Syn wujka Wani.

Sierżant Wania, wujek nieznany prawie nikomu w naszej wsi, mieszkał w zniszczonym domku na skraju pola pod Starym Wzgórzem. Nie było to trudne do zauważenia wujek Wania siedział na uboczu, dosłownie na skraju osady. Był człowiekiem zamkniętym w sobie, mało gadnym. Jego wygląd pasował do reputacji: garbaty, niechlujny, w poplamionej w kratkę koszuli i kamuflażowych spodniach z podszewkami. Włosy splotłe, siwe, a policzki pomarszczone od wiatru. Co ciekawe, wujek Wania nigdy nie pił alkoholu.

Dziesięcioletni Grześ bał się go jak ognia. Mama, wzdychając, mawiała:
Kiedyś był porządnym człowiekiem, złote ręce miał! Wszystkie Babki zazdrościły, że taki mąż przyciągnął!
Tata podtrzymywał:
To było w czasach, kiedy po raz ostatni poszedł na myślistwo, sześć lat temu. Od tego coś w nim się popsuło.
Gdy jego syn zmarł, to wujka Wanią dopadło szaleństwo ryczała mama.

Mama była koleżanką ciotki Jadwigi, byłej żony wujka Wani. Gdy Jadwiga przychodziła w gości, zawsze wzdychała:
Ach, Waleniu, szkoda go, ale nie mogę tak żyć. Najpierw straciłam Tolkę, a potem Wania wbił mi nóż w plecy!
Nie zdradzała, co dokładnie zrobił wujek Wania, nawet mamie Grzesia, jego najbliższej przyjaciółce. Ciotka Jadwiga sama ciężko przeżyła śmierć jedynego trzylatka, a dla wujka Wani była to prawdziwa klapa. Krążyły pogłoski: że w końcu sięgnął po alkohol, że przyczyną był jakiś celniczy wypadek przy śmierci dziecka i rozwodzie. A jeszcze plotkowano, że przy domu wujka Wani widziano dziwne stworzenie przypominające człowieka chude, garbate, szare skórą i z długimi szczupłymi ramionami.

Powiedz, co on zrobił? pytała ciotka Jadwiga, wzdychając. Nie zostawił mi wyboru, Waleniu. Potem już nic nie mówiła.

***

Lato tego roku było wyjątkowo gorące i suche. Grześ, Witrek i Antoni po raz pierwszy ruszyli na rowerach samodzielnie nad Wisłę. Spędzali całe dnie przy brzegu: kąpali się, łowili ryby. Czasem złapali sporo okoni; Grześ suszył je na słońcu, a wieczorem chłopcy chrupali suszone karasie zamiast orzeszków, przez co przed snem Grześ zawsze wypijał kilka szklanek wody.

Krótka droga do rzeki mijała przez działkę wujka Wani, zarośniętą chwastem i dzikim klonem. Jego domek wyglądał przygnębiająco: połamany od lat, z zielonkawym dachem pokrytym mchem i odpadniętymi ramami. Jedynie absurdalnie spoczywająca na dachu antena satelitarna zdradzała, że dom wciąż jest zamieszkały.

Chłopcy znali wszystkie plotki o wujku Wani i starali się nie odwracać wzroku, gdy przejeżdżali obok jego działki.

***
Grzesiu, słyszałeś, co się mówi o wujku Wani? zapytał Witrek, wprawnie podrzucając żyłkę.
Mówią różne rzeczy, każda inna odparł Grześ, zrzucając z ucha szum wędkarskiego kołowrotka i wyciągając z plecaka kanapkę z boczkiem.
A o szarym człowieku? wtrącił się Antoni, wpuszczając tłustego karasia do wiadra.
No tak, nasze miejscowe legendy roześmiał się Witrek. Gdybyś tylko patrzył w niebo, to zobaczyłbyś szare i zielone istoty!

Był to piękny, słoneczny dzień, a chłopcy tak pochłonęli wędkowanie, że nie zauważyli, jak słońce zaczęło zachodzić. Nad wodą rozświetlały się różowe chmury, świerszcze zaczęły ćwierkać, a żaby wyśpiewały nocne arie.

Musimy się zbierać, chłopaki, mama już się martwi! wyrwał się Grześ, patrząc na czerwone niebo.

Gdy pakowali sprzęt, słońce już zniknęło za horyzontem, a ciepłe zmierzchy przygniotły się do ziemi. W drodze do domu, tuż przy wujka Wani, łańcuch w rowerze Witka zerwał się nagle.

Grześ, Antoni, czekajcie! krzyknął Witrek, spadając z roweru.
Zaczął szybko naprawiać łańcuch, gdy w krzakach usłyszał szelest i popękane gałęzie.

Słyszeliście? spytał przerażony Antoni, rozglądając się wokół.
Coś dużego wymamrotał Grześ, czując dreszcz po plecach. Witku, pomóż mi, i spadam stąd.
Szelest powtórzył się, tym razem bliżej. Witrek i Grześ z trzęsącymi rękami nie mogli dopiąć łańcucha. Ledwie udało im się go naprawić, gdy nagle z krzaków wyłoniło się coś.

Było to chude, szare stworzenie, przypominające człowieka, z małą łysą główką, wysokości dziesięciolatka, z nienaturalnie długimi, chudymi ramionami zakończonymi długimi palcami z pazurami. Patrzyło na nich ogromnymi, całkowicie czarnymi oczami. Wydobyło z siebie dźwięk przypominający trzask, a jego drzewa zębiska były małe i ostre. Zamiast nosa miał dwa okrągłe otwory oddechowe.

