotowaliśmy je jako zespół. Będę widzem, i to całkiem ciekawe przeżycie.

Akurat Dyrektor kultury stoi pod choinką na rynku. Zabierz mnie chociaż na ten festyn, dla wsparcia.

Mamo, myślałam, że ci się już przejadły te przedszkolne choinki: dla wszystkich grup, dzieci pracowników, samych pracowników, filii przedszkola

Jeszcze zapomniałaś o domu dziecka, co mamy pod opieką. Tak, Lenko, mieliśmy swoje wskaźniki, choćby liczba dzieci objętych wydarzeniami kulturalnymi. Kulturalnymi, podkreślam! Ale na twoją rodzinną choinkę w Parku Miejskim chętnie bym się przeszła zobaczyć, co wymyśliłyście. Choinki dla rodzin, a sama bez rodziny i teraz jeszcze bez pracy. Lenko, zaraz czterdziestka, a ty nadal za swoim Pawłem tęsknisz? Paweł Pierwszy! A raczej ostatni! W końcu nie wyjechał do żadnego Wiednia, choć grać chciał w operze. To dopiero – saksofonista!

Saksofonista, mamo. Adolphe Sax, belgijski mistrz, wymyślił ten cudowny instrument prawie dwieście lat temu.

Tak, tak, ty będziesz mi przypominać, muzycznej opiekunce, no wiesz. Twojego saksofonisty nigdy ci nie wybaczę, zawrócił ci w głowie i nikogo innego nie wpuściłaś do swojego serca. Starzejesz się, lenko moja, królowa bez tronu Stara panna. Co by tata teraz powiedział?

Tata by powiedział, że kobieta jest jak wino im starsza, tym szlachetniejsza. Nie płacz, mamusiu. Wszystko będzie dobrze.

Oj, lubił kobiety, twój ojciec…

Przede wszystkim ciebie, mamo, kochał bardziej od wszystkiego. Do samego końca nie puszczał twojej ręki, aż w szpitalu Widziałam.

Wiem, Lenka Teraz siebie obwiniam, że za mało mu o tej miłości mówiłam. Chyba przyjmowałam za coś oczywistego.

Mamo, tata zawsze czuł, jak go kochasz. A kiedy dla niego śpiewałaś, nie mógł oczu oderwać.

I wtedy mama nuci, ocierając łzy:

A śnieg pada, a śnieg pada.
I wszystko jakby na coś czeka.
Pod ten śnieg, pod cichy śnieg
Chciałabym powiedzieć przy wszystkich
Mój najważniejszy człowieku,
Spójrz ze mną na ten śnieg,
On czysty jest, jak to, co skrywam,
co powiedzieć bym chciała…

Mamo, ta piosenka za każdym razem chwyta mnie za serce. Zawsze sobie marzę, żeby w moje urodziny, pod koniec kwietnia, spadł śnieg I żeby ktoś zaśpiewał dla mnie tak, jak ty dla taty.

Ale co z twoją pracą?! Masz taki potencjał! Gdzie pójdziesz?

Zostanę konduktorką, mamo.

Oj, nie żartuj! Może porozmawiaj z Niną z trzydziestego szóstego mieszkania, wszędzie ma znajomości w urzędach, skarbówce, sądach, inspekcji mieszkalnej.

Mamo, mówię poważnie. Postanowiłam, że pójdę do MPK jako konduktor. Jeździsz autobusami, prawda?

Rzadko, ale zdarza się.

No i jak ci się podobają konduktorki?

Same wiesz jakie. Brak im ogłady, nałożą na siebie sto ciuchów i klapki na wełniane skarpety, wrzeszczą na cały autobus: Prosimy przekazywać za przejazd! Prosimy przejść na środek! i tak ciągle jedna kreatywność.

Ale ci to wychodzi, mamo: Przekazujemy za przejazd! Głos jak typowa konduktorka. A pamiętasz jak tata wrócił raz z pracy wstawiony, świętowali nowy blok? Wtedy opowiedział nam kawał o autobusie!

