Mąż wrócił do domu zupełnie odmieniony

Mąż wrócił nie ten

Kupiłeś chleb? zapytałam.

Spojrzał na mnie, jakbym zapytała o coś po staronorskach. Nie tyle niezrozumienie, ile pauza. Taka niewygodna chwila milczenia, która ewidentnie nie mieści się w zwykłych granicach naszej rutyny.

Jaki chleb? powiedział w końcu. I nie zapytał, tylko właśnie powiedział. Bez znaku zapytania, taki komunikat do świata.

No zwykły. Ten żytni z Żabki, gdzie zawsze kupujesz.

Postawił torbę na podłodze, rozejrzał się po kuchni, jakby zobaczył ją po raz pierwszy w życiu.

Nie byłem w sklepie.

Kiwnęłam głową i zajęłam się zupą, odwracając się do kuchenki. Nic wielkiego, tak sobie mówiłam. Zmęczony. Tydzień nie było go w domu konferencja w Katowicach, hotelowy pokój, obca pościel, obca kiełbasa na śniadanie. Wiadomo, że zmęczony.

Ale ten chleb zawsze kupował. Przez siedemnaście lat, ilekroć wracał, choćby z wycieczki za rogiem, to po drodze wpadał do Żabki na rogu Piotrkowskiej i przynosił żytni chleb. Nie z umowy, nie z potrzeby, po prostu tak był poskładany. Taki miał zwyczaj wracania do domu.

Zamieszałam zupę i nie odezwałam się więcej.

Nazywa się Bogdan. Mój Bogdan. Ja mam pięćdziesiąt osiem lat, on sześćdziesiąt jeden. Mieszkamy w Łodzi, w dwupokojowym mieszkaniu na czwartym piętrze, kupionym jeszcze w 99, gdy nasza córka Malwina była jeszcze dziecięciem. Malwina dawno dorosła, wyprowadziła się do Warszawy, dzwoni po niedzielach. Ja pracuję w szkolnej bibliotece, Bogdan od trzech lat emeryt, ale dorabia, wykłada przepisy budowlane w technikum. Żyjemy cicho, stabilnie, praktycznie bez kłótni. I to warto tu zaznaczyć nie działo się nic, co by usprawiedliwiało to wszystko, co się potem zaczęło.

Kolacja była w milczeniu. Jadł powoli, patrzył w stół. Myślałam, że zaraz podniesie wzrok i powie coś o podróży, o kolegach, o tym, że winda w hotelu nie działała, albo że tęsknił za porządnym obiadem. Zawsze coś opowiadał przy pierwszej kolacji po powrocie.

Jak tam Katowice? zapytałam.

W porządku.

Seminarium udane?

Tak.

Odłożyłam łyżkę.

Bogdan, wszystko ok?

Spojrzał na mnie. Oczy te same, szare, może trochę bardziej zmęczone.

W porządku, po prostu zmęczony.

Zabrałam talerze. Poszedł do pokoju, poleżał z komórką, jakby wszystko było po staremu. Tylko chleba nie było. I rozmowy nie było. I czegoś jeszcze, czego nie umiałam nazwać.

Pierwszą noc zwaliłam na zmęczenie. Drugą też.

Trzeciego dnia, w piątek, była pierwsza naprawdę dziwna rzecz.

Piłam kawę przy oknie, patrzyłam na podwórko. On wyszedł z łazienki, poszedł do kuchni, nalał wodę do szklanki, a potem z półki zdjął słoik z kaszą gryczaną, otworzył, powąchał, odłożył. Nic nie powiedziałam. Ale Bogdan nigdy kaszy gryczanej nie jadł. Nigdy. Przy pierwszym spotkaniu z moją mamą śmiał się, że gryczana to jest coś, co Polak wymyślił w okolicach głębokiej biedy i już przy tym został. Gotowałam mu ryż, jęczmienną, cokolwiek, tylko nie gryczaną.

A tu proszę słoik do nosa.

Masz ochotę na gryczaną? zapytałam, starając się mówić jak do obcego.

