Opiekunka dla żony — Jak to? — Lida była pewna, że się przesłyszała. — Mam się wyprowadzić? Po co? Dlaczego? — Daj spokój, tylko bez scen — skrzywił się. — Przecież wszystko jasne. Już nie masz się kim opiekować. Gdzie się podziejesz, to mnie nie interesuje. — Edziu, co ty? Przecież mieliśmy się pobrać… — To ty sobie wymyśliłaś. Ja nic takiego nie planowałem. W wieku 32 lat Lida postanowiła radykalnie odmienić swoje życie i wyjechać z rodzinnej miejscowości. Co ona tu miała robić? Ciągle słuchać wyrzutów mamy? Matka nie mogła przestać jej szemrać o rozwodzie. Jak mogła stracić męża? A ten Wiesiek to przecież słowa dobrego nie był wart — pijak i babiarz! Jak ona w ogóle osiem lat temu mogła za niego wyjść? Lida wcale nie żałowała rozwodu — wręcz przeciwnie, czuła, jakby lżej oddychała. Ale z matką nieustannie się o to kłóciły. Kłóciły się też o pieniądze, których dramatycznie brakowało. No to pojedzie do stolicy województwa — i już tam sobie poradzi! Jej koleżanka z podstawówki, Sylwia, już od pięciu lat jest żoną wdowca. No i co z tego, że starszy o 16 lat i wcale nie przystojny — za to z mieszkaniem i kasą. A ona, Lida, wcale nie jest gorsza od Sylwii! — Nareszcie! – wyrwało się Sylwii. — Pakuj się szybko. Na początek możesz u nas zamieszkać, z pracą też ci pomogę. — A twój Wadzio nie będzie miał nic przeciwko? — zapytała niepewnie Lida. — Daj spokój! Robi, co mu powiem! Nic się nie bój! Mimo to, Lida nie chciała się u nich zadomowić. Parę tygodni przemęczyła się, aż zarobiła pierwsze pieniądze i wynajęła pokój. A już po dwóch miesiącach szczęście jej się niesamowicie uśmiechnęło. — Jak to możliwe, że taka kobieta pracuje na rynku? — zagadnął ze współczuciem stały klient, pan Edward Borowiecki. Stałych klientów Lida znała już z imienia. — Zimno, głodno, a i w ogóle nie wypada. — A gdzie się podziać? — machnęła ręką. — Na czymś trzeba zarabiać. I dodała kokieteryjnie: — Chyba, że masz dla mnie inną propozycję? Pan Edward nie był typem jej marzeń. Starszy o jakieś 20 lat, przysadzisty, z przerzedzającą się fryzurą, badawczym spojrzeniem. Wybierał warzywa z pedanterią i zawsze odliczał zapłatę co do grosza. Ale ubrany dobrze, jeździł dobrą furą — z pewnością nie był menelem czy pijakiem. Ale miał obrączkę, więc mąż z niego dla Lidy raczej nie wchodził w grę. — Widzę, że jesteś odpowiedzialna, solidna, schludna — pan Edward przeszedł z łatwością na „ty”. — Zdarzyło ci się kiedyś opiekować kimś chorym? — Zdarzyło się. Sąsiadka miała udar, dzieci daleko, więc mnie wynajęli. — Doskonale! — ucieszył się mężczyzna, zaraz też spoważniał: — Moja żona, Tamara, leży po udarze. Lekarze nie dają dużych szans. Wziąłem ją do domu, ale nie mam czasu się nią zajmować. Pomożesz? Zapłacę uczciwie. Lida nie zastanawiała się długo — lepiej siedzieć w ciepłym mieszkaniu, nawet i wynosić nocnik, niż marznąć po dziesięć godzin na bazarze i znosić humorzastych klientów! Poza tym, Edward zaproponował jej pokój u siebie, więc nie musiała martwić się o czynsz. — Trzy pokoje mają osobne! Miejsce, aż można w piłkę grać — chwaliła się Lida Sylwii. — Dzieci żadnych nie mają. Matka Tamary — niezła elegantka, choć ma już 68 lat. Niedawno znów wyszła za mąż i jest zajęta nowym mężem. Nie ma komu nad chorą czuwać. — Mocno chora ona? — Bardzo… Leży jak kloc i tylko pojękuje. Raczej do zdrowia nie wróci. — Ty jakbyś się cieszyła z tego? — Sylwia spojrzała jej prosto w twarz. — Nie cieszę się — spuściła wzrok Lida — ale jak już… to Edward będzie wolny… — Ty chyba oszalałaś, Lidka? Życzysz śmierci kobiecie przez co? Mieszkanie?! — Nikomu niczego nie życzę, ale szansę swoją złapać muszę! Dobrze ci gadać — sama żyjesz jak pączek w maśle! Pokrzyczyły na siebie, więc dopiero po pół roku Lida zwierzyła się Sylwii, że z Edwardem łączy ją romans. Nie mogli bez siebie żyć, ale oczywiście on żony nie zostawi — nie ten typ człowieka! — póki co, są kochankami. — To znaczy, że baraszkujecie, a za ścianą jego żona kona? — zdegustowała się Sylwia. — Ty w ogóle rozumiesz, jak to podłe? Czy już ci oczy pozasłaniały te jego rzekome bogactwa?! — Tyle od ciebie słyszę