ODAN WIERNY JEDNEJ – W dzień pogrzebu żony Fiodor nie uronił ani jednej łzy. „No patrz, mówiłam, że …

Jednolub

W dzień pogrzebu żony Władysław nie uronił ani jednej łzy.
No widzisz, mówiłam ci, nie kochał on wcale tej Zosi szeptała Maryśka do swojej sąsiadki, Hanki.
Ej, już cicho bądź. Po co to teraz. Dzieci zostały sierotami z takim ojcem mruknęła Hanka.
Zobaczysz, on na pewno ożeni się z Kaśką zapewniała Maryśka.
A czemu akurat z Kaśką? Ona co, niby mu? Przecież Gienia to jego wielka miłość. Zapomniałaś, jak za młodu po stogach razem biegali? Kaśka się w te sprawy nie wpląta, ma rodzinę, i dawno już o Władku zapomniała.
Skąd niby wiesz?
Pewność mam. U Kaśki Staszek to bardzo porządny chłop. Po co jej Władek z gromadką dzieci? Kaśka kobieta praktyczna. A ta Gienia męczy się z Mietkiem swoim. Zobaczysz, to między nią a Władkiem coś znowu będzie kiwała głową Maryśka.

Zosię już pochowali, a dzieci trzymały się mocno za ręce. Michałek i Pola dopiero skończyli po osiem lat. Zosia wyszła za Władka z wielkiej miłości, tylko czy Władysław ją kochał, tego nie wiedziała nawet sama Zosia, ani nikt na wsi.

Po wsi plotkowano, że niejako tak wyszło zaszła w ciążę i Władek musiał się z nią ożenić. Klara, ich pierwsza córeczka, urodziła się za wcześnie i szybko odeszła. Potem na długo w ich chacie nie było śmiechu dzieci. Władysław był zawsze zamknięty w sobie, małomówny. Na wsi wołali na niego Wilk. Przy ludziach nie do powiedzenia, a już z czułością to u niego krucho o tym najlepiej Zosia wiedziała.

A jednak dostała od życia prezent tak bardzo się modliła, tylko Bóg jeden wie, ile łez wylała. Doczekała się dwójki na raz Pola i Michałek, bliźnięta. Michałek był cały w matkę czuły, dobry, a Pola bardziej po ojcu skryta, słowa z niej nie wyciągniesz. Do ojca lgnęła, tak samo zamknięta w sobie.

Czasem Władek strugał coś w szopie, a Pola kręciła się obok niego, słuchała, jak tłumaczy jej życiowe sprawy. A Michałek trzymał się mamy i pozamiatał podłogę, i resztę zawsze zrobił. Zosia całą duszą kochała dzieci, ale z Polą jakoś nie mogła się dogadać, za to do Michałka bardzo przyrosła sercem.

A gdy wiedziała, że umiera, powiedziała do syna:
Michałku, niedługo mnie już nie będzie. Ty zostaniesz głową w domu. Nie pozwól siostrze, żeby ktoś ją skrzywdził, musisz być jej obrońcą. Ty jesteś chłopcem, a ona dziewczynką ona jest słabsza, potrzebuje twojej pomocy.
A tata? zapytał Michałek.
Co? Zosia nie zrozumiała.
Czy tata też będzie nas bronić?
Nie wiem, synku. To się okaże.
To nie umieraj, jak my tu bez ciebie? płakał Michałek.
Oj, gdyby to ode mnie zależało westchnęła Zosia, i z tym ją zostawił los. Rano już jej nie było.

Władek cały dzień siedział przy żonie, trzymał jej zimną dłoń. Ani słowa, ani jednej łzy. Tylko jakby się skurczył, posiwiał w oczach, zupełnie spochmurniał.

Życie powoli wracało do normalności. Pola wzięła na siebie rolę gospodyni w domu. Starała się gotować, sprzątać w izbie, ale była jeszcze mała. Przychodziła siostra Władysława, Natalia, to ona pomagała i poduczała Polę domowych zajęć.
Ciociu Natalio zapytała pewnego razu Pola a tata teraz znów ożeni się, prawda?
Nie wiem, dziewczynko, co tam twój tata myśli. Przecież mi nie mówi wszystkiego.

Natalia miała swoją rodzinę, dzieci i dobrego męża, Staszka. Z nimi zawsze było wesoło i po ludzku.
A jakby co, zabierzesz nas do siebie? podpytywała Pola.
Nie gadaj głupstw. Ojciec was kocha, nikomu w krzywdzie nie zostawi pocieszała ją Natalia.

A po wsi plotki jak burza, że stara miłość Władka i Gieni znów się odnowiła
Gienia to jakby oszalała! plotkowała Maryśka znowu z Władkiem coś kombinuje, a własna rodzina poszła w cień.
Ależ naiwna z niej kobieta podsumowywały baby przy sklepie spożywczym.
Dość tych plotek, baby! pogonił je sołtys, pan Jacek Plotkujecie, a i tak nikogo tak naprawdę nie znacie.

Faktycznie, Gienia i Władek mieli kiedyś uczucie, że aż powieść można by pisać. Ale Władek wtedy wyjechał na wieś pod Opolem, pomagać tam przy żniwach, a Gienia w tym czasie związała się z Mietkiem Rusińskim. Władek wrócił, dowiedział się o wszystkim i jak to chłop pobił Mietka, a z Gienią zerwał kontakt na długo.

