Co to, już stara jestem? Bezsilna? — głos matki zadrżał z urazy. — Ależ ja jeszcze daję radę!

„Co ja? Starucha już jestem? Niemrawa?” – głos matki zadrżał z żalu. „Ależ skąd! Jeszcze dużo mogę!”

„Ola! Olu! Ile można cię wołać?!” – krzyk matki rozlegał się po całym mieszkaniu, docierając nawet przez zamknięte drzwi pokoju dziecięcego, gdzie Ola próbowała uśpić trzyletniego Bartka.

„Mamo, pięć minut! Synuś zasypia!” – odparła, głaszcząc chłopca po plecach.

„Jakie pięć minut?! Źle się czuję! Ciśnienie skacze! Obiecałaś przynieść leki!” – w głosie matki pojawiły się znajome histeryczne nuty.

Ola westchnęła. Bartuś już prawie spał, ale teraz otworzył oczy i patrzył na nią zaniepokojony.

„Mamusiu, babcia płacze?” – szepnął.

„Nie, skarbie, nie płacze. Śpij, śpij…” – Ola pocałowała synka w czoło, ale w środku wszystko się w niej ścięło. Mama nie płakała – wrzeszczała. A to było jeszcze gorsze.

Weronika Nowak siedziała w kuchni, dramatycznie przykładając dłoń do serca i ciężko oddychając. Zobaczywszy córkę, pokiwała głową z wyrzutem.

„Widzisz, do czego doprowadziłaś! Serce wali, w głowie się kręci! A ty z wnuczkiem się bawisz! Mówiłam – najpierw leki, potem dzieci!”

„Mamo, no jak tak można? Dziecko zasypia, nie można go zostawiać w pół kroku. Bartek potem całą noc będzie się wiercił.” – Ola wyjęła z apteczki znajome tabletki na ciśnienie i nalała szklankę wody.

„A ja mam umierać, tak?” – Weronika obrażona odwróciła się. „Dawniej tak nie robiłaś. Biegałaś, jak tylko zawołałam. A teraz… Teraz twoja rodzina ważniejsza niż własna matka!”

Ola w milczeniu podała matce tabletki. Tak, dawniej rzeczywiście rzucała wszystko i biegła na każde skinienie. Był czas, gdy prośby mamy brzmiały jak prośby: „Olciu, kochanie, przynieś mi, proszę, lek”. Teraz były rozkazem: „Ola! Natychmiast daj tabletki!”

„Mamo, weź lek, połóż się. Lepiej się poczujesz” – powiedziała cicho.

„Położę się! Łatwo mówić! A kto obiad ugotuje? Kto Bartka do przedszkola jutro przygotuje?” – Weronika zaczęła wyliczać swoje obowiązki, a z każdym słowem jej głos brzmiał coraz bardziej oburzony. „Ja tu nie jestem służącą! Pomagam wam, zdrowie poświęcam, a wy…”

„Mamo, nikt cię nie zmusza do gotowania. Ja mogę” – przerwała Ola.

„Tak? A kiedy? Po dziewiątej wieczorem! Dziecko głodne, mąż z pracy wróci – też jeść będzie chciał. Nie, nie mogę na to patrzeć!”

Ola usiadła naprzeciw matki. Mieszkały razem od dwóch lat, od kiedy urodził się Bartek. Wtedy Weronika przeprowadziła się do nich z swojego M2 – żeby pomagać z wnukiem. Na początku to rzeczywiście była pomoc. Weronika z radością zajmowała się malcem, gotowała, sprzątała. A Ola pracowała i czuła się bezpieczna – w domu wszystko pod kontrolą, dziecko pod opieką kochającej babci.

Ale coś się zmieniło. Propozycje pomocy stały się obowiązkami. Prośby – żądaniami.

„Wiesz co, mamo” – zaczęła ostrożnie Ola – „może pomyślimy o niani dla Bartka? Ty się męczysz, nerwy…”

„Niani?!” – Weronika aż podskoczyła na krześle. „Obcą kobietę do mojego wnuka? Oszalałaś? Kto go lepiej wychowa niż ja? Kto lepiej nakarmi, ubierze?”

„Mamo, nie mówię, że gorzej. Po prostu ty…”

„Co ja? Starucha jestem? Słaba?!” – głos matki zadrżał. „Jeszcze dużo mogę! Dziesięciu takich wnuków bym wychowała! Tylko potrzebuję trochę pomocy, zrozumienia! A nie tego, co teraz robisz!”

W przedpokoju rozległy się kroki – wrócił z pracy Jakub, mąż Oli. Odetchnęła z ulgą – ktoś, kto rozładuje atmosferę.

„Cześć, kochani!” – zawołał wesoło, ściągając kurtkę. „Jak tam? Bartek śpi?”

„Śpi” – krótko odparła Ola.

„A, zięć przyszedł!” – Weronika natychmiast zmieniła ton na przyjazny. „Kubuś, głodny jesteś? Zrobiłam rosół, kotleciki usmażyłam. Siadaj, jemy!”

Jakub spojrzał na żonę, potem na teściową. Po twarzy Oli zrozumiał – znowu było nieprzyjemnie.

„Dzięki, Weroniko. Co się stało? Ola jakaś smutna.”

„Nic specjalnego” – westchnęła matka. „Tylko prosiłam o lek, a córka uznała, że wnuk ważniejszy. No ale trudno. Kubusiu, jak tam w pracy?”

Ola w milczeniu nakrywała do stołu. Zawsze tak – przy Jakubie mama stawała się słodka i wyrozumiała. A na osobności – zupełnie kimś innym.

Przy kolacji Weronika opowiadała zięciowi o swoim dniu: spacer z Bartkiem, gotowanie, pranie. I w każdym słowie brzmiało: „Widzisz, jak się staram, jak dużo robię?”

„Mama bardzo się męczy” – cicho powiedziała Ola, krojąc kotleta. „Może jednak pomyślimy o niani?”

Jakub zamyślił się:

„Wiecie co, może to dobry pomysł. Weroniko, tyle sił wkładasz w nas, w Bartka. Może czas odpocząć, zająć się sobą?”

„Sobą?” – Weronika uniosła brwi, a Ola poczuła, jak powietrze gęstnieje. „A czym? Mam zajęcie – wnuk. Mam sens życia – pomagać wam. A wy co proponujecie? Żebym sama w M2 siedziała, telewizję oglądała?”

„Nie sama” – Jakub mówił łagodnie. „Można z koleżankami się spotkać, do teatru pójść…”

„Koleżanki…” – gorzko się uśmiechnęła. „Które? Jedne chore, drugie z wnukami. A do teatru… Za co? Za moją emeryturę trzy tysiące? Za bilet pół oddam!”

Ola zrozumiała, że rozmowa zmierza w złym kierunku. Mama zaczyna się użalać, a to znaczy, że zaraz będą łzy i pretensje.

„Mamo, nie o pieniądze chodzi. Jeśli chcesz do teatru – kupimy bilety.”

„Nie potrzebuję jałmużny!” – Weronika wybuchnęła. „Ja co, żebraczka? Całe życie pracowałam, uczciwie na emeryturę zapracowałam! Po prostu uważam, że w moim wieku moim obowiązkiem jest pomagać dzieciom. A waszym – doceniać to!”

„Doceniamy” – zmęczonym głosem powiedziała Ola.

„Gdzie tam!” – matka