A ja swojego męża nigdy nie kochałam

Ja swojego męża nigdy nie kochałam.
A ile razem przeżyliście?
Oj Policz sama, ślub braliśmy w siedemdziesiątym pierwszym.
Jak to możliwe, nie kochać, a tyle lat być razem?

Na ławce przy grobie spotkały się dwie mało znające się kobiety. Przyszły tu uporządkować rodzinne groby, a potem jakoś zaczęły rozmawiać.
Mąż? zapytała i skinęła głową w stronę zdjęcia na pomniku kobieta w popielatym berecie.
Mąż. Rok już, jak nie żyje Nie mogę się przyzwyczaić, tęsknię do niego bardzo. Chodzę tu, bo tak boli Bardzo go kochałam kobieta poprawiła czarną chustkę na ramionach.
Przez chwilę milczały, aż w końcu druga westchnęła i powiedziała:
A ja swojego męża nie kochałam.

Zainteresowana rozmówczyni spojrzała na nią z boku:
Ile lat byliście razem?
Od siedemdziesiątego pierwszego Więc ponad czterdzieści lat.
Jak można nie kochać i tyle wytrzymać razem?

Na złość tak wyszło. Był taki chłopak, którego bardzo polubiłam, a on pobiegł do mojej koleżanki. No to ja się uparłam, że wyjdę za mąż zanim oni No i wtedy pojawił się Jurek nieśmiały, trochę niezdara. Lubił mnie od dawna, więc
I co?
O mało co z własnego wesela nie uciekłam. Wszyscy się bawili, a ja płakałam. Młodość się skończyła, myślałam. Patrzyłam na Jurka drobniutki, z zakola już, uszy odstające Garnitur na nim, jak na strachu. Uśmiechnięty od ucha do ucha Ech, sama sobie winna.

A potem?
Zamieszkaliśmy z jego rodzicami. Tylko on taki sam jak matka troszczyli się o mnie na każdym kroku. Ja wtedy byłam taka postawna, oczy śliwkowe, warkocz do pasa, biust w sukni nie mieścił się. Widzieli wszyscy, że nie jesteśmy dobraną parą.
Rano wstaję buty już umyte, matka Jurka kazała mężowi wszystko dla mnie robić. A ja narzekałam, wydawałam komendy, nawet na teściową krzyczałam. Najbardziej żal mi było siebie. Bo przecież nie kochałam I co komu się spodoba taka synowa?
Więc Jurek mówi: A może pojedziemy na Śląsk, tam zarobimy coś, usamodzielnimy się? A ja? Dla mnie byle gdzie, byle dalej! W głowie tylko wiatr.
Wtedy trwały te wyjazdy na Ziemie Odzyskane, wszędzie szukano ludzi. Sama bym nie potrafiła, ale z Jurkiem się zakwalifikowaliśmy, najpierw do Katowic, potem dalej na zachód.

I jechaliśmy osobno, kobiety w jednym wagonie, mężczyźni w drugim. Jurek został bez jedzenia, ja miałam torbę ze sobą, a do sąsiednich wagonów nie było wtedy przejścia.
Mnie nie obchodziło, zaraz się zaprzyjaźniłam z dziewczynami, rozgardiasz, wszystko na stół, wszystko wspólne. Myślałam niech sobie radzi. Wszystkie pierogi, co mama mu na drogę upiekła, rozdałam dziewczynom.
Na przesiadce przyleciał pytać o jedzenie wstyd mi się zrobiło. Mówię, że wszystko zjedzone, nie ma nic. A on zobaczył, że mi głupio, to zaczął mnie pocieszać. Dobrze, żeście zjadły, też mam tu dużo, częstują nas, brzuch już pełen, mówi radośnie.
Poleciał do swojego wagonu.
A ja wiedziałam przecież, że kłamie. Nie miał do nikogo śmiałości, nawet kawałka chleba by nie wziął od obcych. Po prostu nie chciał, żebym się źle poczuła Po minucie już o nim zapomniałam.

