Teściowa uznała mnie za złą gospodynię, więc przestałam ich obsługiwać.

Babciu, naprawdę, kto же так kroi ogórki do sałatki? To nie kostki, a prawie jak kamienie! Jak to włożyć do ust? Mężczyźni nie mają stalowych mięśni, im potrzebna jest delikatność, troska Zofia Kowalczyk wpatruje się w Kasię, która w pośpiechu dorywa ostatniego kawałka sałatki.

Katarzyna zaciska rękojeść noża tak mocno, że jej palce białeją. Do przyjścia gości zostało pół godziny, a teściowa, przybyła dwie godziny wcześniej pomóc, krąży po kuchni, przestawia słoiki z przyprawami i krytykuje każdy ruch synowej.

Babciu, to sałatka jarzynowa, wszystko się miesza. Dariusz lubi, kiedy warzywa czują się, a nie zamieniają w papkę odpowiada Katarzyna spokojnie, nie podnosząc głosu.

O nie, nie mów mi o Dariuszu! Ja go wydałam, wyhodowałam, trzydziestkę lat go karmiłam. Zawsze lubił, żeby wszystko było dokładnie i schludnie. To on cię boi się powiedzieć, żeby nie urazić. Nasz chłopak delikatny, to zasługa mojego wychowania. A wczoraj jego koszula była wywrócona. Zobaczyłam, gdy przyszedł w odwiedziny. Wstyd, Katarzyna. Żona musi dbać, by mąż szedł po igle.

Katarzyna westchnęła głęboko i odłożyła nóż.

Pracuję do siedemnastej, babciu, a Dariusz przychodzi o szóstej. On też ma ręce, a żelazko stoi na widoku.

Zofia przycisnęła dłonie do piersi, w których lśnił ciężki brosz z bursztynem.

Ręce! Facet ma inne zadania. On żywi rodzinę! A przytulność, porządek, czystość to święty obowiązek kobiety. Nie radzisz sobie? Może rzucić pracę? Albo wstawać wcześniej. Ja w moich czasach wstawałam o piątej, żeby mężowi usmażyć świeże naleśniki przed zmianą. A ty? Co, półfabrykaty wkładasz do garnka?

Gotuję codziennie odparła Katarzyna. Teraz, przepraszam, muszę wyjąć mięso z piekarnika.

Obiad przebiega w napiętej atmosferze. Dariusz, mąż Katarzyny, siedzi przy stole, wpatrzony w talerz, udając, że nie czuje elektryzującej atmosfery. Woli taktykę strusia: jeśli schowa głowę w piasek (albo w zupę), konflikt sam się rozpuści.

Zofia po spróbowaniu pieczeni, którą Katarzyna marynowała całą dobę w specjalnym sosie, marszczy brwi.

No jadalne. Trochę twarde mięso, przegotowałaś je, Katarzynko. I za mało soli. Dariuszu, podasz sól?

Normalnie, mamo, smaczne mruczy Dariusz z pełnymi ustami.

Smaczne mu nic słodszego od marchewki nie jadł, więc i tak smakuje. A podłoga? zwraca wzrok na panele. W rogach szaro. Twój robot jeździ w kółko, bucza, a po co? Trzeba wycierać ręcznie, na kolanach! Tak prawdziwa czystość się osiąga. Ty, Katarzyno, podchodzisz do domu chłodno, bez serca. Zimno, jak w urzędzie. Zła gospodyni, przepraszam, że mówię prosto. Kto ci powie prawdę, oprócz matki?

Katarzyna powoli odkłada widelec. W jej głowie szaleje chaos. Pięć lat małżeństwa, pięć lat stara się być idealną. Pracuje jako główna księgowa, dzieli się kredytem hipotecznym z mężem, a wieczorami jest drugą zmianą przy garnku i ściereczce. Myje, szoruje, piecze, zagniata, by choć raz usłyszeć pochwałę. A dostaje: zła gospodyni.

Patrzy na męża. Dariusz żuje, nie podnosząc głowy, chroniąc żonę. Jest przyzwyczajony. Wygodnie mu: matka krytykuje, żona jeszcze bardziej się stara, a on po prostu korzysta z efektu.

Czyli zła gospodyni? pyta cicho Katarzyna.

Nie obrażaj się, kochana macha ręką Zofia, nakładając kolejne kawałki przegotowanego mięsa. To fakt. Są kobiety domowe, przytulne, i są nowoczesne, karierykobiety. Ty masz kurz na parapecie, zauważyłam to ostatnio. Klatka oczu krzywi się.

Dobrze kiwa głową Katarzyna, na twarzy pojawia się spokojny uśmiech. Usłyszałam, Zofia. Dziękuję za prawdę.

Wieczorem, gdy teściowa wreszcie wychodzi, zabierając po drodze pojemnik z ciastem (Zabiorę, żebyście nie zagnili się, gdy się zepsuje), Dariusz rozciąga się na kanapie przed telewizorem.

