W rodzinie niezgoda, w domu smutek

Ale w tej rodzinie to jak w rozbitym garnku – nic się nie klei.

– Nienawidzę go! To nie mój ojciec! Niech się wynosi, przeżyjemy bez niego – wściekała się Ola na swojego ojczyma.
A ja nie rozumiałam tego rodzinnego konfliktu. Dlaczego nie można żyć w zgodzie? Nie miałam pojęcia, jakie burze targały tym domem.

…Ola miała młodszą siostrę – Basię, córkę jej mamy i ojczyma. Wydawało mi się, że ojczym jednakowo traktował i Basię, i Olę. Ale to tylko z mojej perspektywy. W rzeczywistości Ola nigdy nie spieszyła się po szkole do domu. Kalkulowała, kiedy jej wróg numer jeden – znienawidzony ojczym – wyjdzie do pracy. Jeśli jednak pomyliła się i wciąż był w domu, traciła panowanie nad sobą.
Szeptała do mnie:
– On jest! Kasia, posiedź ze mną w pokoju.
A sama teatralnie zamykała się w łazience i czekała, aż wyjdzie. Gdy tylko drzwi się za nim zatrzaskiwały, Ola natychmiast wychodziła z „więzienia” i wzdychała z ulgą:
– No wreszcie! Kasia, masz szczęście, że masz swojego tatę. A ja się tu męczę. Smutna sprawa – westchnęła ciężko. – Chodź, zjemy obiad.

Mama Oli była świetną gospodynią. Jedzenie w tym domu to był prawdziwy kult. Śniadanie, obiad, podwieczorek, kolacja – wszystko o wyznaczonych porach, z dokładnie odmierzoną ilością kalorii. Nieważne, kiedy przyszłam do Oli, zawsze czekał na nas ciepły posiłek. Garnki przykryte ściereczkami, gotowe na powitanie domowników.

Pamiętam też, że Ola nie lubiła Basi, młodszej o dziesięć lat. Dokuczała jej, przezywała, czasem nawet biła. Dopiero lata później stały się nierozłączne.

Ola wyjdzie za mąż, urodzi córkę. Później cała rodzina – oprócz ojczyma – wyjedzie na stałe do Izraela.
…Po dwunastu latach Ola urodzi drugą córkę. Basia zostanie starą panną, ale będzie pomagać siostrze w wychowaniu dziewczynek. W obcym kraju ich więź stanie się jeszcze silniejsza. Ze swoim prawdziwym ojcem Ola będzie korespondować aż do jego śmierci. Miał nową żonę. Ola była jego jedynym dzieckiem.

Choć wychowałam się w pełnej rodzinie (z własnym tatą i mamą), wszystkie moje przyjaciółki były bez ojców. Wtedy, jako dziecko, nie rozumiałam ich pretensji do ojczymów. Ale, jak się okazało, nie miały łatwo.

U Asi mama i ojczym byli nałogowymi alkoholikami. Asia się ich wstydziła. Nigdy nikogo nie zapraszała. Wiedziała, że ojczym ją zruga, a mama jeszcze go poprze i da porządnego klapsa. Ale po piętnastych urodzinach Asia potrafiła już postawić się obojgu – w końcu dali jej spokój.

– Kasia, zapraszam cię na urodziny – powiedziała nagle uradowana Asia.
Zdziwiłam się:
– Do was? Trochę się boję, Asia. Ojczym mnie nie wyrzuci?
– Niech spróbuje! Jego władza się skończyła. Mama dała mi adres mojego taty. Teraz on mnie chroni. Mieszka niedaleko. Przyjdź, proszę. Mama już gotuje – Asia była pewna siebie jak nigdy.

…Nadszedł dzień szesnastych urodzin Asi. Przygotowałam prezent, dzwonię do drzwi.
W progu stoi odświętnie ubrana Asia:
– Cześć, podłóżko! Wchodź, siadaj!
Mama i ojczym stali przy stole. Przywitałam się cicho, z lekkim niepokojem. Skinęli tylko głowami.

