Nocny ekspres: Drzwi trolejbusu zatrzasnęły się niczym harmonia, a ciepło z wnętrza buchnęło parą w chłód warszawskiej nocy. Piątka imprezowiczów wpadła do środka, głośno tłukąc brudnymi noskami butów o wszystko, co napotkali na swojej drodze: schodki, poręcze, nogi pasażerów. Nikt z obecnych samotników, połączonych ze sobą przez jedyny nocny transport, nie śmiał zwrócić uwagi pobudzonej alkoholem grupie młodych ludzi, którzy z dzikim błyskiem w oczach debatowali o możliwościach swoich narządów rozrodczych. Każdy przekrzykiwał drugiego, wykrzykując myśli o tym, komu, gdzie i za co. Wszystko to odbywało się przy złowrogim śmiechu i popijaniu alkoholu na tyłach trolejbusu. Silnik zawarczał, drzwi syknęły, harmonia się wyprostowała, a pojazd łagodnie odbił od miejskiego przystanku. Poza nowo przybyłymi pasażerów było niewielu — dziesięć osób, wliczając konduktorkę. Ta podniosła się z miejsca i skierowała do grupy, mocno ściskając w dłoni gruby plik biletów: — Młodzi panowie, opłacamy przejazd — powiedziała zmęczonym głosem kobieta, której okulary były starsze od każdego z chłopaków. — Mam miesięczny! — odburknął jeden. — Ja też! — I ja! Najmłodszemu z nich nie było chyba i osiemnastu, ale wśród kolegów nabierał pewności siebie i krzyczał najgłośniej. — Proszę okazać — odparła sucho konduktorka. — A niech pani najpierw swój pokaże! — wypluł piwno-pieniste słowa najszerszy z nich. — Jestem konduktorką, takie mam prawo — odpowiedziała nie wzruszając się. — A ja elektryk, i co, mam nie płacić za prąd? — podchwycił ten, którego butelka piwa już przeciekała przez kurtkę, roztaczając kwaśny zapach. — Albo płacicie, albo wysiadacie. W tym momencie pojazd się zatrzymał, inni pasażerowie opuścili trolejbus. — Przecież mówimy, że mamy miesięczne — zapiał najmłodszy, wypinając chudą pierś. — Waldek, jedziemy na zajezdnię! — krzyknęła kobieta do kierowcy. — Tak, Waldek, na bazę! — podrzeżniali ją chłopcy, ocierając wyimaginowane łzy. Drzwi znów się zamknęły, pojazd ruszył i zawrócił. Po kilkunastu sekundach śmiech ucichł, a najbardziej trzeźwy spytał z autentyczną ciekawością: — Ej, jak trolejbus się zawrócił na środku ulicy, skoro jeździ po szynach? Reszta wzruszyła ramionami. Trolejbus nabierał prędkości, wyprzedzał samochody, w środku gasły światła. Tylko miejskie latarnie i reklamy na moment rozświetlały wnętrze. Konduktorka siedziała nieruchomo. Przystanków już nie było. — Hej! Dokąd nas pani wiezie?! — krzyknął jeden. Odpowiedzi nie było. — Słyszy pani?! Proszę się zatrzymać, chcemy wysiąść! — w głosach słychać już było nuty trzeźwości. Konduktorka milczała. Miasto się skończyło, jechali przez ciemną trasę, światła zgasły, sygnału w telefonach brak. Kiedy trolejbus skręcił w pole, jeden z chłopaków podbiegł do konduktorki i groził: — Wie pani, gdzie pracuję?! Jeśli mnie jutro nie będzie w urzędzie, nie zobaczy pani emerytury! Po tej groźbie zgasły reflektory. — Proszę pani, wypuści mnie pani, muszę się uczyć do matury! — piszczał najmłodszy. Trolejbus pędził, rozdzierając noc zgrzytem kół. Chłopcy przerazili się, próbowali wybić szyby butelkami, otworzyć drzwi-harmonię, bez skutku. W końcu pojawiły się pierwsze pieniądze: — Proszę, niech pani zostawi resztę, błagam, oddajcie nas do miasta! Konduktorka nadal tkwiła w miejscu. Błagania, perswazje, płacz rozbrzmiewały po pojeździe, aż dotarli do wielkiego jeziora. — Co teraz? — wyszeptali. — Utopią nas — zapłakał najmłodszy. — Michał, umiesz prowadzić? Maybe wyłączymy ich? — ktoś poprosił z resztką nadziei, lecz Michał tylko kręcił głową. W końcu otworzyły się przednie drzwi, konduktorka wysiadła. W świetle księżyca widać było jej sylwetkę przy kabinie kierowcy. Chłopcy zauważyli w jej rękach podłużny przedmiot. — To koniec… Zastrzelą nas i utopią… — ocierali spuchnięte twarze. Wnętrze rozbłysło światłem, konduktorka weszła do środka, stukając głośno. W rękach trzymała mop i wiadro: — Jak umyjecie ściany, dam wam ścierki do siedzeń i podłogi, potem wrócicie do domu. Uwagi? Piątka pokręciła głowami jednocześnie. Noc była długa. Chłopcy zostali podzieleni: dwóch biegało po wodę, jeden zmieniał ścierki, dwóch wynosiło brudną wodę do ogromnej beczki. Najwyraźniej trolejbus był tu już nie raz. Skończyli, gdy słońce wstało. Pojazd lśnił jak nowy. Chłopcy, już zupełnie trzeźwi, pracowali zgodnie i w ciszy. Gdy zadanie zostało wykonane, konduktorka skasowała bilety, a trolejbus ruszył do miasta. Nocnych buntowników rozstawiono na przystankach, a pojazd wyjechał na linię – gotów na nowy dzień i nowych pasażerów.

