Uncategorized

— Panie Wacławie, znowu pan zaspał! — głos kierowcy autobusu brzmi serdecznie, lecz z lekkim wyrzutem. — Już trzeci raz w tym tygodniu biegnie pan za autobusem jak szalony. Emeryt w zmiętej kurtce ciężko oddycha, opierając się o poręcz. Siwe włosy potargane, okulary zsunięte na czubek nosa. — Przepraszam, Andrzeju… — łapie oddech, wyciągając z kieszeni zgniecione banknoty. — Chyba zegarek się spóźnia. Albo ja już całkiem… Andrzej Wiktorowicz — kierowca z długoletnim stażem, około czterdziestu pięciu lat, opalony od codziennego jeżdżenia na trasie. Wozi ludzi już od dwudziestu lat, wielu pasażerów zna z twarzy. A tego starszego pana zapamiętał szczególnie — zawsze uprzejmy, cichy, codziennie jeździ o tej samej porze. — Daj pan spokój, proszę wsiadać. Dokąd dziś jedziemy? — Na cmentarz, jak zawsze. Autobus rusza z miejsca. Pan Wacław zajmuje swoje stałe miejsce — trzeci rząd od kierowcy, przy oknie. W rękach ma zniszczoną plastikową torbę z jakimiś przyborami. Pasażerów niewielu — dzień roboczy, rano. Kilka studentek rozmawia o swoim, facet w garniturze zanurzony w telefonie. Typowy obrazek. — Powie mi pan, panie Wacławie, — przez lusterko wsteczne Andrzej zerka na starszego pana, — pan codziennie tam jeździ? Nie za ciężko? — Gdzie ja pójdę, — cicho odpowiada emeryt, patrząc przez okno. — Żona tam… już półtora roku leży. Obiecałem — codziennie przychodzić. Coś ściska Andrzejowi serce. Sam żonaty, żonę uwielbia. Nie wyobraża sobie… — Daleko od domu? — Nie, autobusem pół godziny. Piechotą szedłbym z godzinę, nogi już nie te. Na autobus akurat z emerytury wystarcza. Mijają tygodnie. Pan Wacław — stały bywalec porannego kursu. Andrzej się przyzwyczaja, nawet czeka na niego. Zdarza się, starszy pan się spóźni — Andrzej specjalnie czeka parę minut. — Nie trzeba na mnie czekać, — mówi kiedyś pan Wacław, rozumiejąc, że kierowca na niego czekał. — Rozkład jazdy jest rozkładem. — Nic nie szkodzi, — macha ręką Andrzej. — Kilka minut nie robi różnicy. Pewnego ranka pana Wacława nie ma. Andrzej czeka, może się spóźnia. Ale nie przychodzi. Następnego dnia — znów go brak. I kolejnego. — Słuchaj, ten pan, co na cmentarz codziennie jeździł, nie pojawia się, — mówi Andrzej do konduktorki pani Tamary. — Nie zachorował? — Kto go tam wie, — wzrusza ramionami kobieta. — Może rodzina przyjechała, może coś jeszcze… Ale Andrzeja coś gryzie. Przywykł już do cichego pasażera, do jego uprzejmego „dziękuję” przy wychodzeniu, do smutnego uśmiechu. Mija tydzień. Pana Wacława dalej nie ma. Andrzej się odważa — w przerwie na obiad jedzie na końcowy przystanek, tam gdzie spoczywa miejsce wiecznego odpoczynku. — Przepraszam, — zwraca się do starszej kobiety przy wejściu na cmentarz, — tu przychodził codziennie taki pan, Wacław… Siwy, w okularach, zawsze z siatką. Nie widziała go pani ostatnio? — A, tego! — ożywia się kobieta. — Jasne, znam. Każdego dnia przychodził do żony. — I co, nie ma go już? — Od tygodnia nie było. — Może zachorował? — Kto to wie… Mówił mi kiedyś adres — mieszka niedaleko. Ulica Ogrodowa, blok taki a taki. A pan kim dla niego jest? — Kierowcą autobusu. Woziłem go codziennie. Ogrodowa 15. Stary, pięciopiętrowy blok z odpadającą farbą na klatce. Andrzej wchodzi na drugie piętro, dzwoni do najbliższych drzwi. Otwiera je mężczyzna około pięćdziesiątki, ponury. — Kogo pan szuka? — Wacława szukam. Jestem kierowcą autobusu, on ze mną stale jeździł… — A, dziadek z dwunastego mieszkania, — twarz sąsiada łagodnieje. — W szpitalu jest. Tydzień temu zabrali — udar miał. Serce Andrzejowi zamiera. — W którym szpitalu? — W miejskim, na Mickiewicza. Na początku podobno ciężko było, ale teraz się poprawia. Wieczorem po zmianie Andrzej jedzie do szpitala. Znajduje