Porzucona lalkaGdy podniosła ją z brudu, lalka nagle otworzyła oczy, a w jej milczeniu słychać było echo dawno zapomnianych szeptów.

Teresa Antonina weszła do klatki schodowej pod blok przy ul. Marszałkowskiej, w której mieszkała rodzina jej syna, drżąc od radosnego podekscytowania. Wszyscy mieli zaraz się zastanawiać, co przyniesie jej niespodziewane przybycie a właściwie, co kryje w dłoni: półmetrową, różową, jedwabiowoszaloną paczkę z pięknym kokardkowym węzłem.

Nie szczędziła ani sił, ani czasu, ani złotówek. Rozkręciła całą operację specjalną! Pojechała do Krakowa, gdzie pracował mistrz od renowacji starych lalek. Ubrała lalkę w niebieską sukienkę i czapeczkę, które sama uszyła, a do zestawu dokleiła futrzany płaszczyk, wełniane kapcie, szalik z czapką, misternie haftowane koronkowe body i dodatkowo kolejną sukienkę w groszki. Wszystko własnoręcznie! To była ta sama lalka, którą w latach sześćdziesiątych podarowano skromnej ośmioletniej dziewczynce z ubogiej rodziny jedyne piękne zabawki w jej domu. Jak wiele radości przyniosła wtedy małej Natalii! Teresa postanowiła tchnąć w nią drugie życie. Bo współczesne lalki są puste, bez duszy, a ta

O rany wykrzyknęła synowa, skąd w ogóle wzięłaś ten rarytas?

To moja jedyna i pierwsza lalka! odpowiedziała Teresa z nutą wzruszenia, nie zauważając zdziwienia w oczach Małgorzaty. Pojechałam po nią do siostry w Białowieży, w starego domu rodziców. Mamy same chłopców, więc nie miałam nikogo, kto by mi pomógł. Leżała lata temu w kartonie, połamanej nóżce Płakałam, gdy ona się złamała! Teraz wygląda jak nowa, a nawet lepsza renowator czyni cuda!

Babciu, daj, daj! podskakiwała wnuczka, przyciągając uwagę dorosłych.

Podoba ci się?

Piękna Ach, jaka sukienka Ja też taką chcę!

A może uszyję ci podobną?

Mamo, kto teraz nosi takie wyraźnie socjalistyczne stroje? wtrącił syn Szymon.

Cicho, tata! Chcę, chcę! zachwycała się pięcioletnia Jadzia.

Będzie twoja, mój skarbku, wszystko będzie! zapewniła ją babcia. Nawiasem mówiąc, ma na imię Natalia.

Nienienie, wtrąciła Jadzia, to złe imię! Nazwę ją Chelsea!

Ale kochanie! protestowała Teresa, tak się nazywają psy!

Nie, Chelsea, tak jak z kreskówki! uderzyła nóżką lalkę, a te niebieskie oczy rozbłysły. Patrzcie!

Synowa, w przeciwieństwie do teściowej, wykrzywiła szczere podziwy:

Aha, kiedyś miałam prawie taką w dzieciństwie! Tylko, że była miękka i nadmuchana. Co za piękność! Jadzia, daj, przytrzymam na chwilę

Jadzia niechętnie podała lalkę drugiej babci i obserwowała, jak rozpakowują prezent.

Ależ cud! kontynuowała teściowa, spójrzcie na rumień i te przejrzyste oczy! Jaki otwarty, poruszający wzrok! Materiał tak starannie uszyty w moim dzieciństwie miałam dokładnie taką niebieską sukienkę!

Szyłam na starych szablonach, przyznała Teresa, rumieńcąc się.

Co? Ty sama? I wszystkie ubranka? Niesamowita precyzja! Ojej, Tania, jakaś mistrzyni! Nie wiedziałam, że potrafisz szyć.

To piękna rzecz, dodał zię, dotykając swojego wąsa jakby był kłosami dojrzałej pszenicy.

Teresa, nieprzyzwyczajona do takiego rozgłosu, machnęła ręką, a na policzkach pojawiły się rubinowe plamki, nie mniej żywe niż u Chelsea.

Oczy teściowej znów rozbłysły, jakby w niej rozbudzało się młodzieńcze zachwycenie. Zacisnęła się, gotowa do figla:

Zobaczmy, co ta lalka potrafi! No, Natalio, czyli Chelsea, Boże

Teściowa przycisnęła lalkę do brzucha, a ta wypowiedziała dziecięcym, elektronicznym głosem: Mama!.

