Jedno serce na zawsze: W dzień pogrzebu żony Fiodor nie uronił łzy, wzbudzając plotki wśród sąsiadek…

JEDNOŻONIEC

W dniu pogrzebu żony Stanisław nie uronił ani jednej łzy.
No widzisz, ja przecież mówiłam, nie kochał on tej Zosi szeptała do sąsiadki Tereska.
Cicho już, teraz to bez znaczenia. Dzieci sierotami zostały z takim ojcem.
Zobaczysz, jeszcze ożeni się z Kaśką zapewniała Leokadia Tereskę.
Z Kaśką? Co ona mu? Mania była jego prawdziwą miłością, zapomniałaś już, jak razem po stodołach biegali? Kaśka nie będzie się z nim wiązać, ma rodzinę, dawno już o nim zapomniała.
Skąd wiesz?
Wiem. Kaśka ma męża z nagrodami, po co jej Stanisław z tymi dzieciakami. Praktyczna kobieta. Ale Mania z tym swoim Mietkiem to się męczy, zobaczysz, jeszcze coś między nimi będzie Lykała Leokadia.

Zofię pochowano. Dzieci trzymały się mocno za ręce.
Marek i Pola mieli ledwie osiem lat. Zosia wyszła za Stanisława z wielkiej miłości, choć nie była pewna, czy on ją kocha. Podobnie jak i cała wieś.
Szeptano, że zaszła w ciążę, i dlatego musiał ją poślubić. Mała Klara, siedmiomiesięczna, długo nie pożyła, a potem długo nie mieli dzieci. Stanisław chodził ciągle ponury i milczący. Wieśniacy nazywali go Wilkiem. Taka miał ksywkę: nie mówił wiele, czułości też się po nim nie można było spodziewać. A komu, jak nie Zofii to było wiadomo?

W końcu Bóg się nad nią zlitował. Ile się ta biedna kobieta napłakała i namodliła wiedział tylko On. Los sprawił, że spełnił jej prośby i urodziły się od razu bliźnięta Pola i Marek. Marek z charakteru cały po matce serdeczny, opiekuńczy. Pola zupełnie po ojcu zamknięta, milcząca, trudno wyciągnąć od niej choć słowo. Była Stanisławowi bliższa, bo mieli podobne charaktery.
Kiedy ojciec coś majsterkował w szopie, Pola kręciła się obok, zawsze czegoś się przy nim uczyła.
Marek ciągle obok Zosi tu coś zamiecie, tu wodę małym wiadrem przyniesie. Niedużo, ale to była pomoc. Zosia bardzo kochała dzieci, ale nie mogła zrozumieć Poli. Do Marka za to była bardzo przywiązana.

Na łożu śmierci powiedziała do syna:
Synku, ja już długo nie pożyję. Ty będziesz głową rodziny. Pamiętaj, opiekuj się siostrą, nie krzywdź jej. Ty jesteś chłopcem, to twój obowiązek chronić ją. Ona jest dziewczynką, jest słabsza i potrzebuje twojej pomocy.
A tata? zapytał Marek.
Co? nie zrozumiała Zosia.
Tata nas będzie bronił?
Nie wiem, synku. Życie pokaże.
To nie umieraj, mamo, co my bez ciebie płakał Marek.
Ach, gdyby to ode mnie zależało powiedziała cicho Zosia.

Nad ranem już jej nie było.

Stanisław siedział przy niej, trzymał ją za rękę. Ani słowa, ani łzy. Tylko jakby się cały zapadł, posmutniał, posiwiał. To by było na tyle.

Życie powoli wracało do normy. Pola wzięła na siebie gospodarskie obowiązki. Sama starała się gotować, sprzątać w domu. Mała jeszcze była. Pomagała jej siostra Stanisława Natalia. Uczyła Polę wszystkiego, co umiała.

Ciociu Natalio zapytała raz Pola czy tata teraz się ożeni?
Nie wiem, Polu, co mu w głowie siedzi. Mnie przecież nic nie mówi.

Natalia miała swojego męża, Wacława, i dzieci. Dobra, zgodna rodzina.
A jeśli coś się stanie, weźmiesz nas do siebie? dopytywała Pola.
Oj, nie gadaj głupstw. Ojciec was kocha, nie skrzywdzi uspokajała Natalia.

Po wsi chodziły już plotki, że Stanisław i Mania znowu mają się ku sobie.

Mania zwariowała, znowu z Wilkiem kręci, a rodzinę zostawiła! plotkowała Tereska.
Głupia ta Mania powtarzały kobiety przy sklepie.
Dość już, baby, kończyć naradę rozgonił je przewodniczący spółdzielni, Maksymilian Leonowicz.
Ciągle plotkujecie, a nie znacie nawet ludzi bronił Stanisława.

