Nasza pierwsza wizyta u teściów na polskiej wsi: jak mnie przywitała mama Stasia, dlaczego wszyscy u nich to „Stanisławy” i co ciekawego dzieje się w chałupie z piecem, swojskim chlebem i opowieściami przy stole

Przyjechaliśmy z mężem na wieś poznać jego rodziców.

Mama Antoniego wyszła na ganek, wsparła się pod boki jak dama szykująca się na przyjęcie, i zaczęła lamentować:
O rety, Antoś! Czemuś nie uprzedził?! Patrzę, a ty nie sam!
Antoni łapie mnie w ramiona, ściska jakby jutro miał odpłynąć w nieznane:
Poznaj, mamo to moja żona, Jagoda.

Góra, opasana falbaniastym fartuchem, rozpostarła ramiona i ruszyła w moją stronę:
No witaj, synowo!
I oczywiście, jak każe tradycja, wycałowała mnie trzy razy.

Od pani Wandy czuło się aromat świeżego czosnku i jeszcze ciepłego chleba.
Teściowa objęła mnie tak, że miałam ochotę zacząć się zastanawiać, czy przeżyję to spotkanie. Moja głowa znalazła się między jej porządnie wypchanymi poduszkami biustem tak okazałym, że pewnie i całe stado wnuków mogłaby wykarmić.

Nagle odsunęła mnie, zmierzyła od czubka głowy po czubki butów i rzuciła:
Antek, a gdzieś ty takiego szczypiora znalazł?
Mąż tylko zachichotał pod nosem:
Wiadomo gdzie w mieście! W bibliotece. Tata w domu?
U sąsiadki piec naprawia Chodźta do środka, tylko buty zdejmcie podłogi dopiero co puściłam mopem.

Przez okno nadstawiały nosy ciekawskie dzieciaki z wioski.
Szymek, leć po Zawiszę! Powiedz, że syn z żoną przyjechali!
Już się robi! i chłopak zniknął między płotami.

Weszliśmy do środka.
Antoś pomógł mi zdjąć moje wielkomiejskie płaszczycho, kupione przecenione, i powiesił przy piecu.

Potem chwycił moje zmarznięte dłonie:
Matuś ty moja! Jeszcze ciepła, na szczęście…

Rozległ się rumor garnków, po stole postukały gliniane kubki, zadźwięczały szklanki i aluminiowe łyżki…

Kiedy teściowa nakrywała stół, ja oglądałam wiejską chatę z ciekawością jak dziecko wycieczkę do zoo. W kącie święte obrazy, na oknach białe, haftowane firanki w maki, pod nogami szmaciane dywaniki, na taboretach poduszki z ludową aplikacją. Przy piecu, z głową odwróconą, drzemał rudy kot, czy raczej kotka…

Pobraliśmy się w zeszłym tygodniu powiedział niby od niechcenia mój Antoni.

Zdziwiłam się, jak szybko na stole pojawiły się wszelakie smakołyki!
Wyróżniał się galaret na środku, obok kapusta kiszona, ogórki małosolne, mleko prosto z pieca, przykryte brązową skorupką, oraz placek z jajkiem i cebulą

Mój Boże, jak ja zgłodniałam!

Mamo, już wystarczy! Przecież tu jedzenia na tydzień! mamrotał Antek, gryząc porządną pajdę chleba.

Teściowa postawiła opaloną butelkę żubrówki koło galaretu i, zadowolona, otarła ręce o fartuch:
No, teraz wszystko gotowe!

Tak oto poznałam mamę Antka.

Matka i syn jak dwie krople wody czarne włosy, rumieńce na pół twarzy. Tylko mój Antek spokojny, miły, a teściowa istny piorun, co to bez ostrzeżenia i gruchnie.

Myślę, niejednego konia okiełznała, niejedną stodołę uratowała z pożaru…

W sieni walnęły drzwi. W kuchni pojawił się niski, zabłocony mężczyzna, przepuszczając przed sobą strugi zimnego powietrza.

Chłop jak palec klasnął w dłonie:
No patrzcie państwo!

Nie zdejmując dymiącej kurtki roboczej, uściskał Antoniego.
Cześć, tato!
Najpierw łapy umyj, potem się witaj! skarciła go Wanda.

Teść uścisnął mi dłoń:
Witam, panienko!

Miał figlarne, niebieskie oczy, rzadką rdzawą brodę oraz burzę rudych włosów z miedzianym połyskiem.

Wandziu, daj i mnie tej zupy! zagrzmiał Zawisza, chlupocząc w umywalce.

Wznieśliśmy szklanki:
Za zdrowie!

Po solidnym posiłku poczułam, że już mnie mniej krępuje obecność teściów.

Panie Zawiszo, a czemu wy wszyscy na imię Zawisza?
Ot, sprawa prosta, Jagódko! Dziad mój, ojciec, ja wszyscy piekarze, z dziada pradziada!
Tylko Antek, kiwnął na syna, chciał być tokarzem.

Tokarze też potrzebni, tato!
Zawiszo, a piec stawiać trudno?
O, dziecino, to sztuka nie lada! podniósł palec do góry. Tak postawić, żeby nie kopcił, żeby chleb piekł smakowity! Niech nie zwiedzie cię moja postura rude to naród wytrzymały, przez słońce całowany!

Nasz Zawisza fachura na każdą okazję! dorzuciła teściowa.