Młodsze pokolenie rodzice Jadzi spojrzeli na siebie z ironicznym uśmiechem. Łzy wzrosły w oczach Teresy, przywołując wspomnienia dzieciństwa. Teściowa wydała niepewny dźwięk, a jej twarz rozjaśniła się niewłaściwym, dziecinnym uśmiechem.

Dajcie, zobaczyć, co potrafi! zawołała Jadzia, łapiąc lalkę.

Poczekaj chwilę! odparła teściowa, stawiając lalkę na podłodze i nucąc: Trup, trup, trup krok mały Idzie! Idzie!

Mamo, zaśmiał się z trudem Szymon, nie sądzę, by współczesne dzieci były tak zdumione

Wiele wiesz! Kiedyś byłam gotowa wydać duszę za taką lalkę. Albo przynajmniej zjeść kilogram gotowanej buraczki! To nie zabawka, to marzenie, które nie ma sobie równych. Teresa, jesteś cud! podsumowała, podając Jadzi lalkę. Najlepszy prezent w tym dniu od Ciebie!

Och, niech tak będzie zakłopotała się Teresa, przechodząc do stołu. Spojrzała w stronę wnuczki Jadzia zaglądała pod sukienkę, szukając przycisku. Mama! Mama! rozbrzmiewało nieustannie.

Jadzia, słoneczko, nie rozbieraj przycisku, żeby nie odkrywać, jak jest skonstruowany, dobra? Przycisk też został odrestaurowany wyjaśniła Małgorzata, wszystko z czasem się zużywa.

Synowa myślała, że starsi zawsze tak robią wyciągają coś ze skrzyni, potem drapią się po głowie, nerwy grają.

Jadzia, słyszałaś babcię? spytała córkę, udając zmartwienie.

Aha.

Dorośli zagłębiali się w rozmowy, wznosząc pierwsze toasty za zdrowie solenizantki. Jadzia biegła do stołu, potem znów podnosiła nowe zabawki, jednocześnie oglądając bajki. Lalka, już rozebrana, leżała na podłodze, obok niej przysunął się kot i delikatnie liżeł białe, starannie ułożone włosy lalki. Teresa siedziała przy oknie i nie zauważała, co się dzieje z jej Natalią. Reszta gości o lalkę zapomniała.

Gdzie jest nasz starszy wnuk, Andrzej? nagle zapytała Teresa.

Na podwórku z kumplami, odparł syn, dla niego to już nie interesujące, ma własne przygody.

A już go przywitaliśmy?

Podnieśliśmy mu uszy pięć razy, po jednej za każdy rok, a potem, będąc już płaczącym, wręczyliśmy kredki i kolorowankę.

Nie można tak ciągnąć dziecka za uszy! krzyknęła teściowa.

To było w żartach, wtrąciła Małgorzata, przypominając dawne spory, kiedy starsza siostra ciągnęła mnie za warkocze, ty nie przejmowałaś się…

Teściowa odłożyła kieliszek i przewróciła oczami w sufit. Hehe, mruknęła i położyła rękę na oparciu krzesła żony.

Nie wymyślajcie. Wyrzucaliście się, nie kochaliście, ale ja was rozstrzygałam, gdy widziałam. To wczesne rany narzekała teściowa do Teresy. Wszyscy ją bili, nękali. Ojciec nigdy nie dotknął ręką, maksymalnie klapnąłem ręcznikiem!

Nie, bijali, pamiętam. Ola była waszą ukochaną, a ja nalegała synowa.

Lepiej pamiętaj prawdziwe rzeczy, a nie wymysły dziecięce! Ile wam daliśmy, nie благодарная!

Nie zaprzeczam, ale Oli dałeś mieszkanie.

Było opłaciliśmy ci studia, wspieraliśmy do dwudziestu dwóch lat! Ola sama się utrudniła, pracując od drugiego roku, kupiła własne mieszkanie, my tylko pomogliśmy.

Małgorzata napiąła wargi, chciała coś dodać, lecz Teresa wyczuła, że wisi nieprzyjemny zapach, i rozluźniła atmosferę:

Mówiłam, że mam teraz papugę? Wyobrażacie sobie, wstałam rano na balkon, a ona siedzi w drzwiach szafy i mówi: cześć, piękna!