Nie odpowiedział i wrócił do pokoju.

Jeszcze długo patrzyłam na ten słoik.

W sobotę zadzwoniła Malwina.

Tata wrócił? spytała bez wstępu.

Wrócił, w środę.

Jak on?

Zawahałam się na sekundę, dosłownie na moment.

Padnięty po trasie. Ale wszystko gra.

To dobrze. Mamo, w październiku przyjedziemy, ok? Ja i Kuba mamy urlop.

Oczywiście, będę się cieszyć.

Nie mówiłam jej nic. Bo co? Że tata chleba nie kupił i wąchał gryczaną kaszę? Brzmi to poważnie? Już nawet nie jako coś.

Ale już wiedziałam, że coś jest nie tak. Nie rozumem, nie logiką. Czymś innym, co mruga jak kontrolka pod żebrem.

W niedzielę zaproponowałam spacer. Czasem chodzimy do Parku Źródliska w niedziele, nie zawsze, ale często. On lubił ławkę nad stawem, kupował nam po kubku kwasu chlebowego z budki, jeśli była akurat otwarta, narzekał na krzyżejące plecy przy dłuższych spacerach, ja mówiłam, że trzeba się ruszać, on odbijał, śmialiśmy się razem. Taki mały rodzinny rytuał.

Idziemy do parku? rzuciłam.

Oderwał wzrok od telefonu.

Do jakiego parku?

Do Źródliska. Fajna pogoda.

Zastanowił się. Co już samo w sobie było niepokojące, bo zwykle mówił od razu chodźmy albo za chwilę, tylko kurtka.

Dobrze zgodził się.

Szliśmy w milczeniu. Nawet nie naciskałam na rozmowę, po prostu patrzyłam. On rozglądał się dość bezosobowo, ani z ciekawością, ani z tą niedzielną beztroską. Jak ktoś, kto idzie po nieznanej trasie i się stara nie zgubić.

Przy wejściu do parku stał starszy pan z pieskiem, spaniel, rudy i tłusty.

Popatrz, Buśka rzuciłam. Tak mówimy od kiedy osiem lat temu u sąsiadki Zosi mieszkał dokładnie taki sam. Nasza prywatna gra słów, nasz żart.

Spojrzał na psa. Zero reakcji.

Buśka powtórzyłam ciszej.

Fajny pies powiedział. Uprzejmie. Nic specjalnego.

Zatrzymałam się kawałek dalej, udając, że oglądam krzaki dzikiej róży. Serce biło mocniej niż powinno przy leniwym spacerze.

Nie pamiętał Busiek. Albo udawał. Ale po co?

Przy stawie budki z kwasem nie było sezon już minął. Bogdan usiadł na ławce, popatrzył na wodę.

Fajnie tu powiedział.

Bywamy tu dość często.

Tak?

Odwróciłam się do niego.

Bogdan. Chodzimy tu od dziesięciu lat, co najmniej.

Pokiwał głową spokojnie.

Tak, tak. Po prostu mówię, że fajnie.

Coś się wtedy we mnie ścięło i już nie rozluźniło. Nie od razu znalazłam powód. Dopiero w nocy, kiedy leżałam i słuchałam jego równego oddechu. On nie powiedział pamiętam czy no jasne. Powiedział tak, tak takim tonem, jak się zgadza na obcą opinię.

Nie spałam potem długo. Przyszło mi do głowy, że w psychologii jest taki termin gdy bliski człowiek zmienia się tak bardzo, że masz wrażenie, że ktoś ci go podmienił. Zwykle to po mocnym przeżyciu, stresie, neurologii. Ale tu przecież nie było żadnego wstrząsu. Tylko ta konferencja o przepisach budowlanych w Katowicach. To nie jest powód, żeby stać się kimś innym.

Podniosłam się o trzeciej w nocy, napiłam się wody, postałam przy oknie. Na podwórku pusto, latarnia mruga. Patrzę i myślę sobie: no dobrze. Poczekamy. Może coś się stało, o czym nie mówi. Może się pokłócił z kimś tam, może jakiś atak melancholii, może po prostu zawiało. W wieku po sześćdziesiątce już to i owo przetoczyło się przez każdego, a co dalej nie wiadomo.

