Oddaliśmy babcię do prywatnego domu opieki — Zostaw to sobie, Aliska, nawet o tym nie mów! — Klaudi…

Daj spokój, Zosiu, nawet mi o tym nie mów! Władysława skrzywiła się i odsunęła od siebie talerz z owsianką. Chcesz mnie oddać do jakiegoś domu starców? Żeby dawali mi tam jakieś leki, a potem poduszką przykryli, jak będę krzyczeć?

Nie doczekasz się!

Zosia wzięła głęboki oddech, nie patrząc na drżące ręce babci.

Babciu, to nie jest żaden dom starców, tylko prywatny ośrodek. Zaraz koło lasu, pielęgniarki są na miejscu cały czas.

Będziesz miała kontakt z ludźmi, duży telewizor w salonie.

A tu siedzisz sama całymi dniami, kiedy tata jest w pracy.

Znamy to „towarzystwo” wyburczała babcia, układając się wygodnie na poduszkach. Okradną, mieszkanie mi zabiorą, a mnie do rowu wrzucą.

Powiedz Michałowi: matka żywa stąd nie wyjdzie! Niech sam się mną zajmuje. On syn, czy kto?

Wychowałam go, po nocach nie spałam, jak mu gorączka szalała. Teraz jego kolej.

Tata haruje na dwóch etatach, żeby ci wykupić tabletki! Ma pięćdziesiąt trzy lata, ciśnienie mu skacze, przez ostatnie trzy lata nawet do kina nie poszedł, nie mówiąc o jakimś urlopie!

Nic mu nie będzie ucięła Władysława, zaciskając usta. Młody jeszcze, da radę.

A ty się nie odzywaj, dzieci nie pouczają rodziców. Idź, zetrzyj tę kaszę. Bałaganu narobiliście!

Zosia wyszła na korytarz i westchnęła głośno. Jak z nią rozmawiać?!

Ojciec wszedł do mieszkania o siódmej wieczorem. Nawet nie zdjął butów, tylko usiadł na taborecie w przedpokoju i przez kilka minut patrzył w jeden punkt.

Tato, wszystko w porządku? Zosia podeszła i zabrała ciężką siatkę z zakupami.

Daj spokój, Zośka. W magazynie totalny bałagan, roczna inwentaryzacja się zbliża. Jak babcia?

Jak zwykle. Awantura przez dom opieki. Powiedziała, że chcemy się jej pozbyć…

Tato, my tak nie damy rady jeszcze długo. Przeglądałam rachunki za ten miesiąc na jedzenie zostaje nam trzy tysiące złotych.

A ja muszę jeszcze opłacić akademik i kupić książki.

Damy radę Michał z trudem wstał, zdjął buty. Złapałem dodatkowe zmiany, będę dorabiał na ochronie w nocy, co drugi dzień.

Zwariowałeś? Kiedy ty będziesz spał? Padniesz gdzieś przecież!

Michał nic nie odpowiedział. Poszedł do kuchni, nalał wody do rondelka i postawił na gazie.

Jadła coś?

Połowę wylała na pościel. Przebrałam wszystko.

Dobra. Idź się ucz, musisz się do sesji przygotować. Ja ją sam nakarmię i umyję.

Zosia patrzyła jak ojciec, lekko kuśtykając, idzie do pokoju babci.

Było jej go strasznie żal. Widziała, jak z silnego, zawsze wesołego faceta, zamienia się powoli w cień samego siebie.

Zniknęły żarty, zniknęła radość życia.

***

Po tygodniu było jeszcze gorzej wrócił do domu jeszcze później niż zwykle. Ledwo trzymał się na nogach. Zosia od razu się zaniepokoiła.

Tato? Źle ci?

W porządku, Zośka. W metrze mi się zakręciło w głowie, duszno tam.

Siadaj. Zaraz zmierzymy ciśnienie.

Na ciśnieniomierzu pokazało się 180 na 110. Zosia bez słowa podała mu tabletki.

Jutro nigdzie nie idziesz. Wzywam lekarza.

Nie mogę skrzywił się Michał. Jutro kontrola. Jeśli mnie nie będzie, zabiorą mi premię. A podnieśli nam teraz podatek za babcine mieszkanie.

Sprzedaj je, tato! szepnęła Zosia, żeby babcia nie słyszała. Sprzedaj tę kawalerkę w Wołominie.