miłych słów! — obraziła się Lida. Znowu przestały rozmawiać, ale Lida właściwie nie czuła się winna (no, może troszkę). Wszyscy tacy święci! Najedzony głodnego nie zrozumie — jak mówią. Niech tam, obejdzie się bez koleżanki! Tamarą się zajmowała sumiennie i odpowiedzialnie. Odkąd jednak zaczęła romans z Edkiem, praktycznie wszystkie domowe obowiązki spadły na nią. Mężczyznę trzeba nie tylko w łóżku uszczęśliwiać — obiad ugotować, koszule wyprać i wyprasować, podłogi umyć, żeby nie wdychał kurzu. Wydawało się Lidzie, że Edek jest zadowolony, a ona sama też życia zaczęła kosztować. Przeoczyła nawet, że Edward od dawna nie płaci za opiekę nad Tamarą. Ale o co tu chodzić o kasę, kiedy są prawie jak mąż i żona?! Dawał jej pieniądze na zakupy i codzienne potrzeby, a ona zarządzała domowym budżetem, nawet nie zauważając, że ledwo się w nim mieści. Pensja kierownika produkcji przecież do małych nie należy. Ale nic — jak się pobiorą, wszystko się wyjaśni. Z czasem namiętność przygasła, Edek nie kwapił się już tak do domu, ale Lida zwalała to na jego zmęczenie żoną. Czym on tu się mógł zmęczyć, skoro do chorej podchodził ledwo raz dziennie i to na minutę, nie wiedziała, ale żal jej go było. Choć się tego spodziewała, Lida i tak się rozpłakała, gdy Tamara zmarła. W końcu poświęciła tej kobiecie półtora roku życia — tego czasu już nie odzyska. Pogrzebem też zajęła się ona — Edek rzekomo zrozpaczony. Pieniędzy na pogrzeb dał jej skąpo, ale sobie poradziła — wszystko zrobiła jak należy. Nikt nie mógł mieć pretensji. Nawet sąsiadki, które patrzyły krzywo przez jej romans z Edkiem — a nic się przed nimi nie ukryje! — na pogrzebie kiwały jej z uznaniem. Jego teściowa też była zadowolona. I naprawdę Lida nie spodziewała się tego, co usłyszała od Edka. — Rozumiesz chyba, że już nie potrzebujemy twojej pomocy, więc masz tydzień na wyprowadzkę — powiedział sucho dziesiątego dnia po pogrzebie. — Jak to? — była w szoku. — Dokąd? Po co? Dlaczego? — Nie rób scen. Nie ma się już kim opiekować. Gdzie pójdziesz, mnie nie interesuje. — Edek! Przecież mieliśmy się pobrać?! — To ty sobie wymyśliłaś. Ja tego nie obiecywałem. Następnego ranka, po nieprzespanej nocy, Lida spróbowała pogadać jeszcze raz. Usłyszała dokładnie to samo, plus polecenie, żeby się pośpieszyła. — Moja narzeczona chce zrobić remont przed ślubem — oznajmił Edek. — Narzeczona? Jaka narzeczona?! — Nie twoja sprawa. — Już dobrze, wyprowadzę się, ale najpierw oddasz mi pieniądze za moją pracę. Tak! I nie patrz na mnie tak! Obiecałeś 4 tysiące miesięcznie. Dostałam dwa razy. Łącznie jesteś mi winien 64 tysiące. — Widzę, rachunki ci dobrze idą — zakpił Edek. — Nie schlebiaj sobie… — I jeszcze za sprzątanie — dopłacisz! Dobra, już bez grosza — daj stówkę i się rozejdziemy. — A jeśli nie — co zrobisz? Do sądu pójdziesz? Nawet umowy nie masz. — Powiem to twojej teściowej, pani Tamili Andrzejewskiej. Przecież to ona wam kupiła mieszkanie. Uważaj, możesz zostać nie tylko bez kasy, ale i bez pracy. Sam ją znasz lepiej ode mnie. Edward pobladł, ale po chwili wzruszył ramionami. — Kto ci uwierzy? Straszy mnie tu jakaś kobieta. A wiesz co — już nie chcę cię widzieć. Wynoś się zaraz. — Masz trzy dni, kochany. Jak nie dasz kasy — zrobię aferę — Lida zabrała swoje rzeczy i przeniosła się do hostelu. Trochę z domowego budżetu odłożyła na czarną godzinę. Czwartego dnia, nie doczekawszy się wiadomości od Edka, poszła do jego mieszkania. Akurat była tam pani Tamila Anderszewska. Szybko zorientowała się, że Edek nie ma zamiaru płacić, więc wygarnęła wszystko teściowej. — Wymyśla jakieś brednie! — żachnął się wdowiec. — Słyszałam różne plotki, nie wierzyłam — spojrzała zimno teściowa. — Teraz mam pewność. I ty też, zięciu, wiedzieć powinieneś. Pamiętaj, mieszkanie jest na mnie! Edek zbladł. — Za trzy dni ma cię tu nie być! Pani Tamila już miała wychodzić, ale podeszła jeszcze do Lidy. — A ty, dziewucho, na co tu czekasz? Medalu? Wynocha! Lida wybiegła jak poparzona. Teraz już na pewno nie zobaczy ani grosza. Trzeba będzie wracać na rynek… tam przynajmniej zawsze znajdzie się jakaś robota.