Położyłam się do łóżka. On spał na boku, twarzą do ściany. Położyłam mu rękę na plecach, tak jak zawsze. Nie ruszył się.

W poniedziałek zadzwoniłam do mojej przyjaciółki, Niny. Znamy się od studiów, ona mieszka na Bałutach, pracuje w rejestracji w przychodni. Nina jest konkretna, zero ozdobników, za to ją lubię.

Nina, mogę wpaść?

Co się dzieje?

Nie wiem. Może nic. Chciałabym pogadać.

Przyjedź na piątą, będę.

U Niny zawsze ciepło i pachnie drożdżówką, nawet jak jej nie piecze. Siedziałyśmy przy herbacie. Opowiedziałam wszystko. O chlebie, o gryczanej, o Buśce, o tak, tak nad stawem.

Nina słuchała uważnie, nie przerywała.

Basia, to może być po prostu depresja. Albo początki czegoś z pamięcią. Przecież już nie jesteście młodzi.

On ma sześćdziesiąt jeden.

No i co? Peterek z czwartego w tym wieku dostał udaru i zapominał imiona wszystkich swoich kotów, a miał cztery…

On nie jest zapominalski. Zawsze miał lepszą pamięć niż ja. Wszystko pamiętał.

Wszystko się kiedyś zmienia.

Patrzyłam w kubek.

Nino, to nie jest zapominalstwo. On nie tylko nie pamięta on patrzy czasem na mnie jak na kogoś, kogo widzi po raz pierwszy. Tak miło, grzecznie, ale…

Nina odłamała kawałek drożdżówki.

Wyspałaś się ostatnio?

Nie.

No więc właśnie. Sama się nakręcasz. Daj mu tydzień.

Kiwnęłam głową. Może miała rację. Najpewniej miała rację.

A jednak wracając do domu myślałam o tej kaszy gryczanej. To było tak małe, a jednocześnie jak igiełka pod paznokciem.

W domu był. Siedział przy stole, coś pisał na papierkach. Rozpakowałam zakupy, nastawiłam czajnik. Nie podniósł nawet wzroku.

Byłam u Niny.

Mhm.

Przywiozłam ciasto.

Podniósł wzrok, spojrzał na ciasto.

Z czym?

Z kapustą. Twoje ulubione.

Ja za kapustą nie przepadam.

Odłożyłam zakupy na blat powoli, bardzo powoli.

Bogdan.

Co?

Przecież od dziecka je uwielbiasz. Mówiłeś mi przecież, że twoja mama zawsze piekła z kapustą.

Patrzył zupełnie spokojnie.

Mama piekła z jabłkami.

Cisza.

Jego mamę znałam dobrze. Panią Wandę, pamiętam zapach kuchni, kwiatową ceratę na stole piekła z kapustą i z jajkiem. To był jej popis, była z tego dumna.

Bogdan, twoja mama piekła z kapustą powiedziałam cicho. Ja to pamiętam.

Może i tak. Dawno to było wzruszył ramionami i wrócił do papierów.

Wyszłam do pokoju. Stanęłam przy oknie. Zwykła łódzka ulica, ruch jak co dzień, złota jesień.

Telefon. Znalazłam kontakt do Darii, siostry Bogdana. Mieszka w Pile, nie widzą się często, ale dzwonią do siebie.

Basieńka! odezwała się jak zawsze, szeroko i ciepło. Co tam u was?

Daria, powiedz mi z czym mama piekła wtedy ciasto?

No jak to z czym. Z kapustą oczywiście. A co się stało?

Nic, tylko chciałam przepis sobie przypomnieć. Dzięki, kochana.

Schowałam telefon. Nogi jak z waty. Głupio, prawda? Bo przez placek z kapustą. Ale stałam i nie mogłam się ruszyć.