No nie pamiętam, przypomnij…

Wsiada do autobusu całkiem wstawiony facet, ledwie łapie się rurki. Podchodzi konduktorka: Pan zapłaci za przejazd! A on jakby trzymał kieliszek: O, za przejazd!

Ech, Lena, dałabym się teraz tacie napić, niechby dowcip opowiadał, byleby żył…

On jest z nami, mamo. Słyszę go codziennie Wszystko, dziewczyny, siedzi w waszych głowach. Zmieńcie płytę w głowie życie zaśpiewa wam serenadę, nie requiem.

Lenka, czemu swojej płyty nie zmieniłaś Pawłowi? W kółko to samo. Przeszkadzało mu, że jesteś królową, a on muzyk dworski. Jak w filmie, Człowiek z żelaza chociaż zakończenie szczęśliwe. Ale nie o nim teraz. Gdzie ty tak serio chcesz pracować?

Konduktorką, w autobusie, mamo. Od zaraz po świętach idę na linię.

Nie wierzę. Całe życie byłaś inna, zawsze wyobraźnia, ale żeby tak Każdy pies w mieście cię zna, lata w telewizji a teraz konduktorka. Co by ojciec powiedział…

Postępuję według ojcowskich rad, pamiętasz co napisał na kartce na moje osiemnaste urodziny? Powtarzam to sobie jak mantrę: Nikt inny nie zdecyduje za ciebie. Sama bierz życie w ręce. Inaczej życie pukać będzie, a ciebie nigdy nie będzie w domu.

W autobusie miejskim będziesz? Toż to prowokacja dla społeczeństwa!

Dla siebie, mama! Szef kultury powiedział, żebym zdjęła koronę, bo jestem oderwana od rzeczywistości. Zapomniał tylko, że dwa tygodnie jeździłam przed świętami autobusami, bo kierowca służbowego auta miał nogę w gipsie…

Pracowałaś na takich stanowiskach w kulturze! A teraz konduktorka

Będę szerzyć kulturę wśród pasażerów MPK.

Mama położyła się na kanapie, masując skronie.

Dziecko, zastrzeliłaś mnie swoją noworoczną decyzją. Jednym kulturalnym ciosem.

Ktoś powiedział, że gdyby Bóg czasem nie rzucał nas na łopatki, nie byłoby czasu spojrzeć w niebo. Spójrz, mamo, rzadkie zimowe słoneczko, dzieci powiesiły karmnik, gile i sikorki przylatują I śnieg zaczął padać

Lenka zanuciła: A śnieg pada, a śnieg pada… Wszystko wokół jakby na coś czeka

Zwariowana nasza Lena! Konduktorka zarabia pięć razy mniej niż ty. Zmuszasz mnie do przyjęcia pomocy od pułkownika Kowalskiego z drugiego piętra.

Mamo, on całkiem porządny facet. Emeryt wojskowy. Wdowiec. Odpowiedzialny, hojnym sercem. Wiem, żaden ojca nie zastąpi. O tatę nikt nie rywalizuje w naszych sercach zawsze będzie.

Ola! Teraz nie o mnie, tylko o tobie. Zanudzisz się jako konduktorka! Zero kreatywności! Chociaż ojciec zawsze mawiał, że nawet jako woźna coś wyczarujesz… A może na tydzień wyskoczysz do Krakowa? Na pewno dadzą ci dużą odprawę za niewykorzystany urlop, a tam przemyślisz sens życia?

A może lepiej wyskoczymy do Zakopanego razem, z mojej odprawy?

Lenka odebrała telefon. Mama natychmiast wyprostowała się i nasłuchiwała. Słysząc spokój córki: Dobrze, czwartego stycznia wychodzę na trasę. Tak, dokumenty już w kadrach MPK. Dziękuję.

Mamuś, wybacz, i Kraków, i Zakopane odpadają!

*******

Autobus linii 7 skończył pierwszy kurs na przedmieścia. Trasa popularna, zawsze tłok. Przystanek końcowy.

Panie Dymitrze! Mogę skorzystać z pana mikrofonu? Tak trochę jak przewodnik!

Coś znowu wymyśliłaś, królewno? Autobus już wystrojony w girlandy i bombki, ogłoszenia kolorowe, cytat dnia na widoku… Jaki dziś cytat dla pasażerów?