Sześćset tysięcy złotych dla nas to fortuna teraz. Spłacimy długi, zatrudnimy opiekunkę na pełny etat.

Ojciec westchnął:

Babcia nie chce się zgodzić…

Tato, ona tam nie była od pięciu lat! Po co jej to mieszkanie, skoro leży unieruchomiona?

Nie zdążył odpowiedzieć, bo z pokoju babci usłyszeli głośny stukot.

Władysława waliła kubkiem o szafkę, wołając o uwagę.

Michaś! Michaś, chodź tu! Z kim ty tam szepczesz? Znowu mnie obgadujecie? zagrzmiał jej głos.

Michał westchnął, połknął podane przez córkę tabletki i poszedł do babci.

***

Sześć lat temu ojciec miał kobietę. Kasia, fajna i spokojna babka, wpadała do nas z ciastem, z tatą planowali weekendy poza Warszawą.

Ale wszystko się skończyło, kiedy babcia zaczęła chorować. Kasia próbowała pomagać, ale Władysława zgotowała jej taki piekło, że nie wytrzymała.

I co, przyszła na gotowe! Chce się dobrać do mojego syna! wrzeszczała na całe mieszkanie, udając ataki serca zawsze, gdy Michał szedł na randkę. Wypier… z mojego domu, won!

Kasia w końcu odeszła, a tata już nawet jej nie próbował zatrzymać.

Telefon domowy zadzwonił wieczorem, gdy Zosia uczyła się do egzaminów. Taty już nie było w domu.

Halo?

Czy rozmawiam z Michałem Wolskim? zapytał męski głos.

Nie, to jego córka. Co się stało?

Dziewczyno, tu dział kadr. Twój ojciec dzisiaj na zebraniu zemdlał. Wezwaliśmy pogotowie. Odwieźli go do szpitala miejskiego. Proszę, zapisz adres…

Zosia zapisała adres na marginesie notatek. Ledwo odłożyła słuchawkę, babcia zawołała.

Zosiu! Kto tam dzwonił? Gdzie Michał? Niech mi przyniesie herbatę, chce mi się pić!

Zosia weszła do pokoju. Babcia półleżała obłożona poduszkami i patrzyła niezadowolona.

Tata jest w szpitalu powiedziała krótko Zosia.

Jak to w szpitalu? Władysława na chwilę zamilkła, ale zaraz odburknęła: No widzisz, doprowadziliście mnie! Wrzeszczał na mnie wczoraj, Bóg go za to ukarał.

Nikt się o mnie nie troszczy! Kto mnie teraz będzie karmił? No, staw czajnik.

Zosia bez słowa wyszła z pokoju.

***

Przez trzy dni Zosia latała pomiędzy szpitalem a domem.

Tata miał rozpoznany poważny kryzys nadciśnieniowy spowodowany silnym stresem.

Lekarze zabronili mu nawet wstawać z łóżka.

Zośka, jak babcia? to pierwsze, o co pytał, gdy wchodziła na salę.

Wszystko pod kontrolą, tato. Sąsiadka zagląda, pomaga. Ty myśl o sobie. Musisz leżeć przynajmniej dwa tygodnie.

Dwa tygodnie… Zwolnią mnie… Kasa…

Śpij Zosia poprawiła mu kołdrę. Wszystko załatwię. Obiecuję.

Czwartego dnia, gdy wróciła do domu, babcia przywitała ją wyrzutami.

Gdzie byłaś? Leżę brudna, Michał tam się obija, a ja tu zgniję!

Zosia zacisnęła pięści i spokojnym tonem powiedziała:

Słuchaj, babciu. Tata jest w ciężkim stanie, jeszcze jeden taki nerwowy dzień i może mieć udar.

Nie mów głupot! burknęła Władysława. Jest silny, po moim ojcu to ma. Przekręć mnie na bok, boli mnie biodro.

Nie usiadła Zosia na brzegu stołka. Nie przekręcę i nie nakarmię.

Władysława wybałuszyła oczy.

Co to znaczy? Zwariowałaś, dziewczyno?!

Nie. Nie mamy pieniędzy. W ogóle. Tata nie pracuje, premii nie dostanie. Z twojej emerytury nie starcza na pampersy i leki na ciśnienie.

Kłamiesz! Michał na pewno coś odłożył!

