«Jestem głodny z pracy, przygotuj coś». Facet, z którym spotykałam się pół roku, powiedział jedno zdanie, po którym poprosiłam go, żeby wyszedł.

Z pracy głodny jestem, ugotuj coś”. Kawaler, z którym spotykałam się pół roku, powiedział jedno zdanie, po którym poprosiłam go, żeby wyszedł.

Bilety kupiłam tydzień wcześniej. Dwa miejsca w siódmym rzędzie, na wieczorny seans, na ten film, który omawialiśmy z Piotrem jeszcze we wrześniu. Pomyślałam wtedy: zaskoczę go, nie powiem wcześniej, niech przyjedzie – a u mnie już wszystko gotowe.

Poznaliśmy się w marcu. Założyłam konto na portalu z nudów, szczerze mówiąc, nie wierzyłam w nic, po prostu bywało samotnie wieczorami, zwłaszcza w piątki, kiedy z okna słychać, jak sąsiedzi rodzinami idą gdzieś, a u mnie – czajnik i telewizor. Piotr napisał pierwszy. Zwykła wiadomość, bez sprośności, zapytał, jakiej muzyki słucham. Potem okazało się, że oboje mamy syna, który chodził do tej samej szkoły, tylko w różnych latach, i to nas jakoś szybko zbliżyło, jakbyśmy znali się od dawna.

Umiał żartować. Życzliwie, nie złośliwie, a żarty były takie, że śmiałam się prawdziwym śmiechem, nie z grzeczności. Woziłyśmy się po wystawach, chodziliśmy do kawiarni przy dworcu, gdzie podają złą kawę, ale dobry strudel. Raz biegliśmy pod deszczem na przystanek, a on zdjął swoją kurtkę i narzucił mi na ramiona, a sam szedł cały mokry i mówił, że mu nie zimno, choć zębami dzwonił.

Ogólnie był dobrym człowiekiem. Tak myślałam.

Tamtego wieczoru przyjechał o ósmej, jak się umawialiśmy – choć umówiliśmy się po prostu „wieczorem posiedzieć”, bez szczegółów, celowo nie powiedziałam o kinie. Chciałam, żeby się zdziwił. Otworzyłam drzwi – a na mnie sukienka, fryzura, którą godzinę układałam, szminka odrobinę ciemniejsza niż zwykle. Widziałam, jak na mnie patrzy, a w jego spojrzeniu nie było zachwytu, tylko coś w rodzaju zdziwienia, jakbym ubrała się nie tak.

– Ty się gdzieś wybierasz? – zapytał, nie wchodząc dalej za próg.

– My się wybieramy – powiedziałam i wyjęłam bilety z torebki, pomachałam nimi jak magik. – Niespodzianka. Na siódmą czterdzieści, ale jeszcze zdążymy, jeśli…

Nie dał mi dokończyć. Postawił na podłodze reklamówkę, którą trzymał – a tam, dopiero później zobaczyłam, było mięso, mrożone, w próżniowym opakowaniu, około półtora kilo – i powiedział, że właściwie liczył na spędzenie wieczoru w domu.

– Mięso kupiłem – powiedział, jakby to wszystko wyjaśniało. – Myślałem, posiedzimy, ugotujesz coś, ja włączę telewizor, dzisiaj piłka nożna.

Stałam z biletami w ręku i czułam, że uśmiech na mojej twarzy jeszcze się trzyma, ale już jakoś krzywo, niepewnie. Powiedziałam, że piłkę można i jutro obejrzeć, że biletów nie zwrócę, że tak się przygotowywałam…

– No właśnie – uśmiechnął się, ale nie złośliwie, raczej ze zmęczeniem, jak dorosły, który tłumaczy dziecku oczywistości – przygotowywałaś się, zamiast po prostu… po ludzku przywitać. Pomalować można się i w domu. A ja z pracy, głodny, chciałem domowego jedzenia.

Wtedy pierwszy raz tego wieczoru poczułam, że w środku coś stygnie. Nie z urazy jeszcze, ale ze zdziwienia – jakby nagle zaczął mówić w innym języku.

– Piotrze – powiedziałam – nie umawialiśmy się, że będę gotować. Chciałam po prostu pójść do kina, razem, jak kiedyś chodziliśmy.

– Kiedyś to kiedyś było – odpowiedział, przechodząc obok mnie do kuchni, po gospodarsku, jakby bywał tu sto razy właśnie tak, z reklamówką mięsa w rękach. – A teraz mamy, można powiedzieć, poważny związek, już prawie pół roku. Jesteś dojrzałą kobietą, Grażyno, nie masz dwudziestu pięciu lat, żeby biegać po klubach. W twoim wieku trzeba tworzyć przytulność, prowadzić dom, nakarmić mężczyznę, wyprasować koszulę. A nie stroić się i ciągnąć do kina.

Stałam jak pod zimnym prysznicem i nie mogłam pojąć, skąd ta woda leci.

– Co znaczy „w twoim wieku”? – zapytałam cicho.

– Tyle właśnie. – On już rozpakowywał mięso, szukał noża w szufladzie, jak u siebie. – Mężczyzna potrzebuje domu, a nie wiecznego świętowania. Gotowanie, czystość, troska. A kino to dla młodych, którzy nie mają innych zmartwień.

