Życie dla siebie

– A przecież mam tylko 49 lat… – Bożena spojrzała na lekarza z dezorientacją. – Naprawdę nic nie da się zrobić? – zapytała z nadzieją.

– Przy odpowiednim leczeniu i po przejściu pewnych procedur można przedłużyć czas, powiedzmy, o rok, może półtora. – Aleksander Witoldowicz zastukał ołówkiem w blat biurka, którym przed chwilą robił notatki w dokumentacji Bożeny. Po długiej karierze przywykł już do szoku, łez, histerii, a nawet oskarżeń. Reakcje pacjentów na diagnozę „śmierć w najbliższym czasie” bywały różne.

– Zastanowię się. – Tyle tylko odpowiedziała kobieta i wyszła.

Do niedawna Bożena nie miała większych problemów ze zdrowiem. Nawet przeziębienia łapała rzadko. Kilka miesięcy temu, zauważywszy, że z ciałem dzieje się coś niedobrego, zgłosiła się do szpitala. Guz, według lekarzy, był nieoperacyjny. Sześć do ośmiu miesięcy – wyrokował Aleksander Witoldowicz. Bożena nie wybuchnęła płaczem ani nie obwiniała nikogo, że choroby wcześniej nie zauważono. Wyobraziła sobie, jak krótko to sześć miesięcy. Nie dożyje nawet swojego pięćdziesiątego urodzin.

– Cudowny dzisiaj dzień. – Głos oderwał Bożenę od ponurych myśli. Po wyjściu ze szpitala usiadła na ławce i, zatopiona w rozmyślaniach, nie zauważyła, gdy obok przysiadł starszy mężczyzna. Siedział, opierając dłonie na lasce, starając się trzymać wyprostowany i mrużąc oczy, patrzył w słońce.
– Przepraszam, jeśli panią zaskoczyłem. – Starszy pan przeprosił, widząc, że Bożena drgnęła.

– To nic. – Bożena próbowała się uśmiechnąć. – Rzeczywiście, pogoda jest piękna.
– W moim wieku cieszę się nawet z deszczowych dni. Ale za takie słoneczne jestem szczególnie wdzięczny. Może to starość, ale chciałbym, wie pani, żeby mój ostatni dzień był ciepły i jasny.
– Mówi pan o śmierci tak spokojnie. – Bożena była zaskoczona.

– Mam 94 lata. – Rozśmiał się staruszek. – Poza tym, śmierć nikogo nie ominie. I kto wie, w jakim wieku po nas przyjdzie? Trzeba być na nią gotowym zawsze. Szkoda, że sam zrozumiałem to za późno. Gdybym wiedział wcześniej, nie odkładałbym tylu rzeczy na później. Bo kto wie, czy to „później” w ogóle nadejdzie?
Pani na przykład, co by zrobiła, gdyby wiedziała na pewno, że umrze jutro? Chociaż… przepraszam, stary dziadzio się rozgadał. Nie mam z kim pogadać. Moi współlokatorzy z sali to straszne nudziary, tylko narzekają i wzdychają. A po co tracić na to czas? Za głównym budynkiem jest hospicjum. Tam właśnie mieszkamy. I jasne jest, że skoro tam trafiliśmy, wyjście tylko jedno. Tej ławce i parkowi wolałbym jednak rejs statkiem.

Ostatnia podróż. – Staruszek zaśmiał się cicho. – Zapyta pani, dlaczego jeszcze tu jestem? To inna sprawa. Nie mam pieniędzy. Rodzina oddała mnie tutaj, mieszkanie już dawno przepisane na wnuka, nawet emeryturę teraz oni za mnie pobierają. Ale nie mam do nich pretensji. Młodzi. Pewnie uważają, że im bardziej się przyda. Przepraszam znowu, tak się rozgadałem. – Spojrzał przepraszająco.

– Nie, nie, wszystko w porządku. – Bożena słuchała uważnie. Między brwiami zarysowała się głęboka zmarszczka.

I nagle uświadomiła sobie, że całe życie żyła zupełnie inaczej, niż chciała. Pracę swoją nie lubiła, ale płacili dobrze. Najpierw trzeba było spłacić kredyt. Potem pomagać córce i zięciowi. Dlatego trzymała się tego miejsca. Męża też od dawna nie kochała. Dziesięć lat temu odkryła, że ją zdradza. I to z różnymi kobietami, regularnie.

Bożena płakała z rozpaczy, ale przed rozwodem powstrzymywała ją myśl, że nikomu nie będzie potrzebna. Skoro nie jest interesująca nawet dla własnego męża, który kiedyś klękał przed nią jak rycerz. A przecież uważała się za dobrą żonę. Czysto, wygodnie, pierwsze, drugie, trzecie i kompot, zero histerii. Córkę kochała, od urodzenia starała się dać jej wszystko, co najlepsze. Rozpieszczała. Czasem nawet kosztem siebie. Teraz córka dzwoniła tylko wtedy, gdy potrzebowała, żeby posiedzieć z wnukiem albo pożalić się, że zięciowi znowu nie wypłacili premii, a zbliża się zima/wiosna/lato/nieważne, a porządnych butów/kurtki/płaszcza itd. córce/zięciowi/wnukowi/ wszystkim razem brakuje.