Cytat, panie Dymitrze!

No, cytat…

Dobrze być w drodze wybranej przez siebie!

Z tobą ciekawie się pracuje, pani Olu. Szczęście mieć taką konduktorkę na starość. Tylko mój zmiennik, pan Jacek, nie może się przyzwyczaić. Bo nawet nową teczkę z orłem mu sprezentowałaś. Stara trafiła do kosza, żona już mu koszulki z godłem zamówiła przez Allegro! To przez panią, OIguś, czujemy się prawie jak Arystotelesy. A wywieszone cytaty pod naszymi nazwiskami, to już szczyt kreatywności!

***

Możesz wesprzeć nasz klub literacki dowolną sumą
lub wykupić Premium i pomóc w rozwoju Papierowego Słonia.

***

Panie Dymitrze! Jesteście naszymi lokalnymi Arystotelesami! To jeszcze nie wszystko głęboko myślicie, nawet żartem.

Ola, rozsiadając się na krzesełku obok kierowcy, przeczytała dwie tabliczki wiszące w autobusie pod napisem Cytaty do przemyślenia od naszych kierowców:

Po telefonie mów albo cicho, albo interesująco! kierowca MPK Dymitr Nowak.
Jak nie ustąpisz staruszce miejsca, ja to zrobię! kierowca MPK Jacek Batko.

Prawdziwa filozofia, podsumowała Ola.

My ciebie cytujemy, Olu! Mogę na ty? Wszystko w naszych głowach. Zmień płytę, usłyszysz wesołą piosenkę do wyboru uznał Dymitr.

To cytat mojego taty.

Czemu przeszły czas? Zginął?

Zginął. Był zasłużonym budowlańcem. Domy, mosty, szkoły Wypadek na budowie. Umarł w szpitalu, na rękach mamy.

Przepraszam, los Ale mama żyje?

Tak, pracuje w przedszkolu jako wychowawczyni muzyczna. Więc panie Dymitrze! Chciałabym, żeby w autobusie leciała muzyka. Żeby zrobić dla pasażerów nastrój.

Nie wiem, różne mamy gusta. Dla jednych za głośno, dla innych nie ten styl, tamten nie lubi…

Przejrzałam przepisy, nigdzie nie ma zakazu muzyki w autobusie, poziom głośności też nieuregulowany. Chodzi o poprawę nastroju ludziom. A już Arystoteles udowodnił, że muzyka wpływa na człowieka. Wybiorę coś, co wszystkich ucieszy. A z mikrofonu powiem kilka ważnych ogłoszeń, oczywiście poza godzinami szczytu. Zobaczy pan! Mogę mikrofon?

Autobus ruszył, na pętli wsiadali pasażerowie i jechali na trasie przez miasto. Ola usiadła przy kierowcy, wzięła mikrofon i z dykcją jak spikerka zaczęła przemowę: Szanowni pasażerowie! Jedziemy najdłuższą linią autobusową miasta, zaczęliśmy na ul. Leśnej. Tu powietrze najczystsze, nie dziwota, że rodziny wracają tu na spacer właśnie siódemką. Do centrum zostało 15 przystanków, a przystanek Centrum ulica Jasna najjaśniejszy zimą. Tam śnieg, światła i lampki… Moi drodzy! Nasze miasto jest piękne, w te święta możecie odwiedzić jarmark bożonarodzeniowy, wybrać się z dziećmi do teatru lalek lub do muzeum skansenowego na ul. Drewnianej. Rodziny zapraszam na parkową choinkę na ul. Ogrodowej. Życzę udanej podróży i radosnych świąt!

Po chwili młody pasażer zadał zaczepnie: A może pani jeszcze powie, co grają w kinie Bajka? Ola natychmiast: Niestety, do Bajki naszą linią pan nie dostał, trzeba przesiąść się w Centrum na jedynkę, przejechać dziesięć przystanków. Dziś grają Choinki 15. Ale polecam kino Gwiazda na naszej trasie trzy sale, różne filmy, także Choinki 15 i komedię oraz świąteczną bajkę dla dorosłych.