Coś z pamięcią. Boże, żeby to tylko pamięć. Neurologia, wiek. Trzeba zapisać do lekarza. Porozmawiać otwarcie.

Przy kolacji:

Bogdan, głowa cię nie boli ostatnio?

Nie.

Śpisz dobrze?

Tak.

Nie chciałbyś się przebadać? Tak profilaktycznie?

Odłożył widelec.

Po co?

No… ciśnienie, badania… Dawno nie byłeś.

Mierzę w domu, dobre.

Spojrzał na mnie długo.

Ty uważasz, że coś jest nie tak? padło w końcu.

Po prostu się martwię.

Basia… Jest w porządku. Wystarczy tego.

Tym jednym zdaniem zamknął temat. Miał to w sobie zawsze potrafił przeciąć wszystko bez podnoszenia głosu, jak nożem, tylko wyznaczyć granicę. Zwykle wtedy odpuszczałam.

Ale patrzyłam, jak je, patrzyłam na jego ręce na widelcu, na to, jak siedzi czy tak samo jak zawsze? Wydawało mi się, że kiedyś siedział prościej. A teraz lekko skulony. Widzę, trzyma widelec w prawej. To akurat normalne, praworęczny.

Sprzątnęłam i poszłam do łazienki. Spojrzałam w lustro. Zmęczona kobieta o krótkich siwych włosach, których od dawna już nie farbuję. Z marszczeniami od śmiechu, jak on je kiedyś nazywał. Patrzę na siebie i myślę: Basia, ty już naprawdę sobie wymyślasz. Ty nie pamiętasz, jak trzyma widelec. Po prostu się boisz inności.

Umyłam się i poszłam spać.

Obudziła mnie cisza, taka gęsta, jakby świat zgasł. Ręka po jego stronie zimna. Poszłam do kuchni, światło się pali. Siedzi za stołem i pisze coś w notesie. Nie e-mail, nie komputer ręcznie. To już podejrzane, bo od lat pisze tylko podpisy na fakturach.

Bogdan?

Podniósł głowę. Spokojnie, raczej jakby na mnie czekał.

Nie śpię.

Co piszesz?

Takie tam. Myśli.

Mogę zerknąć?

Pauza.

To prywatne.

Zniósł mój wzrok bez wahania.

Nigdy nie mówił mi to prywatne. Przez siedemnaście lat mogłam zapytać o wszystko. Każde z nas miało swoją strefę, jasne, ale nie w ten sposób.

Dobrze uśmiechnęłam się i poszłam spać.

Leżałam wsłuchana w ciszę, potem usłyszałam, jak wyłącza światło. Położył się.

Rano notesu na stole już nie było.

Szukałam. Nie umiem wyjaśnić po co, ale szukałam. Sprawdziłam szuflady w kuchni nic. Zajrzałam do jego nocnej szafki, pierwszy raz w życiu. Prawie pusta: stare okulary, jakiś grosz, karteczka z numerem. Notesu brak.

Wziął go z sobą.

Pojechałam do pracy. W bibliotece dobrze cicho, pachnie kurzem i papierem. To uspokaja. Układałam książki, pomagałam młodej Lenie znaleźć stare roczniki Fantastyki. Normalny dzień.

Przy obiedzie myślałam o tym, jak się poznaje, że ktoś się zmienił na rdzeniu, nie powierzchownie. Co to w ogóle znaczy znać człowieka przez siedemnaście lat, jego śmiech, zapach, fobie i nagle coś się przesuwa, nie do poznania.

Przypomniałam sobie słowo z poradnika: depersonalizacja. Gdy bliski człowiek się zmienia, że wydaje się kimś obcym. Medycyna, stres to się zdarza. Albo po prostu życie. Ludzie się zmieniają. Kryzys po pięćdziesiątce, po sześćdziesiątce, to żadne odkrycie dzieci odchowane, praca za nami, zostajemy tylko my i ten inny ktoś naprzeciw.

Ale przecież ja znałam Bogdana. Znałam go naprawdę.

Wróciłam wcześniej. Stał w kuchni i patrzył przez okno. Tylko stał.

