Mama umierała długo, ciężko i bez upiększeń… Tylko jej oczy… Im bliżej do końca, tym bardziej czarne…

Mama odchodziła długo, ciężko i bardzo nieładnie Ale oczy Im bliżej było do końca, tym ciemniejsze miały barwę. Na sam koniec stały się zupełnie czarne, matowe, niesamowicie przenikliwe i jakby widzące wszystko A może to tylko przez kontrast z coraz bielszą cerą jej twarzy?
Pewnego późnego lata przywiozłem ją z działki i, ponieważ zrobiło się już ciemno, zostałem na noc. Pośrodku nocy szła do łazienki, potknęła się i upadła, jak się później okazało złamała szyjkę kości udowej. Dla starszych ludzi to najgorszy wyrok.

Wszystko potem potoczyło się już bardzo szybko: pogotowie izba przyjęć operacja, dziesięć dni w szpitalu.
Pamiętam, jak jechaliśmy do szpitala, przyszło mi na myśl, jak kiedyś spędziłem noc u wychowawczyni z przedszkola, pani Anny Nowak, kiedy mój tata zginął, wpadając swoim starym jawą pod ciężarówkę na trasie. Mama miała wtedy dwadzieścia osiem lat, ja trzy, i nie chciała mnie urazić taką trudną wiadomością, więc podczas pogrzebu zabrała mnie z domu, mówiąc, że tata wyjechał w delegację Już nigdy potem nie wyszła za mąż, bała się, że nowy mąż nie pokocha mnie jak swojego syna.

Kiedy wypisano mamę ze szpitala, musiałem zrezygnować z pracy, żeby się nią opiekować opiekunka kosztowałaby za dużo, a akurat w tym czasie kupowaliśmy mieszkanie dla młodszego syna.
Przeniosłem się na stałe do mamy, do tej jej jednoosobowej kawalerki, gdzie po kilka razy dziennie zmieniałem jej pieluchy, myłem ją, karmiłem. Nigdy się nie skarżyła. Wszystko znosiła. Tylko czasem, gdy nieuważnie ją przekładałem, jęczała jak dziecko. A potem szeptała: Nic, nic synku, już dobrze.

Nie zdawałem sobie wcześniej sprawy, że jestem tak wrażliwy i słaby. W nocy, kiedy kładłem się na kanapie tuż przy jej łóżku, łzy same leciały mi po policzkach. Może to zabrzmi ładnie że płakałem z litości dla niej i to trochę prawda, ale w gruncie rzeczy najbardziej żal mi było siebie samego.

Nie miałem co liczyć na czyjąś pomoc: obaj synowie pracowali, sami ledwie ogarniali dom, a żona Żona powiedziała: To przecież twoja mama, a dla mnie obca osoba.

Przypomniało mi się wtedy, jak pierwszy raz zaprowadziłem moją Małgosię do domu, żeby przedstawić ją mamie. Była wtedy naprawdę przyjazna, cały wieczór przepływał w świetnej atmosferze. Kiedy odprowadziłem Małgosię i wróciłem, spojrzałem pytająco na mamę, a ona tylko wzruszyła ramionami i powiedziała: Nie wiem, coś jest nie tak Ale pamiętaj, synku, nie musisz się na mnie oglądać. Przecież to ty się z nią ożenisz, nie ja.
A przecież przez całe te lata świetnie się układały relacje mamy z moją żoną.

Teraz znów jak dawniej zostaliśmy tylko we dwoje, a wieczorami, już gasząc światła, długo jeszcze szeptaliśmy sobie różne historie. Mama opowiadała mi o babci i dziadku, jak to jeszcze w czasie wojny Niemcy przyszli do ich wsi, a ona z siostrą schowały się za płotem i przyglądały się tym obcym, najedzonym ludziom, grającym na harmonijkach i wciąż z czegoś się śmiejącym.

Wspominała też mojego ojca, którego prawie nie pamiętałem. A może i naprawdę go nie pamiętałem Tylko jakaś mglista sylwetka, wielki człowiek o szorstkim policzku, pachnący paskudnym tytoniem, podnosi mnie na ręce i całuje, całuje, całuje, wracając z pracy, powtarzając: Mój synek, mój syn, synku!…

Potem było już tylko coraz gorzej i nasze wieczorne rozmowy cichły, aż w końcu w ogóle ustały. Wydawało mi się, że to przeze mnie, że źle jej gotuję i smakuje jej wszystko coraz mniej. Zacząłem więc zamawiać obiady z restauracji, przywożone gorące i pięknie zapakowane. Kiedy pytałem mamę, czy smakuje, kiwała tylko głową obojętnie i mówiła: Prawdziwy z ciebie kucharz przez ten czas się zrobił. Niewiele jednak jadła.

Ostatniej nocy w domu mama przypomniała sobie, jak to pierwszy raz pojawiły się u nas długopisy. Ja chodziłem wtedy do trzeciej klasy, tylko o nich słyszałem. Za to tata Ewy Zielińskiej przyniósł jej taki długopis z zagranicy. Był cudowny, pamiętam. No i pewnego wieczoru pochwaliłem się tym długopisem mamie. Kiedy dowiedziała się, skąd go mam, mocno mnie zbiła. Pasem, aż zabolało. A potem wzięła mnie za rękę, długopis do kieszeni, i poszliśmy do Zielińskich oddać cudzą rzecz.

Prawie nie pamiętałem tamtej sytuacji, a mama zaczęła prosić mnie o wybaczenie, tłumacząc się, że strasznie się martwiła, żebym nie wyrósł na złodzieja.

Głaskałem ją po policzku i poczułem wstyd, choć nigdy nie ukradłem.

Nad ranem, kiedy jej stan gwałtownie się pogorszył i zabierało ją pogotowie, ocknęła się jeszcze na chwilę, uścisnęła mnie za rękę i wyszeptała: Boże, jak sobie poradzisz tu beze mnie Taki jeszcze młody głupi.

Mama nie dożyła nawet półtora miesiąca do swoich osiemdziesiątych dziewiątych urodzin. Następnego dnia po jej śmierci skończyłem sześćdziesiąt cztery lata.