Wiktor wrócił z pracy później niż zwykle, żona Tamara z niecierpliwością czekała na małżonka, już myślała, że wydarzyło się coś złego w drodze, a Kola, synek, cały zmartwiony pytał, gdzie tata, gdzie tata.

Słuchaj, co się stało wczoraj u nas w wiosce pod Krakowem. Wiktor Ostrowski wrócił z pola później niż zwykle, a żona Jadwiga już zaczynała się niepokoić, myśląc, że coś mu się przydarzyło w drodze. Nasz mały Kacper, cały drżący, krzyczał: Gdzie tata? Gdzie tata?. W końcu dwie duże żółte lampy rozświetliły podwórko domku Ostrowskich i wjechał Wiktor.

Tata! Tata! wyskoczył Kacper ze stodoły, skacząc na jednej nodze, próbując wślizgnąć się w swoje futrzane kalosze i jednocześnie nakładając na siebie płaszczyk.

Dokąd zmierzasz, szaleńcu? Tak zimno i noc już na dworze, chodź do pieca, zaraz przyjdzie ojciec zawołała Jadwiga. Kacper się obraził, nadmuchał policzki i chciał zapłakać.

Nie płacz, mówię ci przerwała mu matka zaraz przyjdzie ojciec. Wiktor jednak nadal nie wchodził.

Co on sobie tam robi? Pewnie zapił? zastanawiała się Jadwiga. Kacperku, zostań w domu, sama pójdę sprawdzić.

Mamo, boję się jęknął Kacper.

Boisz się? Siadaj, nie muszę ci nic mówić. Jadwiga nakładała mu futrzany szalik i wciąż kłóciła się z synkiem, kiedy drzwi do chaty otworzyły się szeroko, a w progu pojawiła się gęsta para. Z tej pary wyłoniła się Wiktor, nie sam.

Obok niego stała młoda dziewczyna, lat niewiele ponad osiemnaście, zawinięta w szalik, w brązowym płaszczyku z czarnym kołnierzem, wielkimi szarymi oczami, a na czole złote loki.

Wejdź, wejdź, Ewelina. Jadwiga, pomóż gościowi rozebrać się z płaszcza zawołała matka. Jadwiga, nie rozumiejąc do końca, pomogła dziewczynie zdjąć płaszcz.

Ewelina okazała się w ciąży, z trudem przewracając się jak gruba jesienna kaczka przed burzą. Usiadła przy stole, składając na kolanach drżące, cienkie dłonie. Kacper nieśmiało zaglądał z pieca.

A gdzie jest mój syn? Mikołaju, chodź tu… Co tata przywiózł. Wiktor podniósł Kacpra z pieca i uniósł go wysoko ku sufitowi. Ty, matko, przygotuj jedzenie, bo nie będziemy głodować.

Gdy już późny wieczór zbliżał się do końca, Kacper zasnął, a w tle słychać było szmer Wiktora, ciche krzyki Jadwigi, które nie do końca się zgadzały, i ciche szlochy przybyszy.

Rankiem cała wioska wiedziała, że Wiktor Ostrowski przywiózł swoją młodszą, ciężarną siostrę.

Mężczyzna ją zostawił, rodziców nie ma, co z nią zrobić? opowiadała Jadwiga przy świetle lampy swoim sąsiadkom. A nie mówiłaś, że Wiktor jest sierotą? zapytały.

Co z tego, że nie ma rodziców, nie jest sierotą? odpowiedziała. Skąd w ogóle się wzięła siostra?

Wychowała się w domu dziecka mruknęła Jadwiga. Może jakbyś się wybrała za mężem?

Daj spokój, Tomka, to nie ważne odparła.

Wkrótce Ewelina, ciotka Kacpra, miała urodzić, a tata zabrał ją do szpitala w okolicy. Niebawem Kacper dostał małą siostrzyczkę, Manię. Ewelina już nie wróciła.

Zmarła rzuciła krótko matka Kacpra, wbijając ostry ryk, by nie miał sensu się wtrącać.

Mania była mała, różowa, jak lalka. Kacper widział ją u sąsiadki św. Anny, trzymającą lalkę Antosia, i pomyślał, że teraz ma własną lalkę, żywą.

Nie wiem, Wiktorze, co chcesz zrobić, nie potrzebuję jej tutaj powiedział Kacper.

Co? Ty? Tomka? To dziecko żywe, krew…

Nic nie wiesz, dałam ci słowo. Rób, co chcesz.

Co ty za kobieta? rzucił Kacper. Gdzie ja ją wezmę? Do domu dziecka, czy do lodowiska?

Dla mnie to jedno i drugie odpowiedziała matka.

Nie oddawaj Mani do domu dziecka ani nie wrzucaj jej w lodowisko! wykrzyknął Kacper. Mamo, zostaw Mani, ja się nią zajmę, pomogę.

Matka machnęła ręką: Idź, pomocniku, bez ciebie nie wytrzymam. Kacper, chwyciwszy się za dół jej spódnicy, krzyczał obelgi i błagał, by zostawiła małą siostrzyczkę.

Wiktor siedział milcząco, głową opadającą w dół.

Aaa, niech wam diabły, róbcie, co chcecie westchnął.