Bogdan, co robisz?

Patrzę.

Na co?

Po prostu patrzę.

Brzmiało to dziwnie od kogokolwiek, ale szczególnie od niego. On zawsze coś robił, nawet odpoczywał czynnie. Jak już stał, to z planem, nawet jeśli mruczał do siebie pod nosem i kreślił coś długopisem na serwetkach.

Dzień minął w porządku? zapytałam.

Tak. Wykłady, wiadomo.

Studenci?

Są.

Sięgnęłam po kurczaka z lodówki i zaczęłam gotować.

Bogdan, opowiedz coś o Katowicach zagaiłam bez entuzjazmu.

Co dokładnie?

Cokolwiek. Gdzie nocowałeś, co widziałeś, tydzień tam byłeś!

Krótka cisza.

W hotelu. Zwykły. Seminarium w jakiejś sali konferencyjnej. Pojechaliśmy też zobaczyć nowe osiedle mieszkaniowe. Tyle.

Spotkałeś kogoś znajomego?

Byli ludzie z technikum, paru z innych miast.

Ale Zbyszek Nowak był?

Zbyszek Nowak, kierownik sekcji. Ich wspólne ryby znałam na wylot.

Nowak? Nie, nie było go.

On zawsze jeździ na takie seminaria.

Nie tym razem.

Wzruszyłam ramionami. Może rzeczywiście nie był.

W nocy napisałam SMS do jego żony, Barbary. Zapoznałyśmy się tyle co na wywiadówce, ale numer był.

Basia, dobry wieczór, Zbychu był w Katowicach cały?

Dobry, Boguś nie pojechał, wcale go nie brali w tym roku, siedzi w domu cały czas. Coś się stało?

Odpisałam, że pomyliłam, wszystko ok.

Schowałam telefon i leżałam po ciemku.

Albo nie wie, czy Nowak był na zjeździe, a zna Nowaka trzy lata i jeżdżą razem na ryby albo kłamie. Ale po co kłamać?

Przeanalizowałam wszystkie możliwości. Może się pokłócili. Może coś osobistego. Może… Może w ogóle nie był w Katowicach? Może ten tydzień był zupełnie gdzieś indziej.

Nie, to przesada. To już detektyw Monk ze mnie wychodzi.

Ale nasionko zostało.

Następnego dnia, w środę, znalazłam pretekst. Powiedziałam, że trzeba nowe zasłony do sypialni i zaproponowałam, żebyśmy pojechali do Dom i Styl na Limanowskiego. Bywaliśmy tam co kilka lat. Bogdan nigdy tego nie cierpiał, nudził się, przewracał oczami potem szliśmy po pączki do kawiarni obok. Powtarzalny rytuał.

Pojedziemy dzisiaj? zapytałam.

Dokąd?

Do Dom i Styl. Po zasłony.

Po co? Te są jeszcze dobre.

A ja chcę zmienić.

Wzruszył ramionami.

No dobra.

Pojechaliśmy. Specjalnie przedłużałam wybieranie tkanin, pytałam o zdanie, a on znudzony odpowiadał półsłówkami. Po czym mówię:

Idziemy na pączka?

Gdzie?

Tam, tam zawsze chodzimy przy sklepie.

Spojrzał na mnie niepewnie.

Pierwsze słyszę.

Uśmiechnęłam się spokojnie.

To chodź, pokażę ci.

Za rogiem kawiarnia, żółty szyld, od zawsze tam stała U Słodkiej Marysi. Wchodzimy.

Widzisz?

Spojrzał na kawiarnie.

No faktycznie, nigdy nie zwróciłem uwagi.

Kupiliśmy po pączku. Jadł normalnie, zagaił nawet, czy mi zimno. Zwyczajnie.

Raz tylko spojrzał długo na ten żółty szyld. Jakby chciał to zapisać. Albo zapamiętać.

Bogdan szepnęłam Pamiętasz mnie?

Odwrócił się do mnie. W oczach trochę zdziwienia.

