Nocny ekspres Drzwi trolejbusu zatrzasnęły się jak harmonijka, a ciepło z wnętrza buchnęło parą w chłodne nocne powietrze. Piątka imprezowiczów wpadła do środka, głośno obijając brudne noski butów o wszystko, co się dało: schodki, poręcze i nogi pasażerów. Nikt z obecnych samotników, zebranych razem przez jedyny nocny środek transportu, nie zwrócił uwagi rozkrzyczanej, podchmielonej grupie młodych ludzi, którzy z dzikim ogniem w oczach opowiadali sobie, gdzie i komu mogliby zaprezentować swoje męskie przymioty. Każdy przekrzykiwał drugiego, nie szczędząc sprośnych komentarzy, komu, gdzie i za jakie przewinienia. Wszystkiemu towarzyszył złośliwy śmiech i przerywane wznoszeniem toastów. Młodzież urządziła sobie popijawę na samym końcu autobusu, stukając dnem butelki przy każdym rozbawieniu. Mechanizm zaturkotał, drzwi zasyczały, harmonijka wyprostowała się, a pojazd łagodnie ruszył z miejskiego przystanku. W środku, poza nowo przybyłymi, było ledwie dziesięć osób – wliczając konduktorkę. Wstała, ruszając w stronę rozbawionej grupki, ściskając mocno zwitek biletów. – Panowie, płacimy za przejazd – powiedziała zmęczona kobieta w okularach starszych od każdego z chłopaków. – Mam miesięczny – odburknął jeden. – Ja też! – I ja! Najmłodszy z nich nie wyglądał nawet na osiemnaście lat – z ledwie widocznym wąsikiem, niezdarnymi ruchami i niepewnym spojrzeniem. Ale w grupie czuł się pewniej i dla pokazania tego przekrzykiwał wszystkich. – Proszę pokazać – odpowiedziała sucho kobieta, ewidentnie niewzruszona całym przedstawieniem. – To pani niech najpierw pokaże! – wystrzelił najbardziej barczysty. – Jestem konduktorką – powtórzyła bez cienia wzruszenia. – A ja elektryk! To co, mam za prąd nie płacić? – odparł ten, którego butelka straciła już denko, a zawartość ściekała po kurtce, roznosząc kwaśny zapach w całym pojeździe. – Albo płacimy, albo wysiadamy. Jakby na sygnał, trolejbus się zatrzymał, a pozostali pasażerowie szybko opuścili pojazd. – Przecież mamy miesięczne! – wypiął kościstą pierś najmłodszy. – Waldek, jedziemy na bazę! – krzyknęła kobieta do kierowcy. – Tak, Waldek, jedziemy na bazę – przedrzeźniali chłopaki, teatralnie ocierając łzy. Drzwi się zamknęły, trolejbus ruszył i zawrócił. Po chwili śmiechu, najtrzeźwiejszemu z grupy przyszło do głowy: – Ej, jak on zawrócił na środku, skoro jeździ po drutach? – zapytał z nieskrywanym zdziwieniem. Reszta wzruszyła ramionami. Trolejbus nabierał prędkości, szumiały przewody, a maszyna wyprzedzała auta. Lampy przygasały, niektóre w ogóle zgasły. Środek oświetlały tylko uliczne latarnie i neonowe reklamy. Konduktorka siedziała sztywno, nie patrząc na wnętrze. Przystanków już nie było. – Ej, kierowco! Gdzie nas wieziesz?! – w końcu wykrzyczał jeden z nich. Cisza. – Zatrzymaj, wysiadamy! – głosy stawały się coraz mniej pewne, a w nich słychać było przebłyski trzeźwości. Nic. Miasto się kończyło, pędzili teraz ciemną trasą. W środku szaro, jedynie drobne światełka w kabinie prowadzącego. Z kieszeni wysunęły się telefony z zasięgiem zerowym i informacją o braku internetu. Kiedy pojazd skręcił w pole, jeden z żartownisiów podszedł do konduktorki z groźbami: – Wiesz, gdzie pracuję? Jeśli jutro nie pojawię się w firmie, to ci emeryturka przepadnie! Po jego słowach zgasły przednie światła. – Proszę! Wypuśćcie, do matury muszę się uczyć! – płakał piskliwym głosem najmłodszy. Trolejbus pruł ciszę, a młodzi, trzeźwi już zupełnie, zaczęli się trząść i zastanawiać, co robić w razie porwania. Próbowali stłuc szybę butelkami po piwie, zedrzeć paznokcie na drzwiach-harmonijce, ale bez skutku. W końcu pojawiły się pierwsze pieniądze. – Proszę, reszty nie trzeba! Zawróćcie nas do miasta! Błagam! Konduktorka nawet nie drgnęła. Rozpaczliwe błagania o wybaczenie i łzy wypełniły trolejbus, który wciąż gnał, aż dotarł do wielkiego jeziora. – Gdzie my jesteśmy? – szeptali przerażeni chłopcy. – Utopią nas – łkał ten z wąsikiem. – Serio, ktoś umie jeździć trolejbusem? Może jakoś ich ogarniemy? – z nadzieją rzucił jeden, ale kolega tylko pokręcił głową. Nagle otworzyły się przednie drzwi, a konduktorka wyszła na zewnątrz. W świetle księżyca jej sylwetka pojawiła się potem w kabinie kierowcy. Chłopcy zauważyli, że trzyma długi przedmiot. – To już… strzelą do nas… i wrzucą do jeziora… – łkał „elektryk”, a reszta nawet nie wiedziała, jak się nawzajem pocieszać. W środku zapaliło się światło, konduktorka wróciła, stukając butami. Miała ze sobą wiadra i mopy. – Najpierw umyjecie ściany, potem dam wam ścierki do siedzeń i podłogi, a potem wracacie do domu. Jakiś sprzeciw? Piątka zgodnie pokręciła głowami. Noc ciągnęła się długo. Chłopcy się podzielili: dwóch nosiło wodę, jeden zmieniał ścierki, a reszta wylewała brudną wodę do wielkiej beczki, która jakby zawsze tam stała. Najwyraźniej nie byli tu pierwsi. Skończyli tuż przed wschodem słońca. Trolejbus lśnił jak nowy – nawet szyby błyszczały. Chłopcy, trzeźwi i pokorni, pracowali w milczeniu. Kiedy zadanie zostało wykonane, konduktorka skasowała im bilety, a trolejbus ruszył do miasta. Nocnych rozrabiaków rozwieziono po przystankach, a maszyna pojechała dalej na swoją trasę – na spotkanie nowego dnia i nowych pasażerów.