Gienia wyszła potem za Mietka, ale był z niego nieudacznik, kobieciarz i lubił wypić. Gienia nie mogła przeboleć, że nie zatrzymała przy sobie mężczyzny pokroju Władka tamten solidny, pracowity, w ogóle nie pił, tylko słów niewiele.

Z czasem wieś zauważyła, że Władek zaczyna się spotykać z Zosią. Sama aż promieniała, napatrzeć się na nią nie mogli. No popatrzcie, jak człowieka zmienia miłość! wzdychali ludzie.

Zosia długo była zakochana w Władku, tylko trzymała to w sobie, jakby nie śmiała równiać się do Gieni. Ale tak już bywa w życiu Zaczęli się spotykać, a potem po cichu wzięli ślub w urzędzie w sąsiedniej wsi. Skromna uroczystość. U Władka z rodziny została tylko Natalia, u Zosi schorowana matka.

O Zosi na wsi też krążyły różne historie jej matka miała romans z dawnym przewodniczącym, panem Marianem. Kobieta piękna, ale życie trochę jej się pogmatwało, zamąż wyjść nigdy nie zdołała. Zosię urodziła późno i wieś jej nie lubiła, bo odbierała facetów. Ale Zosia charakter miała zupełnie inny i przecież nie ona winna, jaką matkę jej los dał.

Wieś Zosi żałowała, szczególnie, gdy Władek się z nią ożenił. Oj, co to będzie wzdychała sąsiadka Bronka on jej nie kocha, całe życie będzie się męczyć A jednak Władek był jej wierny. Sam sołtys mówił: Co na wsi ukryjesz? Wszystko jak na dłoni

Przeżyli razem piętnaście lat. Spokojnie, bez wielkich kłótni, aż Zosia poprzedniej zimy poważnie zachorowała. Wkrótce dowiedzieli się, że już nic się nie da zrobić. Choroba zabrała ją szybko.

W ten dzień, gdy wracał z pracy, Gienia dogoniła go pod sklepem.
Władku, może wpadnę wieczorem pogadać, upiekłam ci dzieciom drożdżówki zagaiła, niosąc talerz wypieków.
Dzięki, Gienia, ale Natalka już nam upiekła wczoraj odpowiedział.
Ale ja z serca ci przyniosłam
Ona też z serca. Dziękujemy, mamy pod dostatkiem.
Słuchaj, Władek, może wieczorem spotkamy się przy wieżycach? zaczęła bardziej śmiało.
Po co?
Ty naprawdę zapomniałeś, co było między nami? zdziwiła się.
To już przeszłość, zarosła chwastami. Kocham swoje dzieci i kochałem Zosię A jej już nie wrócę.
Ale miłość przecież nie umiera powiedziała łagodnie Gienia.
A może nie kochałeś jej? dopytywała.
Gienia, idź do domu odpowiedział cicho Władek i przyspieszył, nie oglądając się za siebie. W domu czekały na niego dzieci.

Gienia została sama pośrodku wiejskiej drogi.

Minęło kilka lat, dzieci podrosły. Ciocia Natalia wciąż wpadała do Poli i Michała i dobrze już wiedziała, że z Władka to jednolub, wierny do końca.

Pola, słyszałam, że z Grzesiem Wroną się winiesz zaczęła ciocia w progu.
No tak, a co? odrzekła już prawie dorosła Pola. Ależ ona piękna pomyślała Natalia.
Tak tylko pytam. Tylko uważaj z nim.
Dlaczego?
Przecież wiesz odparła z powagą ciocia.
Ciociu Natalio, ja go tak kocham, do końca życia.
Tak ci się wydaje.
Ja wiem na pewno.
Może i wiesz, ale a Grzesiek?
Jak mnie zdradzi, już nikogo nie pokocham.
I to ci wierzę westchnęła Natalia.

Wieczorem Michałek i Pola wyczekiwali ojca z pracy.
Dłużej dziś, co? zauważył Michałek.
Przecież piątek, nie?
I co z tego?
On zawsze w środę, piątek i w niedzielę chodzi do mamy na cmentarz.
Skąd ty wiesz? zdziwił się Michałek, marszcząc brwi.
Michał, nie czujesz sercem własnego ojca, nie rozumiesz go.

Cicho, bocznymi ścieżkami przez ogród, poszli za cmentarz. Pola wiedziała trasę na pamięć.
Patrz, tam szepnęła, wskazując skuloną sylwetkę ojca.

Michał nasłuchiwał i usłyszał, jak ojciec mówił coś na głos:
No, Zosiu, tak to już jest. Niedługo nasza Pola pójdzie do ślubu. Zebrałem dla niej wyprawkę, Natalka pomagała. No, żyjemy sobie jakoś Przebacz, że za życia tak mało mówiłem ci miłych słów, ale przecież serce moje ci wszystko wyznało. Nie umiem słowami, wszystko załatwiam sercem powiedział chrapliwym głosem Władysław i ruszył w stronę bramy cmentarnej.

Pola spojrzała na Michałka, a on stał ze łzami w oczach.