Co znaczy pamiętam? Jesteś Basia, moja żona.

Wiem, że Basia. Ale czy pamiętasz… nas?

Co jest z tobą, Basia?

Nic. Tylko ostatnio jesteś inny.

Ludzie się zmieniają.

Zawsze powtarzałeś, że ludzie się nie zmieniają.

Zmarszczył brwi.

Może i sam się zmieniam.

Wróciliśmy tramwajem. Patrzyłam w okno i myślałam, że strach nie znać kogoś, kogo się kocha, nie jest wymysłem. On istnieje.

Czwartek rano. Po wyjściu do pracy weszłam do tzw. gabinetu (dawna garderoba). Jego biurko, regał z książkami, parę półek.

Nie chciałam grzebać. Ale otworzyłam szufladę.

Leżał tam notes.

Otworzyłam. Pierwsze strony puste. Potem od środka, regularny, drobny charakter pisma, zupełnie nie jego. Bogdan zawsze bazgrolił jak lekarz na zwolnieniu, a tu jak w zeszycie do kaligrafii.

Czytam.

Lista. Niemal inwentarz: Basia. Żona. 58 lat. Biblioteka szkolna. Córka Malwina, Warszawa. Kawa bez cukru. Niny przyjaciółka, poliklinika. Kapuściany placek, rzekomo lubi. Park Źródliska niedziele. Spaniel Buśka, żart. Wanda, mama. Kapusta lub jabłko (?) sprawdzić.

Nie mogłam oddychać.

To były notatki kogoś, kto uczy się naszego życia na pamięć. Żeby nie dać się złapać.

Zamknęłam notes i wróciłam do kuchni. Woda. Zwykła woda.

Myśl: kto to jest, ten człowiek?

Mija tydzień. Wygląda jak on, mówi jak on, zna moje imię, córkę, kawę bez cukru. Ale zapisuje to. Zbiera.

Zadzwoniłam do pracy, wzięłam wolne, potem gapiłam się w jeden punkt. Próbowałam znaleźć racjonalne wyjaśnienie.

Amnezja. Depersonalizacja, była o tym audycja w radiu. Człowiek po szoku, nie wie kim jest, zbiera fakty. Może coś się stało w Katowicach, czego mi nie powiedział. Bo się boi? Wstydzi?

To może być to. Prawie wszystko tłumaczy.

Prawie, bo pismo inne. A tego nie tłumaczy nic.

Ludzie zmieniają charakter pisma? Po udarze? Tak, ale wtedy byłoby coś jeszcze, coś w ruchu, w mowie, na bank by się przewrócił, wymagałby pomocy…

Potarłam twarz.

Wrócił o siódmej. Ubrana, kolacja na stole. Nie wiem po co, ale porządek musi być.

Zmęczona? zapytał. Nie poszłaś do pracy.

Głowa mnie bolała.

Przytaknął, poszedł się myć. Wieczór jak co dzień.

Przy kolacji myślałam, jak wygląda, gdy znika najbliższy człowiek. Nie fizycznie, tylko tak od środka. Skorupa jest, ale reszta…

Bogdan powiedziałam.

Hmm?

Opowiedz coś o nas. Jak się poznaliśmy.

Podniósł wzrok. Spokojnie.

Przez wspólnych znajomych. Na urodzinach. Miałaś niebieską sukienkę.

Do tego momentu wszystko się zgadza. Niebieska sukienka, urodziny Ewy, 23 września 1997. Do tej pory dobrze.

Potem jeszcze się widywaliśmy i zaczęliśmy chodzić.

Cisza.

I po tym się po prostu pobraliśmy dodał.

A potem?

No cóż, pobraliśmy się. Urodziła się Malwina. Kupiliśmy mieszkanie.

Bogdan… Kiedy mi się oświadczyłeś, dokąd potem pojechaliśmy?

Basia…

Po prostu powiedz.

Cisza.

Nie pamiętam szczegółów, to było dawno.

Sam mi mówiłeś, że pamiętasz każdą chwilę. Przy wszystkich na srebrnych godach.