Na miejscu zakwaterowali nas w baraku trzydzieści pięć kobiet w jednej sali, mężczyźni osobno. Obiecywali, że później rodzinom dadzą pokoje. A mi nawet nie zależało. On tylko próbował się do mnie zbliżyć, ja wiecznie zajęta, wiecznie nie mam czasu. Dziewczyny mi dokuczały To przecież twój mąż, a ty…
On stał pod oknem i czekał, aż wyjdę. U nas mgły i wilgoć, a mnie to nie ruszało.

W końcu chciałam się rozwieść. Dzieci nam nie dał Bóg, dwa lata razem, a miłości żadnej. Prawdę mówiąc, czasem spałam z nim w baraku, z litości
A potem pojawił się Grzesiek wysoki, ciemnowłosy, z burzą włosów. Pracowałam przy betonie, ciężko, ale było wesoło czeskie piwo, pomarańcze, wędliny, których nigdy wcześniej nie widziałam. Przyjeżdżały zespoły, tańce w klubie barakowym.
To przez Grzesia się zakochałam. Szalona miłość!
Jurek próbował mnie powstrzymać, prosił, żeby nie odchodzić. Ale ja już nie myślałam o nim, tylko o Grzesiu.
Rozwodzę się z tobą powiedziałam.
Dostałam wtedy własny pokój w baraku. Przegrody cienkie, ale swoje. Nie poszłam już do Jurka
Ale Jurek był wciąż gdzieś obok. Szłam z Grzesiem, a czułam, że Jurek patrzy. Ale miłość była ważniejsza.

Kobieta w czarnej chustce słuchała z przejęciem.
Jak on to zniósł?
Zniósł Bo mnie kochał. A potem Grzesiek zaczął kręcić z Katią, księgową. Kiedy mu powiedziałam, że byłam w ciąży, to mnie zostawił, jeszcze przed wszystkimi obrzucał błotem, że to ja do niego lgnęłam, bo mąż słabeusz.
Ludzie donieśli Jurkowi. Jemu chyba ta cała miłość do mnie rozum odebrała. Poszedł się bić z Grzesiem. Gdzie tam Jurek i Grzesiek! Ale się rzucił Zabrali mi Jurka do szpitala. Jechałam tam, krzycząc na kierowcę Gdzie ci rozum?! Ale Sławek milczał, wiedział, że to wszystko przez moje sprawy.
W szpitalu rzuciłam się do płaczu. Leży twarz sina, opuchnięta, noga w gipsie.
Po co ty to zrobiłeś? pytam.
A on: Bo ciebie kocham!

A mnie wtedy żal samej siebie było Z ciążą odsyłali kobiety ze stawów, nie chcieli dzieci na budowie. Musiałabym wracać na wieś, tam wszystko wyjaśniać. A jaki to honor, jak dziecko nie Jurka? Zresztą, nie byłam do końca pewna, czyje to dziecko
Chodziłam do szpitala, przynosiłam jedzenie. Ale nie z miłości, tylko z odpowiedzialności.
Pamiętam, jak stanął o kulach, przychodzę stoimy obok siebie przy oknie, on w starej piżamie, jak dziadek, zgryziony. Patrzy przez okno i mówi:
Nie rozwódź się, wyjedziemy, wychowamy to dziecko razem.
A ja mu na to:
Po co ci to?
A on:
Bo cię kocham.
A ja tylko: Rób, jak chcesz
I poszłam, nie oglądając się, chociaż miałam motyle w brzuchu, że nie muszę wracać na wieś, z nim przecież łatwiej z dzieckiem.