Tomka odwróciła się i wyszła na podwórze. Kacper podszedł do Mani, która spała słodko w chusteczce, nie wiedząc, co czeka ją los. Usiadł obok niej i szeptał coś pod nosem, nazywając ją słoneczkiem, maleństwem.

Kacper śnił, że matka wyrzuci mu dziecko, więc wołał ją Manią, w przeddzień.

Śpij, potworze, nic nie zrobię z twoją Manią syknęła matka, a Kacper patrzył na nią podejrzliwie, bojąc się, że matka utopi Manię.

Ojej, co za komedia, nie odchodzi od dziewczyny, nazywa ją dzieckiem drwiła matka.

Masz pomocnika, Jadwigo podkreślił Kacper.

Nie mówcie. Na początku byłam zagubiona, potem przyzwyczaiłam się do dziewczynki i już nikogo nie oddam. Za rok Kacper pójdzie do szkoły, więc myślę o niani…

I tak żyli. Wiktor pracował przy traktorze, Jadwiga doiła krowy, a Kacper z Manią dorastali. Kiedy Kacper biegł ze szkoły, ręce rozłożone szeroko, łapał swoją małą Mani, która była ulubioną wśród wszystkich dzieci z sąsiedztwa.

Kacper poszedł na służbę wojskową, a Mani płakała, jakby coś ją dusiło.

On ją wychował, był jak ojciec i matka gadały sąsiadki. Tomka jest szorstka, a Wiktor milczący, nie gada, dzieci są zupełnie inne.

Mani w końcu spotkała brata ze służby, po miesiącu po powrocie wziął pracę jako kierowca, przywiózł dziewczynę do domu i sprawdził, czy Mani się podoba. Podobała się i wkrótce wzięła ślub, a ich dzieci rosły.

Mani poszła na studia, wróciła do wioski jako lekarka. Znalazła dobrego męża, wzięła ślub, urodziła dzieci. Starsi już byli staruszkami, nadszedł czas, by Wiktor odszedł, a Jadwiga trochę przytłumiona zostawiła Mani pod opieką matki, mimo że ona się protestowała.

Pewnego wieczoru Mani zasnęła i usłyszała głos, jakby mama wołała.

Co, mamo? Co chcesz? Co boli?

Usiądź, usiądź, córeczko poprosiła Jadwiga.

Tak, oczywiście odpowiedziała Mani.

Przepraszam, Mani.

Za co, mamo? Co się stało?

Przepraszam za wszystko, nie chciałam cię oddać do domu dziecka…

Mamo, naprawdę? Myślisz, że nie rozumiem, że to moja siostra, a ty przyjęłaś obcą dziewczynkę? Nie mam wrogości do ciebie, nie muszę prosić o wybaczenie…

Nie byłaś siostrą ojca, byłaś jego córką…

Co? Mamo…

No wiesz, córeczko. Gdzie on z tą Eweliną się spotkał, nie mam pojęcia. Widać, że kochał się długo, a ojciec go odepchnął, dziadek kazał mu wziąć, inaczej sprawy nie załatwił.

Co się stało?

Wtedy przyjechał twój tata, przyznał się do wszystkiego. Wszystkim powiedział, że ma młodszą siostrę. Była domowa, pomagała przy Nikolaju, a potem ojciec zabrał ją rodzić i nie wróciła…

Mamo… Czy przyjęłaś kochankę męża?

Przyjęłam, kochanko, przyjęłam. A dokąd? Miała brzuszek, było dziecko, a ja co? Syna zostawić sierotą, bo tata go nie wytrzymał? Może tak miało być, chciałam córeczkę, tak bardzo chciałam, i tak się stałaś…

Kto to wymyślił?

Bóg…

Mamo, co za człowiek… Całe życie przygrożona…

To nie jej, to inna dziewczyna, sierotka o tym samym imieniu co twoja mama. Twoja… ona żyje, młodsza o dziesięć lat…

Skąd?

Odeszła wtedy od ciebie, poszła i zostawiła cię.

Mamo…

Wybacz mnie, kochana, nie mogłam tej tajemnicy ukrywać, to nie fair wobec ciebie. Masz rodzinę brat, siostry, ciotki, wujków…

Mam, mamo, mam. Kacper jest moim najlepszym bratem na świecie, zawsze marzyłam, żeby nie był kuzynem, a prawdziwym bratem. Ty jesteś, mamo, moja kochana, ciotka Kasia z wujkiem Witkiem, to moi wujkowie, siostry i bracia, kuzyni i trzeciorzędni. Mam ogromną rodzinę, wszystko dzięki tobie, mamo. Nie ty mnie urodziłaś, ale dałaś mi życie, kochana.

Moja mała… Mała…

Jadwiga trochę się pożałowały, ale nadszedł jej dzień, odszedła spokojnie z uśmiechem w stronę Wiktora. Kiedy już była w podeszłym wieku, opowiadała Mani, Marii Wiktorównie, historię swojego życia w wielkiej rodzinie.

Nie przyjmujcie cudzych okoliczności życiowych, jeśli dało się nie dało się powiedziała Maria Wiktorowna nikt nie wie, jak los może się obrócić. Pamiętajcie, ile lat temu to wszystko się stało. Kto nie mógł, a matka dała radę. Jej charakter był twardy, ale dała radę…

Zawsze składam jej hołd.