U schyłku lata: nowe życie

O zmierzchu lata: nowe życie

W małym miasteczku, otoczonym zielenią podgórza Karkonoszy, mieszkała Halina, której życie przez długie lata związane było z lokalną drukarnią. Znała tam każdy zakamarek, kochała tę pracę całym sercem, ale gdy skończyła pięćdziesiąt lat, zmęczenie jak ciężki kamień spadło jej na ramiona.

Z mężem, Witoldem, wychowali dwie córki. Obie już założyły własne rodziny i wyjechały do większych miast, pozostawiając Halinę z tęsknotą za ich dźwięcznym śmiechem i rzadkimi spotkaniami z wnukami. Dzwoniła do nich prawie każdego wieczoru, łapczywie chwytając się każdej nowiny, ale z biegiem lat jej własne opowieści stawały się coraz bardziej ponure. Zmęczenie ściskało jej serce, a radość zdawała się wymykać jak piasek między palcami.

Witold przeszedł na emeryturę wcześniej niż Halina – był od niej starszy o dziesięć lat. Był to jego drugi związek, i początkowo ich życie toczyło się spokojnie. Jednak w ostatnich latach coraz częściej sięgał po alkohol, co doprowadzało Halinę do rozpaczy. W takich chwilach stawał się obcy – nie mogła z nim ani porozmawiać, ani nawet na niego spojrzeć bez bólu. Witold zaś reagował gniewem, odganiając jej prośby o zdrowy tryb życia.

Jedynym pocieszeniem dla Haliny były sąsiadki – Krystyna i Wiesława. Obie, o kilka lat starsze, od pięciu lat cieszyły się emeryturą. Krystyna została wdową, Wiesława dawno się rozwiodła, a ich dzieci żyły własnym życiem w odległych miastach. Mimo wieku te kobiety płonęły pasją do podróży.

– Jak wy to robicie, że ciągle gdzieś jeździcie? – dziwiła się Halina, patrząc na ich rozpromienione twarze.

– Żyjemy oszczędnie, Halinko – odpowiadała Krystyna. – Zawsze tak żyłyśmy. Jeździmy w przedziale drugiej klasy, nie przepuszczamy pieniędzy. Wynajmujemy tanie pokoje, podróżujemy wiosną albo jesienią, gdy ceny są niższe. We dwie – wychodzi taniej. Gotujemy sobie: surówkę, rybę usmażymy – i już najedzone.

– Dokładnie! – dodawała Wiesława. – Na święta i urodziny dzieci i znajomi wiedzą, co nam dać. Nie torty czy bukiety, tylko pieniądze na wyjazdy! Wszystko dokładnie planujemy: trasy, zwiedzanie, wydatki.

– Jakie to wspaniałe! – wzdychała Halina, ale w jej głosie czuć było smutek. – A ja z domu nigdzie. Witold jak burzowa chmura siedzi na kanapie, czeka, aż wrócę z pracy. Nakarmić go trzeba, wysłuchać, a ja po zmianie ledwo żywa.

– Weź urlop, namów go – radziły przyjaciółki. – Pojedź z nami w Bieszczady! Tam góry, powietrze lecznicze. A może i jego zabierzesz?

– Co wy gadacie? – machnęła ręką Halina. – Witold nigdzie nie pojedzie. Przyjaciół nie ma, chęci do ruchu też. Jak tylko przeszedł na emeryturę, tak zaległ na kanapie. Je, śpi, telewizor ogląda.

– A spytaj go – nalegały sąsiadki. – Nie decyduj za niego.

Ale Halinie nie przyszło nawet zacząć tej rozmowy. Jej świat zawalił się, gdy jej matka dostała zawału. Wszystkie myśli krążyły tylko wokół niej. Rodzice mieszkali w tym samym miasteczku, a ojciec, mimo osiemdziesięciu lat, trzymał się dzielnie przy matce. Halina jednak każdego dnia pędziła do szpitala, radując się każdą oznaką poprawy.

Witold, zamiast wsparcia, był wściekły. Drażniło go, że żona wraca późno, a gdy Halina oznajmiła, że zostanie u matki po wyjściu ze szpitala, wpadł w furię:

– Tam jest ojciec, niech on się zajmuje! Po co ty tam leziesz? Pomyśl o sobie!

– A ty wstaniesz z kanapy, jeśli zachoruję? – nie wytrzymała Halina. – Potrafiłbyś się mną zaopiekować?

Witold milczał, a to milczenie ciąło głębiej niż słowa.

Miesiąc Halina mieszkała u rodziców, wracając do domu tylko na weekendy. Wiedząc, że sprawdzi, Witold starał się nie pić. Halina zaś, gdy wracała, sprzątała i gotowała na kilka dni.

– Jedz, odgrzewaj, nie żyj na suchym chlebie – prosiła, ale Witold tylko machał ręką, zły, że żona „rzuciła go” dla rodziców.

Mama poczuła się lepiej, zaczęła chodzić i jeździć do lekarza. Halina wróciła do domu, ale radość nie trwała długo. Po trzech miesiącach matka zmarła na kolejny zawał.

– No i ułatwiła ci życie, twoja matka – rzucił zimno Witold. – Teraz zaczniemy żyć normalnie.

Te słowa przecięły jej serce jak nóż. Halina wybuchnęła płaczem, siedząc na kanapie.

– Normalnie? – głos jej drżał. – Całe życie pracowałam dla rodziny! Wychowałam córki, harowałam na dwóch etatach, szyłam po nocach, żeby je wykształcić. A teraz marzę o emeryturze, żeby choć trochę pożyć dla siebie, pojeździć tak jak moje przyjaciółki!

– Ty tylko o sobie myślisz! – warknął Witold. – Ja też pracowałem, też się męczyłem. Myślałem, że na emeryturze będziemy jeździć do sanatoriów, leczyć się. Mam problemy z krążeniem, ciśnieniem, bóle głowy! A ty mnie zostawiasz dla starych ludzi.

– Może spróbuj przestać pić? – odcięła Halina. – Wezwij taksówkę, jedź do lekarzy, do sanatorium – kto ci zabrania? Rozpuściłam cię, całe życie za rękę prowadziłam, a ty nawet w domu nie pomagałeś. A ja nie jestem ze stali! I mój ojciec na krawędzi, widziałeś, jak mu było ciężko na pogrzebie. Matka prosiła, żebym się nim zaopiekowała…

– I co, znowu do niego uciekniesz? – oburzył się Witold. – Ja też nie młody. Nie można kogoś wynająć? Czy ja w ogóle mam żonę?

Halina, niezdolna odpowiedzieć, wyszła do kuchni. Po pół godzinie Witold podszedł i objął ją za ramiona.

– Zbyt ostro powiedziałem, wybacz. Chcę, żebyśmy byli razem – szepnął.

– Rodziców też kocham – odparła Halina. – Tobie było łatwiej, twoi odeszli szybko, a siostra zajęła się ich opieką. Nie zapominaj o tym.

Miesiąc później ojciec Haliny dostał udaru. Nie udało się go postawić na nogi – żal po stracie żony złamał starca. Halina zabrała ojca do siebie, oddając mu swoją sypialnię. Przez dwaPrzez dwa lata opiekowała się nim, nie rezygnując z pracy, by dożyć do emerytury, a Witold, ku jej zaskoczeniu, zaczął pomagać – karmił ojca i podawał leki, gdy Halina była w pracy.