Dymitr uśmiechnął się i szepnął: Na parkową choinkę z żoną przyjdziemy. To prawda, że będzie losowanie i grzaniec? Ola mrugnęła: Oczywiście. On na to: Czuję, że jeszcze coś wymyślisz. Ola powiedziała: Moim marzeniem jest, żeby w autobusie na święta pojawiła się żywa muzyka. Może trio Jasnogórskie zaśpiewa w Boże Narodzenie? Na urodziny Grechuty przyniosę gitarzystę Adama świetnie śpiewa. A na Ostatki akordeonistę. A dzwoń do mamy: Mamuś, choinka ode mnie odwołana, pracuję dwie zmiany. Wybierzcie się tam z panem Kowalskim. Będziecie szczęśliwi. Kocham cię, a my już wyjeżdżamy.

Podczas każdego kursu Ola kilka razy prosiła mikrofon kierowcy, przejażdżając obok miejsc kultury, opowiadała o zabytkach, zapraszała na wydarzenia. Była uprzejma, nienachalna i przekonująca. Po miesiącu stałych pasażerów siódemki już nie dziwiła nowa konduktorka, a wieści o niej niosły się po mieście.

***

Po trzech miesiącach sława konduktorkikrólowej dotarła na górę.

Pani Olu, szef MPK Andrzej Walczak podniósł głos. Nie przez przypadek zaprosiłem panią na rozmowę. Jakby pani nie tu trafiła. Zamiast biletować pasażerów, dialoguje pani z nimi, śpiewa pani i rozmawia? Zaraz będziemy tonąć w skargach.

Szanowny panie Andrzeju! Cieszę się, że zwykłemu konduktorowi pozwala pan rozmawiać o jakości przewozów. Dziękuję za wspaniałych kierowców Dymitra Nowaka i Jacka Batko. Za wieloletnią pracę należą im się premie. Doceniam też, że pozwolił mi pan nie tylko sprzedawać bilety, ale i kształtować kulturę pasażerów. Moje mikrokoncerty to innowacja firmy.

Andrzej Walczak, postawny, z początku nerwowo się kręcił, ocierał pot, nalewał sobie wodę, po czym rzekł:

Fakt, że dochody z siódemki rosną. Plus. Ale ludzie są różni, jeden nie cierpi muzyki, drugi hałasu, a pani śpiewa autobusem! Nie przewidziane to regulaminem.

Ale nie zabronione! W dokumentach, które pan podpisywał, stoi, że konduktor dba nie tylko o biletowanie, ale o komfort podróży.

Tyle że inni konduktorzy już się skarżą.

Przecież nawet ich nie znam. Pracuję na dwie zmiany.

Właśnie. Najstarsi konduktorzy, dowiedziawszy się o pani pomysłach, przejechali się z panią siódemką. Twierdzą, że nie podchodzi pani po opłatę, tylko wygłasza przez mikrofon, a sama siedzi przy kierowcy jak królowa. Z tronu nie schodzi… A przecież przyszła pani tu do pracy, by bilety sprzedawać, nie zwiedzać.

Ola pod nosem zanuciła Póki nie jest za późno, naciśnij, konduktorze, hamulec…, ale spojrzawszy łagodnie na szefa, nie przeprosiła, tylko odparła:

Panie Andrzeju! Według instrukcji konduktor nie ma prawa nadgorliwie żądać od pasażera opłaty za przejazd, a może wyłącznie sprzedawać bilet na żądanie. To na pasażerze ciąży obowiązek opłaty. Królowa, mówią? Moi współpracownicy nie powiedzieli, że w naszym autobusie jest zasada wszyscy wchodzą przednimi drzwiami, gdzie króluję, a wychodzą tylnymi. Przy mniejszym ruchu płacą u mnie przy wejściu, jak tłok podają mi pieniądze lub karty przez innych. Mówię przez mikrofon, żeby się nie bali przekazywać kart wrócą, bo w autobusie są kamery. Jakby ktoś chciał przywłaszczyć, zaraz zostanie złapany…

Ale przecież my nie mamy kamer! Kłamie pani publicznie? Królowa!