Mania i Stanisław kiedyś mieli się ku sobie. Miłość taka, że romanse pisać. Ale Stanisława wysłali na roboty do innej wsi, pomagać przy żniwach. Był tam dwa miesiące, w tym czasie Mania związała się z Mietkiem Czerechem.
Stanisław wrócił, dowiedział się, dał Mietkowi lanie, a z Manią już się potem nie zadawał.
Mania wyszła za Mietka. Rozrabiak był, pijał i za babami latał, a Mania płakała, że nie utrzymała Stanisława. On nie pił, tylko cichy był. Dopiero wtedy zauważyli, że do Zosi go ciągnie. A Zosia rozkwitła jak niezapominajka cała wieś nie mogła się na nią napatrzeć.

Co ta miłość z ludźmi robi mówiono.

Zosia zakochana była w Stanisławie od dawna, choć milczała gdzie jej do Manii! Ale życie pisze inne scenariusze. Zaczęli chodzić, spacerować, potem wzięli ślub w gminie. Skromne wesele. Z rodziny Stanisława została tylko Natalia, Zosia miała starą matkę. Wieś domyślała się, kto był ojcem Zosi przewodniczący wsi, Wacław Prochowski. Matka Zosi Oksana piękna kobieta, ale nigdy nie wyszła za mąż. Ludzie jej nie lubili odbijała chłopów. Wesoła była, ale Zosia charakterem inna. Córka jednak za matkę nie odpowiada.

Współczuli Zosi, szczególnie gdy wychodziła za Stanisława.
O, co się dzieje wzdychała Aniela Piotrowska on jej nie kocha, ona się z nim namęczy wróżyła.

Ale dziwnie, Stanisław żonie był wierny. Wieś była pewna. Przecież na wsi nie da się nic ukryć!
Przeżyli razem piętnaście lat. Nigdy nie było większych awantur. Dopiero gdy Zosia ciężko zachorowała tamtej zimy i okazało się, że to nieuleczalna choroba, życie się zmieniło. Żadnej nadziei.

Pewnego dnia Stanisław wracał z pracy.
Staszek, może wpadnę do ciebie na godzinkę? Pogadam, dzieciom upiekłam pączki dobiegła do niego Mania z miską w ręku.
Nie, Mania, dziękuję. Natalia już piekła wczoraj.
Ale ja z serca, Staszek.
Siostra też z serca.
Staszek, spotkajmy się dzisiaj przy młynie, jak się ściemni przeszła wprost.
Po co?
No Zapomniałeś już, co kiedyś było między nami?
Co było, zarosło już mchem. Dzieci kocham. Zosię kocham
Ale jej już nie wrócisz powiedziała Mania.
Miłość nie ginie odparł cicho Stanisław.
Nie kochałeś jej. Ze złości się z nią ożeniłeś.
Mania, idź do domu szepnął Stanisław.
Przyspieszył kroku i nie oglądał się za siebie, gdy szedł do dzieci.

Mania została sama na środku wiejskiej drogi.

Kilka lat minęło. Dzieci dorosły. Ciotka Natalia odwiedzała dalej siostrzeńców, ale była pewna: jej brat to jednożoniec.

Pola, słyszałam, że z Grzegorzem Wojtanem się zadajesz zagadnęła któregoś dnia ciotka prosto z progu.
Tak. A co? zapytała już dorosła Pola (Jak pięknieje pomyślała Natalia).
Nic, tylko pytam. Uważaj na niego!
Dlaczego?
Wiesz dlaczego. Nie jesteś już mała powiedziała ostro.
Ciociu Natalio, kocham go tak, że na całe życie.
A tobie się wydaje, że na całe życie.
Nie wydaje mi się. Jestem pewna.
Może ty jesteś pewna, a Grzegorz?
Jak mnie zdradzi, to już nikogo nie pokocham.
W to mogę uwierzyć powiedziała Natalia.

Wieczorem Marek i Pola czekali na ojca z pracy.
Coś się ojciec spóźnia zauważył Marek.
Dziś piątek.
No i co?
A przecież zawsze w środę, piątek i w weekendy chodzi na grób mamy.
Skąd wiesz? zapytał Marek, unosząc brwi wysoko.
Głupi jesteś, jeśli ojca duszą jeszcze nie czujesz!

Cichutko poszli na cmentarz. Pola prowadziła brata przez ogródki, boczną ścieżką.
Patrz powiedziała, wskazując na pochyloną sylwetkę ojca.
Marek się wsłuchał. Usłyszał, jak ojciec z kimś rozmawia.
No Zosia, takie to sprawy. Pola nasza niedługo zamąż pójdzie. Wyprawkę mam już uzbieraną, Natalia pomagała. Żyjemy spokojnie.
Wybacz mi, Zośka, że za życia mało o słowie, ale serce więcej ci powiedziało. Ja nie w słowie, lecz sercem mówię chrapliwie powiedział Stanisław, powoli odchodząc od cmentarnej bramy.

Pola spojrzała na Marka. W oczach brata stały łzy.

Dopiero dziś zrozumiałem, że najprawdziwsze uczucia nie wymagają wielkich słów, a trwają głęboko w sercu, nawet gdy życie zmusza, by milczeć.