Wiktor wrócił z ryb do domu później niż zwykle, żona Tamara z niecierpliwością czekała na męża, już myślała, że coś stało się po drodze, a Kola, synek, ciągle pytał: gdzie tata, gdzie tata?

Wiktor Ostrowski przyjeżdża z pracy później niż zwykle, żona Zofia Kowalska niecierpliwie czeka na jego powrót, już zaczyna obawiać się, że coś stało się w drodze. Ich syn, mały Kolek, krzyczy: Gdzie jest tata? Gdzie jest tata?. Wreszcie dwa duże żółte reflektory oświetlają podwórko rodziny Kowalskich i wjeżdża samochód.

Tata? Tata! Hurra, tato wpadł! wykrzykuje Kolek, skacząc z pieca, podskakując na jednej nodze i próbując wskoczyć w skarpetę, jednocześnie zapinając płaszczyk.

Dokąd się wybierasz, szaleńcu? Noc jest zimna, idź do pieca, zaraz przyjdzie ojciec mówi Zofia, a Kolek marszczy brwi i zaczyna się wściekać.

Nie płacz, mówię odzywa się matka, przerywając mu, że tata już wchodzi. Wiktor jednak nie wchodzi.

Co on robi? pyta Zofia, podejrzewając, że mógłby być pijany. Kolek, zostań w domu, ja sama pójdę sprawdzić.

Mamusiu, boję się jęczy chłopiec.

Co się tak przestraszyłeś? Siadaj, nie słuchaj go odrzuca Zofia. Gdy Zofia zrzuca płaszcz na ramiona i jeszcze dyskutuje z Kolekiem, drzwi otwierają się, a do wnętrza wlewa się chmura pary. Z tej pary wyłania się Wiktor, nie sam.

U progu stoi młoda dziewczyna, nie starsza niż osiemnaście, w szaliku i krótkim brązowym płaszczyku z czarnymi guzikami, z ogromnymi szarymi oczami na pół twarzy i jasnymi kosmykami włosów na czole.

Wejdź, wejdź, Grażyna. Zosia, pomóż gościowi się rozebrać mówi Zofia, nie rozumiejąc, co się dzieje, i pomaga dziewczynie zdjąć płaszczyk.

Okazuje się, że Grażyna jest silnie w ciąży, ciężko się przewraca, jakby była tłustą kaczką przed zimą. Siada przy stole, opierając drżące ręce o kolana. Kolek niepewnie zagląda z pieca.

Co on przywiózł? Nikole? Idź tu Co tata przyniósł podnosi Wiktor kolka, wyciągając go pod sufit. Ty, mamo, przygotuj jedzenie, nie będziemy siedzieć głodni.

Gdy zapada zmrok, a Kolek już śpi, słyszy szepczącego ojca, cichnącą matkę, niezgadzającą się z czymś i cichą chrypkę gościa. Rano cała wieś wie, że Wiktor Ostrowski przywiózł swoją młodszą, ciężarną siostrę.

Facet zostawił, matka i ojciec od dawna nie ma, co z nią zrobić, taką lalkę opowiada Zofia swoim sąsiadkom w stajni.

A nie mówiłaś, że nie masz rodziców? pytają. A skąd się wzięła siostra?

Z domu dziecka, to wszystko odpowiada Zofia. Może podobnie jak z mężem?

Daj spokój, Zosiu, to twoje sprawy przerywa jej przyjaciółka.

Wkrótce Grażyna, ciotka Koleka, postanawia urodzić, a tata wywozi ją do szpitala w powiecie. Niedługo pojawia się mała siostra Koleka, Mania, a Grażyna już nie wraca.

Zmarła rzuca matka krótkim zdaniem, aby nie wprowadzać zamieszania.

Mania jest mała, różowa, jak laleczka. Kolek widzi ją u sąsiadki Świetki jako pluszowego misia, więc nazywa ją Mania. Nie wiem, co chcesz zrobić, Wiktorze, nie potrzebuję jej tutaj mówi. Co ty mówisz? To dziecko, żywe, krew

Nic nie wiem, dałam ci słowo odpowiada Zofia. Zabierz ją, gdzie chcesz.

Co z tym zrobić? Do domu dziecka? Do lodowiska? pyta Wiktor.

Nie obchodzi mnie to odzywa się Zofia.

Nie zsyłaj Mani do domu dziecka, nie wkładaj jej do lodowiska! krzyczy Kolek, błagając matkę, by zostawiła małą siostrę przy sobie. Pójdę, pomocniku, bez ciebie nie dam rady macha Zofia, ale Kolek chwyta się za falbankę jej spódnicy i błaga, by zostawiła Manią.

Wiktor siedzi milcząco, głowę pochylony. No cóż, róbcie, co chcecie mówi. Zofia odwraca się i wychodzi w cień.

