Opiekunka dla dziewczynki

**Mama dla Anielki**

— Pawełku, chodź jeść — łagodnie powiedziała niania Tola.
— Nie — odparł, wpatrując się w okno. — Nie.
— Pawle, chodź.
— Nieee! — wrzasnął, tupiąc chudymi nóżkami w brązowych rajstopach. — Nieee, mama tam!
— Mama przyjdzie później, chodź.

— Co to za hałas? Tolanto, co się tu dzieje? Marsz do stołówki!
Zła kobieta chwyciła wrzeszczącego Pawła za kołnierzyk i ciągnęła go do stołu. Wpychała mu do ust szare, zimne kluski. Chłopiec krzyczał i wił się, ale ona nie przestawała.
— Żryj, bachorze, żryj! — syknęła.
Inne dzieci zaczęły szybko stukać łyżkami w aluminiowe miski.

— Dlaczego pani tak, Elżbieto? To przecież dzieci — szepnęła niania Tola, łamiącym się głosem.
— Dzieci? — wypluła z siebie zła kobieta. — Jakie dzieci? To przyszli przestępcy, tak jak ich matki: złodziejki, morderczynie, bandytki!
— Aaa! — ryczał Paweł, przewracając się na podłogę, czerwony jak burak. — Do mamy chcę! Maaamo!
— Zamknij się, mały gnidzie!

— Co za krzyk? — spytała jeszcze jedna wściekła kobieta. Nawet Paweł ucichł. — Co się dzieje?
— A ten, buntuje się, jeść nie chce.
— Czyj to?
— Dąbczakówny.
— Aaa, tej wariatki. Wyprowadźcie go, matka przyszła.

Paweł pisnął i rzucił się przed wychowawczynią, wtulając się w chude, ostre kolana.
— Mamo, mamo…
Mama usiadła na podłodze, całując chude ciałko Pawła, przyciskając go do siebie wątłymi rączkami — cienkimi jak gałązki. Szeptała tylko im dwojgu znane słowa.

— Ojej, nie mogę patrzeć, dziewczyny — płakała stara niania, babcia Hela, która widziała już tyle, że starczyłoby na dziesięć powieści. — Starzeję się, czy co? Jak on ją kocha, a ona? Choć szalona, choć wariatka, innym matkom warto by się od niej uczyć. Ledwo z ziemi wyrosła, a kocha go tak, że aż się trzęsie.

— Pf, kocha — warknęła zła kobieta. — Ulgi lubi. Niedługo zabiorą tego, a ona przyniesie następnego, znam je…
— Aleś ty zła, Ela.
— Co niby nie tak powiedziałam, ciociu Helu? Znajdzie sobie kogoś, znów ulgi będą.
— Jesteś kobietą, Ela, jak możesz tak?
— A ona dzieci nie ma, nie zrozumie — mruknął ktoś z personelu.
— I co? Tola też nikogo nie ma, a nie zobojętniała. Wybacz, Tolciu.
— Ech, wy wszyscy z waszymi dobrodusznymi gadkami. A ja i tak myślę, że mają gdzieś, ile i od kogo rodzić.

Tola szła po zmianie, rozmyślając nad słowami Eli. Czyżby miała rację? Mówiła brutalnie, ale prawdę? Przywiązała się do chłopca, polubiła Pawła i jego matkę — tę szerokooką Anielkę, skazaną Annę Dąbczak, dziewczynę z wyrokiem za ciężki zarzut.

Och, cóż za świat.

Tola odrobiła swoje, czas na emeryturę. Uzbierała sporo pieniędzy, pojedzie do swojego domku, który dawno czeka na gospodynię. Wcześniej mieszkała tam mama, ale teraz… Babcia Hela miała rację — jest sama na tym świecie.

Nie zobojętniała.

Wiele lat spędziła, wychowując dzieci więźniarek. Nigdy się do nikogo nie przywiązywała, traktowała to jak pracę, ale Pawełek… wpełzł jej do serca.

Paweł stał przy oknie, czekając na mamę. Małym serduszkiem czuł — zaraz, zaraz nadejdzie.
— Mamo…
— Pawełku.

Siedzieli, objęci, zalewając się łzami.

— Aniela — zawołała Tola.

Dziewczyna odwróciła się, spojrzenie miała kolczaste, uśmiech zniknął.
— Aniela, musimy porozmawiać.

Nie przywykła do tego, by komukolwiek ufać. Ci ludzie nie wierzą nikomu.

— Po co ty mi pomagasz? — spytała, wysłuchawszy uważnie, siedziała z pochyloną głową.
— Nie tobie, sobie. Jestem sama, Anielu. Pawełek twój wlazł mi w serce jak wnuk, a ty… mogłabyś być moją córką. Nie, nie myśl źle — dodała szybko. — Nie narzucam się. Po prostu chcę pomóc. Będzie ciężko Pawłowi, a on taki mały, zapomni…

— Pomyślę — rzuciła krótko i odeszła.

Dwa dni myślała Aniela, dwie noce.

— Co ty, Dąbczak? Na rozum mi nie wchodź! Przecież chłopca zaraz wyślą do domu dziecka!

Aniela nie odpowiedziała, tylko spojrzała na sąsiadkę zamyślona.

— Zachorowałaś, czy co? — szeptały między sobą kobiety.

— To… prawdę mówiłaś? Czy tylko tak?
— Prawdę, Anielko.

Aniela drgnęła. „Babciu” — tak ją w dzieciństwie nazywano…

— Jak to zrobisz? Przecież ty mi nikt?
— Pomogą nam, Anielciu. Spróbujmy. A jeśli się nie uda, pojadę za Pawłem. Zatrudnię się w tym domu dziecka, będę blisko.
— Po co to robisz? Nie mam czym zapłacić.
— Już ci mówiłam, Anielko… Pawełek mi płaci… swoją miłością.

— Dobra, spróbujmy.

Ani uśmiechu, ani ciepłego słowa.

Tola zrobiła wszystko, wykorzystała wszystkie znajomości — i udało się. Oddali Pawła.

— Dziękuję — szepnęła Aniela suchymi ustami.
— Mamo, pojadę z babcią pociągiem, potem do ciebie przyjadę, zabiorę.

Aniela ocierała łzy, próbując się uśmiechać.

Dni ciągnęły się jeszcze szersze niż wcześniej. Czy takiego życia chciała?

Pewnego dnia wezwano ją na widzenie.
— Dąbczak, masz dłuższe.

Pierwszy raz od trzech lat.

— Matka do ciebie, idź.
— Maaatka? Nie pójdę, nie, nie. Powiedzcie, że… zachorowałam. Albo lepiej — umarłam.
— Idź, wariatko. Czekają na ciebie. Chcesz do karceru?

Szła, ledwie niosąc nogi. Strażniczka, kobieta rosła, pchnęła ją tak, że wpadła do sali. A tam…

— Mamo, mamo moja!
— Pawełku, mój synku…

Jakże mogła nie zrozumieć? Oczywiście, to niania Tola…

SpędziliMijały lata, a w małym domku nad morzem rozbrzmiewał śmiech trzech pokoleń, które choć nie połączyła krew, połączyło coś silniejszego — miłość.