I Bożena wchodziła w sytuację, współczuła i przesyłała pieniądze, odkładając zakup nowych butów/kurtki/płaszcza dla siebie. Oprócz tego Bożena w tajemnicy odkładała pieniądze „na czarną godzinę”, pamiętając ciężkie lata dziewięćdziesiąte.

– Rozwodzę się. – Zaskoczyła męża, gdy wróciła do domu. – I wystąpię o podział majątku. Możesz zatrzymać mieszkanie, wypłacając mi moją część. Mnie ono nie jest potrzebne. Wyjeżdżam. A tobie byłoby tu wygodnie, przyzwyczajony jesteś. – Uśmiechnęła się, rozglądając po pokoju.

– Dokąd? – To pierwsze, o co zapytał mąż, próbując przetrawić wiadomość.
– W podróż. – Odpowiedziała po prostu. – A teraz można się rozwieść bez osobistej obecności. Pomyśl przez kilka dni, a ja tymczasem pojadę do Lucyny na działkę. – Mówiła dalej, wyciągając walizkę.

– Nic nie rozumiem. – Powiedział szczerze zdezorientowany mąż.
– Powinnam to zrobić dawno. Oboje jeszcze zdążymy być szczęśliwi. – Odparła Bożena, stojąc już w drzwiach.

W pracy napisała wypowiedzenie zamiast prosić o urlop, by uniknąć okresu wypowiedzenia. Zebrała oszczędności i zaczęła przeglądać oferty wycieczek.

– Mamo, odbierzesz dziś Kacperka? Jesteśmy zmęczeni, chcielibyśmy pójść wieczorem do restauracji. – Tego samego dnia zadzwoniła córka.
– Nie. – Krótko odpowiedziała Bożena.
– Eee, dlaczego? – Córka nie była przyzwyczajona do takich odpowiedzi od matki.
– Mam swoje sprawy.
– Nie możesz ich przełożyć? Rozumiesz, spotka się cała paczka. Nie możemy nie pójść. – Córka zaczęła jęczeć.
– Wynajmijcie nianię.
– Mamo, to takie drogie. – Oburzyła się.
– Na restaurację macie, to i na nianię znajdziecie. – Bożena była nieugięta.

Córka mruknęła coś pod nosem i rzuciła słuchawkę. Bożena westchnęła ciężko, ale uznała, że postąpiła słusznie.

Na działce u Lucyny było spokojnie i przytulnie. Jesień była ciepła i sucha. Wieczorne powietrze pachniało kwiatami i jabłkami. Bożena długo siedziała w bujanym fotelu, podkurczywszy nogi. Myślała. Najpierw o tym, że jest okropną egoistką, że tak postępuje z bliskimi. Potem znów przypomniała sobie starca z parku szpitalnego. I mówiła sobie, że całe życie żyła dla innych, zostało jej niewiele, czy nie może wreszcie przeżyć choć trochę dla siebie? W końcu uznała, że postępuje słusznie, i uśmiechnęła się do siebie.

Mąż dzwonił, próbując wyjaśnić sytuację, ale raczej z dezorientacji i dla zasady. Bożena wiedziała, że dla niego też ten związek dawno się wypalił, i trwała przy swoim. Po trzech dniach się poddał i zgodził się wypłacić jej należną sumę w ciągu kilku miesięcy. Bożena była zadowolona.

Dwa dni później siedziała w restauracji nad morzem. Chętnych, by cieszyć się złotą polską jesienią, nie brakowało. Bożena obserwowała spacerujące i też siedzące w kawiarniach rodziny, pary, i dla zabawy wymyślała ich historie.

– Dobry wieczór. Przepraszam, czy to miejsce wolne? – Do stolika podszedł mężczyzna.
– Proszę bardzo. – Bożena nie miała nic przeciwko.
– W tak piękny wieczór grzechem byłoby zostać w pokoju. Chyba wszyscy tak uznali – wolnych stolików jak na lekarstwo. – Rozśmiał się, usprawiedliwiając.
– I mają rację. Bożena. – Przedstawiła się. Kiedyś by się zawstydziła. Teraz uznała, że wieczór jest naprawdę ładny, czemu nie umilić samotności rozmową.

– Krzysztof. – Odpowiedział. – Jestem pisarzem i często wieczorami dopada mnie wena, więc większość pięknych chwil przegapiłem. Dziś nawet cieszę się, że myśli nie układają mi się w słowa i wyszedłem na powietrze. – Dodał, dając do zrozumienia, że spotkanie z Bożeną wieczór ten uczynił jeszcze piękniejszym.
– Ciekawe. O czym pan pisze? – Zapytała Bożena.
– Historie o ludziach dla ludzi. – Rozłożył ręce.