Dziennik Lidy Nowakowskiej

Nie wierzyłam własnym uszom.

Ale jak to, mam się wyprowadzić? Po co? Dlaczego? zapytałam, czując, że tracę grunt pod nogami.

Daj spokój, nie rób scen powiedział z irytacją Edzik. Przecież już nie masz się kim opiekować, a gdzie pójdziesz, to już nie mój problem.

Edziu przecież mieliśmy się pobrać

To sobie sama wymyśliłaś. Nigdy nic takiego nie obiecywałem.

Miałam 32 lata, kiedy postanowiłam przewrócić swoje życie do góry nogami i wyprowadzić się z rodzinnej wsi pod Puławami.

Co miałam tam dalej robić? Słuchać docinków matki, które nie ustawały od czasu rozwodu? Zawsze wypominała jak mogłam dopuścić do odejścia męża? Chociaż, ten Wacek na nic więcej nie zasługiwał pijak i łajdak. Jak ja w ogóle dałam się namówić na ślub z nim osiem lat temu?

Nie żałowałam, że się rozeszliśmy. Przeciwnie poczułam ulgę, odetchnęłam. Ale przez to z matką kłóciłyśmy się częściej, zwłaszcza o pieniądze, których zawsze brakowało.

Postanowiłam pojechać do Lublina i zacząć wszystko od nowa.

Moja koleżanka z podstawówki, Świetlana dziś już od pięciu lat żona owdowiałego inżyniera przyjęła mnie z otwartymi ramionami. No i co z tego, że Staś był od niej starszy o szesnaście lat i do przystojnych nie należał mieszkanie miał, pieniądze też. A czymże ja gorsza od Świetlany?

No nareszcie się ogarnęłaś! ucieszyła się Świetlana. Zabieraj się z moją walizką, na początek zostaniesz u nas, a pracę ci pomogę znaleźć.

Twój Staszek P. nie będzie miał nic przeciwko? dopytywałam z wahaniem.

Och, daj spokój! On robi, co mu powiem. Dasz radę, Lidka, nie martw się!

U Świetlany długo nie zostałam, kilka tygodni pomieszkałam, złapałam pierwszą robotę drobny handel na placu i po wynagrodzeniu wynajęłam pokój.

Po dwóch miesiącach niesamowicie mi się poszczęściło.

Taka kobieta i warzywami handluje westchnął ze współczuciem pan Edward Borowiecki, stały klient.

Stałych klientów znałam już wszystkich z imienia.

Zimno, głodno, no i wstyd mruknął.

