Bez mojej pomocy nie osiągnęłabyś niczego!

Dzień zapiski w dzienniku, 12 kwietnia 2024

Bez mnie nic nie udałoby się tak myśliłam, kiedy siedziałam przy stoliku w kawiarni na Starym Mieście w Warszawie, wypijając cappuccino.

Wiesz, Aniu, ostatnio klientów przychodzi niewiele powiedziała moja przyjaciółka Klaudia, przecierając nos dłonią i odchylając się w fotelu. Może źle, że opuściłam biuro?

Wróć tam, jeśli chcesz odparła z obojętnością, mieszając kawę. Tam przyjmą cię z otwartymi ramionami.

Zirytowałam się i pokręciłam głową. Nie potrzebuję stałego nadzoru szefa, wolę samodzielność, choć wiem, że muszę się jeszcze bardziej wypromować. Od pół roku wkładam całą energię w rozwijanie własnego studia fotograficznego. Zbudowałam portfolio, uruchomiłam profil na Instagramie, regularnie publikuję zdjęcia. Klienci przychodzą, ale nieregularnie raz tydzień pełen sesji, potem cisza, a kieszenie szeleszczą tylko z wiatrem. Rozumiem, że potrzeba czasu, cierpliwości i mnóstwa wysiłku.

Klaudia pracuje w dużym sklepie elektronicznym w centrum handlowym w Krakowie jako doradca sprzedaży. Jest otwarta, zawsze ma uśmiech i potrafi rozmawiać o wszystkim. Często, gdy temat schodzi na rodzinne uroczystości, wtrąca nazwisko moja przyjaciółka fotograf. Dzięki temu kilka razy dostałam zamówienia nic spektakularnego, ale przyjemnie.

Pamiętasz tę parę, co przyszła w zeszłym tygodniu? powiedziała Klaudia, przyciskając łyżeczką do kawy. Wysłałam ich do ciebie na sesję dziecięcą.

Tak, tak skinęłam głową. Dzięki, naprawdę. Są uroczy, a dziecko to skarb.

Nie ma sprawy odrzekła, machając ręką. Ale może odliczysz mi trochę prowizji?

Zamarłam, trzymając filiżankę w połowie drogi do ust.

Co?

No logiczne, prawda? wzruszyła ramionami Klaudia. Ja przynoszę klientów, ty robisz zdjęcia. To znaczy, że jesteśmy partnerami.

Spojrzałam na nią, nie wiedząc, czy żartuje. Po chwili rozbawiłam się głośno.

Czasem twoje poczucie humoru mnie przeraża.

Daj spokój uśmiechnęła się. To tylko myśli na głos.

Rozmawiałyśmy potem o serialach, wspólnych znajomych i planach na weekend. Zapomniałam o dziwnym komentarzu pewnie Klaudia po prostu nie trafiła w żart.

Mijały miesiące, a ja kręciłam kolejne sesje rodzinne w parkach, przyjęcia urodzinowe w salach zabaw, portrety biznesowe do CV. Publikowałam ogłoszenia na OLX i Allegro, nawiązywałam współpracę z organizatorami eventów, prosiłam klientów o recenzje. Baza rosła powoli, ale stabilnie.

Klaudia od czasu do czasu przypominała o swoim wkładzie. Raz rzuciła: Bez mnie nie miałabyś pracy, innym razem udawała obrażenie: A ja tak wiele osób ci poleciłam, a ty nawet nie podziękowałaś. Odrzucałam to, wiedząc, że lubi wyolbrzymiać swoją rolę to jej charakter. Faktem było, że przyprowadziła mi kilku klientów, ale i tak poradziłabym sobie sama.

Pewnego dnia wpadłam do Klaudii w jej małym mieszkaniu przy ulicy Floriańskiej. Wyglądała źle: blada skóra, ciemne kręgi pod oczami. Przy herbacie nagle wyznała:

Wystarczy. Nie dam rady dłużej.

Co się stało? odłożyłam telefon, w którym poprawiałam zdjęcia.

odchodzę z pracy wycierała twarz dłonią. Mam dość tego sklepu. Klienci wiecznie niezadowoleni, szef ciągle naciska, grafiki nie ma sensu. Mam dość.

Naprawdę? A co będziesz robić dalej?

Jeszcze nie wiem. Trochę odpocząć, pomyśleć. Chcę znaleźć coś lepszego, może w biurze, może się przekwalifikować.

Śmiałe decyzje skinęłam głową. Powodzenia, jeśli naprawdę jesteś pewna.

Kolejne tygodnie spędziła na lenistwie: spotkania z przyjaciółkami, zakupy, posty w mediach społecznościowych z podpisami w stylu zasłużony odpoczynek i w końcu żyję dla siebie. Nie zamieszczała CV, nie chodziła na rozmowy. Na moje pytania o poszukiwania pracy odpowiadała wymijająco: Patrzę, nic ciekawego nie wpadło, nie ma pośpiechu.

Po miesiącu ton się zmienił. Klaudia zaczęła narzekać:

Te przeklęte kredyty denerwowała się, wskazując na ekran telefonu. Już po raz trzeci dzwonią z banku o zaległościach.

Nie myślałaś o jakaś tymczasowa praca? zaproponowałam ostrożnie. Aż znajdziesz coś lepszego.

Coś na stałe? Nie ma mowy skrzywiła się. Albo płacą grosze, albo wymagają kosmicznych kwalifikacji. Nie dam się na byle jaką pracę, mam doświadczenie i wykształcenie.