odpowiedni oddział, pyta pielęgniarkę. — Wacław? Jest u nas. A pan kim dla niego? — Znajomy… — nie potrafi wyjaśnić. — W szóstce leży. Ale jest bardzo słaby, nie przemęczać. Pan Wacław leży przy oknie, blady, ale przytomny. Na widok Andrzeja najpierw nie poznaje, potem oczy szeroko się otwierają ze zdziwienia. — Andrzej? To pan? Skąd… jak mnie pan znalazł? — Szukałem, — uśmiecha się nieśmiało kierowca, kładąc na stoliku siatkę z owocami. — Nie pojawiał się pan, zaniepokoiłem się. — Przejął się pan mną? — w oczach starego pojawiają się łzy. — Ktoż ja jestem… — Jak to kto? Mój stały pasażer. Tak się człowiek przyzwyczaja, codziennie na pana czekam. Pan Wacław milczy, patrzy w sufit. — Na cmentarzu… nie byłem dziesięć dni, — mówi cicho. — Pierwszy raz od półtora roku. Obietnicy nie dotrzymałem… — Niech pan nie mówi tak, panie Wacławie. Żona zrozumie. Choroba rzecz poważna. — Nie wiem… — kiwa głową, — codziennie przychodziłem, opowiadałem jej o wszystkim, pogodzie… A teraz leżę tutaj, a ona sama tam… Andrzej widzi, jak starszy pan się męczy, i decyzja przychodzi sama. — Wie pan co, pójdę do pańskiej żony. Przekażę, że jest pan w szpitalu, że szybko pan dojdzie do zdrowia… Pan Wacław odwraca się do niego, w oczach jednocześnie nieufność i nadzieja. — Zrobiłby pan to? Dla obcej osoby? — Jaki tam obcy, — macha ręką Andrzej. — Przez półtora roku widujemy się każdego ranka. Bliższy pan niż niejedna rodzina. Następnego dnia w wolny dzień Andrzej jedzie na cmentarz. Odnajduje grób — na pomniku fotografia młodej kobiety z życzliwym spojrzeniem. „Anna Moroz, 1952–2023”. Najpierw niezręcznie, potem słowa przychodzą same: — Dzień dobry, pani Anno. Jestem Andrzej, kierowca autobusu. Pani mąż codziennie do pani jeździł. Teraz leży w szpitalu, ale wraca do zdrowia. Prosił przekazać, że kocha panią i niedługo sam przyjedzie… Opowiada jeszcze — o tym jakim dobrym człowiekiem jest pan Wacław, jak bardzo tęskni, jak wiernym jest mężem. Czuje się trochę głupio, ale coś w środku podpowiada: postępuje właściwie. W szpitalu zastaje pana Wacława przy herbacie. Mocniejszy, lepszy kolor twarzy. — Byłem, — mówi krótko Andrzej. — Przekazałem wszystko, co pan prosił. — I jak… tam? — głos drży. — W porządku. Kwiaty świeże, ktoś przyniósł, chyba sąsiedzi z cmentarza. Czysto, zadbane. Czeka na pana, aż pan wróci. Pan Wacław zamyka oczy, po policzkach płyną łzy. — Dziękuję ci, synu. Dziękuję… Po dwóch tygodniach pana Wacława wypisują. Andrzej odbiera go spod szpitala, odwozi do domu. — Jutro się widzimy? — pyta, gdy starszy pan wysiada. — Na pewno, — kiwa głową pan Wacław. — O ósmej rano, jak zawsze. I rzeczywiście — następnego dnia znów jedzie swoim stałym miejscem. Ale między nim a Andrzejem coś się zmieniło. Już nie tylko kierowca i pasażer — coś więcej. — Wie pan co, panie Wacławie, — mówi kiedyś Andrzej, — będę w weekendy woził pana własnym autem. Nie służbowo — z życzliwości. Mam samochód, nie szkodzi mi. — Ale po co, czemu pan… — Przyzwyczaiłem się, moja żona mówi: „Tak dobremu człowiekowi trzeba pomagać”. I tak zostało. W tygodniu — służbowy autobus, w weekendy — Andrzej własnym autem wiezie pana Wacława na cmentarz. Czasem bierze żonę — poznali się, zaprzyjaźnili. — Wiesz, — mówi Andrzej żonie wieczorem, — myślałem: praca jak praca. Rozkład, trasa, pasażerowie… A każda osoba w autobusie to czyjeś życie, czyjaś historia. — Dobrze myślisz, — kiwa żona. — Dobrze, że nie przeszedłeś obojętnie. A pan Wacław mówi kiedyś: — Wiecie, po śmierci Anny myślałem: wszystko się skończyło. Po co ja jestem potrzebny? A okazuje się… że są jeszcze ludzie, którym nie jest wszystko jedno. I to dużo znaczy. *** A Wy jak uważacie — czy zdarzyło się Wam widzieć, jak zwykli ludzie robią wielkie rzeczy?