Patrzyłam na niego i nagle bardzo wyraźnie przypomniałam sobie inną kuchnię, inne mieszkanie, ponad dwadzieścia lat temu. Tam też stał mężczyzna – mój pierwszy mąż, Sławek – i też mówił podobne słowa, tylko innym tonem, łagodniej na początku, a potem z roku na rok ostrzej. Wtedy słuchałam. Gotowałam, prasowałam, rezygnowałam z siebie, byle był dom, byle przytulność, byle się nie gniewał. Syn rósł, pracowałam, ciągnęłam wszystko na sobie, a Sławek przychodził i mówił, że kobieta powinna. Przez dwadzieścia lat byłam powinna. A potem odszedł do innej, młodszej, powiedział, że „za bardzo zwiędłam”, i zostałam sama w pustym mieszkaniu z nawykiem prasowania koszul, których już nikt nie nosił.

I teraz, patrząc na Piotra z tym mięsem w rękach, zrozumiałam – oto znowu. Tylko tym razem nie jestem młoda, mam już doświadczenie tego, jak to się kończy. Nie chcę po raz drugi w życiu być kucharką za bilet w jedną stronę do samotności.

– Odłóż nóż – powiedziałam.

Obrócił się, zdziwiony moim tonem.

– Nie będę ci gotować kolacji – powiedziałam. – Nie dziś i chyba w ogóle. Nie jestem twoją gosposią, Piotrze. Nie wynajęłam ci się.

– Co ty, obraziłaś się? – jakoś się nawet zmieszał, postawił mięso na stole. – Przecież nic takiego nie powiedziałem, mówię tylko jak jest, po męsku…

– Wyjdź, proszę – powiedziałam.

Nie od razu zrozumiał, że mówię poważnie. Potem zrozumiał. Twarz mu się zmieniła, stała się twarda, taka, jaką już raz widziałam u innego człowieka.

– Głupia jesteś – powiedział, wkładając kurtkę gwałtownymi ruchami. – Myślisz, że jesteś jeszcze młoda? Kino ci, stroje. Będziesz sama na starość, zobaczysz. Komu ty taka potrzebna, dumna.

Zabrał swoje mięso – nawet to zabrał, zapamiętałam, jak włożył reklamówkę z powrotem do torby – i wyszedł, trzasnąwszy drzwiami tak, że na korytarzu zadzwoniła waza na półce.

Stałam jeszcze kilka minut w przedpokoju, w swojej niebieskiej sukience, z biletami w ręku, które teraz nadawały się tylko do wyrzucenia. Potem zdjęłam buty, starłam szminkę chusteczką i położyłam się na kanapie, nie rozbierając się. Nie chciało mi się płakać. Był dziwny spokój, jak po wyciągnięciu drzazgi – zabolało, a potem lżej.

Następnego dnia około południa zadzwonił dzwonek do drzwi. Już wiedziałam, kto to, jeszcze nie otwierając – słyszałam, jak ktoś przestępuje z nogi na nogę pod drzwiami.

Piotr stał z kwiatami, niezbyt drogimi, widać kupionymi przy metrze w pośpiechu, i z miną tak winną, że w innym życiu pewnie od razu bym wybaczyła.

– Grażyno, uniosłem się – zaczął. – Nie pomyślałem, jak to zabrzmi. Jesteś dobrą kobietą, po prostu byłem zmęczony wczoraj, w pracy wszystko… Przepraszam, co?

Patrzyłam na niego i myślałam – oto człowiek, którego przez prawie pół roku uważałam za dobrego. Może i jest dobry, na swój sposób. Może naprawdę matka go tak wychowała, albo pierwsza żona przyuczyła, albo po prostu takie były czasy, w których dorastał, uważając, że kobieta po czterdziestce to od garnków, a nie od kina. Może nawet nie ze złości.

Ale nie o to chodziło, czy ze złości, czy nie.

– Piotrze – powiedziałam spokojnie – nie chodzi o przeprosiny. Chodzi o to, że wczoraj powiedziałeś to, co naprawdę myślisz. A ja już raz przeżyłam dwadzieścia lat z człowiekiem, który myślał tak samo. Nie chcę drugi raz.

– Ale przyszedłem, przepraszam…

– Słyszę. – Nie cofnęłam się, nie zrobiłam kroku w tył, nie zaprosiłam go do środka. – Ale nie wrócę do tego, co było wczoraj. Nie chcę znowu udowadniać, że nie muszę nic gotować i prasować, żeby mnie kochano. Przykro mi, ale nie.

Postał jeszcze chwilę, nie rozumiejąc chyba do końca, co się stało – dla niego to była tylko kłótnia o kolację, którą można załagodzić kwiatami. A dla mnie to była cała przeszłość, całe życie, którego nie chciałam powtarzać.

Kwiatów nie zostawił – zabrał je ze sobą, wychodząc, jakby już nikomu nie były potrzebne. Zamknęłam drzwi i poszłam do kuchni zaparzyć sobie herbatę. Za oknem był zwykły dzień, szary, niczym niewyróżniający się, tyle że po raz pierwszy od dawna wydawało mi się, że nie tracę, ale wreszcie coś znajduję – choć to było tylko ja sama, ta, która nie zgadza się już być wygodną na cudzy koszt.