Cisza.

Bogdan. Dokąd pojechaliśmy po zaręczynach?

Patrzył długo. I coś w nim drgnęło żal, rezygnacja… Może coś jeszcze.

Basia, po co ci to teraz?

Bo chcę wiedzieć, czy pamiętasz.

Jestem zmęczony. To było dawno. Nie trzeba pamiętać wszystkiego.

A to nie była byle pierdoła.

Dla mnie tak.

Wstałam od stołu. Sprzątnęłam, choć jeszcze nie skończyliśmy. Nie powiedział już nic.

Pojechaliśmy wtedy na Ner w sierpniu 98. Mała rzeczka pod Łodzią, jechaliśmy pociągiem i potem autobusem. Mieliśmy się wtedy zgubić, niósł mnie przez błoto, bo butów szkoda. Tam, nad rzeczką, poprosił, żebym była jego żoną. Lubił tę historię. Opowiadał ją dziesiątki razy.

Ten człowiek za moim stołem jej nie zna.

W nocy napisałam Nince długaśną wiadomość. O notesie. O piśmie. O Nerze.

Odpisała o pierwszej: Basiu. Musicie iść do lekarza. On musi. Może to wszystko, może nic. Zadzwoń rano.

Schowałam telefon. On spał obok, spokojnie. Patrzyłam w sufit.

Myślałam o tym, że czasem ludzie wcale nie odchodzą, tylko ich nie ma. I to jest trudniejsze niż odejście.

Piątek rano postanowiłam, że powiem mu prosto w oczy wszystko. O notesie, o rozmowie z Darią, o Zbychu, o kłamstwach. Że nie chcę się kłócić, tylko chcę prawdy.

Był już w kuchni, robił herbatę.

Bogdan… zaczęłam.

Słucham.

Musimy pogadać.

Odwrócił się. Spojrzał długo.

Wiem powiedział.

Stanęłam jak wryta.

Wiesz co?

Że coś wiesz. Widziałem, że byłaś w gabinecie.

Cisza. Nie przepraszałam. Czekałam.

Usiądź zaprosił.

Usiedliśmy. Trzymał kubek w dwóch dłoniach, patrzył w herbatę.

To się ciężko tłumaczy zaczął.

Spróbuj.

To, co podejrzewasz, jest najłatwiejszym wyjaśnieniem. I częściowo trafnym.

Co znaczy częściowo?

Nie pamiętam wszystkiego. Nie wiem, jak to się zaczęło.

Ner powiedziałam.

Słucham?

Byliśmy razem nad Nerem, gdy mi się oświadczyłeś. Pamiętasz?

Na moment coś zadrżało na jego twarzy.

Nie.

A Buśka?

Pauza.

Nie.

Swoją mamę Wandę?

Twarz, głos ale szczegóły… nie.

Siedziałam. Patrzył w kubek.

Bogdan. Kiedy się to zaczęło?

Nie wiem. Stopniowo.

Nie powiedziałeś mi.

Nie wiedziałem jak.

Zaczęłaś pisać notatki, żeby się nie pomylić.

Tak.

Masz inny charakter pisma.

Długa cisza.

Wiem.

Jak to się tłumaczy?

Nie odpowiedział. Siedział i patrzył w stół.

Bogdan. Popatrz na mnie.

Podniósł wzrok. Szare oczy, te same.

Ty… jesteś Bogdanem? zapytałam cicho. Tym moim Bogdanem?

I pierwszy raz od całego tego tygodnia zobaczyłam w tych oczach coś żywego. Ból? Zagubienie? Nie wiem.

Nie wiem, jak mam ci odpowiedzieć, Basiu wyszeptał.

Patrzyłam. Na te jego ręce na kubku. Na usta ze zmarszczką, zawsze w tym samym miejscu. Siwe skronie.

To szczera odpowiedź? zapytałam.

Najszczersza, jaką mam.

Za oknem lało. Cicha, łódzka jesień. Kapiący rytm deszczu na parapecie.

Co mam z tym zrobić? spytałam w powietrze.

