Mam na imię Patrycja, mam 49 lat i jestem pielęgniarką na nocnej zmianie w szpitalu miejskim. Pracuję tu od 20 lat i widziałam już wszystko.

Nazywam się Jolanta i mam czterdzieści dziewięć lat. Od dwudziestu lat jestem pielęgniarką na nocnym dyżurze w szpitalu wojewódzkim. Przez te wszystkie lata widziałam już niemal wszystko, los nie miał przede mną tajemnic.

Rozwiodłam się osiem lat temu. Mam syna, który właśnie skończył szesnaście lat. Mieszka ze mną. To porządny chłopak. Odpowiedzialny, pilny, nigdy nie sprawiał mi problemów.

Chociaż… To nie do końca prawda. Raz sprawił mi problem. Największy w moim życiu. Ale to nie była jego wina.

Sześć miesięcy temu Michał zaczął skarżyć się na bóle głowy. Na początku myślałam, że to przez wzrok, że potrzebuje okularów. Zapisałam go do okulisty. Okazało się, że widzi znakomicie.

Bóle nie ustępowały. Później pojawiły się poranne mdłości. Sądziłam, że może coś niedobrego jadł w szkole. Zaczęłam szykować mu domowe kanapki. Mdłości nie przeszły.

Któregoś ranka zastałam go w łazience, kiedy wymiotował. Był blady jak prześcieradło. Powiedział, że czuje zawroty głowy. Że wszystko wokół wiruje.

Natychmiast zawiozłam go na SOR. Zrobiono mu badania, morfologię. Wszystko wyszło w normie. Lekarz powiedział, że to najpewniej stres adolescenci często tak reagują na presję szkolną.

Ale ja jestem pielęgniarką. Od dwóch dekad patrzę na pacjentów, słucham ich. Mój instynkt mówił mi, że to nie jest stres.

Upierałam się przy dalszych badaniach. Lekarz popatrzył na mnie, jakbym przesadzała, ale w końcu zlecił tomografię.

Pamiętam ten dzień do dziś. To był wtorek. Pracowałam, kiedy zadzwonili z oddziału, gdzie robili Michałowi badanie. Że muszą koniecznie ze mną porozmawiać i żebym przyjechała jak najszybciej.

Zostawiłam dyżur w połowie i biegłam do samochodu. Jechałam na złamanie karku przez całe miasto do szpitala. Weszłam do gabinetu, czekał na mnie neurolog, którego nie znałam. Około pięćdziesiątki, twarz poważna.

Proszę pani, znaleźliśmy coś w badaniu tomografem u syna powiedział. To guz mózgu. Musimy zrobić kolejne badania, żeby ustalić dokładnie jaki to rodzaj i na jakim etapie.

W tej chwili świat się zawalił. Ja, która tyle razy przekazywałam najgorsze wiadomości rodzinom, patrzyłam śmierci w oczy. Wydawało mi się, że nic mnie nie zaskoczy, że nic nie pokona ale nic nie mogło mnie przygotować na słowa skierowane w stronę mojego dziecka.

Kolejne dni zamieniły się w koszmar badań. Rezonanse, biopsje, narady z onkologami. Słowa, które znałam przez lata pracy, nagle zaczęły brzmieć obco i strasznie jak wyrok.

Glejak wielopostaciowy, stopień IV. Agresywny, nieoperacyjny ze względu na lokalizację. Leczenie: chemioterapia i radioterapia, żeby spróbować zmniejszyć. Rokowania niekorzystne.

Kiedy onkolog to tłumaczył, Michał siedział tuż przy mnie. Mój syn. Moje dziecko. I wysłuchiwał, że ma nieuleczalny nowotwór mózgu.

Czy umrę? zapytał cichutko.

Lekarz spojrzał na niego z tą samą pełną taktu litością, którą sama znałam ze swojej pracy. Zrobimy wszystko, byś miał jak najwięcej czasu powiedział.

Więcej czasu. Nie „wyzdrowiejesz”. Nie „wszystko będzie dobrze”. Po prostu więcej czasu.

Tej nocy Michał objął mnie i powiedział: Mamo, nie płacz. Będziemy z tym walczyć.

Zaczęliśmy walczyć. Chemioterapia co dwa tygodnie. Michał stracił włosy, chudł z dnia na dzień. Ciągle wymiotował. Ale nigdy nie narzekał. Nigdy nie powiedział: „dlaczego właśnie ja?”. Nigdy nie przestał się uśmiechać.