Miała rację trudno było znaleźć dobrą ofertę, a liczyć na cud to było jak czekać na spadek meteorytu.

W międzyczasie mój biznes kwitł. Zrobiłam przepiękne zdjęcia weselne w Krakowie. Młode byli mili, a panna młoda szczegółowo omawiała każdy kadr, pan młody popierał wszystkie pomysły. Dzień fotografowania trwał od przygotowań, przez ceremonię, po bankiet. Zmęczona, ale szczęśliwa wróciłam do domu, a obróbka zdjęć zajęła kilka dni. Para zamówiła też krótki film, za co otrzymałam solidną zapłatę, która pokryła wydatki na najbliższy miesiąc.

Wieczorem zadzwonił telefon. To była Klaudia.

Cześć, musimy pogadać.

O co chodzi? kontynuowałam edycję kolejnej sesji.

Wiesz, że robiłaś wczoraj wesele?

Tak, co?

Właśnie tę parę, której poleciłam ci, szukała właśnie fotografa. Panna młoda kupiła u nas telewizor pięć miesięcy temu, a ja jej wspomniałam o tobie.

Złapałam się za czoło. Panna młoda znalazła mnie przez Instagram, przyznaje, że szukała fotografa miesiącami.

Klaudia, ona mnie znalazła w mediach.

No i co? westchnęła. Powiedziałam jej o tobie, zapamiętała i skontaktowała się. Dlatego chcę dziesięć tysięcy złotych.

Zamarłam.

Żartujesz?

Nie żartuję. Pomogłam ci, teraz chcę swój udział.

Klaudia, masz rozum? próbowałam zachować spokój. Wspomniałaś tylko o mnie przy rozmowie. To nie czyni cię partnerem w biznesie.

Czynią upierała się. Bez mojej rekomendacji nie znalazłaby mnie klientka.

Bez twojej rekomendacji znalazłaby innego fotografa, ale i tak miałabym zamówienia. Mój dochód zależy od mojej pracy, umiejętności, wysiłku. Ty nie masz z tego nic.

A więc tak? głos Klaudii stał się lodowaty. Kiedy brakowało klientów, narzekałaś do mnie. Kiedy wysyłałam ludzi, cieszyłaś się. A gdy pieniądze już przychodzą, nagle staję się zbędna?

To bzdura pocierałam skronie. Rozumiem, że masz problemy finansowe, ale nie wyciągasz ode mnie pieniędzy za jednorazowe wspomnienie mojego imienia.

Prawdziwa przyjaciółka by pomogła ton Klaudii przeszedł w pretensję. Nie proszę o utrzymanie, tylko o to, na co zasługuję.

Nic nie zasłużyłaś odparłam. Wspomniałaś o mnie dwa razy. To nie jest praca, to zwykła przyjacielska przysługa, nie wymaga wynagrodzenia.

Chciwa, co? śmiała się gorzko. Myślałam, że jesteś inna, ale jesteś taka jak wszyscy. Dostałaś pieniądze i zapomniałaś o tych, co ci pomogli.

Pomogłaś? poczułam, jak we mnie narasta gniew. Ty dwukrotnie powiedziałaś znajomym, że masz znajomą fotograf. To najwięcej, co zrobiłaś. Ja wkładam w biznes całe moje życie, pieniądze, czas, kupuję sprzęt, pracuję do trzeciej w nocy. A ty? Siedziałaś na kanapie i oglądałaś seriale.

Myślisz, że jesteś taka sukcesistka? Że wszystko sama osiągnęłaś? warknęła. Bez mnie nic nie mogłabyś zrobić.

Wiesz co, Klaudia mam dosyć westchnęłam. Rozwiąż swoje kredyty sama, znajdź pracę, zachowuj się jak dorosła osoba, a nie żądaj od innych czegoś, co nie jest twoje.

Już nie jesteś moją przyjaciółką krzyknęła i rozłączyła się.

Usiadłam jeszcze chwilę, trzymając telefon, próbując przetrawić to, co się stało. Absurd sytuacji był niemal komiczny: żądać pieniędzy za jedynie wymienienie imienia? Czy to szantaż, manipulacja, a może po prostu bezczelność w najwyższej formie?

Zablokowałam Klaudię w messengerze, w mediach społecznościowych, dodałam jej numer do czarnej listy. Nie było pożegnania, ani wyjaśnień po prostu odciąłem ją od mojego życia jednym ruchem.

Oparłam się o kanapę, zamknęłam oczy. Ile lat wytrzymywałam te sugestie, te dziwne roszczenia o wspólny zarobek? Ile razy ignorowałam toksyczne uwagi, uspokajając się, że to tylko charakter przyjaciółki? A czerwone flagi były widoczne od samego początku trzeba było zwrócić na nie uwagę.

Prawdziwi przyjaciele nie żądają zapłaty za pomoc. Nie wywołują poczucia winy, by wyłudzać pieniądze. Nie ogłaszają się partnerami biznesowymi bez realnego wkładu. Cieszą się twoimi sukcesami, wspierają w porażkach i nie oczekują materialnej wdzięczności.

Otworzyłam oczy i spojrzałam na ekran laptopa, na którym czekało jeszcze nieedytowane zdjęcie. Muszę iść dalej, rozwijać firmę, szukać nowych klientów, podnosić swoje umiejętności. Najważniejsze otaczać się ludźmi, którzy nie mierzą przyjaźni pieniędzmi.