Fantazjuję, marzę… Dla dobra pasażerów! Z kamerami to już teraz norma w komunikacji.

Zamyślony szef zapytał cicho:

Czy naprawdę nigdy nie wstaje pani ze swojego tronu?

Czasem wstaję, by pomóc babci z laską, mamie z wózkiem czy dziecku, podać chusteczkę, udzielić pierwszej pomocy. Rzadko chodzę po sali, bo góra sama idzie do Mahometa. Ci, którzy próbują przemycić się bez opłaty, ciekawi królowej podchodzą, przy okazji płacą. A pan, panie Andrzeju, lubi nasze miasto? Od dawna pan tu mieszka? Nic o panu nie ma w sieci.

Jestem niedawno… Po rozwodzie wróciłem do rodzinnego miasta. Tyle się zmieniło, czuję się jak obcy.

A właśnie. Miasto się zmienia, może lepiej. Czemu tego ludziom nie pokazać? Nie jestem przewodnikiem, a raczej nawigatorem kulturalnym. A panu polecam naszą komedię w teatrze Rozwód po męsku. Świetny spektakl.

Olu, przepraszam, muszę na spotkanie. Ale gdyby zaprosiła mnie pani kiedyś do teatru może i bym nie odmówił

*******

Projekt innowacyjny Konduktor Królowa trwał przez luty i marzec. Ola dostała premię na 8 marca od dyrektora, a jemu w prezencie wręczyła zaproszenie do teatru sama nie miała czasu, dwie zmiany. Wieść o królowej przedostała się do całego MPK Ale nikt nie chciał jej naśladować. Współpracownicy plotkowali, że autobusową królową popiera jakiś sponsor, więc bawi się i wymyśla. A nikt nie wiedział, że królowa i jej mama mieli tylko jednego dobroczyńcę pułkownika Kowalskiego z drugiego piętra, który bardzo szanował Lenę i szczerze kochał jej matkę.

********

28 kwietnia, sobota, urodziny Oli. Mama namawiała, żeby wzięła wolne. Ola wolała pracować na swojej ulubionej linii, gdzie czekali jej stali pasażerowie. Lena wcześnie rano wyszła pieszo na zajezdnię, choć było zimno na przekór wiośnie. Słuchała w głowie melodii i rytmów, które pojawiły się, odkąd porzuciła biurową posadę. Nagle zobaczyła spadający z nieba śnieg białe płatki, które długo marzyła zobaczyć w kwietniu! Śnieg osiadał na jej fryzurze i zaraz znikał, ale w tym locie było coś magicznego. W świetnym nastroju weszła do autobusu, a kierowcy przyozdobili środek papierowymi śnieżynkami. Jacek, który dziś był na zmianie, wręczył Oli pudełko czekoladek i nowy, piękny mikrofon: Nasza Królowa musi mieć wszystko piękne!. W rewanżu dostał od niej książkę Moja Polska i butelkę ziołowego balsamu na zdrowie.

W sobotni dzień ludzi było w autobusie niewielu, dopiero w centrum zapełniło się gęsto. Wchodzi pasażer, od którego Oli przeszły ciarki Serce zaczęło walić jak oszalałe to był on. Paweł. Jej jedyny. Trzymał nad głową futerał z instrumentem i nie miał jak zapłacić za bilet. Lenka, porzucając konduktorską etykietę, prawie krzyknęła wprost: Prosimy przekazywać za przejazd! Uwaga, pracuje kamera! Prosimy na środek! Zerwała się z miejsca, jakby próbując ukryć się przed własnymi uczuciami. I wtedy… usłyszała żywą muzykę. Saksofon Pawła wypełnił autobus i królewskie komnaty duszy melodią A śnieg pada, a śnieg pada

Dzisiaj rozumiem, że życie to nie sama kariera i prestiżowe stanowiska. Najważniejsze to być wiernym sobie, mieć odwagę podążać własną drogą nawet jeśli z tronu zejdziesz do zwykłego autobusu. Czasem właśnie tam odnajdujesz szczęście, sens, a nawet… miłość swojego życia.