Mamo, co to jest?! wykrzyknął Witrek, a chłopcy odpalili rowery i odjechali, zostawiając wiadro z rybą.

Grześ na chwilę odwrócił się i zobaczył, jak stwór niezdarnie przewracając się, podszedł do wiadra, zajrzał do środka i chwycił rybę długimi, haczykowatymi palcami. Następnie usłyszał głos wujka Wani, na co potwór zwrócił się posłusznie, wydał dźwięk podobny do ludzkiego głosu i podążył w stronę domu.

***
Przed powrotem do domów chłopcy postanowili, że już nigdy nie będą jeździć nad Wisłę obok wujka Wani. Oczywiście, każdy z nich przy spóźnieniu dostał solidną reprymendę od rodziców.

Z kuchni unosił się zapach świeżo upieczonych naleśników, a mama nuciła pod nosem jakąś melodię. Grześ podszedł do drzwi i nasłuchiwał. Może nie jest aż tak wściekła, a zapach naleśników kusi, pomyślał, wchodząc do środka.

W progu stanął tata, strażnik farmy, po nocnej zmianie:
Cześć, Waleniu, Grzesiu jeszcze śpi?
Tak, Michale, co się stało? Dlaczego taki przerażony? odpowiedziała spokojnie mama.
Na rzece znaleźli Sanę Mroźnego. Ktoś go rozszarpał, jakiś potwór.
O mój Boże! wykrzyknęła mama.
Policja już przyjechała, przesłuchują świadków. Chłopaki nocowali przy rzece, słyszeli krzyki. Mówili, że widzieli coś przypominającego człowieka, ale nie człowieka. Chudy, mały, szary.
Serce Grzesia zabiło mocno. To samo stworzenie widzieli wczoraj przy domu wujka Wani! Postanowił opowiedzieć rodzicom wszystko.

Wyszedł ze swojego pokoju i krzyknął:
Mamo, tato! Wczoraj z chłopakami przy wujka Wani widzieliśmy takie… nie człowieka. Przerażający.

Dalsze wydarzenia przyspieszyły. Ojciec Grzesia zadzwonił do rodziców Antoniego i Witka, a oni rozgłosili to wśród mieszkańców. Wkrótce przy domu Grzesia zgromadziła się prawie cała wieś. Społeczność zdecydowała się działać natychmiast. Po kilku minutach wszyscy ruszyli w stronę wujka Wani.

Kiedy rodzice i mieszkańcy dotarli, usłyszeli w pobliżu domu wujka Wani przerażające, nieludzkie krzyki, a potem kilka strzałów strzeleców z wioski. Następnie rozległ się przerażający krzyk wujka.

Nikt nie zwrócił uwagi na podchodzące dzieci. Dorośli otoczyli leżące w kałuży, rozłożone na ziemi, krwawe ciało zwykłą, ludzką krew. Nad nim stanął łzami wylewający się wujek Wania:
Synku! Mój synu!!! Dlaczego tak?
Jaki syn? To Sanie załapał! zmieszał się tata Grzesia.
Nie mógł sam! Sanie go najpierw sprowokował. Znalazłem go na polowaniu, usłyszałem płacz w nory, pomyślałem, że dziecko się zgubiło Miałem niedawno Tolkę, serce mi pękało Wpadłem i zobaczyłem go. Mały, jak Tolka. Błąka się od jednego stworzenia do drugiego, a są uwięzione. Wygląda, że rodzice go szukają. Podszedł i płakał, ręce chude ciągnął Wziąłem go, a on mnie przytulił. Przerażony, nieszczęśliwy. Rozumiał wszystko oglądał telewizję, filmy scifi, bajki, kreskówki
Nie potrafił mówić, tylko łkał, jakby wszystko wypłynęło z ust. Lubił słodycze. Był nastolatkiem, takim samym jak twój Grześ, Michale zwrócił się wujek Wania do ojca Grzesia a wy od razu bez sądu!
Wania, to potwór! wtrąciła się ciotka Jadwiga, przybywszy na miejsce. Dlaczego go nie zostawiłeś? Może jego krewni go znajdą?
Spójrzcie! uśmiechnął się wujek Wania. Jesteśmy my, ludzie, potwory, a nie oni! Wykarczymy wszystkie lasy, zatrujemy rzeki i morza. Nie zostanie choćby skrawek ziemi, gdzie nie wpadliśmy. Gdzie się ukrywać? Wszędzie ludzie, ludzie, ludzie! A im nic nie zostaje! Za co ich rodzice ich zabili?
Wszyscy patrzyli zdumieni na płaczącego wujka, który opłakiwał swojego dziwacznego syna. Stworzenie leżało rozpostarte, ręce rozciągnięte, czarne oczy wpatrzone w niebo.
Dajcie mi choćby pochować go, jeśli nie jesteście bestiami błagał wujek Wania, ocierając łzy z policzka.
Grześ poczuł nieoczekiwaną litość do wujka i jego syna. Żal było i na Sanu, który wpadł w pazury tej istoty. Wszyscy stali się ofiarami. Czy ktoś naprawdę był winny tego koszmaru? Grześ przez chwilę żałował, że powiedział rodzicom wszystko.

***
Zabraniono wujkowi Waniowi spalać potwora. Przyjechała policja, wyprosiła wszystkich, a potem wsiądziono wojsko w mundurach, które przeszukiwały domy i grozili milczeniem pod groźbą kary więzienia. Nie wiadomo, dokąd zabrano ciało dziwnego stworzenia. Wujek Wania, po tym wydarzeniu, nie żył dłużej niż rok, umarł z sercem złamanym po stracie syna. Jego dom rozpadł się na gruzy, a zarośla zakryły go nieprzejezdnym krzewem.