Nie wiem szepnął. Ale to prawda.

Wstałam, nalałam kawy, bez cukru. Stanęłam przy oknie.

Wstał, podszedł powoli, przystanął za mną.

Basia…

Co?

Pamiętam twój głos. Od samego początku. Inaczej nie bardzo coś.

Nie odwróciłam się.

To trochę mało.

Wiem.

Deszcz nie przestawał. Gdzieś zatrąbił samochód, potem cicho.

Potrzebuję czasu powiedziałam po długiej chwili.

Dobrze.

Nie wiem, co dalej.

Rozumiem.

Odwróciłam się, spojrzałam na niego. Stał, wyglądał, jakby chciał coś jeszcze powiedzieć, ale nie miał siły. Czy miał, tylko nie umiał.

Jedno mi powiedz poprosiłam.

Co?

Chcesz tu być?

Czekał sekundę, dwie, pięć.

Chcę.

Patrzyłam na niego. Na człowieka, który od tygodnia żyje w moim mieszkaniu, zna moje imię, notuje w notesie, nie pamięta Neru, pisze kaligraficznie, ale trzyma kubek dokładnie tak jak Bogdan zawsze.

To idź kup chleb powiedziałam. Żytni. Z Żabki na rogu Piotrkowskiej.

Pokiwał głową, wziął kurtkę. Wyszedł. Zatrzymał się już przy drzwiach.

Basia…

Co?

Ner. Opowiesz mi potem?

Patrzyłam jeszcze dłużej.

Zobaczymy odpowiedziałam.

Drzwi się zamknęły. Stałam z kawą przy oknie, słuchałam jego kroków po schodach. Czwarte piętro, szesnaście schodków. Tak zawsze liczyłam.

Szesnaście.

Wyszedł na podwórko. Widziałam go. Szedł do bramy, postawił kołnierz od deszczu. Ot, zwykły człowiek w zwykły, mokry dzień.

Na rogu skręcił w stronę Żabki.

Trzymałam kubek i nie wiedziałam, co dalej czuć. Co myśleć. Wewnątrz była tylko cisza po burzy, nie spokój, ale i nie chaos, po prostu cisza, w której odpowiedzi jeszcze nie ma ale już nie wolno udawać, że nie są potrzebne.

Telefon zadzwonił. Nina.

I jak? zapytała szybko.

Nie wiem.

Pogadaliście?

Tak.

I?

Patrzyłam przez okno. Na pusty już róg, gdzie on skręcił.

Nino, mogłabyś mieszkać z kimś, kto nie wie, kim jest?

Cisza.

On ci tak powiedział?

Mniej więcej.

Basia, serio do lekarza z nim. To nie przelewki.

Wiem.

I co zrobisz?

Odłożyłam kubek na parapet.

Jeszcze nie wiem. Poszedł po chleb.

Po jaki chleb?

Żytni. Z Żabki.

Nina milczy.

Basia, trochę mnie przerażasz.

Wszystko w porządku. Oddzwonię.

Odłożyłam telefon, wypiłam kawę, choć już ledwo ciepłą.

Szesnaście schodków. Zawsze liczyłam.

Dwadzieścia minut później klucz w zamku. Ktoś idzie po schodach. Szesnaście razy.

Nie ruszyłam się nawet.

O, jest powiedział z korytarza. Żytni. Ostatni był.

Odwróciłam się. Stał w drzwiach, chleb w ręce, zmoknięty, włosy przyklejone.

Połóż na stole poprosiłam.

Położył.

Patrzyliśmy na siebie.

Herbaty?

Chętnie.

Nastawiłam czajnik, on odwiesił kurtkę. Usiedliśmy przy stole. Siedział cicho. Tak zwyczajnie, spokojnie.

Basia odezwał się szeptem opowiesz mi o Nerze?

Czajnik powoli szumiał. Coraz głośniej.

Stałam i myślałam.

Nie teraz powiedziałam po chwili. Może kiedyś.

Dobrze odpowiedział.

Czajnik zagotował się.