Co poradzić? Z czegoś trzeba żyć odpowiedziałam, zgrywając się nieco. Chyba że masz dla mnie lepszą propozycję?

Edward Borowiecki na ideał nie wyglądał. Dwadzieścia lat starszy, niezbyt urodziwy, pyzaty i łysy. Ale chociaż zawsze był schludny i elegancki samochód miał porządny, płacił co do grosza. No i nie był żadnym żulem ani pijakiem. Chociaż, obrączkę na palcu miał, więc nie widziałam w nim żadnego kandydata na męża.

Jesteś kobietą solidną i uczciwą przeszedł od razu na ty opiekowałaś się już kiedyś kimś chorym?

Zdarzyło się. Sąsiadce mąż pracował za granicą, dzieci w Warszawie, a ona po udarze leżała jak kłoda. Ja jej doglądałam.

Doskonale! aż się ożywił. Bo moja żona, Teresa, właśnie miała udar. Szczerze mówiąc lekarze nie dają jej większych szans. Zabrałem ją do domu, a opiekować się nie mam kiedy. Pomogłabyś? Zapłacę jak należy.

Nie zastanawiałam się długo. Lepiej siedzieć w ciepłej kawalerce i, choćby nocniki wynosić, niż marznąć na placu przez dziesięć godzin.

Edward zaproponował mi nawet zamieszkanie u siebie, więc o czynszie nie musiałam myśleć.

Trzy pokoje osobne, miejsca do woli opowiadałam podekscytowana Świetlanie. Dzieci nie mają.

Matka Teresy, Danuta, lat 68, cała szczęśliwa niedawno wyszła ponownie za mąż i nie ma czasu na doglądanie córki.

A ciężka ta twoja podopieczna?

Oj ciężka Leży jak pień, tylko postękuje. Wątpię, czy kiedykolwiek dojdzie do siebie.

Może się nawet z tego cieszysz? spojrzała na mnie czujnie Świetlana.

Nie cieszę się spuściłam oczy. Ale przecież potem Edward będzie wolny

Ty poważnie?! Chciałabyś śmierci człowieka dla mieszkania?

Nikomu źle nie życzę, ale swojego szczęścia nie przegapię! wzruszyłam ramionami. Łatwo ci mówić, masz wszystko jak w Madrycie!

Pokłóciłyśmy się wtedy na dobre dopiero po pół roku powiedziałam Świetlanie, że z Edwardem mamy romans.

Nie potrafimy bez siebie żyć, chociaż on żony nie zostawi nie taki jest. Więc na razie jesteśmy tylko kochankami.

To znaczy, bawisz się z nim, a jego żona w sąsiednim pokoju kona? nie poparła mnie Świetlana. Nie widzisz, jak to podłe? Za te jego pieniądze o ile rzeczywiście aż tyle ma?

I tak nigdy od ciebie nie usłyszę miłego słowa! obraziłam się.

Przestałyśmy się odzywać, ale tylko trochę miałam wyrzuty sumienia.

Wszyscy tacy święci! Bogaty biednego nie zrozumie nie na darmo się mówi. Poradzę sobie bez przyjaciółki. I tyle.

Opiekowałam się Teresą z całą odpowiedzialnością. A od kiedy romans z Edkiem nabrał tempa, przejęłam zresztą wszystkie domowe obowiązki. W końcu mężczyźnie trzeba nie tylko w łóżku przypodobać się obiady, pranie, prasowanie, podłogi, żeby mu kurzu nie wdychało.

Wydawało mi się, że jest zadowolony i ja też byłam zadowolona.

Nawet przestałam zauważać, że przestał mi płacić za opiekę nad Teresą. No ale gdzie tam o pieniądzach myśleć, skoro już jesteśmy prawie jak mąż i żona?

Na jedzenie i domowe potrzeby Edek dawał mi pieniądze, sama prowadziłam budżet właściwie zawsze na styk się mieściłam.

A przecież jako kierownik produkcji zarabiał niemało. Zresztą, jak się pobierzemy, to wszystko się wyprostuje.

Z czasem nasza namiętność przygasła, Edek coraz rzadziej chciał wracać do domu, ale zwalałam to na zmęczenie i troski związane z chorą żoną.

Jak się dowiedziałam o śmierci Teresy, rozpłakałam się. Wiedziałam, że to się stanie półtora roku życia poświęciłam tej kobiecie, a tego czasu już nikt mi nie zwróci.