Nocny ekspres

Drzwi autobusu miejskiego złożyły się jak akordeon, a ciepłe powietrze z wnętrza wylało się strumieniem w chłód warszawskiej nocy. Piątka rozbawionych imprezowiczów wpadła do środka, głośno tłukąc brudnymi nosami butów we wszystko: stopnie, poręcze i niezadowolone nogi pasażerów.

Wśród zebranych osób, których połączył jedyny nocny środek transportu, nikt nie zareagował na rozgorączkowaną od alkoholu ekipę młodzieńców, którzy z oczami pełnymi dzikiego błysku wymieniali się pomysłami o rozmaitych zastosowaniach własnych narządów. Każdy chciał przekrzyczeć drugiego, układając fantazyjne opowieści, komu, dokąd i za jakie przewinienia. Złości dodawał szorstki śmiech i ciągłe toastowanie chłopaki urządzili własny bar na tyłach autobusu i głośno uderzali butelkami po każdym wybuchu rechotu.

Silnik wydał chrapliwy dźwięk, drzwi zaszurały i znów zamknęły się w harmonijkę autobus delikatnie się zakołysał, ruszając z miejskiego nabrzeża w nieznane. W środku, oprócz nowych pasażerów, ludzi było może dziesięciu, licząc konduktorkę. Ta właśnie wstała, ściskając w dłoni wachlarz biletów i ruszyła do wesołej gromady.

Panowie, zapraszamy do kasowania biletów rzuciła zmęczonym głosem kobieta, której okulary pamiętały jeszcze czasy Gierka.

Mam miesięczny! burknął jeden.

Ja też!

I ja!

Ostatni wyglądał na ledwie pełnoletniego jasna meszka pod nosem, niespokojne ruchy i niepewny wzrok. Jednak wśród kolegów czuł się pewnie i wrzeszczał najgłośniej.

Proszę okazać konduktorka odparła sucho, zupełnie niewzruszona ich popisami.

A pani najpierw swój okaże! warknął najszerszy z chłopaków.

Jestem konduktorem. spokojnie wypowiedziała kobieta, jakby mówiła do powietrza.

A ja elektryk! To co, światła darmo mam mieć? odrzekł ten, z którego kurtki ściekało już piwo, a kwaśny zapach rozpraszał się po całym autobusie.

Albo płacicie, albo wysiadacie.

Jak na znak, autobus stanął, a pozostali pasażerowie szybko opuścili pojazd.

Przecież mówiliśmy, mamy miesięczne wyprostował się młody z meszkiem, całą pierś wystawiwszy do przodu.