Nocny ekspres

Drzwi autobusu nocnego zatrzasnęły się harmonijkowo, a ciepłe powietrze z wnętrza prysnęło parą w chłodny, letni wieczór Warszawy. Piątka rozbawionych chłopaków wpadła do środka, hałasując i tłukąc brudnymi butami o wszystko schodki, rury od poręczy, a nawet nogi współpasażerów.

Wśród pozostałych podróżnych, skupionych tutaj przez jedyny kursujący o tej porze nocny autobus, nikt nie zdecydował się zwrócić uwagi rozchichotanej, podchmielonej gromadzie. W oczach mieli dzikie ogniki, prześcigali się w nieprzyzwoitych żartach i opowieściach o swoich podbojach, unosili głosy, próbując przekrzyczeć kolegów, i wybuchali rechotem po każdej historyjce, toastując piwem na samym końcu autobusu.

Autobus ruszył z przystanku na Nowym Świecie, kołysząc się leniwie. Poza rozbawioną piątką, w środku było może z dziesięć osób, nie licząc konduktorki. Pani Ewelina, kobieta, która miała okulary pamiętające jeszcze czasy PRL-u, wstała, energicznie ściskając w dłoni zwitek biletów, i podeszła do grupy.

Panowie, bileciki do kontroli rzuciła zmęczonym głosem.

Mam miesięczny! odburknął jeden z nich.

Ja też!

I ja!

Najmłodszy, chyba nawet nie miał jeszcze osiemnastu lat z ledwo widocznym wąsikiem i niepewnym spojrzeniem ale w grupie rósł mu animusz i na pokaz wrzeszczał najgłośniej.

Proszę je pokazać powiedziała Ewelina, niezrażona popisami młodzieży.

A pani najpierw swój! zadrwił największy z chłopaków, pryskając na nią śliną.

Jestem konduktorem odpowiedziała cierpliwie.

A ja elektrykiem! To co, mam za prąd nie płacić? odbił butnego kolegę, trzymający rozlaną butelkę Tyskiego, z której zapach rozchodził się po całym autobusie.

Panowie, albo opłacacie przejazd, albo wysiadka.

Ledwo wypowiedziała te słowa, kierowca Marek zatrzymał pojazd. Pozostali pasażerowie nie czekając dłużej, wyskoczyli na świeże powietrze.

Mówiliśmy przecież: mamy miesięczne! wychylił się młodzik z wypiętą klatą.

Marek, gazem na zajezdnię! krzyknęła Ewelina do kierowcy.

Tak jest, Marek, na zajezdnię! przedrzeźniali kobietę chłopaki, roniąc udawane łzy.