Organizacją pogrzebu też musiałam się zająć Edziu był kompletnie rozbity. Dał mi tylko tyle, że ledwo starczyło, ale wszystko załatwiłam godnie nikt mi niczego nie wypomniał. Nawet sąsiadki, co widziały we mnie tę trzecią, na pogrzebie pokiwały głowami z uznaniem. Teściowa Edka także.

Ale tego, co usłyszałam od Edka dziesięć dni po pogrzebie, się nie spodziewałam.

Już nie potrzebuję twojej pomocy. Masz tydzień, żeby się wyprowadzić powiedział sucho.

Ale jak to, gdzie mam iść? Dlaczego? Przecież miałam tu pracę

Proszę cię, nie rób scen. Już nie ma się kim opiekować. Co dalej, nie obchodzi mnie.

Edziu przecież mieliśmy się pobrać

Sama to sobie wymyśliłaś. W ogóle nie miałem takich planów.

Następnego ranka, po nieprzespanej nocy, próbowałam do niego przemówić, ale powtórzył dokładnie to samo i tylko poprosił, żebym się jak najszybciej wyniosła.

Moja narzeczona chce zrobić tu remont przed ślubem rzucił.

Narzeczona? Jaka narzeczona?

Nie twoja sprawa.

No dobrze, wyprowadzę się, ale najpierw rozliczmy się za moją pracę. Obiecałeś mi 7 tysięcy zł miesięcznie. Tyle dostałam tylko dwa razy. Czyli jesteś mi winien 112 tysięcy.

Ładnie liczysz. Zapomnij o tych pieniądzach

A za sprzątanie i gotowanie też coś się należy! Nie będę się kłócić o każdy grosz niech będzie 200 tysięcy i odchodzę, jak okręty w morze!

A jak nie, to co? Do sądu pójdziesz? Umowy przecież nie mamy.

Danucie powiem, twojej teściowej, że to ona kupiła ten lokal.

Widziałam, jak mu mina zrzedła, ale zaraz się opanował.

Nikt ci nie uwierzy. Straszysz mnie? Wiesz co, nie chcę cię więcej widzieć wyjdź natychmiast.

Masz trzy dni rzuciłam, zbierając rzeczy. Jeżeli nie dostanę pieniędzy, rozpętam aferę.

Trochę udało mi się odłożyć z wydatków na dom. Wynajęłam miejsce w hostelu. Na czwarty dzień poszłam do mieszkania Edka była tam Danuta.

Miny Edka mówiły mi wszystko; nie zamierzał zapłacić. Więc od razu zwróciłam się do jego teściowej.

Opowiada bzdury! Nie słuchaj jej! krzyknął wdowiec.

Coś podejrzewałam, ale nie wierzyłam Danuta przeszyła zięcia wzrokiem. Teraz wszystko jasne. I mam nadzieję, że tobie też. Przypominam, że mieszkanie jest jednak na mnie.

Edek pobladł.

I żeby cię tu za trzy dni nie było.

Danuta już miała wychodzić, ale zatrzymała się przy mnie.

A ty, Lidko, czego tu jeszcze stoisz? Chcesz nagrody? Wynocha.

Wypadłam z mieszkania jak oparzona. O wypłacie mogłam zapomnieć. Cóż, zostaje mi wracać na plac tam zawsze znajdzie się robotaZ hostelu zadzwoniłam do Świetlany. Długo milczała po drugiej stronie, zanim powiedziała cicho:

Widzisz, Lidka może to i lepiej. Starzy ludzie mają swoje gierki, a ty się jeszcze nauczysz, jak stawiać granice. Pójdziemy dziś wieczorem na ciasto uczcimy nowy rozdział, co?

Zaśmiałam się przez łzy. Poszłam. Kupowałyśmy tanie napoleonki, śmiałyśmy się do bólu brzucha, a ja czułam, że coś się we mnie domknęło.

Na drugi dzień w piachu na placu targowym odnalazłam swoje miejsce. Rozstawiałam skrzynki z warzywami, chwytałam się mocno ziemi. Uśmiechałam się do przechodniów i do siebie.

Może świat nie jest sprawiedliwy, a ludziom często brakuje serca ale człowiek nie jest tym, co dostał, tylko tym, co jeszcze potrafi podnieść po upadku.

Targi wrzały, słońce ogrzewało zapiekłe ręce, a ja, wypisana z cudzych domów i cudzych kłamstw, wreszcie czułam się u siebie.