– Znam kilka ciekawych. Na przykład, widzi pan tę parę? – Bożena wskazała na młodych ludzi, którzy szeptali przy sąsiednim stoliku. Trzymali się za ręce, patrząc sobie w oczy. – Wie pan, o czym rozmawiają? – I opowiedziała historię, którą przed chwilą wymyśliła. Młodzieniec był w niej początkującym malarzem bez grosza przy duszy, a dziewczyna – córką potentata, który oczywiście nie pochwalał ich związku. Ale zakochani nie zrezygnowali. Dziewczyna uciekła z ukochanym. To pierwszy wieczór ich wolności. Wierzy w jego talent i gorąco przekonuje, że wszystko się uda. On zaś przysięga, że dla niej zejdzie nawet do piekła, by jako pierwszy namalować prawdziwe oblicze diabła.

– Znacie się? – Krzysztof spojrzał na parę.
– Nie. – Uśmiechnęła się Bożena. – Wymyśliłam to właśnie teraz. Jak pan myśli, byłabym dobrą pisarką?
– Fabuła dość oczywista, ale zawsze aktualna. Gdyby jednak bohater naprawdę namalował diabła, zdobył sławę, a potem oszalał – byłoby intrygująco. – Krzysztof włączył się w zabawę. – A co pani myśli o tamtej czwórce? – Wskazał na stolik, przy którym siedziały dwie kobiety i dwóch mężczyzn. Trójka żywo rozmawiała, czwarta kobieta patrzyła na morze z obojętną miną.

– Tutaj sprawa jest jasna… – Bożena przymrużyła oczy i zaczęła snuć nową opowieść.

——-

– Bożenka, no i jak? Podoba ci się? – Krzysztof nerwowo spoglądał z Bożeny na niewielki dom opleciony dzikim winem. – Ogród trochę zaniedbany, ale ogólnie nieźle. Co myślisz?
– Jest uroczy. – Przytaknęła, ale Krzysztof wyczuł w jej głosie smutek.
– Coś nie tak? – Objął ją.

– Wszystko dobrze. Przepraszam, jestem po prostu zmęczona. – Bożena próbowała się uśmiechnąć.

Minęły prawie dwa miesiące od tamtego wieczoru. Krzysztof zakochał się w Bożenie po uszy, od pierwszego wejrzenia, jak twierdził. Bożena czuła to samo, co ją przerażało. Ale przede wszystkim bała się choroby, czasu uciekającego przez palce i tego, że Krzysztof nic nie wie. On zaproponował, by zostać tu, nad morzem.

– Ja mogę pisać wszędzie, a ty będziesz moją muzą. – Już wyobrażał sobie ich szczęśliwe życie w przytulnym domku z widokiem na morze.
– Świetny pomysł. Nauczę się dbać o ogród i piec twoje ulubione pierogi z dynią. – Delikatnie pocałowała go w policzek. Odganiała straszne myśli. „Niech będzie, co ma być. Nic mu nie powiem” – zdecydowała.

Wyprowadzili się do domu i byli szczęśliwi. Rankami pili kawę przy oknie, wieczorami spacerowali brzegiem. By nie przeszkadzać Krzysztofowi w pracy, Bożena postanowiła znaleźć sobie zajęcie i została wolontariuszką w fundacji charytatywnej. Lubiła pomagać ludziom. Minął miesiąc, potem drugi. Bożena czekała, że lada dzień poczuje się gorzej, pojawi się ból, słabość – ale wręcz przeciwnie, czuła się świetnie.

Regularnie dzwoniła do córki. Ta początkowo przyjęła decyzję matki z niedowierzaniem i gniewem, ale z czasem złagodniała. Nawet obiecała wysłać wnuka do babci na wakacje.

Mąż wypłacił Bożenie należne pieniądze i mimochodem wspomniał, że zamierza się ożenić po raz drugi. Bożena odpowiedziała, że bardzo się za niego cieszy. I tak było.

– Bożena Stanisławówna? Mówi Aleksander Witoldowicz. – Poranny telefon obudził Bożenę.
– Słucham. – Odpowiedziała zdenerwowana.

– Bożena Stanisławówna, strasznie mi przykro, zaszła okropna pomyłka! – Lekarz był równie wzburzony. – W laboratorium wszystko pomylili. To nie były pani wyniki.
– To co mi właściwie było? Przecież naprawdę źle się czułam. – Zapytała zdezorientowana.
– Nic poważnego. Czasem tak bywa – przemęczenie, stres i tak dalej. Bardzo przepraszam. – W głosie lekarza było zażenowanie.

– A ja wcale nie. – Bożena spojrzała na śpiącego Krzysztofa. – Dziękuję. – Rozłączyła się i poszła do kuchni przygotować śniadanie. Była szczęśliwa.