Jego koledzy odwiedzali go regularnie. Na początku. Potem coraz rzadziej. Dla szesnastolatków to za duży ciężar, żeby patrzeć, jak życie kolegi chyli się ku końcowi.

Ale był jeden przyjaciel, który nie przyszedł tylko raz. Nazywa się Kuba. Przyjaźnią się od podstawówki. Kuba przychodził każdego popołudnia po lekcjach. Opowiadał, co dzieje się w klasie, przynosił zadania. Grali razem w gry, nawet gdy Michał ledwo mógł utrzymać pada ze zmęczenia.

Pewnego popołudnia gotowałam kolację, gdy usłyszałam rozmowę syna z Kubą za lekko uchylonymi drzwiami.

Boisz się? zapytał Kuba.

Cały czas odrzekł Michał. Ale nie mówię mamie, bo ona i tak już dość cierpi.

Czego się boisz najbardziej?

Że mama zostanie sama. Że będzie cierpiała. Że nie zdążę się z nią pożegnać. Że będzie miała wyrzuty, których nie powinna mieć.

Musiałam się wymknąć do swojego pokoju, by mnie nie słyszeli.

Leczenie nie działa. Guz nie maleje. Rośnie. Lekarze mówią już o opiece paliatywnej, o skupieniu się na jakości życia, bo czas się kończy.

Ile czasu? Nikt tego nie wie. Może trzy miesiące. Może sześć. Może mniej.

Dziś rano Michał poprosił, żebym zawiozła go do szkoły. Od wielu tygodni do niej nie chodzi, bo nie ma sił. Ale chciał choć na chwilę znów być z rówieśnikami. Poczuć się przez moment jak dawniej.

Zawiozłam go. Pomogłam wysiąść z auta. Jest teraz tak chudy, taki kruchy. Przyjaciele powitali go uściskami. Ulubiona nauczycielka witając objęła go serdecznie. Widząc, jak się uśmiecha, przez chwilę znów był tylko Michałem nie „tym chłopcem z rakiem”.

Kiedy odebrałam go po trzech godzinach, był wyczerpany, ale szczęśliwy.

Dziękuję, mamo powiedział w drodze do domu. Dziękuję, że mnie zawiozłaś. Dziękuję za wszystko, co dla mnie robisz. Dziękuję, że jesteś najlepszą mamą na świecie.

Jesteś najlepszym synem pod słońcem szepnęłam.

Mamo odparł po chwili gdy mnie już nie będzie, naprawdę chcę, żebyś była szczęśliwa. Żebyś żyła. Nie płakała całe życie przez mnie.

Michał, nie mów tak…

Musimy o tym mówić, mamo. Oboje wiemy, co się stanie. Obiecaj mi, że dasz sobie radę. Że będziesz mnie wspominała z uśmiechem, nie tylko z rozpaczą.

Obiecałam. Choć wiem, że nie wiem, czy będę umiała dotrzymać tej obietnicy.

Dziś w nocy śpi spokojnie w swoim pokoju. Weszłam do niego przed chwilą. Wygląda jak dziecko, takie małe, bezbronne, pogrążone w śnie.

Rano przyjedzie pielęgniarka z hospicjum domowego na cotygodniową wizytę. Pojutrze idziemy znowu do onkologa. Chociaż wszyscy już wiemy, co usłyszymy.

Siedzę w salonie z zimniejącą kawą. Patrzę na zdjęcia na ścianie. Michał jako niemowlę. Michał w drodze do przedszkola. Michał na swoim dziesiątym urodzinach. Michał sprzed sześciu miesięcy szczęśliwy, zdrowy, uśmiechnięty, nieświadomy nadchodzących dni.

Nie wiem, jak się żyje po śmierci dziecka. Jak się oddycha. Jak pochować szesnastoletniego syna, któremu odebrano przyszłość.

Ale dla niego spróbuję. Będę silna, póki mnie potrzebuje. Będę się uśmiechała, gdy będzie na mnie patrzył. Sprawię, że jego ostatnie miesiące będą jak najpiękniejsze.

A potem… co będzie potem, nie jestem w stanie przewidzieć. Teraz liczy się tylko to, by być przy nim.

Jak powiedzieć własnemu dziecku, jak bardzo się je kocha, kiedy czas się kończy? Jak zmieścić całe życie matczynej miłości w tych kilku dniach, które pozostały?