Ojej, co za dzień ziewa. Katarzynko, przynieś herbatkę, dobra? Tam jeszcze ciastko leży.

Katarzyna stoi przy oknie, patrzy na nocny Kraków.

Nie, Dariuszu.

Co nie? Ciastko zniknęło? Mama wszystko zjadła?

Herbaty nie ma. A właściwie, nie przyniosę.

Dariusz podnosi się z zainteresowaniem.

Co, obraziłaś się na mamę? Daj spokój, to staruszka, mruczy ze zwyczaju. Nie przejmuj się.

Nie obraziłam się. Zrozumiałam, że teśćka powiedziała, że jestem złą gospodynią. Że wszystko robię bez serca, że mięso suszę, kurz nie widzę. Pomyślałam i postanowiłam: po co mam dręczyć ciebie i siebie swoją nieudolnością? Jeśli nie potrafię prowadzić domu na poziomie, przestanę to robić w ogóle, żeby nie wstydzić się.

Dariusz wzrusza brwi, myśląc, że to żart.

Dobrze, przestałaś narzekać, koniec. Chodź, przytulę.

Katarzyna nie podchodzi. bierze książkę i zamyka drzwi sypialni.

Poniedziałkowy poranek zaczyna się dla Dariusza inaczej niż zwykle. Zazwyczaj budzi go zapach świeżo parzonej kawy i skwierczącej jajecznicy z bekonem. Na krześle leży wyprasowana koszula, skarpetki poukładane w stos.

Dziś w mieszkaniu cisza. Kuchnia pusta, ciemna. Płyta zimna, jak serce byłej.

Katarzyna? zagląda Dariusz do sypialni. Żona już przy lustrze nakłada makijaż. A śniadanie?

W lodówce jajka, kiełbasa. Chleb w chlebaku odpowiada spokojnie, malując rzęsy.

Ale zawsze gotowałaś. Ja się spóźniam!

Ja też się spóźniam. A skoro jestem złą gospodynią, mogę zepsuć jedzenie. Może skorupka wpadnie do jajecznicy? Albo kawa się spali? Lepiej sam. Facet żywiciel, sam sobie śniadanie zapewni.

Dariusz, wkurzony, biegnie do kuchni. Kawa rozlewa się po płycie. Jajka przypalają się z dołu, a wierzch pozostaje płynny. Zjada suchą kanapkę z kiełbasą, zakłada wczorajszą koszulę, która nie wygląda najświeżiej, i rusza do pracy głodny i rozgniewany.

Wieczorem historia się powtarza. Dariusz wraca, licząc na obiad. Katarzyna siedzi na kanapie w maseczce, przeglądając magazyn.

Co na kolację? pyta, potykając się o własne trampki leżące na podłodze.

Zamówiłam sobie poke z łososiem, już zjadłam odpowiada cicho zza maski. A ciebie nie zamówiłam, bo nie wiem, czy się spodoba. W zamrażarce są pierogi, gotowe.

Pierogi?! Pracowałem cały dzień! Chcę domowego jedzenia! Chcę barszczu!

Barszcz to trudne danie. Ja, bez talentu, go zepsuję. Mama cię mówiła, że gotuję bez serca. Pierogi trudno popsuć. Woda, sól, dziesięć minut i gotowe.

Dariusz chce wywołać awanturę, ale patrzy w lodowaty wzrok żony. Decyduje się ugotować pierogi, potem myje garnek, bo Katarzyna powiedziała: Myję źle, zostawiam smugi, lepiej sam.

Tydzień mija. Mieszkanie powoli traci blask. Kurz, który Katarzyna zmywała co dwa dni, teraz wiruje w promieniach słońca. W zlewie góra naczyń Dariusz myje tylko to, co potrzebne w danej chwili, a Katarzyna używa jednej talerzy i kubka, które od razu zmywa i wkłada do swojego szafki.

W koszu na pranie narasta góra męskich skarpet, koszulek i dżinsów. Katarzyna nie ma problemu z ubraniami oddaje je do pralni po drodze do pracy lub pierze tylko swoje.

Dariusz chodzi zmęczony, zły i nieco chudszy, żywiąc się kanapkami i daniem typu doshirac.

W sobotę rano dzwoni do drzwi. To Zofia Kowalczyk, przychodzi na inspekcję, jak co tydzień, ale tym razem niespodziewanie.

Otwierajcie, synu! Przyniosłam naleśniki, bo wiem, że głodujecie na sucho mówi, wchodząc do przedpokoju.

Jej wzrok spada na stos butów przy drzwiach. Wchodzi do salonu i widzi warstwę kurzu na telewizorze, na którym ktoś (najwyraźniej Dariusz) napisał palcem Umyj mnie. Na stoliku leżą puste filiżanki z zaschłymi torebkami herbaty i karton po pizzy.

