Druga szansa

Drugi raz

Halina Nowak była typową babcią ze swoimi słabościami i wadami. Ale Jaś kochał ją bezgranicznie. Ojca nie pamiętał, choć babcia mawiała, że lepiej by go w ogóle nie było. Na pytania Jasia odpowiadała tylko: „Jak dorośniesz, zrozumiesz”. Więc Jaś rósł, nie drążył tematu, próbując samemu pojąć świat.

Gdy miał pięć lat, babcia zabrała go do siebie. Od tamtej pory mama pojawiała się w jego życiu tylko okazyjnie, między kolejnymi kandydatami na mężów.

Pewnego dnia, gdy mama znów przyszła zabrać Jasia, babcia wysłała go do pokoju. Chłopiec cicho się bawił, nasłuchując kłótni w kuchni. Z początku nic nie było słychać, ale potem matka zaczęła krzyczeć, a babcia podniosła głos.

— Ile można? Chłopcu potrzebna matka, a nie wymalowana dziwka — mówiła babcia.

— Mam się dla niego zakopać żywcem? Szukam przecież męża i ojca dla niego! — krzyczała w odpowiedzi mama.

— Tam, gdzie ty szukasz, porządnych ojców nie znajdziesz. I jaki facet pokocha cudze dziecko? Nawet swoje porzucają, a co dopiero obce.

— Ty… Ty nie rozumiesz… — wtedy mama rzuciła w stronę babci słowa, których Jaś nie znał, ale czuł, że były strasznie złe.

Babcia też tak pomyślała i znowu wyrzuciła mamę za drzwi.

Weszła potem do pokoju roztrzęsiona, pogładziła Jasia po krótkich włosach i wyszła, trzaskając drzwiami.

Znikała na trzy tygodnie, potem wracała — albo zadowolona, albo wściekła, zależnie od tego, czy jej „polowanie” na męża się udało.

Po jej wyjściu włosy Jasia i rzeczy, których dotknęła, jeszcze długo pachniały jej perfumami. Jaś wdychał ten zapach, wspominając ją.

Kiedy podrósł, zaczął bać się tych wizyt. Po nich babcia brała krople nasercowe o ostrym zapachu, tłukła garnkami i wyrzekała, że wychowała nie córkę, lecz bezduszną kukułkę, która porzuciła własne dziecko. Narzekała, że nie ma już sił, i że następnym razem odda go mamie… Jaś siedział w pokoju, czekając, aż burza minie.

Potem babcia przychodziła, stawiała na stole talerz z ciepłymi racuszkami albo jagodziankami i mówiła łagodniej:

— Czemu taki cichy? Przestraszyłeś się? Nie bój, nie oddam cię. I nie gniewaj się na mnie.

Jaś rozumiał i nie gniewał się. Gdy było mu źle, szedł do babci po pocieszenie. Ale ona nie mogła żalić się ośmioletniemu chłopcu. Jak on miał ją pocieszyć? Więc cierpliwie słuchał jej utyskiwań i marzył, by w domu znów zapanował spokój. I następnego dnia wszystko wracało do normy — aż do kolejnej wizyty mamy.

Jaś rósł, a babcia, według niego, wcale się nie zmieniała. Jakby zatrzymała się w czasie. Myślał, że tak już zostanie. Gdy był w liceum, babcia często powtarzała:

— Ucz się dobrze. Jeśli nie dostaniesz się na studia, wezmą cię do wojska, a ja już stara — nie zniosę tego. Więc jeśli chcesz, żebym pożyła jeszcze trochę, postaraj się.

Jaś starał się jak mógł. Nie miał prawa zawieść babci. Bo poza nią nie miał nikogo. Od mamy dawno się odzwyczaił. A motywacja była mocna — życie babci. Zdał maturę i dostał się na uniwersytet. Nie ryzykował — zamiast na prestiżowy kierunek, wybrał historię. Kochał czytać i pasjonował się dziejami.

Na drugim roku zakochał się w pięknej, rozbrykanej Natalii. Ona uwielbiała imprezy, których Jaś nie znosił. Ale dla niej chodził na studenckie imprezy i do klubów. Babcia od razu poznała po jego zamyśleniu, że się zakochał, wzdychała, nie kładła się spać, czekała na niego. Jaś żałował jej, starał się nie wracać o świcie. Ale Natalii się to nie podobało.

Pewnego dnia postawiła ultimatum: jeśli wyjdzie z imprezy, rzuci go. Jaś nie chciał stracić Natalii, ale babci też było żal. Martwi się, nie śpi, a ma przecież ciśnienie, serce… W końcu wyszedł z klubu. Biegł do domu, jakby ktoś go gonił, wściekły na babcię, że nie śpi, że jest dorosły, że nic mu nie będzie. Babcia nie uznawała komórek. „Dla mnie to za późno. A ty po co masz telefon?” — mawiała.

Wszedł do mieszkania i zobaczył światło pod drzwiami jej pokoju. „I po co ona nie śpi?” — pomyślał zirytowany i zajrzał do środka. Babcia leżała na podłodze z zamkniętymi oczami, z niezdarnie podwiniętą ręką. Obok rozlana woda i przewrócona szklanka.

— Babciu, co się stało? — rzucił się do niej.

Otworzyła lekko oczy, próbowała coś powiedzieć, ale usta wykrzywiły się i nie słuchały.

— Tylko nie umieraj, zaraz! — sięgnął po telefon.

Karetka przyjechała szybko. Lekarz powiedział, że jeszcze chwila, i byłoby za późno.

Jaś obwiniał się, że przez miłość nie zauważył, jak babcia w ostatnich dniach skarżyła się na zawroty głowy, szum w uszach, brała tabletki, chwiała się przy meblach. Gdyby nie poszedł na imprezę z Natalią, gdyby był w domu, może nic by się nie stało.

Babcię zabrano do szpitala. Jaś pierwszy raz został zupełnie sam. Codziennie przychodził do szpitala, przynosząc rosół i kompot, który ugotowała Natalia. Ale długo nie wytrzymała — znów zaczęła znikać w klubach. Rozstali się.

Po trzech tygodniach babcia wróciła do domu. Teraz chodziła ostrożnie, drobnymi kroczkami, jakby bała się oderwać nogi od podłogi. Jedna ręka nie działała, mówiła niewyraźnie. Ale Jaś szybko się przyzwyczaił i rozumiał ją po pomrukach.

Teraz kręcił się jak w ukropie: po zajęciach biegał do sklepu, gotował, karmił babcię, sprzątał. Babcia wszystko upuszczała. A do tego jeszcze studia wymagały czasu.

Wkrótce z przychodni przyszła młoda pielęgniarka, Zosia, z jasnym warkoczem. Myślał, że takie już nie istnieją. Przychodziła codziennie, sprawnie robiła babci zastrzyki, pokazywała ćwiczenia na rękę. Upominała Jasia, że nie ćwiczy z babcią.

— Nie mam czasu. I zakupy, i gotowanie, i studia… Nawet kaszę drugi raz próbuję ugotować, a i tak grudki — tłumaczył się jak nieuważny uczeń.

ZI gdy pewnego dnia Zosia zapytała, czy chce, żeby została na zawsze, Jaś uśmiechnął się i przytaknął, bo wiedział, że w końcu znalazł kogoś, kto pokochał go i jego babcię tak samo mocno, jak oni siebie nawzajem.