Wszyscy, oprócz rozzłoszczonej synowej, wybuchnęli śmiechem. Teść przypuszczał, że to sąsiedzi.

Zapytałam wszystkich, kto otworzył drzwi, nikt nie wie! Pani Marta, nasza sąsiadka z podwórka, oddała mi swoją starą klatkę, kiedy trzymała papugę. Nazwała go Piotrem. Piękny, żółtoczerwony, duży gość! Za mały dla tej klatki

Nagle twarz Teresy wykrzywiła się w groteskowy grymas. Wszyscy spojrzeli, dokąd patrzyła.

Co ty robisz, skarbie! krzyknęła i podniosła stół, nie wolno tak! Schowaj te kredki!

Jadzia podniosła niewinne oczy, trzymając NatalięChelsea w jednej ręce, a w drugiej czerwony flamaster, którym dopisywała różowy rumianek na policzkach lalki.

O nie! wyciągnął z niej flamaster ojciec, który siedział najbliżej dziecka. Dlaczego ją psujesz? Babcia będzie płakać, a Chelsea rozczarowana!

Oj, Jadzio potrząsnęła głową teściowa, patrząc na Teresę, której twarz była jak na pogrzebie.

Dziecko zaliczało łzy i rzuciło lalkę, biegnąc do mamy. Szymon podniósł Natalię, wyrażając pełen żal.

Może się wyprać?

Spróbuj, Szymonie, w wannie z mydłem, ale nie zamocz włosy doradziła teściowa, kładąc rękę na ramieniu teściowej i ściskając współczująco.

Zdradzony dzieciak, nie ceni niczego, tak jest już dziś Nie martwcie się, Teresiu. To tylko zabawka

Nie tylko wyszeptała Teresa. Zaraz wyjdę, pomogę Szymonowi.

Szymon wrócił pierwszy. Potem, po uspokojeniu, wróciła Teresa, trzymając lalkę jak żywą istotę. W ciszy i ze wstydem oglądano, jak podnosi niebieską sukienkę, siada na kanapie i ubiera lalkę. Na policzkach NataliiChelsea pozostały ślady flamastra. Potem wygładziła włosy i uśmiechnęła się wnuczce.

Chodź, Jadzio, muszę ci coś powiedzieć. Idź, nie bój się, babcia nie będzie cię karała.

Jadzia podeszła nieufnie, a Teresa usiadła ją na jednym kolanie, obok pozostała sylwetka niebieskookiej lalki.

Kiedy byłam mała, trochę starsza od ciebie, nie miałam prawie żadnych zabawek, żadnej nowej odzieży wszystko pożyczałam od starszych sióstr, a było ich trzy. Miałem też brata, Kola, który pracował w gospodarstwie, zanim wzięli go do wojska. Żyliśmy biednie matka samotnie nas utrzymywała. Ojciec odszedł, gdy nie miałem jeszcze roku. Na urodziny matka dawała nam bułkę za sześć groszy taki był nasz prezent. Ja, najmłodsza, dostawałam resztki, ale nie narzekałam, rozumiałaś sytuację Matka robiła, co mogła, a ja od pięciu lat pomagałam w domu, pasąc kaczki.

Wtedy, gdy Kola był już drugi rok w armii, w naszym sklepie wiejskim przyjechali nowi sprzedawcy z zabawkami. Wśród nich była piękna lalka! Nikt jej nie kupił, bo była za droga. Nazwaliśmy ją Natalią.

Teresa zatrzymała się, spojrzała intensywnie na lalkę. Jadzia z niecierpliwością czekała.

Co dalej?

Kola wrócił dzień przed moimi ósmymi urodzinami. Mama upiekła sernik czereśniowy i truskawkowy, zaprosiła przyjaciółki… Nagle w progu pojawiły się dziewczyny i krzyczały:

Natalio, Natalio, twój brat kupił ci taką! Jesteś szczęśliwa, Tania! Daj nam się pobawić, proszę!

Zamarłam, nie mogłam uwierzyć Lalka dla mnie? Największa marzenie wszystkich dziewczynek! Nie, to nie może być Żartują!

KWtedy Jadzia przytuliła NatalięChelsea, przysięgając, że już nigdy nie pozwoli, by lalkę znowu zraniono.