Wyjechaliśmy potem na Mazury. Jurek był spokojny, ale w pracy go docenili. Technikum skończył od razu został brygadzistą, jeździł po wioskach, a do domu zawsze prezenty przywoził najlepsze dla nas. Żona, mówił: Moja żona, w ciąży.
Wykładał się tym wszystkim, dumny jak paw, a ja spuszczałam wzrok. Dostaliśmy mieszkanie, mnie przenieśli do biura.
W szpitalu zobaczyłam syn Grzesia, taki ciemny. A Jurek? Nawet nie mrugnął, patrzył na niego jakby był wymarzonym synkiem.
Maks był trudny od urodzenia Chory, krzykliwy. Jurek chodził jak cień, nigdy słowa złego. Po roku urodziłam Jurkowi córkę. Zwała się Marysia, po matce jego. Dopiero wtedy zaczęłam rozumieć, jak bardzo zadraźniłam teściową. Ale ojciec już nie żył, choć matce chciałam zrobić przyjemność.

A do Jurka zupełnie nic już nie czułam ani miłości, ani nienawiści. Kiedy dzieci były małe, zależało mi tylko, żeby pomógł. A on wszystko sprzątał, prał, pozwalał mi się wyspać. Zabrał się kiedyś za pranie, musiałam mu misę wyrwać z rąk. Szef, a bieliznę żony płucze! A on: Woda lodowata! Lepiej, żeby żona się przeziębiła? O mało co się wtedy nie popłakałam ze złości.
A ta jego miłość zaczęła mnie coraz bardziej drażnić.

Maks, syn, jak miał trzynaście lat, już był pod opieką kuratora. Wtedy poznałam Romka, policjanta. Był kawalerem, dobry człowiek, synka rozumiał, umiał sobie z nim poradzić. Ojca Maks nie słuchał, odsyłał go od siebie. Jurek był łagodny, nie potrafił ukarać ani zbesztać. Ja czasem sięgałam po pasek, bo jak inaczej, jeśli kraść chodził po sklepikach? Ale Jurek nie dawał, wyrywał pasek z ręki.
Jurasa skierowali na kurs do Warszawy. Już mieszkaliśmy w nowym mieszkaniu w Toruniu. A on mówi: Jak powiesz, nie jadę, to zostaję. Wiedział już, że źle u nas.
Powiedziałam mu tylko: Jedź.

Pojechał z bólem. A Romek zaraz: Rzuć męża, rozwiedź się, nie kochasz przecież A ja
Kobieta zamyśliła się, ze stołu strąciła liście.
I co ty na to? rozmówczyni już przeszła na ty.
Kobieta spojrzała na nią z marsową miną. Wspomnienia ciężkie jak kamień.

Zastanawiałam się, przez długie noce Maks się buntował, ja pogubiłam się zupełnie. List od Jurka czytałam codziennie. Pisał, że zrozumiał, że mu życie zatrułam, skoro nigdy go nie kochałam, a tylko znosiłam. Pisał, że jeśli napiszę, by nie wracał, nie wróci. Ale dzieci nie zostawi, połowę pensji będzie nam wysyłał, wszystko mi pozostawia. Szczęścia życzył, by wszystko się ułożyło. Dobry, piękny list. Bez żalu, bez pretensji. Cały ból zatrzymał dla siebie, a mnie zostawił wolność.

Liście z brzozy spadały na stolik. Był ciepły jesienny dzień, niebo błękitne. Kobieta ocierała oczy rąbkiem chustki.
Czemu płaczesz?
Ech Taka już ta nasza ludzka dola, że jak się wspomni łzy same lecą. Opowiadaj dalej Odeszłaś do policjanta?
Oj Noce nie przespane, Maks na bakier, ja całkiem zagubiona. Ciągle czytałam ten list. W pracy zaprzyjaźniłam się z Heleną, majstrowa kobieta, trochę starsza. Mówiła: Lidka, dziewczyno! Takiego mężczyzny na rękach trzeba nosić!

