Przeszłość nie da spokoju, dopóki nie naprawisz…

W kawiarni tłok. Wiktor zawczasu zarezerwował stolik, żeby świętować swoje urodziny, bo inaczej nie byłoby szans. Przyszli, gdy jeszcze świeciło słońce, a teraz za oknami panowała ciemność. Klimatyzatory pracowały na pełnych obrotach, grała muzyka. Wzdłuż okien migotały niebieskawe światełka lampek choinkowych, nadając sali świąteczny klimat. Brakowało tylko choinki.

– Witek, chodź potańczyć – szepnęła Wika, jego żona, kładąc głowę na ramieniu solenizanta. Przy barze już kręciły się dwie pary.

– Zaproś Iwona, ja sobie posiedzę – mrugnął do kolegi Wiktor.

– Chcę z tobą. Tylko raz – nie ustępowała Wika.

– Naprawdę, idźcie, nie patrzcie na mnie. Ja już lecę. Mama zasypuje mnie SMS-ami. Nie będę wystawiać jej cierpliwości na próbę. Witek, jeszcze raz, wszystkiego najlepszego – Iwan wstał, uścisnął dłoń przyjaciela i skierował się do wyjścia.

– Zostaniemy jeszcze trochę, co? Tu tak przyjemnie – usłyszał za plecami głos Wiki.

Po klimatyzowanej sali ulica przywitała go wilgotnym upałem, mimo późnej godziny. Pił niewiele, a w głowie mu się mąciło, nogi jak z waty. Pewnie przez tę spiekotę. W kieszeni zadzwonił telefon. Iwon z trudem go wyjął.

– Iwonku, gdzie jesteś? Zaraz wracasz? – spytała zaniepokojona mama.

– Mamo, już idę, nie martw się.

– Jak się nie martwić? Wpół do jedenastej – w jej głosie zadźwięczał wyrzut.

– Mamo, niedługo będę… – rozłączył się.

Przyspieszył kroku, starając się oddychać głęboko, żeby szybciej wywietrzał alkohol.

W środku zawrzała irytacja. Ma już dwadzieścia cztery lata, dorosły facet, a mama dzwoni, jakby był jeszcze niesfornym nastolatkiem. Jak tu się umawiać z dziewczynami? „Przepraszam, kochanie, mama kazała wrócić wcześniej”? W myślach złościł się na matkę, ale w głębi duszy rozumiał jej troskę i nigdy nie okazywał niezadowolenia. Nie był przecież maminsynkiem – po prostu wiedział, dlaczego się o niego martwiła.

Trzynaście lat temu zginęła jego siostra, Olga. Nazajutrz po pogrzebie zmarł na zawał ojciec – nie przeżył straty ukochanej córki. A Iwon czuł się winny śmierci obojga. Tak myślał. I żadne słowa pocieszenia nie pomagały mu uwolnić się od tego ciężaru.

– Miałeś jedenaście lat. Co mogłeś zrobić przeciwko trzem dorosłym chłopakom? I tak byś nie zdążył. Nie stchórzyłeś, tylko pobiegłeś po pomoc – tłumaczył mu przyjaciel Wiktor.

Teoretycznie tak, ale Iwon nie przestawał obwiniać siebie. To utrudniało mu związki z dziewczynami. Wydawało mu się, że one też wiedzą o jego tchórzostwie. Nawet Wika. Poznał ją pierwszy, kilka razy poszli do kina, całowali się – to ona w ciemnościach sali pierwsza wzięła go za rękę. Ale potem przedstawił ją Wiktorowi.

– Wiktoria i Wiktor – to przeznaczenie – zaśmiał się tamten.

Wkrótce Wika wyznała, że zakochała się w Wiktorze i wybiera jego. Trudno, na siłę nikt nikogo nie zmusi. Pół roku temu wzięli ślub, a Iwon był ich świadkiem. Trochę żałował. Wika w białej sukni wyglądała przepięknie.

– Kiedy ty przyprowadzisz jakąś pannę? – dopytywała mama.

– Jak spotkam taką jak ty, od razu się ożenię – żartował.

I nie kłamał. Mama była zgrabna i piękna, mimo pięćdziesięciu dwóch lat, mimo podwójnej straty i siwizny. Olga była do niej podobna – smukła jak brzózka, o regularnych rysach, śniadej cerze i szarych oczach. Uwielbiał patrzeć, jak czesze długie włosy. W domu zwykle wiązała je w kucyk lub spinała na karku spineczką. Wychodząc, rozpuszczała – lśniące blond pasma spływały jej po plecach jak wodospad. Z wiekiem pewnie stałaby się jeszcze bardziej podobna do mamy.

Mieli szczęśliwą rodzinę. Ojciec kochał mamę, był dumny z córki, cieszył się z syna. Olga kończyła liceum, zdążyła już zdać jeden egzamin maturalny. Chciała studiować pedagogikę, ale życie brutalnie jej przerwało w podobny letni wieczór. Na zawsze zostanie siedemnastolatką.

Puste, ciemne ulice przywoływały wspomnienia, które wolałby wymazać. Ale poczucie winy nie dawało o sobie zapomnieć, gryzło go, prześladowało. Nie było dnia, żeby nie myślał o siostrze, nie wspominał, nie wyrzucał sobie tchórzostwa.

Spokojna, drobna, domowa Olga drażniła się z nim, nazywając „malcem”. Iwon chełpił się przed kolegami, że ma taką piękną siostrę, jakby to była jego zasługa. Starsze chłopaki często się do niego przymilały, żeby wybadać, który się jej bardziej podoba. Prasowała, odkurzała, obierała ziemniaki, jakby to było najważniejsze zadanie świata. Robiła wszystko bez pośpiechu, a wychodziło szybko i ładnie.

Gdyby wtedy nie uciekł… Kiedy umarł ojciec, przyszło mu do głowy, że powinien wszystko naprawić. Jeśli umrze, poniesie karę, zmyje winę i wszystko wróci do normy. W jedenastu latach wydawało się to logiczne.

Mama, mimo bólu, wyczuła jego nastrój. Pewnego wieczoru przyszła do jego pokoju – tego samego, który kiedyś dzielił z Olą – usiadła na łóżku i poprosiła, żeby jej nie zostawiał. Jeśli i on odejdzie, nie będzie miała po co żyć.

Często myślał, że matka nigdy nie otrząsnęła się po stracie. Zlitował się nad nią, odłożył myśli o „naprawieniu” winy na później.

***

Korony drzew tworzyły nad chodnikiem gęsty baldachim. Światło latarni nie przebijało się przez liście. Droga wyglądała jak mozaika jasnych i ciemnych plam. Rzadkie samochody pędziły do domów. W szumie opon Iwonowi marzył się dźwięk deszczu. Przydałby się teraz.

Za trzy miesiące swoje urodziny na pewno będzie obchodził w domu. Żadnych kawiarni. Mama napewno przygotuje mnóstwo smakołyków… Koleżanki Oli i koledzy Iwona uwielbiali u nich przesiadywać. Olga. I czemu znów o niej myśli? Gdyby tylko wtedy nie uciekł…

***

Tamtego dnia też było gorąco. Olga poszła do koleżanki, uczyły sięIwon wziął głęboki oddech, spojrzał na śpiącą w kołysce małą Olę i pomyślał, że choć przeszłość zawsze będzie częścią jego życia, w końcu nauczył się z nią żyć.