Kolek podchodzi do Mani, która śpi w pieluszkach, nieświadoma, co los jej przyniesie. Siada obok i szepta cicho, nazywając ją słońcem i maleństwem.

Kolek ma koszmary, że matka wyrzuci mu dziecko, więc woła: Mania, niech ci będzie spokojnie. Śpij, nędzny, nic nie zrobię z twoją Mańką syczy matka, a Kolek patrzy na nią podejrzliwie, bojąc się, że ona może zatonąć Manię.

Co ty, babciu, w ogóle nie odpuszczasz? mówi Zofia. Nie mówię, że się poddaje, po prostu przyzwyczaiłam się do dziewczyny i nie oddam jej nikomu. Kolek planuje w następnym roku poszukać niani.

Tak żyją. Wiktor pracuje jako kierowca. Zofia doi krowy, a Kolek z Manią rosną. Kolek biegnie ze szkoły, rozkłada ramiona i łapie swoją małą córeczkę, Manię, na cienkich nóżkach.

Mieszkańcy wsi mówią: On ją wyżywił, wyrosła, jak ojciec i matka. Babcie plotkują o Zosi, że jest szorstka, a Wiktor milczy, bo nie chce rozmawiać.

Mania wraca z wojska po miesiącu, zostaje kierowcą i przyprowadza dziewczynę do domu, by zobaczyć, czy dziewczyna zaakceptuje dziecko. Zgadza się, podoba jej się przyszła niania.

Kolek żeni się, Mani rośnie i staje się piękną kobietą. Wyjeżdża na studia do miasta, ale zaraz po przyjeździe odwiedza brata i dopiero potem wraca do domu.

Mania wie, że jest siostrzenicą zarówno ojca, jak i matki, i nie ukrywają tego, aby nie było później gorzkich wspomnień. Kochają ją tak samo, nie ma w niej ciężkich przeżyć, czasem czuje, że matka kocha ją bardziej niż Kolek.

Po studiach Mania wraca do wsi jako lekarz, znajduje dobrego narzeczonego, wychodzi za mąż i ma dzieci. Starsi już rodzice zbliżają się do końca życia, Wiktor odchodzi. Zofia zostaje mocno wzruszona. Mania zabiera matkę pod opiekę, choć matka początkowo się sprzeciwia.

Pewnego wieczoru, gdy zasypia, słyszy głos: Mamo? to Zofia.

Co się stało, mamo? Boli? pyta.

Usiądź, dziecko, proszę mówi Zofia.

Przepraszam, Mani mówi Zofia. Nie chciałam cię oddać do domu dziecka…

Mamo, co takiego? Myślisz, że nie rozumiem, że ta dziewczyna to nie moja, a jedynie przybrana? Nie nienawidzę cię, nie musisz przepraszać…

Nie jesteś moją siostrą, jesteś moją córką

Co? krzyczy Mani.

Tak, kochanie. Nie wiem, skąd się wzięła ta historia z Grażyną i twoją matką, ale ojciec powiedział, że ma ją zabrać. Wtedy przyjechał tata i wszystko wyjaśnił.

Wszyscy dowiedzieli się, że to jego młodsza siostra. Była domowa, pomagała przy Nikolaju, potem wzięła go na porodówkę i nie wróciła

Mamusiu przyjęłaś kochankę mojego ojca?

Przyjęłam, dziewczyno, przyjęłam. A co z nią? Miała brzuszek, rosło dziecko, a ja miałam zostawić syna na ulicy?

Kto to wymyślił?

Bóg

Mamusiu, jakże całe życie ukrywałaś

To nie jej to inna sierotka, ma to samo imię co twoja matka. Twoja… jest żywa, młodsza o dziesięć lat

Jak?

Odrzuciła cię, odeszła i zostawiła.

Mamo

Przebacz mi, kochanie, nie mogłam dłużej nosić tej tajemnicy. Masz rodzinę brat Kolka, ciotkę Grażynę, wujka Witka, wujka i ciotkę, kuzynów i ciotki. Mam ogromną rodzinę, wszystko dzięki tobie, mamo. Nie ty mnie urodziłaś, ale dałaś mi życie.

Dziecko moje dziecko

Zofia odżywa jeszcze trochę, po czym spokojnie odchodzi z uśmiechem w stronę Wiktora. Gdy Mania, teraz Maria Wiktoria, opowiada swoją historię w kręgu wielkiej rodziny, mówi:

Nie oceniajcie cudzych losów; nie wszyscy potrafią, nie wszyscy zdołają. Nie zapominajcie, ile lat temu to się stało. Ktoś nie dałby rady, a matka dała radę. Jej charakter był twardy, ale udało się. Dlatego zawsze kłaniam się przed nią z szacunkiem.