I któregoś dnia rano mnie olśniło co ja wyprawiam? Dla mnie ten człowiek przeżył całe życie, a ja
Wszystko sobie przypominałam. Jak za mną chodził, jak troskliwy był. Raz wylądowałam w szpitalu operacja nieudana, lekarze myśleli koniec. Przenieśli mnie na salę, a Jurek już czekał. I wtedy, cichy-cichy zwykle, cały szpital na nogi postawił, sam nie odchodził, ręki mojej nie wypuścił, opiekunkę zamówił, lekarstwa załatwił.
Gdyby nie on wtedy

Kiedyś przez przypadek odebraliśmy nie swoją paczkę. Helikopter z powiatu przyniósł jedzenie, listy, a była zamieć, więc pogubili się wśród paczek. Dopiero w domu zobaczyliśmy nie nasza paczka. Jurek przez śnieg do sąsiedniej wsi powlókł ją z powrotem. Przekonywałam, żeby nie szedł, ale nie posłuchał. Ludzie czekali, mówił. Wrócił czerwony, odmrożony
I wtedy zrozumiałam, że nie chcę już nikogo poza nim.

Napisać list? Ale jak, po tylu latach, tyle razy mówiłam, że nic dla mnie nie znaczy? Czy on zrozumie?
Wiedziałam, że już postanowił odejść, bo myśli, że kocham kogoś innego.
Jesień była. Piękna, ciepła. Posłałam dzieci, załatwiłam pracę, i pojechałam do niego, do Warszawy.
Jechałam pociągiem, tak długo, że miałam ochotę biec pieszo z niecierpliwości. Jego twarz przed oczami, czułam, że kocham go z całego serca nawet łysinkę, uszy, brzuch, wszystko
W akademiku powiedzieli, gdzie mają zajęcia. Jadę metrem, szukam jego oczu we wszystkich twarzach.
Do środka mnie nie wpuścili, czekałam na schodach. Przechodziła grupa studentów, nie rozpoznałam Jurka od razu elegancki, w kaszkiecie, płaszczu, z teczką. Zamarłam z wrażenia, jakby miłość nagle mnie sparaliżowała.
Minęli mnie, nie zauważył mnie. Dopiero jak krzyknęłam.

Odwrócił się, przystanął, patrzy na mnie nie wierząc własnym oczom. Stoimy naprzeciwko siebie, a liście, tak jak dziś, sypią się z drzew.
Jego koledzy patrzą, dziwią się. A my oboje rzuciliśmy się sobie w ramiona, teczka mu wypadła, zeszyty się rozsypały, ale nie byliśmy w stanie powiedzieć słowa tak się cieszyliśmy.
Czego tu się jeszcze tłumaczyć?
Koledzy śmiali się, wołali: To jest miłość! Sto lat razem, a spotykają się tak, jakby dopiero się poznali.
Chustka słuchającej już przesiąkła łzami, rozmówczyni głośno się wysmarkała.
I żyliście razem szczęśliwie do końca?
Jaki tam koniec?
No wskazała na grób, przy którym porządkowała znajoma Przecież to twój mąż?
Nie, nie Tutaj leży nasz synek, Maksymilian. Umarł wcześnie, jeszcze czterdziestki nie skończył. Zszedł na złą drogę, w więzieniu posiedział, napiliśmy się z Jurkiem przez te lata Potem pił, w końcu serce nie wytrzymało.
Twój mąż żyje?
Żyje! przeżegnała się kobieta Dzięki Bogu! Przywiózł mnie tu, sam pojechał do córki pomóc. O, tam właśnie idzie. My tu się zagadaliśmy Może cię podwieźć?
Nie, jeszcze tu zostanę, rodzinę odwiedzę. Dziękuję.

Podszedł do nich starszy, okrągły mężczyzna w czarnej kurtce i skórzanej czapce. Miły, pogodny, o przyjaznej twarzy.
Zmęczony jesteś, Jurku? żona otrzepywała z ramion męża liście.
Posprzątał wszystko po synu, ale żona sama zabrała cięższy worek z odpadami, oszczędzając jego bolącą od lat kręgosłup.
I poszli razem, pod rękę, żółtą alejką cmentarza, mijając groby.

Przy końcu alejki kobieta w popielatym berecie odwróciła się i pomachała koleżance, a za nią pomachał jej mąż.
A kobieta spojrzała na zdjęcie męża na płycie, myśląc, że szczęście nie żyje samo z siebie musi być w sercu, trzeba je przyjąć.
I ta jedna jest prawda szczęście to kochać i być kochanym.