Drzwi się zamknęły, autobus odbił i wykonał nagły zwrot. Chłopcy powygłupiali się jeszcze chwilę, dopóki najbardziej ogarnięty z nich nie zadał pytania:

Ej, jak to możliwe, że ten autobus zawrócił na środku jezdni, skoro jeździ pod linię elektryczną? zapytał szczerze zaintrygowany. Reszta wzruszyła ramionami, nie przejmując się zbytnio.

Pojazd przyspieszał, wyprzedzał samochody. Światła stopniowo przygasały, potem zupełnie przestały działać. Wewnątrz co jakiś czas rozbłyskiwały światła ulicznych latarni i reklamy. Pani konduktor milczała i patrzyła w przód. Ani jednego przystanku tylko bezkres nocnej Warszawy.

Hej! Kierowniku, gdzie nas pan wiezie?! w końcu zawołał jeden z chłopaków.

Cisza.

Słyszysz?! Zatrzymaj się, chcemy wysiąść! do głosu wkradały się im coraz wyraźniejsze nuty niepokoju.

Konduktorka nawet nie drgnęła.

Miasto się skończyło i pędzili teraz przez ciemną szosę. W autobusie nie świeciła żadna lampa tylko pojedyncze światełka szoferki łyskały i gasły. Chłopaki zaczęli wyjmować telefony z kieszeni, ale zamiast zasięgu pojawiała się tylko prośba o ponowne połączenie z siecią.

Gdy autobus skręcił niespodziewanie na polną drogę, jeden z rozkrzyczanych jeszcze kilka minut temu wyskoczył do konduktorki:

Wiesz, gdzie pracuję?! Jeśli mnie jutro nie będzie w robocie, nie dostaniesz grosza emerytury!

Wtem zgasły przednie reflektory.

Proszę, wypuść nas, muszę się uczyć do matury popiskiwał najmłodszy cienkim głosem.

Pojazd pędził przez noc, wyjąc silnikiem. Młodzi, trzeźwiejąc z każdą chwilą, dygotali i rozpamiętywali, co robić w razie porwania. Próbując stłuc szybę pustą butelką po piwie, łamali sobie tylko paznokcie i palce na drzwiach harmonijkowych bez efektu.

W końcu pojawiły się pierwsze złotówki.

Błagam, weź pani kasę, tylko zawieź nas do miasta! zaklinali.

Konduktorka siedziała nieruchomo. Pojazd wypełniały coraz bardziej natarczywe prośby o litość, łzy, błagania a autobus dalej pędził, aż w końcu zatrzymał się nad brzegiem wielkiego jeziora pod Warszawą.

Gdzie my jesteśmy?! szeptali przerażeni chłopcy.

Utopią nas tu łkał młodzik z wąsikiem.

Kuba, potrafisz prowadzić autobus? Może by ich ogłuszyć i… zamajaczył ktoś z nadzieją. Kuba tylko pokręcił głową.

Wreszcie drzwi się otworzyły, a Ewelina wyszła na zewnątrz. W świetle księżyca zobaczyłem jej sylwetkę w kabinie kierowcy, trzymała coś długiego w rękach.

To już koniec bełkotał elektryk, przecierając zalane oczy. Wystrzela nas i utopi

Nagle w autobusie rozbłysło światło. Konduktorka tupiąc wróciła do środka, niosąc mop i wiadro.

Jak umyjecie ściany, dam wam ścierki do siedzeń i podłóg, a potem wrócicie do domu. Macie coś przeciwko?

Piątka pokręciła przecząco głowami.

Noc była długa. Dwóch nosiło wodę, jeden zmieniał ścierki, reszta wylewała brud do ogromnej cysterny, która chyba zawsze tam na nich czekała. Wyglądało na to, że nie byli pierwszymi, którzy trafili w to miejsce.

Kiedy słońce zaczęło wschodzić, autobus lśnił czystością jakby wyjechał prosto z fabryki. Chłopaki pracowali już w ciszy i pełnej zgody, zupełnie trzeźwi. Ewelina podziurkowała im bilety i autobus ruszył w kierunku Warszawy. Każdego wysadzili na jego przystanku i autobus pojechał dalej gotowy witać nowy dzień i kolejnych pasażerów.

Piszę to dziś, bo wiem już dobrze czasem życie wystawia rachunek zaraz po wykrzyczanych żartach. I nie ma wtedy taryfy ulgowej, nawet dla nocnych królów miasta.