Na stole przykrytym wysłużoną ceratą stała duża miska bigosu, talerz pokrojonego chleba i oranżada w szklankach. Na każdej leżała drożdżówka. Tyle. Ale widać było, że Asia jest dumna z tej „uczty”.

Boże, a co jedli na co dzień? Przypomniałam sobie swoje urodziny. Mama stała wtedy cały dzień przy kuchni. Sałatki, mięso, ciasta, kompot… No cóż, każdy dom ma swoje dziwactwa.

Nie okazując zdziwienia, zjadłam bigos z chlebem, popijając oranżadą. Drożdżówki nie tknęłam – bałam się, że pokruszę ceratę.

Mama i ojczym stali nieruchomo, obserwując nas. W kącie pokoju stało łóżko, na którym leżała babcia Asi:
– Maryś, nie pij! Bo zapomnisz o mnie i nie nakarmisz.
Asia spłonęła rumieńcem:
– Babciu, uspokój się, mama nie pije. Tylko oranżada.
Staruszka, uspokojona, odwróciła się do ściany, jęcząc cicho.

– Dziękuję za pyszne jedzenie! – wstałam od stołu.
Z Asi szybko wyszłyśmy. Młodość ma swoje prawa – nie będziemy przecież siedzieć ze staruszkami…

Asia straci mamę, ojczyma i babcię w ciągu jednego roku. W wieku dwudziestu pięciu lat zostanie sama. Nigdy nie wyjdzie za mąż, nie będzie dzieci. Mimo że miała adoratorów – nic z tego nie wyszło. Wśród nich znalazł się mój były mąż…

W sumie to Asia „zbierała” mojego porzuconego męża, dawała mu dach nad głową. Ale i z nim się nie związała. Może charakter miała zbyt trudny…

…Była jeszcze Tola. Poznałyśmy się, gdy miałyśmy po czternaście lat. Tola mieszkała ze starszą siostrą – Moniką, która skończyła właśnie osiemnaście lat. Wydawała mi się dorosła i niedostępna. Monika była surowa, poważna, rozsądna.

Do sióstr co tydzień przychodziła ich mama. Przynosiła zakupy, gotowała. Sama żyła z pierwszym mężem. Monika była z pierwszego małżeństwa, Tola – z drugiego. Ich mama, po kilku latach z drugim mężem (zdążyła urodzić Tolę), wróciła do pierwszego.

Pamiętam, jak zazdrościłam Toli wolności. Jej mama widocznie wciąż odpokutowywała winy wobec pierwszego męża, a Monika miała „stadko” adoratorów. Tola była zdana tylko na siebie.

Wyjdzie za mąż, urodzi córkę. Potem męża wsadzą do więzienia na długie lata. Tola się uzależni. Znajdą ją martwą w mieszkaniu – Monika. Tola miała czterdzieści dwa lata.

…Jeszcze była Maja – nowa w naszej klasie. Od razu się zaprzyjaźniłyśmy. Piękna, zgrabna, z melodyjnym głosem.

Chłopcy lepili się do niej jak muchy do miodu. Ale ona miała swojego – Jacka. Pod koniec lekcji przyjeżdżał po nią samochodem i zabierał „boginię” w nieznane.

Ojciec Mai zmarł, gdy miała niecałe dziesięć lat. Kiepsko się uczyłaAle wokal robił furorę, więc razem z Jackiem założyli zespół i grali na szkolnych imprezach, aż któregoś dnia Jacek poszedł do wojska, Maja odprowadziła go na dworzec, uroniła łzę, ale nie czekała – w krótkim czasie urodziła chłopaka nie wiadomo od kogo, zostając z dzieckiem u mamy, a gdy Jacek wrócił i wybaczył jej, chcąc wziąć ślub, ona odmówiła, mówiąc: „Będziesz mi tym dzieckiem wypominał, wolę być sama”.