Boże! jęczy Zofia. Co się stało? Czy wy chorzy? Katarzyna! Dariusz! To wygląda jak chlew!

Katarzyna wychodzi z sypialni w jedwabnym szlafroku, wypoczęta, z książką w ręku.

Dzień dobry, Zosiu. Dlaczego chlew? To zwykłe mieszkanie, nie ma tu pani domu.

Jaką panią domu? przeczesuje palcami kredens, patrząc na szary nalot na blacie. To antysanitarne! Dariuszu, synku, jak żyjesz w takim bałaganie?

Dariusz wychodzi z kuchni, gryząc suchy piernik. Wygląda na fatalny: koszulka wygnieciona, plama na spodniach.

Mamo, tak żyjemy mamrocze.

Katarzyna! krzyczy Zofia, podnosząc głos. Weź ściereczkę natychmiast! To hańba! Zaczynam generalne sprzątanie, a ty mi pomagasz. Czy nie wstyd cię mieć męża w brudzie?

Katarzyna spokojnie siada w fotelu, krzyżuje nogi i otwiera książkę.

Nie, Zosiu. Nie wezmę ściereczki. Same powiedziałaś w zeszłą niedzielę, że jestem złą gospodynią. Że nie myję prawidłowo, że nie mam talentu. Przyjęłam twoją krytykę. Dlaczego miałabym robić to, w czym nie jestem dobra? Skupię się na tym, co mi wychodzi pracy i wypoczynku.

Ty się śmiejesz? wykrzykuje teściowa. Chciałam ci pomóc!

Pomoc skończyła się. Zrezygnowałam z kursu, bo nie radziłam sobie.

Dariuszu! Powiedz jej! krzyczy matka.

Dariusz patrzy najpierw na żonę, potem na matkę, potem na górującą stertę brudnych naczyń.

Mamo, co mam powiedzieć? Naprawdę ją wkurzyłaś. Katarzyna gotowała, sprzątała, a ty ciągle nie tak i nie tak. Dlatego się obraziła.

Nie obraziłam się, synu koryguje Katarzyna. Zoptymalizowałam procesy. Jeśli mój wysiłek jest oceniany jako zerowy lub ujemny, logicznie przestaję go wkładać.

Zofia zaczyna się czerwienić.

Ach tak? To więc tak mówisz? Optim… No to sama wszystko posprzątam! Gdy synowa bezradna, matka musi ratować syna!

Zrzuca płaszcz, chwyta ściereczkę i wyrusza do walki. Przez kolejne trzy godziny w mieszkaniu słychać stukot, szorowanie, odkurzanie, przy okazji komentarze o każdym plamie.

Styd! Zabrudziliście mieszkanie! Tutaj tłuszcz! Tu pajęczyna! Mój biedny chłopiec!

Katarzyna cały czas siedzi w pokoju, pije kawę przygotowaną wyłącznie dla siebie, i zajmuje się swoimi sprawami. Nie oferuje pomocy, nie usprawiedliwia się. Po prostu obserwuje.

Dariusz próbuje pomóc matce, ale dostaje jedynie kopniaki: Nie wtrącaj się!, Gdzie się palisz!, Idź lepiej jedz, przyniosłam kotlet.

Wieczorem mieszkanie lśni. Zofia, wyczerpana, spocona, z czerwoną twarzą, opada na kanapę. Ma podwyższone ciśnienie.

Woda przygniata się.

Katarzyna podaje szklankę wody i tabletkę.

Dziękuję, Zosiu. Naprawdę jesteś mistrzynią sprzątania. Ja bym tego nie zrobiła. Widać, że dobrze, że wzięłaś się za to profesjonalnie.

Zofia patrzy na nią z życzeniem zemsty, ale sił już nie ma.

Nie zostawię tego tak szepcze. Dariuszu, musisz się z nią rozwieść. Nie kocha cię. Jest leniwą egoistką.

Dariusz stoi przy oknie, patrzy na ulicę. Jest najedzony (mamine kotlety), mieszkanie czyste, ale ma mdłości. Widzi, jak upokarzająca jest ta sytuacja. Rozumie, że matka wyjedzie, a on zostanie z Katarzyną. Jeśli ona dalej będzie na strajku, kolejny tydzień spędzi w piekle. A matka nie będzie mogła przychodzić sprzątać wiek nie sprzyja.

Mamo mówi cicho. Jedź do domu. Zamówię ci taksówkę.

Wyrzucasz mnie? łzy wzbierają w oczach Zofii.

Nie, po prostu jesteś zmęczona. Musisz odpocząć.

Gdy drzwi się zamknęły, w mieszkaniu zapada cisza Katarzyna wzięła głęboki oddech, spojrzała na Dariusza i powiedziała: Teraz zaczynamy żyć po swojemu, bez osądów i pretensji.