Anioł, który ważył sto kilo i pachniał zaparzoną kawą z dworca PKP

Anioł o stu kilogramach, pachnący tanią kawą

W sali zabaw na onkologii dziecięcej w Szpitalu Uniwersyteckim w Krakowie panowała taka cisza, jakiej nie spotyka się nigdzie indziej. Był to rodzaj cichego skupienia, które bardziej pasowałoby do dorosłych niż do garstki smyków w wieku szkolnym. Zadanie na dziś narysować swojego Anioła Stróża. Każde dziecko z pochyloną głową, kolorowymi kredkami i nadzieją w oczach.

Dla mnie, jako wolontariusza, było to ciekawe przeżycie, choć wcześniej długo tkwiłem w wyobrażeniach o aniołach z obrazów Jana Matejki: wysocy, smukli młodzieńcy o sennie błękitnych oczach i złotych lokach, w lekkich, rozświetlonych tkaninach. Krążyłem między stolikami, patrząc, jak Tomek rysuje anioła z wielkim mieczem, a Ola maluje kremowe skrzydła puchate niczym pierzyna babci. Wszystko było poruszające, kanoniczne i aż dziwnie podobne do siebie.

Zatrzymałem się przy Krystynie.

Mała Krystynka miała siedem lat. Po kolejnej chemii jej główka przypominała gładkie jajko, a skóra błyszczała, jakby była z przezroczystego papieru. Uparcie kolorowała, wystawiając język, jakby wtedy lepiej jej się rysowało.

Spojrzałem, co tworzy, i aż zapowietrzyłem się ze zdziwienia.

Na jej kartce zamiast klasycznego anioła był okrągły, masywny mężczyzna. Zajmował niemal całą powierzchnię kartki. Bez skrzydeł. Za to z ogromnym brzuchem opiętym białym fartuchem, łysiną jak polski ziemniak i okularami większymi niż stare monety pięciozłotowe zsunętymi na nos.

Krystynko odezwałem się łagodnie, przysiadając obok. Kogo rysujesz? Przecież mamy tu narysować anioła!

To jest anioł odpowiedziała dość cicho, nie spuszczając wzroku z papieru.

Ale jest jakiś inny podjąłem ostrożnie. Czemu nie ma skrzydeł? I czemu jest taki duży?

Skrzydła ma. Tylko schował pod fartuchem. Tak tu bywa brudno, nie chce ich pobrudzić.

Uśmiechnąłem się. Dziecięca wyobraźnia po prostu nie zna granic.

Często na oddziale słychać było ciężki, głośny oddech. Przeważnie dochodził z końca korytarza i przypominał zbliżający się pociąg PKP. Szur, szur. I te kroki takie, że aż podłoga się uginała.

Drzwi do sali otworzyły się z trudem.

Wszedł doktor Andrzej Wójcik, kierownik oddziału ratunkowego. Facet naprawdę potężny figura bardziej do zapasów niż do lekarskiego kitla. Fartuch zawsze rozchełstany, za mały o rozmiar, twarz okrągła jak księżyc w pełni, okulary zsunięte na szeroki nos, który poprawiał miękkim palcem. Pachniał papierosami, potem i mocną kawą ze starego ekspresu, taką za dwa złote. Od trzech dni spał w gabinecie, na rozkładanej kanapie, przy radiu nastawionym na Trójkę.

Zawsze widziałem w nim znużonego, zaniedbanego lekarza, który już dawno powinien być na zasłużonej emeryturze albo pod prysznicem w domu.

No, artyści! zagrzmiał, jakby miał głośnik w brzuchu. Trzymacie się?

Trzymamy się, panie doktorze! rozległo się, raz ciszej, raz głośniej.

Zatrzymał się przy jednym chłopcu, bladziutkim od kroplówki. Położył mu wielką dłoń na czole.

Wytrzymaj, mistrzu mruknął. Wyniki przyszły. Damy radę.

Podszedł do Krystynki. Widziałem, jak jej oczy aż zabłysły, ręce wyciągnęła do tego ciężkiego, pachnącego kawą doktora.

Co tam rysujesz? zagadał. Za szkłami okularów zobaczyłem błękitne, przepracowane oczy. Mimo zmęczenia wciąż uważne.

Ciebie powiedziała cicho Krystynka.

Prychnął, przestawiając okulary.

Mnie? Kartki ci zabraknie!

Nagle, na korytarzu, rozdzwonił się alarm. Ostry, przeszywający dźwięk, jak wyjący dzwonek w starym polskim tramwaju.

Doktor Wójcik spiął się cały. Zniknęło sapanie, zniknęło szuranie. Odbił się niemal od podłogi i zwinnie jak sportowiec był już za drzwiami.

Siedzieć! ryknął. Paulina, zestaw reanimacyjny, już!

Zostałem w sali, jakby ktoś przybił mnie do miejsca. Za ścianą słychać było rwetes, komendy, brzęk stali i ten sam, dobrze znany bas już nie ciepły, ale twardy.

Oddychaj! Dalej! Zostań z nami! Oddychaj!

Ten głos ścinał krew z żył.

Zamknąłem oczy, bo strach złapał mnie za gardło.

Czterdzieści minut. Ciągnęły się jak polska zima. W sali cicho, żadna kredka nie chrobotała po papierze. Wszyscy patrzyli w drzwi.

Wreszcie otworzyły się. Andrzej Wójcik wrócił, mocno wspierając się o framugę. Spocony, fartuch mokry od potu, na rękawie ślad krwi. Zdjął okulary, przetarł oczy i ciężko opadł na mały dziecięcy stołek, który aż zapiszczał protestująco.

Udało się sapnął. Śpi.

Spojrzałem na niego. I nagle poczułem, że coś w moim spojrzeniu pęka.

Popatrzyłem na rysunek Krystynki. Na tę dużą, niezdarną postać. Potem na doktora. I nie widziałem już tuszy ani potu widziałem siłę. Ogromną, potrzebną siłę, która utrzymuje te kruche, dziecięce dusze przy ziemi, gdy już zaczynają odpływać. Anioł jak z obrazka odleciałby zaraz za nimi. Potrzebny był właśnie taki ciężki, ziemisty, pachnący kawą, który własnymi wielkimi rękami zatrzymuje życie i warczy: Nie puszczę.

Jego łysina błyszczała jak aureola nie złota, ale robocza, prawdziwie polska.

Krystynka zsunęła się z krzesła, podeszła i objęła grubą nogę lekarza wyżej nie sięgnęła.

Mówiłam przecież powiedziała poważnie, patrząc na mnie dorosłym wzrokiem. On skrzydła chowa, żeby nam nie wiało.

Doktor Andrzej położył ciężką dłoń na jej głowie.

Palce mu drżały.

Wytrzymajcie, kochani wyszeptał. Już niedługo.

Odwróciłem się do okna, bo nie mogłem patrzeć.

I łzy płynęły mi po policzkach. Z wstydu, bo nie dostrzegałem wcześniej prawdziwego piękna, które tkwiło nie w blasku i elegancji, ale w pocie i trosce. Prawdziwe Piękno siedziało naprzeciwko mnie na połamanym dziecięcym krześle, ocierało pot rękawem i było najświętsze na świecie.

Dziś już wiem czasem anioł wcale nie musi być lekki i idealny. Najważniejsze, by wiedział, jak złapać cię za rękę, gdy lecisz w dół, i nie puścić, póki nie wrócisz.