Odchodził… A kobieta wiedziała o tym, czując to każdą cząstką swej przywiązanej do niego duszy.

Stary Jan odchodził… Jego żona, Jadzia, czuła to każdą cząstką swojej duszy, która przez lata zrosła się z jego duszą niby korzenie starego dębu.

Na zewnątrz zachowywała spokój. W środku bała się, choć wiedziała, że długo bez niego nie pociągnie. No bo jak? Jak żyć bez Janka, ukochanego, swojego, a jednak tak odległego? Śniegu by chciała, a wam? Kto mówi, że uczucia z czasem stygną? To w tych waszych mądrych książkach stoi? Nie wierzcie – nic nie stygnie! Wciąż serce trzepoce się jak ptak na dźwięk jego głosu. Toż to nie żarty – całe życie razem, sześćdziesiąt lat, co tu dużo gadać!

Zrośli się ze sobą, splątali jak korzenie, że ani chwili bez siebie wytrzymać nie potrafią. Jak go teraz puści samego? Jak tu zostać? I po co? Po co żyć bez Janka? Tak myślała Jadzia, przeglądając kufer, dzieląc rzeczy na trzy kupki: dzieciom na pamiątkę, sąsiadom, a tej najmniejszej garstce – dla siebie, póki jeszcze jest, by patrzeć i wspominać.

– Jadziuuś! Jadziuuś! – usłyszała słaby głos męża.
– Idę, idę, Janeczku! – Podniosła się, poprawiła fartuch, zajrzała za zasłonę. — Obudziłeś się, kochanie? Może naleśniczków? Chcesz naleśniczków?

– Jadziuuś… – mruknął starzec, wodząc niewidzącymi już oczami po suficie.
– No już, już, jestem tu – wzięła jego niegdyś szeroką jak łopata, a teraz wychudłą dłoń w swoją, równie pomarszczoną jak ptasia łapka. — Czego się boisz, kochanie? Jestem przy tobie!
– Jadziu… przepraszam… przepraszam cię…
– Ależ co ty, co ty…

– Nie kochałem cię – wyszeptał. — Głupi byłem… Gdyby tak cofnąć czas…
– Daj spokój, Janeczku. Kochałeś, na swój sposób, ale kochałeś. Inaczej czyżbyśmy przeżyli razem sześćdziesiąt lat? No, dajże już temu pokój…
– Jadziuuś… dzieci…
– Jadą, kochanie, jadą. Dałam znać – nie ja, ta Zosia z poczty pomogła. I do Wojtka, i do Zbyszka, do Marka i Kasi. Do wieczora wszyscy będą, a ty się prześpij, a ja ci rosołku…

– Nie trzeba… – szepnął. — Daj rękę, posiedź ze mną… przepraszam, Jadziu.
– Ja się nie gniewałam, Janeczku. To ty mi wybacz, może nie powinnałam się tak w ciebie wczepięć jak kleszcz, może twoje życie potoczyłoby się inaczej…
– Nie, Jadziu – pokiwał głową. — Nie, to już taki los…

Z kącika oka starca pociekła łza, sunąc po pomarszczonym policzku, aż zniknęła w fałdach jego starej, brunatnej skóry.

Do wieczora zjechali się dzieci – sami już niemal starcy. Najstarszy, Wojtek, siwy jak gołąb, dostojny – zawsze taki był. Jadzia trochę się go bała – profesor, człowiek uczony, z Warszawy.
– Wojtuś, synku, jakiś ty siwy!
– No, mamo, lata robią swoje. Sam już dziadek jestem, pamiętasz, że jesteś prababcią?
– Oj, pamiętam, pamiętam! Fotografie trzymam – twoja Marysia przysłała, pod szybą, wszystkie schowane.

Zbyszek, średni, zaraz pytał:
– Tato, a na ryby by się szło?
– Czemu nie! — uśmiechnęła się Jadzia.

A Marek, najmłodszy, wciąż żwawy, w dżinsach, bez brzuszka, zahartowany od pracy na przeciągach – kapitan statku, po świecie jeździł, zawsze przywoził prezenty, choć starzy trzymali je „na czarną godzinę”. Jedynie telewizor, japoński, cała wieś przychodziła na filmy po „Wiadomościach”, a potem godzinami gadali.

Jan słabo się uśmiechał – Marek zawsze był jego ulubieńcem, taki sam jak on w młodości: żywiołowy, wesoły.
– Mareczku, dzieci moje… A gdzie Kasia?
– Jestem, tato! — wysunęła się zza braci. — Jestem.
– Córeczko… przepraszam was…
– Co ty, tato!
– Ojciec, przestań!
– Dzięki wam i mamie my ludźmi jesteśmy, a nasze dzieci jeszcze lepiej. Daj spokój, wstawaj lepiej! — mówił Marek. — Dach na budynku trzeba poprawić, Kasia z mamą pierogi lepią, a my po łaźni po kieliszku…

Starzec się uśmiechnął. Długie życie przeżył. Wciąż miał sobie za złe, że żył z niekochaną. Że nie odważył się podejść do tej jedynej, upragnionej. Stał pod topolą, palił fajkę za fajką, czekał… Na co? Może myślał, że się domyśli, wyjdzie, weźmie go za rękę.

Przecież na zabawach zerkała, siadała blisko, serce waliło jak młotem! Czemu nie podszedł? Czemu nie odprowadził choć raz? Głupi był… Czekał, czekał, aż znalazł się śmielszy – do tańca ją porwał, do domu odprowadził, ożenił się szybciutko.

A Jan był na tym weselu. Smutna panna młoda patrzyła na niego. Ech, myślał, trzeba było ukraść, porwać, zabrać. A on się upił jak świnia, z Wackiem, kumplem, pobił się. Później nawet nie pamiętali o co. Z Wackiem się pogodzili, a miłość stracił.

Ożenił się z Jadzią, bo ta patrzyła na jego usta jak na cud. Wiedziała, że nie kocha. Całe życie z lodem w sercu przeżyła. Dopiero gdy dzieci odleciały, zrozumiał, że bez Jadzi nie umie. Wstyd mu było za jej zmarnowaną młodość. Do kina, na zabawę – on szedł przodem, ona z DJEM. A przecież i ona chciała pod rękę…

Nigdy nikt nie powiedział „Jadwiga z Janem” – zawsze osobno. Nawet na potańcówkach nie siedzieli razem. A ona kochała. Gdyby tylko ten dureń powiedział jej trzydzieści lat wcześniej, że ją kocha – może nie tak jak tamtą, gwałtownie, ale spokojnie, mocno…

Nie. Duma, wstyd – coś go zablokowało. Dlatego i dzieciom nie umiał okazać uczuć – tylko pomagał, chronił, by nie czuły tego chłodu.

– Jadziu… — szepnął z DJEM.
– Jestem, kochanie. Może rosołku?
– Nie… — machnął ręką. — Pora mi… Przepraszam. Kocham cię, Jadziu… — wypowiedział z ulgą. — Kochałem całe życie… tyle że nie umiałem pokazać… Przebacz…

– JANIEEEK! — krzyk roz– JANIEEEK! — rozległ się krzyk Jadzi, rozpaczliwy jak wycie wilka, rozchodzący się po całym podwórku, aż na pola i nad rzekę, gdzie echo niosło go dalej, niż ktokolwiek mógł usłyszeć.

I tak oto zostało po nich tylko wspomnienie i stary kufer pełen historii.