Tato, opowiedz coś, posłuchamy!
Teść westchnął, wygładził brodę i zamrugał filuternie:
Jak chcecie, to słuchajcie! Bajka pierwsza…

Wybraliśmy się raz w lipcu na sianokosy. Wtedy to mieliśmy Pięknisię, pamiętasz, Wanda? Nie krowę, a mleka więcej niż w sklepie. Pojechali wszyscy: baby, chłopy, i my z Wandą.

Słońce jeszcze za lasem, a my: kosimy, aż słychać świst! Upalne lato, muchy żrą, aż piszczy w uszach.

W tym roku dzików w lesie było co niemiara! Przychodzi pora na obiad pot się z nas leje, jakbyśmy w kopalni fedrowali…

Oj, daj spokój, głupoty opowiadasz… Jagodę to nie interesuje.

Przeciwnie! Chcę wiedzieć, co będzie dalej!

I wpadłem na pomysł! Rzucam kosę, biegnę i drę się: Ratunku! Dziki!
Wskoczyłem na drzewo, patrzę cała ekipa też rzuca narzędzia i wspina się po drzewach.

Hahaha! I co potem?
Potem baby i chłopy chcieli mnie widłami pogonić! Ale, co ciekawe, od tej pory praca ruszyła jak burza.

Teściowa nie wytrzymała i dała mu kuksańca:
Ty czerwonogłowy nicponiu!

Tato, a powiedz prawdę o spotkaniu z dzikami.
A było tak

Z Wandą byliśmy młodzi, o Antku jeszcze nikt nie myślał. Ja zapalony myśliwy! Ale po tej przygodzie kij na zawsze odwiesiłem.

Pamiętam, śnieg dopiero spadł, mówię: Pójdę na polowanie!
Idź, mówi Wanda.
Biorę dubeltówkę, chodzę, szukam nic. Już się ściemnia, chcę wracać, a tu słyszę pod nosem chrumkanie. Czekam, wypalam pudło! Nagle dzik leci na mnie jak szalony! Biegnę, na drzewo, nawet nie pamiętam jak.

Pewnie z wrażenia bielmo cię brało! dorzuciła Wanda.

Nie przeszkadzaj! I tak na tym drzewie siedziałem całą noc. Dobrze, że lekki mróz, bo bym tam przymarzł. Dzik pod drzewem dłubał, aż w końcu położył się odpoczywać i całe stado z nim.

O rany! I co dalej?

I tak siedziałem, aż świtać zaczęło. Wanda zebrała całą wioskę, szukali, nawoływali znaleźli mnie, ledwo oddychającego, wynieśli na plecach.

Ty to masz szczęście, że cię nie zmarzłam w te skóry!

A idźże tam, przekoro jedna! Jagoda, napijesz się herbaty? Z ziół, z domowym miodem?

Bardzo chętnie, dziękuję.

Wanda rozlała aromatyczną herbatę do kubków.

Antoś, powiedz, jak moją siostrę uzdrowiłeś!

Teść o mało się nie zakrztusił herbatą, aż mu broda zadrżała ze śmiechu:
Było tak. Siostra Wandy wysyła telegram zjawia się z wizytą. Zadowoleni, przyjmujemy godnie… A w trakcie obiadu mówi: nogi bolą, ledwo chodzi.

Toż pytamy: a co się dzieje?
Sama nie wie, do lekarza się nie zbiera.
Mówię: a próbowałaś się leczyć pszczołami?
A gdzie ja w mieście pszczoły znajdę?
Chodź, Terenia, do uli zaraz cię postawię na nogi!
Ajbolit! chichocze Wanda.

I co? Pokazuję ul, każę podciągnąć kieckę powyżej kolan, na każdą nogę przyłożyłem pszczołę. Na początku wdzięczna, za pół godziny z wyzwiskami, bo okazało się, że ma alergię! Nogi jak balony, chodzić nie może!

No i Ajbolit wszechczasów! śmiała się teściowa.

Skąd miałyśmy wiedzieć o alergii? Ty, Jagodo, miodu się napij. Mam nadzieję, że uczulenia nie masz?

Nie mam, panie Zawiszo!

To dobrze…

Wypiliśmy herbatę. Za oknami ciemno, mnie senność ogarnia.

Teściowa zasunęła zasłonki:
Antonik, gdzie wam pościelić?

Mamo, może na piecu? Jagoda, zgadzasz się spać na piecu?

Jeszcze pytasz? Jasne!

To moment! Tata własnymi rękami tę kuchnię murował, prawie cegła po cegle! pochwaliła Wanda.

Zawisza spojrzał dumnie. Było się czym chwalić piec nie tylko grzeje, ale i karmi, i rodzinę wokół siebie gromadzi. W nim ogień żywy, rodzinny…

Podziękowaliśmy gospodyni, wstaliśmy od stołu. Mąż klasnął mnie lekko w pupę i podsadził na piec.

Z ciemności, gdzieś z półki, powiało zapachem dziesięcioleci: opalonymi cegłami, ziołami, wełną i świeżym chlebem.

Antoś natychmiast zasnął, a mnie sen nie chciał zabrać. Co jest?

Ktoś obok głośno oddychał:
Chrum-chrum, chrum-chrum…

Domowy duch? Na pewno domowy duch! Czytałam…

Przypomniała mi się dziecięca przyśpiewka:
Duchu domowy, my tu tylko śpimy!

Dopiero rano odkryłam prawdę: żaden duch, to tylko drożdże zostawione przez teściową pod piecem, żeby rosły w cieple i mruczały całą noc.

Nie raz jeszcze odwiedzimy gościnny dom rodziców Antoniego posłuchać opowieści Zawiszy, ogrzać się przy kaflowym piecu, spróbować prawdziwego chleba. Ale to już historia na inny raz!