Nie ma żadnych oszczędności. Wszystko poszło na twoje badania w zeszłym miesiącu. Masz dwa wyjścia: podpisujesz papiery na sprzedaż twojego mieszkania w Wołominie, albo jutro dzwonię do opieki społecznej i zabierają cię do państwowego domu opieki. Za darmo.

Nie odważysz się! wrzasnęła Władysława. Ja tu rządzę! Jestem matką!

Matką czego? Krzywdzisz własnego syna. Nie interesuje cię, że może nie wyjść ze szpitala. Liczy się tylko, żebyś miała miękką poduszkę i ciepłą herbatę.

Dzwoniłam dziś do tego domu opieki, o którym rozmawiałyśmy. Jest wolne miejsce, pieniądze ze sprzedaży mieszkania pokryją koszty. Opieka tam super.

Nie zamierzam jechać! babcia aż się zakrztusiła.

To głoduj. Nie mam za co kupić ci jedzenia. Jutro idę do pracy, wrócę późno. Woda stoi na szafce. Pomyśl.

Zosia wyszła i zamknęła drzwi. Trzęsły jej się ręce. Nigdy nie była taka twarda, ale wiedziała, że jeśli nie zrobi porządku, straci tatę.

A babcia babcia wszystkich przeżyje, jeśli dalej będzie wysysać z nich życie.

Noc minęła w ciszy. Nie zaglądała do pokoju, choć słyszała, jak babcia woła, płacze, przeklina. Weszła dopiero rano.

Daj się napić… zachrypiała babcia.

Zosia podała jej kubek.

No i co? Podpisujemy? Notariusz będzie o dwunastej.

Wy…sępy mruknęła babcia, już bez dawnych sił. Wszystko mi zabrać chcecie Dobra. Rób te swoje papiery.

Tylko Michałowi powiedz, żeby mnie odwiedzał.

Będzie cię odwiedzał. Jak już zacznie chodzić. Ja też będę wpadać. Obiecuję.

***

Michał siedział na ławce pod sosnami w ogrodzie domu opieki. Wyglądał lepiej trochę przytył, wróciły mu kolory.

Obok niego na wózku siedziała jego mama czyściutka, w nowym, ciepłym szalu, z uwagą gryzła jabłko.

Michaś Michaś zawołała.

Tak, mamo?

A ty… z Kasią się pogodziłeś już? Dzwoniliście do siebie?

Michał zdziwiony spojrzał.

Tak, dzwoniłem. Przyjedzie w sobotę.

No i dobrze babcia odwróciła się do kwietnika. Niech przyjedzie. Tu jest jedna taka pielęgniarka, Lenka, ciągle mi zwraca uwagę.

Niech twoja Kasia zobaczy, jak mnie tu traktują. Ale ty, Michaś, nie daj jej krzywdy zrobić! Niedobrze, jak facet doprowadza kobietę do łez.

Twój ojciec…

Michał uśmiechnął się i ścisnął matki dłoń. Aleją szła Zosia, wymachując teczką i szeroko się uśmiechając.

Tato! Babciu! zawołała już z daleka. Dostałam stypendium! A w pracy dali mi etat!

Michał wstał z szeroko rozłożonymi ramionami. Władysława patrzyła na nich spod przymrużonych powiek.

Dalej uważała, że wyrzucili ją z domu niesprawiedliwie, ale już nie marudziła.

Kiedy podeszła do niej opiekunka i zaproponowała masaż, babcia skinęła głową z godnością.

To idziemy, dziecko. Tylko delikatnie, bo ostatnio ten masażysta to mi nogę ścisnął…

Powiedz mu, że trzeba ostrożnie. Jak niedźwiedź się zachowuje, serio…

Pielęgniarka odjechała z wózkiem, Zosia objęła ojca i przez długi czas stali razem, patrząc w wysokie sosny.

Pierwszy raz od dawna wszyscy troje byli prawdziwie szczęśliwi.

***

Władysława doczekała się prawnuka Zosia skończyła studia, wyszła za uczciwego chłopaka i urodziła syna.

Michał ożenił się z Kasią, babcia z czasem zaakceptowała „drugą synową”, a ich relacja nawet się ociepliła Kasia wybaczyła jej te wszystkie przykrości z przeszłości.

Babcia odeszła cicho, we śnie bez żalu do wnuczki i syna.