Zosiu, jedziemy na bazę krzyknęła kobieta do kierowcy.

Tak, Zosiu, jedziemy na bazę chłopaki przekrzykiwali ją z przesadną łzawością.

Drzwi znów się zamknęły, autobus ruszył dalej, tym razem zawracając w miejscu. Przez moment jeszcze było wesoło, dopóki najbardziej trzeźwy z nich nie zapytał, z autentyczną ciekawością:

Słuchajcie, jak on się obrócił na środku drogi, skoro jedzie po przewodach?

Reszta wzruszyła ramionami, odpuszczając zbyteczną zagadkę.

Autobus przyspieszał dziwnie szybko, wyprzedzając nawet samochody. Lampy przygasały, większość zupełnie zgasła wnętrze rozświetlały nieregularne błyski warszawskich reklam. Konduktorka milczała na swoim miejscu, patrząc gdzieś przed siebie. Następnych przystanków nie było.

Ej, kierowco, gdzie nas wozicie? zawołał w końcu jeden z ekipy.

Odpowiedź nie nadeszła.

Proszę pana! Stop! Wysiadamy! w ich głosach pojawiły się nagle nuty trzeźwości.

Konduktorka nawet nie drgnęła.

Miasto skończyło się, teraz autobus pruł przez ciemne drogi poza Warszawą. W środku panował mrok, tylko od czasu do czasu świrowały kontrolki w kabinie kierowcy. Młodzi wyciągnęli z kieszeni telefony, ale ekraniki błyszczały tylko błaganiem o sygnał.

Kiedy pojazd zjechał w pole, jeden z kompanów podszedł do konduktorki i posłał jej stek gróźb:

Pani wie, gdzie ja pracuję? Nie będzie mnie jutro w korpo, to i pani emerytury nie zobaczy!

Po tych słowach zgasły reflektory.

Proszę… proszę nas wypuścić, muszę się na maturę uczyć piszczał najmłodszy.

Autobus pędził, rozrywając noc swym przydługim trąbieniem. Młodzi, już kompletnie wytrzeźwieni, drżeli, próbując przypomnieć sobie zasady zachowania podczas porwania. Tłukli butelkami po szybach, szorowali paznokciami przy harmonijkowych drzwiach na próżno.

W końcu ktoś wyciągnął pieniądze.

Tu, proszę, wydasz reszty tylko wróć nas do Warszawy! Błagam!

Konduktorka siedziała sztywno jak figura z wosku. Autobus wypełniły błagania, prośby o przebaczenie, wezwania do sumienia, wreszcie łzy ale maszyna jechała dalej, aż nie dotarła do wielkiego jeziora, pośród mazowieckiej ciszy.

Gdzie jesteśmy? szeptali zdezorientowani koledzy.

Utopią nas łkał młody z meszkiem.

Franek, a ty umiesz prowadzić autobus? Może ich ogłuszymy? ktoś spytał słabo. Franek tylko machnął głową bezradnie.

Wreszcie przednie drzwi się otwarły, a konduktorka wyszła na zewnątrz. W blasku księżyca zobaczyli, jak jej sylwetka migocze w kabinie kierowcy. Zauważyli, że niesie coś podłużnego w rękach.

To już… rozstrzelają nas… i wrzucą do jeziora… stękali przez łzy, bez pomysłu na pocieszenie.

Światło błysnęło w środku, a konduktorka wróciła, stukając głośno obcasami. W rękach miała… mopa i wiadro. Postawiła je przy roztrzęsionej grupie i uśmiechnęła się pogodnie:

Jak już umyjecie ściany, dam wam ścierki do siedzeń i podłogi, a potem wrócicie do domu. Jakieś uwagi?

Pięciu chłopaków pokręciło głowami w idealnej zgodzie.

Noc była bardzo długa. Porozdzielali się: dwóch biegało po wodę, jeden wymieniał ścierki, dwóch wynosiło brudną wodę do ogromnej, nie-wiadomo-skąd-wziętej kadzi, w której już pluskała ciecz. Najwyraźniej autobus bywał tu częściej.

Skończyli wraz ze wschodzącym słońcem. Autobus lśnił jakby wyjechał prosto z fabryki, nawet szyby promieniały czystością. Cała ekipa, zupełnie już na trzeźwo, pracowała w milczeniu i zgodzie. Gdy wszystko było już idealne, konduktorka skasowała im bilety, a autobus ruszył w stronę miasta.

Jeden po drugim wysiadali na znajomych przystankach. Autobus wrócił na swoją codzienną trasę by przywitać nowy dzień i nowych pasażerów.